Prozac Nation
Elizabeth WurtzelYazar:
Elizabeth Wurtzel
Tahmini Okuma Süresi:
10 sa. 26 dk.
Sayfa Sayısı:
368
Basım Tarihi:
1995
Yayınevi:
Riverhead Books
Orijinal Adı:
Prozac Nation
ISBN:
9781573225120
Ülke:
Amerika Birleşik Devletleri
Dil:
İngilizce
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Depresyonun Gerçek Yüzü ve Hissettiklerimizin Hikayesi
Prozac Nation by Elizabeth Wurtzel, bence depresyonu en iyi anlatan kitaplardan biri. Kitap, depresyonla mücadele eden birinin iç dünyasını öyle dürüst ve açık bir şekilde aktarıyor ki, okurken resmen kendi duygularımı okur gibi hissettim. Eğer depresyon gibi klinik bir durum yaşıyorsanız Wurtzel’in yazdıkları o kadar relatable ki, sanki yıllardır hissettiklerinizi bir başkası da yaşıyormuş gibi.
Wurtzel’in yazım tarzı gerçekten çok etkileyici. Depresyonun yarattığı boşluk hissini, çaresizliği ve insanın sürekli içinde kaybolmuş gibi hissetmesini o kadar iyi anlatıyor ki, bu kitabı okurken yaşadığınız duyguların ne kadar normal olduğunu hissediyorsunuz. Kitap bir terapi gibi değil, aksine depresyonun karmaşıklığını, karanlık yanlarını olduğu gibi gözler önüne seriyor. Ama bu sadece bir kişisel hikaye değil. Wurtzel, aynı zamanda toplumun depresyona ve genel olarak mental sağlık sorunlarına nasıl yaklaşması gerektiğini sorguluyor. 90’larda ve o dönemlerde mental health konusu ne kadar küçümseniyor, insanlar ne kadar anlamıyordu ve hala o stigma nasıl devam ediyor, hepsini mükemmel bir şekilde aktarmış.
Kitap aslında depresyonla savaşan birine umut vermek gibi bir şey değil, çünkü çözüm falan da sunmuyor. Ama depresyonla yaşayan biri olarak size o kadar büyük bir rahatlık veriyor ki, sanki yalnız değilsiniz. Yani o “benim gibi hisseden başka insanlar var mı?” sorusunun cevabını bulmak çok önemli. Bu kitap da tam bunu sağlıyor. Eğer depresyonla mücadele ediyorsanız, mental health hakkında daha fazla şey öğrenmek istiyorsanız ya da sadece hayatın karanlık taraflarını görmek istiyorsanız, Prozac Nation KESİNLİKLE okumanız gereken bir kitap. Kendi hislerimi bir başkasının kelimeleriyle bu kadar doğru anlatan bir eser bulmak kolay değil.
Prozac Toplumu | İncelemeİnceleme
Kitabı okurken bir noktada “depresyon hırkamı giydim, arada da bir tüttürdüm” dedim; sonra da “ne dertler var ” diye oturup şükrettim. Ruh sağlığı gerçekten çok önemli arkadaşlar. Allah zeval vermesin:)
Mabel matiz antidepresan dinleyerek incelememi yazmaya koyuldum:
Kabul edelim ki depresif bir milletiz. Şarkılarımızda var, sanata edebiyata bile yansıyor. Tanpınar’ın “Ne içindeyim zamanın ne de büsbütün dışında” dizesi, tam da bizim ruh hâlimizi özetliyor.
Gittim TR’de antidepresan kullananların oranına baktım 100 kişiden 6’ sı antidepresan kullanıyormuş. İşin tabii ki şaşırmadığım kısmı da kullananların %70’i de kadın :)
Şimdi bana psikayatrlar kızabilir ama ben antidepresanların insanları iyileştirdiğine inanmıyorum. O an ayakta tutar anlık seratonin adrenalini regüle eder ama iyileştirmez. Asıl iyileşme psikoterapi ile olur duygularla yüzleşme ile bastırmama ile olur. Kısa vade için evet önerilir ama uzun vadede “psikoterapi” şart.
Velhasıl gelelim kitaba;
Bu kitapla, takip ettiğim bir okurun paylaşımı aracılığıyla tanıştım ismi de aşırı dikkatimi çekti. Kısa bir araştırma sonucunda eserin otobiyografik niteliğini fark edince aaa dedim evet bu kitabı okumalıyım… Yazarın hangi psikolojik süreçlerden geçtiği, Prozac’ın duygu durumunu nasıl etkilediği gibi kafamdaki sorularla kitabı okumaya başladım.
Ne anlatıyor?
Anne babası ayrı olan Elizabeth (Lizzy) adlı genç bir kızın içsel çatışmalarını, duygu durum dalgalanmalarını ve depresif semptomlarından bahsediyor. Ergenlik dönemi bağlamında değerlendirildiğinde, ölüm düşüncesi, kendine zarar verme eğilimleri ve isyankâr davranışlar söz konusu ancak burada dikkat çeken nokta bu uçsal dürtülerin geçici bir ergenlik krizinden ziyade süreklilik arz eden bir varoluşsal boşluk hâline gelmesi… Aslında ergenlikte olduğu
Wurtzel, depresyonla mücadele eden bir genç kadının deneyimlerini son derece açık,bazen sert bir dille anlatır.İlacın etkileri, toplumsal beklentiler,aile baskısı ve varoluşsal boşluk temaları öne çıkar.Kimi zaman kaotik bir anlatımı vardır ama duygusal olarak çok güçlüdür .Depresyonun iç yüzünü anlatan en dürüst kitaplardan biridir.
"Prozac Toplumu" bir dönemi iyileştirmenin çabası aslında. ve de daha öncesinin. kitabı okurken ister istemez Slyvia Plath'in o zaman bu ilaç keşfedilmiş olsa kurtulabilecek olup olmamasıyla ilgilenirsiniz. veya edith piaf acaba nasıl bir insan olurdu diye düşünürsünüz. ama sonuçta Slyvia Plath ardında en iyi otobiyografik romanlardan birisini bırakıp göçüp gitmiştir ve Edith Piaf'ın hayatı da hemen herkes için malumdur . . .
8- Elizabeth Wurtzel – Prozac Toplumuİnceleme
8- Elizabeth Wurtzel – Prozac Toplumu
Elizabeth Wurtzel’ın Prozac Toplumu yalnızca bir depresyon anlatısı değil; modern dünyanın ruh hâlini kaybetmiş bir kuşağın portresi. Bir bireyin çöküşünü okurken aslında bir dönemin, bir kültürün, bir toplumun çöküşünü görüyoruz. Wurtzel, kendi acısını anlatırken bunu kişisel bir itiraf gibi değil, bir çağın semptomu gibi sunuyor. Kitabın gücü de burada: acı bireysel ama bağlamı kolektif.
1990’ların Amerika’sı, üst üste gelen ekonomik dönüşümler, neoliberal vaatler, başarı kültü, özgürlük söylemi ve bunların gölgesinde büyüyen sessiz bir kırılganlık… Prozac yalnızca bir antidepresan değil; bir yaşam tarzı, bir ideoloji, hatta bir kimlik biçimi hâline gelmişti. Wurtzel bunu içtenlikle gösteriyor: İlaç sadece kimyasal değil, kültürel bir olaydır. Depresyonu tedavi etmez; depresyonun görünümünü düzenler. Acıyı ortadan kaldırmaz; acının toplumsal kabulünde yeni bir estetik yaratır.
Wurtzel’ın anlatısı bu yüzden çifte bir ışık taşır: Hem içeriden hem dışarıdan. İçeriden konuşur çünkü yaşadığı depresyonun ezici ağırlığını biliyordur. Dışarıdan konuşur çünkü bu ağırlığın toplum tarafından nasıl üretildiğini ve nasıl tüketildiğini fark eder. Tam bu noktada, depresyonun yalnızca biyolojik bir mesele değil, aynı zamanda kültürel bir hikâye olduğunu hatırlatır.
Kitap boyunca dile gelen hislerin bir başka gücü, tamamen kontrol edilemez oluşudur. Wurtzel çoğu zaman kendi acısının bile ona ait olmadığını söyler. Depresyonun “benliği ele geçirmesi”, modern insanın en temel kırılganlıklarından birine işaret eder: kendine yabancılaşma. Kendi kendinin tanığı olmaktan çıkmak, kendi kaderine bile seyirci kalmak. Wurtzel, insanın kendi ruh hâlinin sahibi olamamasını acı veren bir açıklıkla yazıyor.
Bir yandan da kitabın sesinde güçlü bir öfke vardır.
Gerçek bir hikaye. Zaten içinde Prozac olan her hikaye gerçektir. Uyuşturucu olarak kullanılan bir depresyon ilacından daha gerçek ne olabilir ki? İnanmıyorsanız hala, bu kitaptan uyarlanan filmi izleyin.
Elizabeth Wurtzel'in Prozac ile olan mutlu mesut yolculuğunun hikayesi bu kitapta anlatılan. Prozac bir insana neler yapabilir, neler yaptırabilir? Ya bir topluma?
Peki ilaç lobisi neden bu kadar güçlü?
Puan vermedi
Bu kitapta Wurtzel, depresyonla yaşayan genç bir kadının iç dünyasını oldukça açık ve yer yer sarsıcı bir dille anlatıyor. Okurken sadece bir hikâye değil, zihnin içinden geçen karmaşık düşüncelerle baş başa kalıyorsunuz. İlaçların etkileri, toplumun “normal” olma beklentisi, aile baskısı ve hissedilen varoluşsal boşluk anlatının temelini oluşturuyor. Anlatım zaman zaman dağınık ve düzensiz ilerlese de bu durum beni metinden koparmadı; aksine, depresyonun yarattığı kafa karışıklığını daha gerçekçi hissettirdi. Kitap, acıyı süslemeye çalışmadan olduğu gibi aktarıyor. Bu yönüyle, depresyonu anlamaya çalışan ya da benzer duygularla mücadele eden okurlar için oldukça dürüst ve etkileyici bir okuma deneyimi sunuyor.
Anne ve babası boşanmış, yaşıtlarına göre üstün zekalı ve duyarlı bir çocuk olan Elizabeth Wurtzel’ in çocukluğundan itibaren depresyonla verdiği savaşı anlatan otobiyografik bir eser. Kitabın isminde de adı geçen prozac isimli antidepresan ilaç, 1990 lı yıllardan itibaren
tüm dünyada ünlenmiş ve yaygın şekilde kullanılmıştır. Kitaptan sinemaya uyarlanmış bir de filmi mevcuttur.
Kelimenin tam anlamıyla kitap elimde "sündü." Sayfa sayfa anca ilerledim. Ama yeter artık bitireyim diye kalanı bir çırpıda okudum. Depresyonu ayrıntılarıyla anlatmış yazar, yalnızlığı, çaresizliği, içinde bulunduğu ruh halini ifade edemeyişindeki çırpınmayı vs. Çeşitli alıntılar yaptım okuyucuda bir fikir oluşturur zannediyorum. Bu arada yazar kendi yaşadıklarını anlatmış. Depresyonu doktor gözünden değil hasta gözünden görüyoruz. Depresyon dediğimiz şey "depresyona girdim çikolataya sardım" diye geyiği yapılacak bir hastalık değilmiş.. :( *Not: İzlemek isteyen olursa kitap filme uyarlanmış. Prozac Nation adıyla internette var.
8/10
Yazarın üniversite yıllarından kesitler sunan kitap, modern toplumda gençlerin yüzyüze kaldığı sorunların pek çoğunu birinci elden aktarıyor. Kitabın, filmi izlendikten sonra okunmasını öneririm; böylece hem daha yüksek bir ilgi düzeyinden kitaba başlanacak, hem de senaryoda eksik kalan noktalar aydınlanacaktır.
Yazar Hakkında
Elizabeth WurtzelYazar · 2 kitap
Harvard Üniversitesi’ni bitirdi. Okuldayken, Rolling Stone dergisinin Gazetecilik Ödülü’nü kazandı. The New Yorker ve New York dergisine müzik eleştirileri yazdı. Mademoiselle, Mirabella, Seventeen ve The Oxford American gibi dergilerde makaleleri çıktı. Wurtzel 7 Ocak 2020 tarihinde Manhattan, New York, ABD öldü.
