Merhaba arkadaşlar. Hepimize iyi akşamlar ve güzel bir hafta sonu dileklerimi iletiyorum. Rus toplumunda Batı eleştirisini, Batı düşüncesinin Rusya ve Rus insanı üzerindeki etkilerini ele alıp eleştirilen, bu sebeple bizim ilk Batı karşıtı roman akımlarımızı da çağrıştıran, belki de bu yüzden yakınlık hissettiğim bir eseri sizlere aktarmak istiyorum. Bizler burada Ateizm ve Sosyalizm gibi iki akımın etkisinin yanında oldukça açık konuşarak söylüyorum, bana tamamen aptalca gelen Nihilizm akımına da şahit oluyoruz. Neden? Çünkü bu akım her tür varlığı reddeden, varlığından emin olduğu tüm unsurları da yok sayan, insan iradesi ve ahlak kavramına tamamen karşı çıkan, bu yüzden de anlamsız ve aptalca gelen bir ‘Batı’ saçmalığından başka hiçbir şey değil. Bu benim görüşüm. Dostoyevski’de benimle aynı fikirde olduğu için de kendimle gurur duyuyorum. Sonuç olarak “Arap kültürünü İslamiyet sanmakla, Avrupa kültürünü Medeniyet zannetmek aynı hatadır.”
Kitap hakkında genel bilgilere baktığımızda ‘Cinler’ adıyla da tercüme edildiğini görüyoruz. Nedense bu tarz isimler de aklıma hep rahmetli merhum Hüseyin Rahmi Gürpınar’ı getirir. 1870-72 yılları arası sürgün dönüşü yazılan bu hikaye, aynı zamanda her gördüğüne özenen toplum yapısının bir eleştirisi niteliğindedir. Bu eleştiri aynı zamanda yazıldığı dönem için siyasi romanlar arasında da yer alacak kült eserlerden sayılabilir. Şimdi birkaç karakteri de ekleyelim istiyorum. Bu arada çok fazla karakter var, mümkünse bazı karakterleri okurken not almanızı rica edeceğim, kitabı okurken.
Stepan Verhovensky, romandaki ateist olan ileri görüşlü öğretmendir; Nikolay Stavgorin, çıkarcı ve mide bulandırıcı bir karakterdir, aynı zamanda bir devrimcidir; Varvara Stavrogina, Nikolay’ın annesi ve Stephan’ın arkadaşıdır, kocasından gelen miras sayesinde oldukça zengindir; Petruşa Verhovensky, katil bir devlet memurudur; Ivan Shatov, karamazov hatıralarımı canlandıracak bir karakter, çok önemli noktalara değinen ama çok da öne çıkarılmayan, devrimci bir öğrencidir; Andrey Lembke, şu Nihilizm gibi akımların karşısında duran muhafazakar görüşün temsilcisi, devrimin karşısında duran bir karakterdir. Krillov ise bu romanda inanç ve inançsızlık arasında yaşayıp sürekli çelişkiler içinde olan bir karakter olduğu için yazarın pek çok sorunu onunla öne çıkarması da manidardır.
Kitabın en önemli dayanağı ise Sergey Neçayev’dir. Neden? Sergey, daha önceleri de karşıma çıkan, Rus toplumunda önemli yere sahip biridir. Devrimcinin Anahtar Kitabı adlı eseri veren, Narodnaya Rasprava Örgütü ile ters düşen İvanov (kitapta Ivan Shatov) adlı öğrencinin öldürülmesini de konu alan, silahlı terörü had safhada kullanan ve devrim için adeta aklını kaybetmiş bir Rus anarşisttir. Sadece bu değil, ‘Babalar ve Oğullar’ eseriyle tanıdığımız ‘Turgenyev’ de bu eserde Semyon Yegoroviç Karmazinov olarak kendine yer bulur. Tabi bir dostluk eklemesi değil; bir nevi solcu Turgenyev’e karşı sağcı Dostoyevski mücadelesi gibidir. Net bir benzetme olmasa da kitapta nasıl bir mücadele olduğunu anlatması bakımından oldukça açıklayıcı olduğunu düşündüğüm bir örnek.
Nitekim Hazreti İsa örneği de (Luka 32-36) bu düşünceyi doğrular niteliktedir. Bu öyküye göre İsa, cinli bir adamı iyileştirir. O adamdan çıkan cinler bir domuz sürüsünün içine girerler. Bu domuz sürüsü de kendilerini suya atarak intihar eder. Burada cinler aslında kitapta sözü edilen ve özenilen Batı akımları, intihar edenler de Rus gençliğidir.
Eh, 900 sayfalık bir roman sonuçta. Neresini anlatsak başka bir yeri haliyle eksik kalacaktı. Biz elimizden geldiğince ufak ufak tanıtmaya çalıştık. Kitabın İş Bankası, Timaş ve İletişim Yayınlarına ait baskılarının da elimizde olduğunu belirtmek isterim. Hangisini isterseniz. Günümüzde de hala sağ ve sol kavgalarının olduğu hele ki bu kavgaların 10 yaş gruplarına kadar indiğini gördüğümüzde de romanın zamanının geçmediğini, siyaset denilen zırvaların ne kadar mide bulandırıcı olduğunu bir kere daha anlıyoruz.
Büyük yazar Dostoyevski’ye ait daha önceki incelemelerimiz ve okuma listemiz ise şu şekilde:
#13515085
#81769718
#133546312
#133678186
#133688790
#133696828
#133706339
#133810021
#133824802
#133832302
#133855156
#133887623
#133963496
#257214091
#257393124
#257440564
#258487451
#258543876
Okuma listemiz ise şu şekilde:
Amcanın Düşü (Amcanın Rüyası)
Başkasının Karısı
-Dokuz Mektupta Bir Aşk Öyküsü
-Başkasının Karısı ve Karyolanın Altında Bir Koca
-Bir Noel Çamı ve Bir Düğün
-Polzunkov
Bay Proharçin
-Bay Proharçin
-Dokuz Mektupluk Roman
Beyaz Geceler
-Beyaz Geceler
-Başkasının Karısı
-Noel Ağacı ve Nikah
-Haysiyetli Hırsız
-Yufka Yürekli
Budala
Delikanlı
Dürüst Hırsız (Şerefli Hırsız)
Ebedi Koca
Ecinniler (Cinler)
Ev Sahibesi
-Ev Sahibesi
-Bay Proharçin
-Dokuz Mektupluk Roman
-Polzunkov
İnsancıklar
Karamazov Kardeşler
Kumarbaz
Netoçka Nezvanova
Puşkin Üzerine Konuşma
Stepançikovo Köyü
Suç ve Ceza
Yaz İzlenimleri Üzerine Kış Notları
Yeraltından Notlar
Hepimize iyi okumalar dilerim..
··
905 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.