Tuncay Günaydın
@Partunc
Bir var bir yok
Emre Seven
Bir Var Bir Yok
Bu romanı yıllar sonra düşündüğümde, bunu bir şehirle, bir yazarla, bir hikaye ile hatırlamayacağım. Karşımda, bir yeteneğin gerçekleşmiş hali olarak örneklendireceğim.
“Bir Var Bir Yok” romanında benim en çok ilgimi çeken, bence bu romanı en çok özel kılan ve diğer bütün edebi eserlerden ayıran şey, yerel ağzın bu denli başarılı bir şekilde kağıda aktarılmış olması. Benim bildiğim bu işi bu kadar ciddi ciddi ve uzun uzun ortaya koyan başka bir yapıt yok. Bir çok eserde, yerel ağızdan bazı kelimelere, ya da atasözlerine ya da kısa kısa ve doğallıktan uzak kısacık cümlelere yer verilir. Yerel ağız bu kadar cesurca uzun uzun kullanılmaz, yazıdan öğrenilmemiş yapı ve kelimeler yazıya aktarılamaz.
Emre Seven’in bu konudaki başarısını mümkün kılan bence üç nokta var; birincisi yazarın kimliği ile bu denli barışık olması. İkincisi, hayatın gerçekliğini üst düzey bir şekilde yansıtabilmesi. Üçüncüsü ise, bir yere ait olmakla birlikte, oraya karşı turist bakış açısını elden bırakmaması. Bu üç başlığı tek tek açıklamak istiyorum.
Bizim yaşadığımız çağlarda, Türkiye’de eğitim gerçekten de insanlara sınıf atlatıyordu, daha rahat yaşam ve kariye imkanları sağlıyordu. Bu çerçevede, üniversite hayalleri ile büyüdük, çalıştık çabaladık ve hayatımızı daha iyileştirmeye çalıştık. Bu amaç uğruna, memleketlerimizden, doğum yerlerimizden ergenlik dönemlerimizde ayrılık çoğunlukla daha büyük şehirlere, en başarılılarımız İstanbul, Ankara ve İzmir gibi en büyük şehirlere gitmek durumunda kaldık. Bu göç dalgası, bir yerde daha küçük Anadolu şehirleri için bir nevi beyin göçü anlamına da geldi. Üniversite amacıyla doğdukları şehirlerden ayrılan daha iyi eğitim almak isteyen gençler, daha büyük şehirlerde büyüdüler. Bir çoğu geri dönmedi. Kendi kültürlerine
Emre Seven
Bir Var Bir Yok
Bu romanı yıllar sonra düşündüğümde, bunu bir şehirle, bir yazarla, bir hikaye ile hatırlamayacağım. Karşımda, bir yeteneğin gerçekleşmiş hali olarak örneklendireceğim.
“Bir Var Bir Yok” romanında benim en çok ilgimi çeken, bence bu romanı en çok özel kılan ve diğer bütün edebi eserlerden ayıran şey, yerel ağzın bu denli başarılı bir şekilde kağıda aktarılmış olması. Benim bildiğim bu işi bu kadar ciddi ciddi ve uzun uzun ortaya koyan başka bir yapıt yok. Bir çok eserde, yerel ağızdan bazı kelimelere, ya da atasözlerine ya da kısa kısa ve doğallıktan uzak kısacık cümlelere yer verilir. Yerel ağız bu kadar cesurca uzun uzun kullanılmaz, yazıdan öğrenilmemiş yapı ve kelimeler yazıya aktarılamaz.
Emre Seven’in bu konudaki başarısını mümkün kılan bence üç nokta var; birincisi yazarın kimliği ile bu denli barışık olması. İkincisi, hayatın gerçekliğini üst düzey bir şekilde yansıtabilmesi. Üçüncüsü ise, bir yere ait olmakla birlikte, oraya karşı turist bakış açısını elden bırakmaması. Bu üç başlığı tek tek açıklamak istiyorum.
Bizim yaşadığımız çağlarda, Türkiye’de eğitim gerçekten de insanlara sınıf atlatıyordu, daha rahat yaşam ve kariye imkanları sağlıyordu. Bu çerçevede, üniversite hayalleri ile büyüdük, çalıştık çabaladık ve hayatımızı daha iyileştirmeye çalıştık. Bu amaç uğruna, memleketlerimizden, doğum yerlerimizden ergenlik dönemlerimizde ayrılık çoğunlukla daha büyük şehirlere, en başarılılarımız İstanbul, Ankara ve İzmir gibi en büyük şehirlere gitmek durumunda kaldık. Bu göç dalgası, bir yerde daha küçük Anadolu şehirleri için bir nevi beyin göçü anlamına da geldi. Üniversite amacıyla doğdukları şehirlerden ayrılan daha iyi eğitim almak isteyen gençler, daha büyük şehirlerde büyüdüler. Bir çoğu geri dönmedi. Kendi kültürlerine
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Eleştirebilen Çocuklar
•Aziz Nesin’in eğitim anlayışını görüyorum.
• Kitap okuması oldukça eğlenceli. İki öğrencinin birbirine yazdığı mektuplardan oluşuyor. Kitabı okurken 1960 lı 1970 li yıllara gidiyorum . Belki daha da sonraki yıllarla ilgilidir, bilmiyorum. Ama günümüzdeki teknolojinin bu kadar ilerlememiş olduğunu anlıyorum. Eğitimle alakalı bir çok ders çıkarıyorum tabii ki. Olayların sadece eğitimcilerin açısından bakmaktan ziyade aynı zamanda öğrencilerin ve velilerinin açısından bakmayı da ön plana getiriyor, özellikle öğrencilerin perspektifinden eğitime bir bakış açısı sunuyor. kitabın başlığı harika gayet olumlu pozitif bir yaklaşım var. Öğrencilerin öğretmenlerini ve ebeveynlerini eleştirebilmek ihtimali ve bunu görmek çok çarpıcı.
Bir Aydın Olarak Orhan Pamuk
Çok önce başladığım, sonunda bitirdiğim bir kitap. Şimdi, bitirdim de ne oldu? Orhan Pamuk’in kitaplarını, özellikle roman türü dışındaki bu tür kitapları bitirmek manasız geliyor. Ben onun böyle kitaplarının sürecini seviyorum zaten, okumaya devam etmekten keyif alıyorum.
Yine de bir kitap bitirince seviniyorum, ama bir süre sonra tekrar okucağımı da biliyorum. “İstanbul, Hatıralar ve Şehir” kadar etkileyici değil açıkçası, onu “Kara Kitap” ile birlikte ilelebet okumaya devam edeceğim gibi görünüyor. “Öteki Renkler”de daha fazla aktüalite ve siyaset bulunmasından kaynaklanıyor olabilir.
Bu kitaptan benim en ciddi çıkarımım, bir yazar ve aydın olarak Pamuk’un nasıl olup da içerisinde yetişmiş olduğu Türk toplumundan minimum seviyede etkilenerek bağımsız düşüncelere sahip olabilmesi olmuştur. Orta Doğu’da kimlik, ırk, aşiret, cemaat, mezhep grupları içerisinde kişiler kendilerini gruplandırıp doğrularını ve yanlışlarını buna göre belirlerken, Pamuk sadece “düşünen (ve gözlemleyen) bir insan olarak kalmayı, hem de 90’lar Türkiyesinde başarabilmiş. Bu ciddi bir nokta.
Bilhassa 90’larla 2020’leri kıyasladığımızda; insan hakları, demokrasi ve Batı dünyası ile ilişkiler açısından totaliter, ırkçı ve şimdi bir de siyasal İslam taassubu altında bir dinci perspektifin de eklenmesiyle bu coğrafyada pek de bir şeyin değişmemiş olması üzücü haliyle.
392
Yıllardır yakındığımız bütün o berbat müteahitler, rüşvete batmış belediyeler, kural tanımaz inşaatçılar ve yalancı siyasetçiler bizim aramızdan, içimizden çıkmıştı ve şikayetleriniz bizi onların kötülüklerinden hiç kurumamıştı.
399
Başka yazarlar hapisteyken, hangi iyi insan, gidip devletten yazar olduğu için “devlet sanatçısı” ünvanını alır?
354
Bir ülkeye, bir şehre, bir denize gerçekten ait olmanın en iyi biçimi bu
Yokluk
Puan vermedi·140 syf.··
Beğendi
·2022 5. kitabı
·12 günde okudu
·Okunma: 17 Mayıs 2022 12:57
·Geleneksel anlamda okunup keyif almak için yazılmış öyküler değil. Yolda olmak, cümlelerin ve ifadelerin güzelliğini görmek, alışılmadık betimlemeleri fark etmek, varlık ve yokluk fikrini gözlemlemek için güzel bir serüven olabilir. Varlık ve yokluk; hayal ve gerçek konularında bol bol oyunlar oynanıyor
DistopyaDüşünce
İlk dijital bilekliğimi aldıktan sonra bu kitapla tanışmak ve sonuna kadar okumak benim için çok tuhaf bir duyguydu. Evet, bu kitabı düzenli bir olay akışına sahip sıradan hikayelerden biri olarak sınıflandırmazdım, ama daha çok akıllara durgunluk veren ve zorlayıcı bir distopya, beni teknolojik gelişmeleri ve dijital yaşamı sorgulamaya zorladı. Ünlü Netflix dizisi Black Mirror için sorunsuz bir şekilde uyarlanabilirdi. Benim çıkardığım ders, hayatta her şeyin bir dengesi olması gerektiğidir ve aşırı bal bile yeseniz bu size zarar verir.