Yazar:
Erhan Bener
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 23 dk.
Sayfa Sayısı:
296
Basım Tarihi:
1999
İlk Yayın Tarihi:
1984
Yayınevi:
Remzi Kitabevi
ISBN:
9789751406910
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Okurken insanda bir klasik okuyormuş hissi uyandıran güçlü bir roman. Böyle bir eser neden karanlıkta kalmış anlayamadım. Gizem dolu bir cinayet romanı olmadığından mı? Akıcılıktan biraz uzak düştüğü için mi? Yoksa yayınevi tarafından zamanında iyi pazarlanamadı mı? Erhan Bener gibi yazarların kendi dönemlerinde sadece edebiyat çevrelerince okunduğunu, geniş okuyucu kitlelerine erişemediklerini biliyorum. Ama yine de bu roman böylesine az tanınmayı hak etmiyor bence.
Tabii her yönüyle mükemmel diyebileceğimiz bir roman da değil. Romandaki olaylar ve fikirler ne kadar dolu doluysa, karakterler de tam tersi biraz zayıf kalmışlar. Karakterler sanki o fikirleri söyletmek ya da yaşatmak için icat edilmiş gibiler. Kısmen bir polisiye roman sayılır. Kısmen diyorum çünkü adli vaka, romanın eksenine biraz uzak düşüyor.
Romanın ana karakteri 35 yaşındaki başarılı Avukat Aydın. Zamanında çok zorluklar çekse de İstanbul’da prestijli, çok kazanan bir avukat olmayı başarmış. Zamanında polis tarafından yaralandığı için de ideolojik fikirlerinden biraz uzak düşmüş. Yaşından dolayı hayattaki amacını sorgulamaya başlıyor. Başarmak istediği her şeyi başarmış neredeyse. Evlenmek istemiyor, kadınlarla derin ilişkiler kurmaktan çekiniyor. İlişkilerini tensel düzeyde tutuyor. Ancak artık hayatının gidişatından memnun değil, yeni bir yön arıyor ama ne? Bir gün annesinin evlenmesi için ona gösterdiği 16 yaşındaki dünyalar güzeli Harika’yı görünce bir anda bu küçük kıza vuruluyor. Onunla evlenmek istiyor ancak hem evlenme fikri hem de bu yaştaki biriyle evlenme düşüncesi Aydın’nın karakterine ters. Bir anda kendini daha karmaşık bir durumun içinde buluyor.
Aydın ve Harika arasındaki bu evlilik “tutkusu” ilerlerken arka planda da Aydın bir cinayetle ilginiyor. Olayları sadece gazete
Entrika entrika üzerine1000Kitap
Kitap sade bir dille yazılmış. Zorlamıyor sizi ancak çok fazla betimlemeye yer verilmiş ve çok fazla karakter var gereksiz detaylarda boğulmamak lazım. İsim hafızası kuvvetli olan kişilerin daha kolay okuyacağına eminim. Yer yer eski kelimeler kullanılmış ama bunaltmıyor ya da anlaşılırlığı zorlaştırmıyor.
Konusu heyecan verici ve hüzün dolu aslında başta okurken zorlansam da(betimlemelerden kaynaklı) orta ve son kısımda kitap akıyor. Gereksiz bir gerilim ve korku duygusu oluşturuyor. Merak duygusunu da kamçıladığı kesin. Kitap tam bir Türk filmi içeriğine sahip okumayı düşünenlerin bunu göze alarak okunmasını tavsiye ederim.
1970li yılları anlatan, güzel farklı ilgi çekici bir kitap. Ben beğendim. Tavsiye edilir mi? Kesinlikle tavsiye ederim. Yazar olayları çok güzel bağlayarak anlatmış.
Erhan Bener bireylerin kişilik yapısını ayrıntılı ruhsal çözümlemelerle veren, bireyin zihninden geçenleri okuruna, tüm çıplaklığıyla dosdoğru seyrettiren bir yazar olması dışında evlilik sorunlarına eğilip, karı-koca ilişkileri üzerinden evlilik aleyhtarı mesajlar verir. Erhan Bener'in kişileri; umut ettikleri evliliklerin hüsrana uğramasına engel olamayan, mutlu evliliklerin hayalden başka bir şey olmadığı sonucuna varan insanlardır.
Sisli Yaz romanında birbirinin içine geçmiş iki olay örgüsü vardır. Bostancı Cinayeti ve Aydın'ın Harika adında genç ve güzel bir kızla olan evlilik süreci ve sonrası... Romanın merkezi kişi Aydın'dır ve tüm bireyler Aydın'la kurdukları ilişkiler ölçüsünde somutlaştırılır. Aydın otuzbeş yaşında başarılı bir boşanma avukatıdır. Evliliğe soğuk bakar, bunun nedeni dışardan bakıldığında imrenilen ama içi kirlenmiş evliliklere şahit olmasıdır. Ayrıca çevresinde ki genç ve güzel bazı kadınların, kendilerine statü elde etmek için yaşlı ama üst tabakadan zengin adamlarla mutsuz evlilikler kurmaları, evlilik kavramını sorgulamasına yol açmıştır. ( Selma ve Şaziye örneği gibi ) Bir gün evlerine gelen komşu kızı Harika'yı gören Avukat Aydın bu kusursuz güzellik karşısında adeta büyülenir. Bu andan sonra evliliğe karşı bakış açısı da olumlanır. Tabi bu evlilik kararını almasında genç kızın gerçeküstü güzelliği büyük bir rol oynar. Harika, onaltı yaşında çok genç ve güzel, gözü açılmamış, körpecik, el değmemiş bir afettir. Işte tüm bu nitelikler, toplumun dayattığı evlenilmeye layık kadın modelini kusursuzca yansıtır. Diğer yandan Aydın'ın sekreteri Güzin Hanım'da güzel, namuslu, fedakâr, zeki, çalışkan, yardım sever, olgun bir kadındır ama bir kusuru vardır. Başından daha önce 2 yıllık evlilik geçiren bir duldur. Bu kusur onun el değmemiş
Sisli Yaz, polisiye kurguyu çift katmanlı olarak işleyen bir roman. Baş karakter Aydın bir avukattır ve hukuk danışmanı olduğu şirket üzerinden şüpheli bir cinayet dosyası alır. Aynı günlerde, görücü usulü ile evlenmek üzere olduğu Harika ve Harika'nın annesi ile ilgili, cinayet dosyasından paralellikler kurar. Böylece polisiye şüphe, dış dünyada okuru merakta bırakan bir unsur olmaktan çıkar; Aydın'ın kafasında bu tuhaf anne-kızın hayatına dönük bir şüphe seli olarak belirir. Dolayısıyla Sisli Yaz bilindik anlamda bir polisiye roman değildir. Gerçekliği belirsiz yapısıyla Aydın'ın bazen birleştirdiği parçalarla kimi de kurduğu benzerliklerle ilerleyen bir süreçtir.
Puan vermedi
Eserde ağırlıklı olarak avukat Aydın'ın iç dünyası işleniyor. Aydın, 60 öncesi dönemde politik ve sol cenahtan bir öğrencidir ama zamanla ilkelerinden uzaklaşmıştır ve kanunsuz işler yürüten bir firmanın avukatlığını yapmaktadır.
Bir gün bir cinayet işlenir ve bu cinayet Aydın'ın çalıştığı firma ile yakından ilgilidir. Aydın aynı zamanda kendinden 20 yaş küçük Harika ile evlenme sürecindedir. Bu iki olay romanın temel izlekleridir.
Eserin ilginç yönü ise bir polisiye kurgusu barındırmasıdır. Hatta yazar polisiye eserlerindeki klişe unsurları bile estetik unsurlar olarak kullanmış bu eserde.
Ben bu kitabı, Bener'in diğer eserlerine göre biraz sönük buldum. Özellikle, kusur olduğunu düşündüğüm bazı durumlara rastladım. Mesela romanın ilk 2 sayfasında 10-15 karakter romana dahil oldu ama sonrasında bu kişiler romanda yer tutmadılar. Zannımca yazar kurgu konusunda fikir değiştirmiş ama o karakter yığını eserin başında öylece kalmış.
Diğer bir kusur da Aydın'ın evlilik sürecindeki bazı şeyleri göz ardı etmesi oldu. Yani taş olsa çatlayacağı durumlar vardı ama yazar kurguya sadık kalmak için karakteri eserin sonuna kadar sabrettirdi diye düşünüyorum.
Her ne olursa olsun yine de bu kadar az okunmayı hak etmeyen bir eser. Mesela şu anda biri böyle bir kitap yazsa kolayca ünlenebilir diye düşünüyorum.
Bir de kitaptaki Güzin ve Selma karakterlerini ayrı bir sevdim.
Herkese iyi okumalar :)
Yazar Hakkında
Erhan BenerYazar · 37 kitap
Erhan Bener, Türk yazar ve bürokrattır.
Türkiye'nin ilk fen doktorlarından Raşit Bener'le Mediha Hanımın oğlu, felsefeci 
Cemil Sena Ongun'un yeğenidir. Ayrıca kendisi gibi yazar 
Vüs'at O. Bener'in kardeşi, 
Yiğit Bener'in babasıdır.
Türk edebiyatının 1950 kuşağı yazarlarındandır. Roman, öykü, anı, deneme ve tiyatro oyunları yazarlığının yanı sıra, çocuk kitapları, radyo oyunları ve senaryolar yazdı, çeviriler yaptı. Eserleriyle çok sayıda ödül kazandı.
Böcek, Sisli Yaz, Ölü Bir Deniz ve Yalnızlar romanları sinemaya aktarıldı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film Ödülü'ne değer görüldü.
YAŞAMI;
1929 yılında Lefkoşa'da doğdu. Babası Türkiye'nin ilk fen doktorlarından Mustafa Raşit Bey, annesi Mediha Hanım'dır. Babasının Kıbrıs Türk Lisesi'nde fen bilgisi öğretmenliği yaptığı sırada doğdu. Ailenin ikinci çocuğu idi. Ağabeyi öykücü Vüs'at O. Bener onun yetişmesinde etkili oldu. Amcası felsefeci Cemil Sena Ongun ise çocukluk ve gençlik yıllarında değil ama sonraki yıllarda onun düşüncelerinde etkili oldu. Kız kardeşi Bilge, kendisinden on yıl sonra doğdu.
Ortaöğrenimini, öğretmen olan babasının sık sık görev yerinin değişmesinden ötürü Anadolu'nun çeşitli il ve ilçe merkezlerinde tamamladı. İlkokul yıllarından itibaren yazarlığa heves duydu. Öğrenimi sırasında en uzun süre kaldığı yer olan Kayseri'de geçirdiği yıllar, düşünsel ve edebi yaşamında önemli yeri oldu. İlk şiirleri ve ilk öyküsü Küçük İstasyon, Kayseri Halkevi Dergisi olan Erciyes'te yayımlandı. 1948'de Sesler adlı şiir kitabını babası Kayseri'de kendi bütçesinden karşılayarak bastırdı.
1946 yılında girdiği Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1950 yılında mezun oldu. Üniversite öğrenimi sırasında edebiyat tutkusu devam etti. Öğrenciliği sırasında iki roman yazdı ve Ahmet Halit Yaşaroğlu'na başvurarak yayımlatmak istedi ancak o yaşta bir gencin bu tarz romanlar yazamayacağı gerekçesiyle reddedildi.
1950'de Maliye Bakanlığı'na memur olarak girdi; müfettiş yardımcılığı, hesap uzmanlığı ve hazine genel müdür yardımcılığı, kambiyo kontrol dairesi başkanlığı görevlerinde bulundu. Bu dönemde maliye üzerine eserler yazdı. Uzman yardımcısı olduğu üç yıllık dönemde görevi gereği Anadolu kentlerinde gezdi, işinden arta kalan zamanı yazarak değerlendirdi. Bu dönemin ürünü olarak ilk romanı Acemiler'i 1952 yılında yayımladı. Ardından Yalnızlar romanı, Bülent Ecevit'in arka kapak yazısı ile Ulus gazetesinde tefrika edildi.
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1956'da lisans diploması aldı. 1957'de Neşecan Otyam ile evlendi. 1957'de staj için bir yıllığına Brüksel'e gönderildi. İlk çocuğu Yiğit Bener, Brüksel'de bulundukları sırada doğdu. Erhan Bener bu görev sırasında katıldığı Expo’58'e ilişkin izlenimlerini Batıdan başlığıyla bir yıl boyunca Varlık dergisinde yayımladı. Avrupa Yazarlar Birliği'nin Roma'daki genel kuruluna katılarak birçok batılı yazarla tanıştı.
1963-1966 ve 1969-1973 yıllarında Paris'te, önce Türkiye Büyükelçiliği maliye müşaviri daha sonra da OECD Türkiye Daimi Temsilciliği başkan yardımcısı olarak görev yaptı. Ara Kapı adıyla 1961'de yayımladığı romanı ilk yurtdışı görevi sırasında 1965'te Fransızcaya çevrilerek Le Chat et la mort adıyla yayımlandı; Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü'ne değer görüldü (Fransızca baskısı sonrasında yazar, eserinin ismini Kedi ve Ölüm olarak değiştirmiştir).
1966'da ilk yurtdışı görevinden sonra edebiyat çalışmalarına ara verdi. 1966'da yayımlanan Baharla Gelen romanından sonra 1977'ye kadar eser yayımlamadı. İkinci çocuğu Yaprak, 1967'de Ankara'da doğdu.
1975'te, Emekli Sandığı genel müdürüyken kendi isteğiyle emekliye ayrıldı; 1990 yılına kadar özel sektörde danışmanlık, 1992-1994 arasında avukatlık yaptı. Emeklilik yaşamında yazarlığını sürdürdü ve siyasetle uğraştı. İlk siyasi deneyimi, 1975'te CHP'ye üye olması idi. Parti ile aynı çizgideki Özgür İnsan dergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi. İkinci siyasi deneyimi ise 1999 yılında ÖDP'ye üye olmasıdır. Bener, bu partiden Ankara 1. Bölge milletvekili adayı oldu.
Emekli olduktan sonra edebiyat alanındaki ilk çalışması, bürokrasi yaşamındaki gözlemlerine dayanan Bürokratlar adlı öykü kitabı oldu. Eser önce Milliyet gazetesinde tefrika edildi ve büyük ilgi gördü.[6] Ardından Yalnızlar romanını yeniden yazdı. Eser, Tuncer Baytok tarafından televizyona uyarlandı; dokuz bölümlük dizi olarak çekildi. Bener, eski kitaplarının yeni baskıları ile birlikte art arda eserler yayımladı ve birçok edebiyat ödülüne değer görüldü. 1980 Askeri Darbesinin ardından yazdığı Oyuncu (1981), Böcek (1982) ve Ortadakiler (1988) romanlarında toplumsallığa daha yoğun vurgu yaptı.
Ölü Bir Deniz (1983) romanı 1989'da Atıf Yılmaz tarafından; Böcek (1982) adlı roman ise 1995'te Ümit Elçi tarafından sinemaya uyarlandı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film, 9. Altın Koza Film Festivali'nde En İyi İkinci Film seçildi.
8 Aralık 2007'de Ankara'da öldü.
Cemil Sena Ongun'un yeğenidir. Ayrıca kendisi gibi yazar Vüs'at O. Bener'in kardeşi, Yiğit Bener'in babasıdır.
Türk edebiyatının 1950 kuşağı yazarlarındandır. Roman, öykü, anı, deneme ve tiyatro oyunları yazarlığının yanı sıra, çocuk kitapları, radyo oyunları ve senaryolar yazdı, çeviriler yaptı. Eserleriyle çok sayıda ödül kazandı.
Böcek, Sisli Yaz, Ölü Bir Deniz ve Yalnızlar romanları sinemaya aktarıldı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film Ödülü'ne değer görüldü.
YAŞAMI;
1929 yılında Lefkoşa'da doğdu. Babası Türkiye'nin ilk fen doktorlarından Mustafa Raşit Bey, annesi Mediha Hanım'dır. Babasının Kıbrıs Türk Lisesi'nde fen bilgisi öğretmenliği yaptığı sırada doğdu. Ailenin ikinci çocuğu idi. Ağabeyi öykücü Vüs'at O. Bener onun yetişmesinde etkili oldu. Amcası felsefeci Cemil Sena Ongun ise çocukluk ve gençlik yıllarında değil ama sonraki yıllarda onun düşüncelerinde etkili oldu. Kız kardeşi Bilge, kendisinden on yıl sonra doğdu.
Ortaöğrenimini, öğretmen olan babasının sık sık görev yerinin değişmesinden ötürü Anadolu'nun çeşitli il ve ilçe merkezlerinde tamamladı. İlkokul yıllarından itibaren yazarlığa heves duydu. Öğrenimi sırasında en uzun süre kaldığı yer olan Kayseri'de geçirdiği yıllar, düşünsel ve edebi yaşamında önemli yeri oldu. İlk şiirleri ve ilk öyküsü Küçük İstasyon, Kayseri Halkevi Dergisi olan Erciyes'te yayımlandı. 1948'de Sesler adlı şiir kitabını babası Kayseri'de kendi bütçesinden karşılayarak bastırdı.
1946 yılında girdiği Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1950 yılında mezun oldu. Üniversite öğrenimi sırasında edebiyat tutkusu devam etti. Öğrenciliği sırasında iki roman yazdı ve Ahmet Halit Yaşaroğlu'na başvurarak yayımlatmak istedi ancak o yaşta bir gencin bu tarz romanlar yazamayacağı gerekçesiyle reddedildi.
1950'de Maliye Bakanlığı'na memur olarak girdi; müfettiş yardımcılığı, hesap uzmanlığı ve hazine genel müdür yardımcılığı, kambiyo kontrol dairesi başkanlığı görevlerinde bulundu. Bu dönemde maliye üzerine eserler yazdı. Uzman yardımcısı olduğu üç yıllık dönemde görevi gereği Anadolu kentlerinde gezdi, işinden arta kalan zamanı yazarak değerlendirdi. Bu dönemin ürünü olarak ilk romanı Acemiler'i 1952 yılında yayımladı. Ardından Yalnızlar romanı, Bülent Ecevit'in arka kapak yazısı ile Ulus gazetesinde tefrika edildi.
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1956'da lisans diploması aldı. 1957'de Neşecan Otyam ile evlendi. 1957'de staj için bir yıllığına Brüksel'e gönderildi. İlk çocuğu Yiğit Bener, Brüksel'de bulundukları sırada doğdu. Erhan Bener bu görev sırasında katıldığı Expo’58'e ilişkin izlenimlerini Batıdan başlığıyla bir yıl boyunca Varlık dergisinde yayımladı. Avrupa Yazarlar Birliği'nin Roma'daki genel kuruluna katılarak birçok batılı yazarla tanıştı.
1963-1966 ve 1969-1973 yıllarında Paris'te, önce Türkiye Büyükelçiliği maliye müşaviri daha sonra da OECD Türkiye Daimi Temsilciliği başkan yardımcısı olarak görev yaptı. Ara Kapı adıyla 1961'de yayımladığı romanı ilk yurtdışı görevi sırasında 1965'te Fransızcaya çevrilerek Le Chat et la mort adıyla yayımlandı; Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü'ne değer görüldü (Fransızca baskısı sonrasında yazar, eserinin ismini Kedi ve Ölüm olarak değiştirmiştir).
1966'da ilk yurtdışı görevinden sonra edebiyat çalışmalarına ara verdi. 1966'da yayımlanan Baharla Gelen romanından sonra 1977'ye kadar eser yayımlamadı. İkinci çocuğu Yaprak, 1967'de Ankara'da doğdu.
1975'te, Emekli Sandığı genel müdürüyken kendi isteğiyle emekliye ayrıldı; 1990 yılına kadar özel sektörde danışmanlık, 1992-1994 arasında avukatlık yaptı. Emeklilik yaşamında yazarlığını sürdürdü ve siyasetle uğraştı. İlk siyasi deneyimi, 1975'te CHP'ye üye olması idi. Parti ile aynı çizgideki Özgür İnsan dergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi. İkinci siyasi deneyimi ise 1999 yılında ÖDP'ye üye olmasıdır. Bener, bu partiden Ankara 1. Bölge milletvekili adayı oldu.
Emekli olduktan sonra edebiyat alanındaki ilk çalışması, bürokrasi yaşamındaki gözlemlerine dayanan Bürokratlar adlı öykü kitabı oldu. Eser önce Milliyet gazetesinde tefrika edildi ve büyük ilgi gördü.[6] Ardından Yalnızlar romanını yeniden yazdı. Eser, Tuncer Baytok tarafından televizyona uyarlandı; dokuz bölümlük dizi olarak çekildi. Bener, eski kitaplarının yeni baskıları ile birlikte art arda eserler yayımladı ve birçok edebiyat ödülüne değer görüldü. 1980 Askeri Darbesinin ardından yazdığı Oyuncu (1981), Böcek (1982) ve Ortadakiler (1988) romanlarında toplumsallığa daha yoğun vurgu yaptı.
Ölü Bir Deniz (1983) romanı 1989'da Atıf Yılmaz tarafından; Böcek (1982) adlı roman ise 1995'te Ümit Elçi tarafından sinemaya uyarlandı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film, 9. Altın Koza Film Festivali'nde En İyi İkinci Film seçildi.
8 Aralık 2007'de Ankara'da öldü.
