Okuma Halleri
Son okuduğum, Veba Geceleri- Orhan Pamuk kitabından sonra şöyle bir hafta on gün okumaya ara versem mi diye düşünüyorum. Kitabın bu platformda bulunan incelemelerinin de çoğunu okudum. Önyargı ile yaklaştım diye mi bilmiyorum ama kitabı bir türlü sevemedim. Yarım bırakmak istemediğimden dolayı bitirdim. Son 150 sayfası akıcıydı fakat ondan öncesi için yorum yapacak olursam eğer; sürekli birbirini tekrar eden cümleler insanı okurken yoruyor. Seven insanlar neresini sevmiş anlayamadım da, gerçek bir tarih romanı değil, gerçek hayatlar değil, gerçek karakterler değilken bu kadar uzatılmasına cidden gerek var mıydı? Bence yoktu.
Öyle bir cefa biriktirdim
Hiçbi' kadeh bulamadı cevap
İçimden geçeni istedim ama
Hiçbi' kadın yetemedi bana
Sen dışında
Kime tutulmuş, yanarsın
Ben oluyorum evham, veba
Bekleye bekleye paslanır
Bu sevda
Sen dışında🎵
Reklam
Gašru: Mezopotamya ve Ugarit’in Güç Tanrısı
Gašru, eski Yakın Doğu panteonlarının gölgede kalmış ama ilginç bir figürüdür. Ugarit'te Gataru adıyla anılırdı;
"güçlü, kuvvetli" anlamına gelen bu sözcük, hem bir tanrı adı hem de genel bir sıfat olarak kullanılırdı. Bu yönüyle Gašru, ruhsal güç, belki yeraltının karanlığıyla, belki ölüm sonrası alemle; kimi kaynaklara göre savaş ya da bitki dünyasıyla ilişkilendirilmiş olabilir.
Zamanla, Mezopotamya'daki bazı tanrılar — Lugalirra ya da Erra gibi - Gašru'ya benzer niteliklerle algılanmış; bu da Gašru'nun doğrudan bir tanrı olarak değil ama karakter olarak anlam kazandığını gösteriyor. Neo-Babylon döneminde, Opis şehrinde Gašru adına tapınaklar olduğuna dair yazılı izler bulunur; bu da onun kültünün bir dönem varlığını sürdürdüğünü düşündürür.
Öte yandan, Gašru'nun adı yalnızca bağımsız bir tanrı olarak değil, pek çok tanrının epiteti (sıfatı) olarak da geçer. Örneğin, yağmur ve fırtına tanrısı Adad, çoban tanrısı Dumuzi ya da aşk ve savaş tanrıçası İştar — kimi metinlerde "gašru / güçlü" sıfatıyla nitelenir. Bu, "Gašru" nun sabit bir kimlik değil, bir nitelik, bir güç sembolü olarak görüldüğünü işaret eder.
Antik dünyanın tozlu arşivlerinde dolaşırken, bazı tanrı ve tanrıçaların görkemli tapınakları ve destanlarıyla karşılaşırız. Ancak bu büyük isimlerin gölgesinde, daha az bilinen ama işlevleri itibarıyla merkezi öneme sahip figürler de bulunur. İşte Gašru, tam da böyle bir figürdür:
Adı bizzat "Güç" anlamına gelen, Ugarit'in sisli kıyılarından kadim Mezopotamya'nın bereketli ovalarına
kadar uzanan kültürel bir köprü.
Gašru (veya Ugaritçe’deki eşdeğeri Gataru), sadece bir tanrının adı değil, aynı zamanda mutlak ilahi kudretin ve yıkıcı gücün somutlaşmış haliydi.
Gašru'nun hikayesi, kültürel alışverişin ve inanç
Her şey, Romalıların doğal sınırlarına ulaşmasıyla başladı. Fetihler durduğunda uzun, 180 yıllık savaşsız bir "Pax Romana" (Roma Barışı) dönemi yaşandı. Ancak sorun şu ki, Roma'nın zenginliği ganimet ve yağma üzerine kurulu bir sistemle işliyordu. Yeni para akışı durduğu için bu refah dönemini, bitmek bilmeyen krizler, enflasyonlar ve iç savaşlar takip etti. 3. yüzyıl krizi denilen bu dönemde sayısız general başa geçti ve devrildi. Tüm bunların üstüne doğudan, Karadeniz'in kuzeyinden Hunların da baskısıyla Cermen kavimleri batıya akın akın gelmeye başladı. Aslında bu Cermen akınları yeni değildi; Roma asırlardır Cermenlerle savaşıyor, onları asimile edip yavaş yavaş kendi bünyesine katıyordu. Fakat bu sefer arkalarında Hunların itici gücüyle devasa sayılarda geldiler. Doğal olarak imparatorluk, bu barbar dalgasını öncekiler gibi absorbe edemedi.
Roma'nın sınırları, barbar akınlarını tek bir merkezden yönetilemeyecek kadar devasaydı. İşte bu yüzden sınırların iki merkezden yönetilmesine karar verildi ve 395 yılında imparatorluk kalıcı olarak ikiye bölündü. Aslında bu bölünme yeni bir olay değildi; Roma zaten yüzyıllardır 2'ye, 4'e ve 6'ya bilinçli ve kontrollü şekilde bölünüyor, eş imparatorlar tarafından ortaklaşa yönetiliyordu. 395'teki bölünmenin farkı, bunun kalıcı olması ve bir daha geri birleşememesiydi.
Roma bölündükten sonra Batı tarafı, Doğu kadar şanslı değildi. Doğu; Mısır, Filistin, Suriye ve Anadolu gibi zengin eyaletlere sahipti. Altın ve ganimet için gelen barbarlara rüşvet ve haraç ödeyip onları kardeşine, yani Batı tarafına püskürtüyordu. Batı'nın Doğu kadar altını olmadığı için savaşmak zorunda kaldı. Kendi halkı yüzyıllardır hadarileşmiş, refah içinde yozlaşmış ve asabiyesi zayıflamıştı; doğal olarak bu korkusuz, vahşi, taze, genç ve güçlü
Hayat hiçbir şeydir, itina ile yaşayınız...Hayata Dair
Albert Camus, yolculuğunu trenle yapmayı düşünüyordu. son anda vazgeçti. Yayımcısı ve yakın dostu michel gallimard'ın kullandığı facel vega marka otomobile bindi.
4 ocak 1960'ta, Fransa'da villeblevin yakınlarında kaza yaptılar. Camus olay yerinde 46 yaşında hayatını kaybetti. Gallimard birkaç gün sonra öldü.
Camus hayattayken, kendisine en absürd ölüm biçiminin ne olduğu sorulduğunda, araba kazasında ölmeyi örnek vermişti. Ne kadar acı tesadüfler.
Kendimi hayatın içinde bir yere konumlandırmam çünkü bu eylem doğuştan gelen bir veba gibiydi. Kendimce sorduğum cevapsız soruların beynimin içinde askıda kalmasını ve bir bir intihar etmesini izledim senelerce.
Reklam
Reklam