Enes Başak
@drenesbasak
Osamu Dazai, Japon edebiyatının ümitsiz yazarı olarak bilinir. Eserlerinde savaş sonrası Japonya’da hayat mücadelesi veren ve çoğunlukla bu mücadeleleri kaybeden karakterler yer alır. “Ben roman” türünde eser yazdığı bilinen Dazai’nin, aslında kendi keşmekeşlerini eserlerinde anlattığı bilinen bir gerçektir.
“Pandora’nın Kutusu” eserinde bir sanatoryumda tedavi gören genç bir adamın hikâyesi yer alır. Savaş şartları ile boğuşan Japonya’da tedavi için yeterli imkânlar yoktur. Bu sebeple sanatoryumda tüberküloz tedavisi bambaşka metotlarla denenir. Doktorlar, hemşireler ve hastalar arasında öğrenci - öğretmen statüsü vardır. Tedaviye herkes inanmaktadır çünkü klasik tedaviler, malzeme ve ilaç yetersizliğinden dolayı yapılamamaktadır.
Eser, ana karakterin yazdığı mektuplardan oluşur. Yani olay örgüsü mektuplar ile aktarılır. Bu eserde en dikkat çeken yön ise Dazai’nin ümitli bir imaj çizmesidir. Dazai’nin eserlerinde genellikle hayatın anlamsızlığı, intihar denemeleri ve sonunda çaresiz bir ölüm yer alır. Ancak bu eserinde Dazai, dört elle yaşama ümidine sarılır. Ana karakter iyileşmek istemektedir. Âşıktır. Sanata olan saygısı yaşama isteğine yardımcı olmaktadır. Bu açıdan eser, Dazai’nin diğer eserlerinden farklıdır.
Dazai bu eseri intihar ederek hayatına son vermeden 3 yıl önce yazar. Kim bilir, belki de Dazai, yaşamak ile intihar etmek arasındaki ikileminde o günlerde ümidini koruyordu. Belki de ölmeye bu eserinden sonra karar verdi. Şurası açık ki Dazai bir dönem yaşamaya karşı son derece ümitliymiş…
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Modern dönem Japon yazarlarından Osamu Dazai, ülkesinde yazarlığıyla iyi, özel hayatıyla ise kötü bir şöhrete sahip. Birçok isim tarafından hayatı ciddi eleştirilere tabi tutulur. İnişli ve çıkışlı kısa hayatı başarısız intihar girişimleri, çarpık aşk ilişkileri, alkol ve madde bağımlılığı ile doludur.
“İnsanlığımı Yitirirken” Dazai’nin intihar etmeden hemen önce tamamladığı, en çok beğenilen eserlerinden biri. Başkarakterin kaleminden hatırat olarak yazılan bu roman, yitik bir hayatın trajedisini gözler önüne serer. Savaş sonrası Japonya’sında insanların tükenmişlik ve ümitsizlik duygularını acımasızca yansıtır. Başarısız aşk, iş ve arkadaşlık ilişkileri arasında sürüklenen ve sonunda yitip giden bir hiç hükmündeki insan, bize kendini anlatır.
“İnsanlığımı Yitirirken”, 20. yüzyıl başlarında Japon edebiyatında çok kullanılan bir edebi akım olan “ben roman” akımına göre yazılmış. Bu akımda yazar, romanındaki karakterleri kendi hayatından birebir aktarır. Bu eserler kurgudan çok yarı otobiyografik eserler niteliğindedir. Dazai’nin bu eseri de kendi hayatının bir otobiyografisi gibidir. Hayatından çok ciddi benzerlikler içerir. Hatta Dazai, romanında tarif ettiği intihar şeklini, eserini tamamladıktan kısa bir süre sonra uygulayarak hayatına son verir.
Her ne kadar bu eser “ben roman” akımına göre yazılmış olsa da, eserin Dazai’nin hayatını hangi oranda yansıttığı tam olarak bilinemez. Ancak Dazai’nin diğer eserlerinin de bu akıma göre yazıldığı ve hayatından bilgiler sunduğu ortadadır. Bunu fark eden Phyllis I. Lyons, Dazai’nin eserleri için: “uzatılmış bir intihar notu” benzetmesini kullanır. Japon edebiyatının tartışılan ismi Dazai, edebiyat çevreleri için ise gizemini korumaya devam etmektedir.
Modern dönem Japon yazarlarından biri olan Osamu Dazai, eserleri kadar özel hayatı ile de tanınmış bir isim. Çalkantılı hayatı, intihar girişimleri ve bir geyşa ile kaçması onun hayatını farklı kılan önemli unsurlar arasında yer alıyor. Bu sebeple, Dazai’nin toplum tarafından ötekileştirilen hayatının ve içsel bunalımlarının izleri eserlerinde kolaylıkla görülebilir.
“Güneş Batarken” eserinde Dazai, aristokrat bir ailenin savaş sonrası Japonya’sında yaşadıklarını anlatıyor. Sahip olduklarını kaybetmiş bu ailenin gün be gün süren yıkımı çarpıcı bir şekilde ifade edilir. Uzun yıllar sonra savaştan dönen ailenin tek oğlu, annesine ve ablasına buhranlı bir bireyin yaşatabileceği her şeyi yaşatır. Toplum tarafından dışlanan karakter, hayatına son vererek anlamsız bulduğu hayata veda eder. Ablası ise kalıplaşmış ahlaki değerlere savaş açarak hayallerinin peşinden gider.
Dazai “Güneş Batarken” eserini intiharından sadece 1 yıl önce yazmış. Eserde intihara sürüklenen karakterin yaşadığı dışlanmışlık ve yalnızlık psikolojisi Dazai’yi anımsatır. Karakterin intihar mektubunda verdiği ümitsizlik ve yalnızlık portresi, defalarca intihar girişiminde bulunmuş Dazai’nin adeta intihar öncesi bir manifestosu niteliğindedir:
“Benim gibi bir canlının bu dünyanın havasını soluyarak, güneşini hissederek hayatta kalması çok zor. Yaşamam için bir şeyler eksik. Yetmiyor. Bu zamana kadar yaşamak için elimden gelen her şeyi yaptım.” Bu satırlar ile Dazai’nin yaşamak için tüm çabayı gösterdiği ancak yine de yaşamaya dayanamadığı apaçık görülüyor. Hayatına son vermeden önceki çırpınışlarını açıkça ifade ettiği satırlarına rağmen intiharına hiç kimsenin engel olamaması ise üzücü bir gerçek olarak varlığını koruyor…
