Xwe nasbike!
Puan vermedi
Dema ku min cara yekem pirtûk wergirt, min guman kir ku ez ê di şerê azadiyê de rastî lehengekî birûmet lê bêrûtbe bêm. Lê gava min xwendina xwe qedand, guhertina civaka me, têkçûna nifşê xwe û têkoşîna ji bo jiyanê min hîs kir.
Roman bi taybetî li ser koçberîya navxweyî, windabûna nasnameyê û veguherîna têkiliyên malbatî dirawestê; di heman demê de jî trajedîya mirovî, têkçûna ruhanî û şertên ku mirovan di nav pergela ke tund de diguherîne vedikole.
Ev berhem li ser rêwîtiya Besri û malbata wî ye, ku piştî heft salan vedigerin gundê xwe yê li herêma Sêrtê/ Dihê- Erûh, ji bo cejnê û dîtina xizmên xwe. Di rê de, ew derbasî deverên dîrokî dibin: Cîhê şerê Emerê Filitê Qito (Dengbêj Aydın), deşta Reşkotan û Elikan, Cemîlê Çeto, Newala Qesaban.
Besri bi kurmetê xwe Zeyd re behsa paşeroj, zilmên berê û guhertinên li herêmê dike. Gava digihîjin gund, ew bi xizmên xwe re dicivin, cejnê pîroz dikin, li deverên kevn digerin û bîranînên zaroktiya xwe vedibêjin. Di nav çîrokê de, cihê gundê kevnar, guhertinên jiyanê, têkiliyên mirovan û hestên bîranînê û xwestina vegerê li kokê cihê sereke digirin.
Ji bo Besri cihên ku lê mezin bûye, gund û malbat girîng e. Ew dixwaze zarokên wî jî vî cihî bibînin û fêm bikin ku ji ku derê tên.
Berhem nîşan dide ku çawa gund û jiyana mirovan bi demê re hatiye guherandin. Berê mirov bi ker a diçûn, niha bi ereba; berê gund tijî zarok bû, niha pîr zêde ne û ciwan diçin bajaran. Gelek caran behsa demên berê tê kirin, ev yek hestên hesret û hezkirina ji bo rojên borî diafirîne.
Dema çûbun bajar; nabeyna Besrî û malbata wî ne baş e. Li hemberî bavê xwe û diya xwe hestê ne baş hîs dike.
Aliyên herî xurt ê romanê zimanê wî ye; bi zimanekî zelal, hêsan, germ, rast li carinan tûj; zimanekî sade lê herîkbar hatiye nivîsandin. Gotûbêjên
Gulên Şoran çîroka kes û welatê têkçûyî ye lê li ser himekî de jî xwedî çirûskek hevî ye.
"Baweriya xelkê bi mirinê ji baweriya wan bi jiyanê, zêdetir e" (r.19) Piştî şerê Cîhanê ê duyem de welatekî di navbera du dagirkeran -"Cihûyan bi vê yekê berî misilmanan oxira Rûsan bi xêr dikirin.Ferxe ramiya, herdu alî gawir bûn" (r.68)-çawan bin, nîştecihên vî welatî jî wisa nin: Yek kes li ser hişê xwe li ser rêyekî nine. Hemî jî di nava xwede navokokiyê dehewînin. Ji xwe nivîskar jî dema buyerekî an jî kesayetekê vedibêje. Berê xwêner dide alî kî xwêner li gor wî diçe lê , lê dinêre rê guherî an jî yekser berovajî domî. Ev pir alî bûn tevliheviya kesayeta derdixe holê û xwêner kaşî nava ramanên lêpirsînê dike ( ewê/ ewî çima wusa kir?).
Dayê Gulê yek ji wan karakterê balkêşe. Belê, li pey kurê xwe Las pir diçe (mixabin rastî tû rêçê nayê) lê mînak neviyê xwe Yadîgar qet heznake . Serkeftinê neviyê xwe re qet şa nabe " Pişt re ji me behsa ders û dibistanê dikir. Behsa hevrêyên xwe, mamosteyan, behsa puanên ku min werdigirtin. Behsa wê yekê bû ku kî ji min zirektir bû? Çima zirektir bû? Tiştekî bi qasî wê a deyekê ku min digot ez şagirtê herî zîrek im, dilê Dayê Gulê xweş nedikir" (r.159) û bertekek tund nîşanî Ferxe û Xanzadê dide. Ew biryara zewacê ne jibareya wan bû,ew kevneşopiya vê axê ye.
Ferxe : hertim wek kesekî beredayî tê nasîn lê ew jî qasî karekterên din bextreş e. Ji ber ku birayê wî ê mezin Las wunda dibe mecburê zewaca jinbira xwe dibe. Keça Cihû Leylayê hezdike lê ji ber Cihûye dev jê berdide.
Xanzad: serî de di kesera wunda bûna mêrê xwe Las de ye Ferxe re dizewîce lê wî wek mêr na hertim wek tî dibînê. Dema Ferxe qala Leylayê dike. Xanzad Leylê yê dihesede''Gava Ferxe behsa serhatiyên xwe dikir, Xanzad di wê bawriyê de bû ku guhdariya çîroka
Reklam
RÊYA ZILMÊ NAÇE BIHUŞTÊEdebîyata Kurdî
Rêya ku naçe Bihuştê bi du vegotinan ve hatiye lêkirin: tevlî monologan kesê yekem û kesê sêyem.Bi vî awayî çîrok yekalîbunê difilite.
Berhemê de a herî sereke mijare. Ew fermana 74.("Ev fermana heftê û çaran e" Çakar,2019, r.153) a li qewmê Êzîdî hatiye dayîn. Wekî ku tê zanîn fermana dawî bi destê xwediyê ala reş Daîş ê hat dayîn. Zilmeke wusa qewma Êzîdî tê kirin destê xwêner erd û esmanan diqede. Bi vegotina nivîskarê jî xwenêr behn çikyayî dixwîne.
Çîrok bi sehneya yekemîn di ramoka pîqaba Apê Elyas be destpêdike. Bi ditîna xwêner reşahiyan gund desteserkiriye û gundî tên nefî kirin. Di rûpela 18. de em dibin hemî cîwanên gund tevlî kal û piran ramoqa pîqabê siwar dibin "Çi qas ciwanên gund hebûn li ser romorkê bûn: Zizė, Alê, Çînê, Rustem, Baro, Xêro, Şêro... Keleşo" tevlî kujerên xwe cara dawî diçin goristanê, ser mezelên xwe. Ger nafikirin, gund şewitandina hebe ev reşahî çawa dihêlin ew herin xatirê xwe miriyên xwe bixwazin, heta bi nanê germ û hêjîran şîva wan jî bibin? Xwêner di sehneyekî de dibîne Keleşo tê Şemsîxanê dixwaze. Di hîn diyalogên din be jî hezr dike ew Dezgir tîne. Û axirya çîrokê de bi gotina Şemsîxanê a " Buka bêmiraz" xwêner têdigihîje kû wan dewat nekir. Lê çi hat serê Keleşo kuda hat û kuda çu malîqe. Tenê serkêlke reş de navê tê dîtin.
Piştre em rûpela 114 dibînin ku hemî jinê gund dîsa di ramokekîde ne û ber bî zulmatê ve tên birin.
Di berhemê de alî rêbazî hêyama herî serkeftî a navmetnî bû: çîroka berdest û a Hûtê Heftserî heya dawiyê bi hevre herikî. Hîn caran gihêjtine hev hîn caran agahiyên hevdu didan. Bi çîroka "Gûno û Hût" û xewna Şemsîxanê jî hêmanên kolajî lê zêde bibûn. Her wiha pir nîk ( motîf) jî hebûn: Siwarê sibê/ Siwarê êvarê, nanê germ û hêjîr, dara zeytûnê, genim, deriyê
《 LÂ: SONSUZLUK HECESİ 》Tasavvuf
Keşke bu kitaba 10 puandan daha fazla bir puan verebilseydim.. Ba-yıl-dımm.. (｡♡‿♡｡)
❥𝐇𝐞𝐫 ş𝐞𝐲𝐢𝐧 𝐢𝐥𝐤𝐢𝐧𝐢 𝐭𝐚𝐧ı𝐦𝐚𝐤,𝐤𝐚𝐲𝐧𝐚ğı𝐧ı 𝐚𝐧𝐥𝐚𝐦𝐚𝐤 𝐢𝐬𝐭𝐞𝐫 𝐦𝐢𝐬𝐢𝐧𝐢𝐳?
❥𝐑𝐚𝐛𝐛𝐢𝐦𝐢𝐧 𝐠ü𝐳𝐞𝐥𝐥𝐢ğ𝐢𝐧𝐢, 𝐤𝐮𝐝𝐫𝐞𝐭𝐢𝐧𝐢 𝐯𝐞 𝐝𝐚𝐡𝐚 𝐛𝐚ş𝐤𝐚 𝐬ı𝐟𝐚𝐭𝐥𝐚𝐫ı𝐧ı, 𝐦𝐚𝐬𝐚𝐥 𝐲𝐨𝐥𝐜𝐮𝐥𝐮ğ𝐮 𝐭𝐚𝐝ı𝐧𝐝𝐚 𝐨𝐤𝐮𝐦𝐚𝐤 𝐢𝐬𝐭𝐞𝐫 𝐦𝐢𝐬𝐢𝐧𝐢𝐳?
!.....Bu kadarla b i t m i y o r....!
Eğer bu kitabı okumayı düşünüyorsanız, bu kitabın sadece bir roman olmadığını,insanlar ve insaniyet tarihinin başlangıcını anlatan gerçek bir hikâye olduğunu söylemek isterim. Burada sıkıcı bir tarihten bahsetmiyorum. Nazan Bekiroğlu bu kitapta bildiğiniz bir hikâyeyi anlatmıyor sadece; hikâyenin ardındaki anlamları,çıkarmamız gereken dersleri, kendimize sormamız gereken soruları da ortaya çıkarıyor... Bu kitap anlatımdan ziyade, bir seyahat... Hem tarihe,hem iç dünyamıza doğru yaptığımız ,şiirsel üslubun eşlik ettiği masalsı bir yolculuk...
Ne zaman bir ümitsizliğe düşecek olsam, tutunduğum ayetlerden biri Yasin-82 'de Rabbim şöyle buyuruyor:
""Bir şeyi dilediği zaman, O'nun emri, ona yalnızca: “Ol” demesidir; o da hemen oluverir.""
İşte bu kitap, ayetteki gibi, kainatın yaratılmasıyla başlıyor. Bu konuya dair, zihninizdeki bildiğiniz tekrarları unutun.. Burada, sanatsal zevk ve zarafet pîrî Nazan Bekiroğlu'nun, büyüleyici,çarpıcı kalemi vesilesiyle Kudretullah'ı (Rabbim'in gücü) okuyacaksınız. Çok etkilendim,hayran oldum; sanki Rabbim'in bütün güzel isim ve sıfatları, vücudumda zerrelerime kadar kendini hissettirdi. Öyle güzel yaratmış ki Rabbim, duygu seline kapıldım Rabbim'in güzelliğinden.. O sele kapıldım çünkü, güzellik taştı ruhumda,ifade edemedim içimde, çaresiz kaldım karşısında... Tefekkür deryasında yıkayıp çıkardı beni yazarın cümleleri... Bir kez daha anladım ki; yazar, "Cümle Kapısı: Kalbin Kapısı" derken çok
HEÇKUÎZMA DUXALÎSTEdebiyat & Roman
Lİ DÛ BİHUŞTA BERZE
“Heke em mehkûmê zemanekî bin, zeman jî mehkûmê mekanekê ye.” 186
Çîroka Profesorekî ketî duv folklora efsaneyên dîrokê û Sofî Omer. Profesorekî dêya wî Pûr Xanim (Colemergî) û bavê wî Kanî Beg (Cizîrî); profesorekî li Zurîha Swîsrê hatî dinyayê, li wê derê çûyî zanîngehê û piştre, “bo bernameyeke nava zanîngehan tê Amedê, careke din paşve venagere-73” . Çîroka Profesor Mîrza:
“,agahî ji Mîrza re tê, KU dayika wî, bi mêrekî Alman re diçe, bavê wî dide dû jineke Fransiz. 74”.
“…rojekê nameyek ji welatê biyanî jê re tê KU dibêje; dayika te miriye bila hayê te jê hebe.” 74
Û û û
“Jîyana Profesor Mirza hatibû û li gotina “heçku” asê mabû.”
Û û û
“Hûû Eşimm Wihû! Tûşî Papa! Ho Şaturna!”
Û kutekuta dilê wî li ser bêndera şevê gêre dikir. -175
Çîrokeke enteresan, balkêş lêbelê em ê ne li ser tevna çîrokê û teşeya vegotina romanê rawestin, bêtir behsa kesayîya zimanê li romanê bikin.
“Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat. Dinya lê hatibû hev..heçku. Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir. Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.” 227
1- Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat.
2- Dinya lê hatibû hev..heçku.
3- Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir.
4- Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.”
Ev çar hevokên li pey hev “kesayîya zimanê li romanê” nîşanî me dide lêbelê dîsa jî em li tevahîya romanê binêrin.
1- .. Duxalîzm (cotxalîzm)
Tişta li romanê herî ewil bala mirov dikêşe, bikaranîna xalbendîyan e. Ji bo li romana nivîskar a bi navê 4 Kotra 4 Çela bala min kêşabû, bi teybetî min bala xwe da bikaranîna xalbendîyan. Ji vê hêlê ve vegûherîneke darîçav xwe dide xwîyandin. Anarşîya
K A B A H A T L E R K A N U N UŞiir
Peşinden gittiğiniz cümleleriniz var mı?
(◔‿◔)
Furkan Çalışkan bir söyleşisinde;
"Hayat; akış içinde, şiir bunu durdurur." demişti.
Şairin şiirlerini okuduğumda,tam olarak bu cümlenin yanında durduğunu ,bu cümlenin peşinden gittiğini hissettim. Hızlı ve bir çok şeyi tükettiğimiz bir zamandayız. Duyguları hissetmek,hızlanan akışı,bir nebze olsun durduran önemli dinamiklerdir. Duyguları en güzel hissettiğimiz yerlerden biri de şiirdir. Şair,bu cümlenin peşinden giderek,okurlara,akış içindeki hayatın bazı yerlerinde soluklanmaya yer açıyor.
Savunma Sanatları kitabı,hayata karşı bir duruş temsil ediyordu. 
Kabahatler Kanunu ise;hayatın zorluklarından ziyade,bireyin iç dünyasında yaşadığı duyguları ve çatışmaları anlatıyor. İsmi neden Kabahatler Kanunu ? Kitabı okuyunca şöyle düşündüm; çünkü, insan hata yapandır. Yaşam yolunda ilerlemek, zaman zaman hata yapmaya kapı açmak demektir. İnsanın olduğu yerde kabahat mutlaka olur,kanun gibi bir şey bu.. Şairin tanımıyla;"barkodsuz ve çeşitli hareketlerle" yaşamaya benziyor hayat içinde hata yapmak..
Dolayısıyla,şair,insan olmamızın getirdiği kabahatlere karşı duruşunu; kimi zaman şefkatli,kimi zaman pişman, çoğunlukla Rabb'e teslim bir duyguyla yazmıştır.
"Bize rüyanın değil,uyanıklığımızın tabiri gerek." diyen şair,kabahatlere karşı azami dikkatin ölçüsünü de,bu cümleyle ortaya koymuştur.
Her şair için aklıma gelmez ama Furkan Çalışkan 'ın şiirlerini okurken ,ruh hali bana,karşımda çok hassas bir kalp varmış gibi hissettirdi. Hani; duyarlı, empatik insanlar vardır. Toplumdaki bazı insanların 10 sn üzüldüğüne,o saatlerce günlerce üzülür. Şairin kalbi de, öyle sıkılmış, öyle dertlenmiş ki,o sıkışmışlığı sağaltmak için oturmuş şiir yazmış sanki. Bu yüzden yazdıkları dizeler,okurun kalbinde yer ediniyor,bana göre.
Kayıp, arayış, umut,yalnızlık,sevmek,
Furkan Çalışkan bir söyleşisinde;
"Hayat; akış içinde, şiir bunu durdurur." demişti.
Şairin şiirlerini okuduğumda,tam olarak bu cümlenin yanında durduğunu ,bu cümlenin peşinden gittiğini hissettim. Hızlı ve bir çok şeyi tükettiğimiz bir zamandayız. Duyguları hissetmek,hızlanan akışı,bir nebze olsun durduran önemli dinamiklerdir. Duyguları en güzel hissettiğimiz yerlerden biri de şiirdir. Şair,bu cümlenin peşinden giderek,okurlara,akış içindeki hayatın bazı yerlerinde soluklanmaya yer açıyor.
Savunma Sanatları kitabı,hayata karşı bir duruş temsil ediyordu. Kabahatler Kanunu ise;hayatın zorluklarından ziyade,bireyin iç dünyasında yaşadığı duyguları ve çatışmaları anlatıyor. İsmi neden Kabahatler Kanunu ? Kitabı okuyunca şöyle düşündüm; çünkü, insan hata yapandır. Yaşam yolunda ilerlemek, zaman zaman hata yapmaya kapı açmak demektir. İnsanın olduğu yerde kabahat mutlaka olur,kanun gibi bir şey bu.. Şairin tanımıyla;"barkodsuz ve çeşitli hareketlerle" yaşamaya benziyor hayat içinde hata yapmak..
Dolayısıyla,şair,insan olmamızın getirdiği kabahatlere karşı duruşunu; kimi zaman şefkatli,kimi zaman pişman, çoğunlukla Rabb'e teslim bir duyguyla yazmıştır.
"Bize rüyanın değil,uyanıklığımızın tabiri gerek." diyen şair,kabahatlere karşı azami dikkatin ölçüsünü de,bu cümleyle ortaya koymuştur.
Her şair için aklıma gelmez ama Furkan Çalışkan 'ın şiirlerini okurken ,ruh hali bana,karşımda çok hassas bir kalp varmış gibi hissettirdi. Hani; duyarlı, empatik insanlar vardır. Toplumdaki bazı insanların 10 sn üzüldüğüne,o saatlerce günlerce üzülür. Şairin kalbi de, öyle sıkılmış, öyle dertlenmiş ki,o sıkışmışlığı sağaltmak için oturmuş şiir yazmış sanki. Bu yüzden yazdıkları dizeler,okurun kalbinde yer ediniyor,bana göre.
Kayıp, arayış, umut,yalnızlık,sevmek,Reklam
Reklam