Bir araşdırmada da yazılır ki, Tolstoyun 1895-1910-cu illəri əhatə edən gündəliklərində təkrar-təkrar Məhəmməd peyğəmbərin adı çəkilir, onun yaydığı dinin ən üstün din olduğu bildirilir...
- Cəmiyyətə sürü psixologiyası hakimdir. Əksəriyyət də ömürlərinin sonuna kimi bu sürünün qanunlarına tabe olaraq yaşayır. Sürünün içində hərəkət edən birinin sürüdən irəli keçməsi mümkün deyil. Sənə bir sirr açım?
-Nə sirr?
- Sürüdən necə seçilmək olar, bilirsən? Səmtsizlik effekti ilə. Bizi buraya gətirən qüvvə də məhz odur. Kimlərisə ölkə başçısı edən səbəb də bu effektdir.
-Səmtsizlik effekti nədir elə?
-Adından da məlum olursürünün əksinə getmək, əksər insanların bacarmadığı işləri görmək, heç kəsin cürət etmədiyi qayalara dırmaşmaq... Hamı sağa baxdığı halda, sən sola baxırsan, hamı sürünün qarşısında gedən keçiyə baxdığı zaman sən çobanın hərəkətlərini izləyirsən. Bax bu, səmtsizlik effektidir.