Jan Agir

Jan Agir
@georgesperec
Nevermore...
Sık sık bir sürü insanın bir filmi şaheser diye övdüğünü duyar, kendimizi filmi izlemeye mecbur hisseder ve yarısında uyuyakalsak da kültürsüz görünmek istemediğimizden herkese ne kadar muhteşem olduğunu söyleriz.
Kolektif Kitap
Felsefe
Reklam
Çoğu insan kendini pek tanımaz. Ben yirmi bir yaşındayken, yıllar süren inkâr döneminin ardından eşcinsel olduğumun nihayet farkına vardım. Bu hiç de istisnai bir durum değildir. Çoğu eşcinsel erkek ergenlik yıllarını cinsel eğilimlerinden şüphe duyarak geçiriyor. Şimdi, 2050’ de bir algoritmanın herhangi bir ergene kendisinin homoseksüel/heteroseksüel yelpazesinde tam olarak nereye tekabül ettiğini (ve hatta bu konumun ne denli her yöne çekilebilir olduğunu) söyleyebileceğini düşünün. Belki algoritma size çekici kadın ve erkeklerin bulunduğu resim ve videolar gösterip gözhareketlerinizi, tansiyonunuzu ve beyin faaliyetinizi ölçer ve beş dakika içinde Kinsey skalasında bir sayı çıkarır.6 Böyle bir şey olsaydı ben onca yıl gerilim yaşamazdım. Belki kendi kendinize böyle bir test yapmak istemezsiniz ama diyelim ki Melis'in sıkıcı doğum günü partisinde birgrup arkadaş arasında buluyorsunuz kendinizi ve biri çıkıp herkesin sırayla bu süper yeni algoritmayı denemesini öneriyor (ve herkes sonuçlara bakıp bir de yorum yapıyor). Çekip gider misiniz? Çekip gitseniz, hatta kendinizden ve sınıf arkadaşlarınızdan saklanmaya devam etseniz de Amazon’dan, Alibaba'dan ya da gizli polisten saklanamazsınız. İnternette gezerken, Youtube'dan bir şey izleyip sosyal medyada paylaşılanları okurken algoritmalar gizliden gizliye sizi gözetler, analiz eder ve size gazlı içecekler satmak isteyen Coca-Cola’ya üstü çıplak kızların rol aldığı reklamlarını değil üstü çıplak oğlanların rol aldığı reklamlarını kullanmasının daha iyi olacağını söyler. Sizin haberiniz bile olmaz. Ama onların olur ve bu bilgi milyon değerindedir.
Kolektif Kitap
Felsefe
Referandum ve seçimler her zaman insanların duygularıyla ilişkilidir, mantıklarıyla değil. Demokrasi mantıklı tercihler yapmaya ilişkin bir mesele olsaydı, herkese eşit oy hakkı tanımanın hatta belki de herhangi bir oy hakkı tanımanın hiçbir mantıklı gerekçesi olmazdı. Bazı insanların diğerlerinden, bilhassa da belli ekonomik ve siyasi sorular sözkonusuysa daha bilgili ve mantıklı oldukları yönünde bolcadelilvar. Brexit referandumunun ardından ünlü biyolog Richard Dawkins, İngiliz halkının, kendisi de dahil, büyük bir kısmından böyle bir referandumda oy kullanmasını istemenin yanlış olduğunu çünkü gerekli ekonomi ve siyaset bilimi altyapısına sahip olmadıklarını ifade etmişti. “Einstein’ın cebir hesaplamalarının doğruluğuna halk oylamasıyla karar vermekten ya da pilotun hangi piste ineceğini yolcuların oyuna bırakmaktan farksız bir şey.”
Kolektif Kitap
Siyaset
Biliyoruz ki algoritmanın ilgisini çekebilirsek insanların ilgisini çekmek işten bile değil.
Kolektif Kitap
Programlama
İnsan bireylerden bilgisayar ağına geçiş yaparsak, özgünlüğün getirdiği avantajları kaybedeceğimizi öne sürebilirsiniz. Örneğin insan bir doktor yanlış karar aldığında dünyadaki tüm hastaların ölümüne neden olmuyor ve yeni ilaçlar geliştirilmesinin önünü topyekûn tıkamıyor. Oysa bütün doktorlar aslında tek bir sistemse ve bu sistem herhangi bir hata yaparsa büyük bir felaket yaşanabilir. Ancak işin aslı, bütünleşik bir bilgisayar sistemi özgünlüğün faydalarından ödün vermeden bağlantının avantajlarını azami seviyeye yükseltebilir. Aynı ağ dahilinde pek çok algoritma yürütebilirsinizve böylece ormanın içinde ıssız bir köyde yaşayan bir hasta akıllı telefonunu kullanarak tek bir yetkili doktora değil de performansları mütemadiyen birbiriyle kıyaslanan yüzlerce yapay zekâ ürünü doktora erişebilir. IBM doktorunun dediklerinden hoşlanmadınız mı? Sorun değil. Klimanjaro'nun eteklerinde mahsur kalmış olsanız da ikinci bir görüş almak için kolaylıkla Baidu doktoruna başvurabilirsiniz. İnsan toplumu adına böyle bir şeyin muazzam faydaları var. Yapay zekâ ürünü doktorlar milyarlarca insana, özellikle de mevcut durumda hiçbir sağlık hizmeti alamayanlara çok daha iyi ve ucuz bir sağlık hizmeti sağlayabilir. Azgelişmiş ülkelerin yoksul köylüleri akıllı telefonları aracılığıyla öğrenim algoritmaları ve biyometrik sensörler sayesinde günümüzde en zengin insanların en gelişmiş şehir hastanelerinde aldığından çok daha iyi bir sağlık hizmetine ulaşabilir.5Aynı şekilde otonom arabalar da insanlara çok daha iyi bir ulaşım hizmeti sunacak ve özellikle trafik kazalarının yol açtığı ölümler azalacaktır. Günümüzde her sene 1,25 milyona yakın insan hayatını trafik kazalarında kaybediyor (bu sayı savaş, suç ve terör kaynaklı ölümlerin toplamının iki katı).6 Bu kazaların yüzde 90’ından fazlası
Kolektif Kitap
Felsefe
Reklam