Bilge Karasu'nun 1975-76 yıllarında yazdığı ama ancak 1985 senesinde yayımlanabilen romanı Gece, 12 Mart Muhtırası sonrasındaki zamanda gelişen ülkenin kaotik ortamını "gece" ve "gecenin işçileri" üstünden anlattığı bir metindir. Nasıl anlattığı kısmında romanın üstkurmaca olduğunu, yazarın dipnotlar aracılığıyla romanın yazılış sürecini metne dahil ettiğini, ayrıca gece metaforu üstünden alegori yapıldığını, bunun bir distopik ve ayrıca dört başı mamur bir postmodern anlatı olduğunu söyleyebiliriz. Ne anlattığı kısmındaysa çok daha özel bir eserle karşı karşıyayız. Dönemin ölümler, kıyımlarla çevrili zamanını, boğucu ortamı gece ve gündüz metaforları üstünden çok başarılı bir şekilde anlatmış yazar. Ayrıca Tuncer Erdem'in Gece'nin ilk 33 bölümünden uyarladığı çizgi romanı Gece Kitabı da romandaki kurmacayı görsellerle daha iyi anlamımızı sağlıyor.
Bu romanı detaylıca incelediğim videoyu izlemek için: youtu.be/Nx3csL9NAN0
1985 yılında yayımlanan Orhan Pamuk edebiyatının postmodernist tarzda ilk romanı olan Beyaz Kale, tarihsel üstkurmaca biçimiyle yazılmıştır. Metinde çift üstkurmaca yer almakta olup buluntu elyazmasını günümüz diline çeviren yazarın Sessiz Ev romanındaki kurmaca karakter Faruk Darvınoğlu'nun anlatıcılığında roman ilerlemektedir. Dönem olarak Padişah 4. Mehmet zamanında geçen kitapta Venedikli esirle onun efendisi konumundaki Hoca karakterinin hikayesi anlatılmaktadır. Yazarın üçüncü romanı olan bu eserde Don Quijote'yle olan metinlerarasılık da göze çarpmaktadır. Buluntu elyazmasıyla sağlanan üstkurmacanın tarihsel kaynağı Cervantes'in yazdığı Don Quijote olup romanın ilk bölümünde esir düşmüş bir tip vasıtasıyla metinlerarasılık sağlanmıştır.
Bu romanı detaylıca anlattığım videoyu izlemek için: youtu.be/MdlEbREsDKQ
Beyaz KaleOrhan Pamuk · Yapı Kredi Yayınları · 202311,2bin okunma