Taylan Gürbüz
@Biyofili
Bu yaşam görüşünde ihtişam var!
- Charles Robert Darwin
Biyoloji, kimya, biyokimya, evrimsel biyoloji, abiyogenez, biyogenez, mikrobiyoloji ve etoloji.
Bilgi, paylaştıkça kullanışlı ve işe yarar olur.
İnstagram: biyofilii
Şu anda okuduğu kitaplar
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
İnançlar ile sol alt şakak girusunun ilişkisi1000Kitap
Marjaana Lindeman ve arkadaşları, kendilerini batıl inanç sahibi olarak tanımlayan on iki kişi ve şüpheci on bir kişi üstünde fMRI taraması gerçekleştirdi. Katılımcılara kritik bir durumu hayal etmeleri söylendi (kısa süre sonra işsiz kalmak ya da partnerlerinden ayrılmak gibi) ve daha sonra bu kişilere “cansız nesnelerin ve doğanın duygu yüklü fotoğrafları” gösterildi (örneğin birbirine bağlı iki kırmızı kiraz). Batıl inançlılar gösterilen resimde kişisel durumlarının nasıl çözüleceğinin ipuçlarını ve işaretlerini gördüklerini bildirdi; hayal edilen şey ilişkinin bozulmasıysa sorun ortadan kalkacaktı, çünkü birbirine bağlı iki kiraz sağlam bağlar ve bağlılık simgeliyordu. Tahmin edeceğiniz gibi şüpheciler bunu yapmadı.
Araştırmanın ilginç tarafı şu ki, fotoğrafları görmek tüm katılımcılarda sol alt şakak girusunu aktive etti, bu bölge imge işlemeyle ilişkilidir. Batıl inançlılarda, şüphecilerle karşılaştırıldığında sağ alt şakak girusunda çok daha az aktivite gözlendi. Bu bölge bilişsel bastırmayla ilişkilendirilir, yani bilişsel süreçleri düzenler ve azaltır. Bu durumda bu bölge mantık dışı örüntüler ve bağlantılar oluşturmaya neden olan etkinliği bastırıyor olabilir, bu da bazı insanların akıldışı ya da olasılık dışı olaylara inanmakta hızlı, bazılarının da ciddi şekilde ikna edilmeye muhtaç olduğunu açıklayabilir; eğer sağ alt şakak girusu zayıfsa, beyinde akıldışı eğilimler gösteren süreçler daha büyük etki sahibi olabilir.
Hiç yoktan bağıntı bulma durumu; apofeni1000Kitap
Hiç yoktan bağlantılar bulma deneyiminin bir adı da var: Apofeni. Örneğin yanlışlıkla iç çamaşırınızı ters giyer ve sonra da kazı kazanda ikramiye kazanırsanız, bu olaydan sonra kazı kazan satın alırken iç çamaşırınızı ters giyerseniz, işte bu apofenidir; iç çamaşırınızın yönünün bir kazı kazan kartının değerini etkilemesi imkânsız ama siz deseni gördünüz ve bunu izliyorsunuz. Benzer şekilde birbiriyle alakasız iki ünlü kişi bir ay içinde doğal yollarla ya da kaza sonucu ölürse bu trajiktir. Ama bu iki kişiye bakar ve ikisinin de belli bir politik kurum ya da hükümete karşı eleştirel bir tutum içinde olduğunu görerek suikasta kurban gittikleri sonucuna varırsanız, bu apofenidir. Basitçe söylersek, herhangi bir komplo ya da batıl inancın kökenine inmeye çalıştığımızda alakasız olaylar arasında anlamlı bir ilişki inşa etmiş birisini bulabiliriz.
Sahte anılar1000Kitap
Ya işler raydan çıkarsa? Beynin bellek sistemini ne kesintiye uğratabilir? Egonun belleğinizi çarpıtabileceğini ama gerçekte olmamış olaylar için hatıralar yaratacak şekilde çarpıtmasının çok nadir olduğunu biliyoruz. Bu sizi rahatlatma çabasıydı. Şimdi bunun asla olmayacağını söylemediğime işaret ederek tersini gösterelim.
“Sahte hatıraları” ele alalım. Sahte hatıralar çok tehlikeli olabilir, özellikle de korkunç bir şeyin sahte hatıralarıysalar. Korkunç hatıralar (sözüm ona kazayla) yaratmışa benzeyen hastalardaki bastırılmış hatıraları “açığa çıkarmaya” çalışan muhtemelen iyi niyetli psikologlar ve psikiyatrlarla ilgili örnekler bilindiktir. Bu, su kaynaklarını zehirlemenin psikolojik dengidir.
Bunun en endişe verici tarafı, kafanızda sahte hatıralar yaratılması için psikolojik sorunlar yaşıyor olmanız gerekmemesidir, neredeyse herkesin başına gelebilir. Birisinin sadece konuşarak beynimize sahte hatıralar ekebilecek olması biraz gülünç gelse de nörolojik olarak o kadar da gerçekdışı değildir. Görünüşe göre dil, düşünme yöntemimiz için temel önem taşır ve dünya görüşümüzün çoğunu diğer insanların bizim hakkımızda ve bize ne dedikleri üstüne temellendiririz.
Sahte hatıralar konusundaki araştırmaların çoğu tanık ifadeleri üstünde yoğunlaşır. Önemli davalarda tek bir ayrıntıyı yanlış hatırlayan ya da olmayan bir şeyi hatırlayan bir tanık nedeniyle masum hayatlar altüst olabilir.
Görgü tanığı ifadeleri mahkemede önemlidir ama mahkeme, bu ifadeleri almak için en kötü yerlerden biridir. Genelde aşırı gergin ve korkutucu bir ortamdır ve tanıklık eden insanlar durumun ciddiyetinin tamamen farkına vardırılır, “Doğruyu, sadece doğruyu söyleyeceğime, Tanrı yardımcım olsun” diye yemin ederler. Bir yargıca yalan söylemeyeceğinize yemin ederken evrenin yüce