Yazar:
Salahaddin Enis
Çevirmen:
Yiğit Malatyalı
Tahmini Okuma Süresi:
7 sa. 8 dk.
Sayfa Sayısı:
252
Basım Tarihi:
Ağustos 2004
Yayınevi:
Birharf Yayınları
ISBN:
9799758961046
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Diğer Baskılar
9 diğer baskı · Tümünü Göster
Zaniyeler
651 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Kasım 2021 · 224 s.
Zaniyeler
63 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Haziran 2025 · 224 s.
Zaniyeler
33 okunmaİletişim Yayıncılık · Eylül 2011 · 222 s.
Zaniyeler
22 okunmaCan Yayınları · 5 Nisan 2022 · 264 s.
Zaniyeler
13 okunmaKapra Yayıncılık · Nisan 2021 · 240 s.
Yosmalar
11 okunmaBirharf Yayınları · Ağustos 2004 · 252 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
değişen hiç mi birşey olmaz...):
10/10
" Bugün bitirdiğim bu kitap, bir dönemin Türkiye'sinde halk sefalet içinde yaşarken küçük bir azınlığın, "azgınlığını" anlatması bakımından çok da ilginç geldi.
Birinci dünya savaşı döneminde halkın geneli sersefil haldeyken, o dönemin zenginleri, saray etrafı, üst düzey bürokratlarının her türlü haltı yemesinin romanı bu eser.
Kitabın adından kullanılan dişil ifadeye bakarak, yani sadece zina eden kadınları anlattığını düşünmeyin, erkekler de her türlü haltı yiyor. Bugün nasıl saraya yakın tiplerin "Kokain" maceraları ayyuka çıktıysa pek değişen bir şey yok bu ülkede :) . O zaman da, Birinci Dünya Savaşı Osmanlısında kokain, morfin bu romanın içeriğinde yer alabilmiş :) Mutlu bir azınlık paraya para demiyor yani. Rüşvet, adam kayırmaca, siyasilere yakın olma konusunda bu ülkede değişen bir şey yok
Salahaddin Enis Atabeyoğlu (1892- 1942), Türk edebiyatında önemli yeri olan biri, Önce tıp okumaya başlıyor bırakıyor, sonra hukuk okumak istiyor yarıda kalıyor. Ancak hayatını edebiyat ile birleştiriyor. Eserlerini "natüralist" olarak değerlendiren edebiyatçılarımız var . Bir de bu romanda olduğu gibi, eserlerindeki bazı betimlemeleri, yazıldığı döneme göre "açık saçık", "ahlâka aykırı" bulunduğu için kütüphanelere bir dönemde sokulmamış. Bu betimlemeler bugün için çok da masum edepli bence (İşte burada bir "sosyal değişme" fotoğrafı görüyorsunuz.
Bu kitap bugün de ilgiyle okunur ve bende okudum, okurken bazı sayfalarda çok şaşırdım.
Kitabın bugünkü (2021) kapağı ile 1924 yılındaki kapağını yan yana koydum. (facebook.com/100001516782541...)
Sizce hangi kapak "kitabın ismine" daha uygun?
Sanıyorum 1924 de daha muhafazakar değildik. Ya da yayınevi kadın bedenini, kitap kapağında 1924 deki benzer halde kullanılmasına karşı olabilir
Bu yılki okuduğum 8. Türk klasiği oldu Zaniyeler kitabı. Türk klasikleri eserlerini çok seviyorum. Bunda İş Bankası kültür yayınlarının da çok katkısı var. Harika bir sekilde günümüz Türkçesine uyarlamışlar.
Kitaptan bahsedecek olursam, Fitnat adlı bir kadının günlüğü şeklinde bir kitap. 1. Dünya Savaşı zamanındaki İstanbul'un içler acısı durumunu anlatıyor. Savaş zamanında halk çok cesitli zorluklarla boğuşurken yönetici takımının bu durum hiç de umrunda olmuyor. Bu durumu çok sert eleştiren bu kitabı okumanızı öneririm.
Öncelikle kitabın açıklama kısmına geçmeden kitabı okurken çok keyif aldığımı belirtmek isterim. Yazar Zaniyeler kitabı üzerinden toplumu o kadar sert bir dille eleştirmiş ki yazarın kaleminin ustalığına şaşırıyor insan. Özellikle yüksek kesimdeki siyasetçilerin, şairlerin, milliyetçi gözüken gazetecilerin ve halkın üzerinden zengin olan insanların ikiyüzlülüğü ve gerçek yüzleri çok güzel anlatılmış. Savaş zamanında bile askerlerin üzerinden zengin olanların ve eğlencelerinden vazgeçmeyen yüksek tabakanın yaşantısını okuyunca insan günümüzü de canlandırıyor zihninde. Aradan yüz yıl geçmesine rağmen sanki bugünleri anlatmış yazar. Büyük ihtimalle günümüzde yazılmış olsaydı yasaklanması kaçınılmazdı eserin. Hülasa kitapta geçen kadınların ahlaksızlığından ziyade memleketi soyanların ahlaksızlıkları anlatılmış. Kitapta tek beğenmediğim kısım eğlence yaşantıları anlatılırken sanki aynı şeyler tekrarlanıyormuş gibi oluyor.
Kitabın genel incelemesine bakacak olursak, yazarımız Selahattin Enis’in çok öfkeli ve karamsar olduğunu görüyoruz eserinde. Normalde çok sakin olan yazar belki de toplumun dayanamadığı bozukluklarını anlatırken sert dil kullanıyor. Kitabın ilk ismi Fitnat’ın Sergüzeşti olsa da sonradan Zaniyeler olarak değiştiriliyor ve ilk baskısı 1923 yılında yapılıyor.
Çok güzel genç bir kız olan Fitnat’ın hayatı ve yaşadığı pişmanlıklar onun günlükleri ile anlatılıyıor. Herkese keyifli okumalar.
Zâniyeler kitabı ana karakter Fitnat Hanım'ın günlüğünden alınmış notlardan oluşuyor. Yalnız Fitnat Hanım'ın günlüğü öyle basit bir günlük değildir.
Eser, I. Dünya Savaşı yıllarında gencecik fidanlar cephede can verirken İstanbul'un yüksek tabakasının her gece zevk ve eğlence âlemleri içinde olduğunu, halkın yoksulluğu ve çaresizliğiyle dalga geçen bu insanların nasıl yozlaşmış bir insan yığınına döndüğünü anlatıyor.
Bu yozlaşmış insanlar arasında kimler kimler yok ki: Nâzırlar, şairler,yazarlar, gazeteciler, zengin iş adamları ve onların aileleri...
Dönemin zengin İstanbullularının gerçek yüzleriyle tanışmak isteyenler okuyabilir.
Keyifli okumalar dilerim...
Zaniyeler
Severek okuduğum bir kitabın yorumuyla geldim. Yazarın kalemiyle ilk defa tanıştım ve beğendim . Akıcı ve sürükleyici bir anlatımı var. Sıkılmadan okuduğum bir kitap oldu.
Fitnat adında bir kadının günlüğüne yazdıklarını okuyoruz. İstanbul'lu olan Fitnat evlenip Konya'da yaşamaya başlar. Bir süre sonra rahatsızlanan Fitnat hava değişikliği için ailesinin yanına gider. Bu ziyaretten sonra her şey değişir. Fitnat artık eski Fitnat değildir. Teyzesiyle her bir araya geldiğinde Fitnat 'ın içindeki şeytan uyanır ve zaniye ( hayat kadını ) yolunda olan bir Fitnat'a dönüşür.
Bak şimdi Fitnat'cığım kimse seni zorlamadı bir şeylere günah keçisini kendinde araman gerekiyor, başkalarında değil.
Kitapta iki sınıf vardır : Bir tarafta sefalet ve yoksulluk içinde yaşam mücadelesi; öbür tarafta yüksek sosyeten insanların eğlenceleri.
Realist - Natüralist akımının önemli kalemlerinden biridir Selahattin Enis .
Realizmin zirve ismi Zola'ya bile taş çıkaracak kadar. Yazara asıl şöhretini kazandıran Zaniyeler'dir.
Kitabın ilk adı Fitnat'ın Sergüzeşti iken sonradan Zaniyeler olarak değiştirilmiş.
Evet kimler okudu?
Zaniyeler, Selahattin Enis Atabeyoğlu'nun Çanakkale Savaşı sırasında savaştan bir haber olan, yozlaşmış bir hayat süren İstanbul ahalisinin halini anlatan romanıdır. Bu durumu bir Zaniyenin(hayat kadını) günlüğünden okuruz. Yazar dönemin 'ahlak' savunucularını, zaniyelerin katıldığı partilerde, kumarhanelerde geçen hayatlarını sert bir dille eleştirir.
Romanın asıl kahramanı Fitnat, iyi bir aileden gelmiş, iyi bir eğitim almış bir kızdır. Bir gün tramvayda onu gören Hasan Fırat Efendi, Fitnat'ı çok beğenir ve araştırıp ailesinden ister. Aile bu işe razı gelince Fitnat bu görücü usulü evliliği kabul eder. Hasan Fırat Efendi ile evlenir ve Konya'ya giderler. Fitnat'ın Konya'daki tutumu, sergilediği davranışlar bir kültür çatışması yaratır. Bir takım olaylardan sonra Fitnat İstanbul'u özlemeye başlar ve kocası Fitnat'ın hava değişimi yapmasında sakınca görmez. Fitnat'ın İstanbul'a döndüğünü öğrenen teyzesi Münevver, Fitnat'ı evine, evindeki partilere davet eder. Bu partiler Fitnat'a hiç bilmediği bir dünyanın kapılarını açar ve bu dünyayı daha çok merak etmesine sebep olur. Bir süre sonra Fitnat bu partilerin müdavimi olmaya başlar. Yaşadıkları olaylar ve şahit olduğu durumlar Fitnat'ı mutlu etmez ama artık Fitnat'ın dönebilecek bir yeri yoktur.
Natüralist akımın etkisinde eserler veren Selahattin Enis "Türkiye'nin Zola'sı" olarak ifade edilmiştir. Ancak yazar bir çok eserinde İstanbul'un bu arka planını, paşazadelerin durumunu gözler önüne serdiği için göz ardı edilmiştir. Çoğu zaman eserlerini bastıracak yayınevi bile bulamamıştır. Değeri geç anlaşılan Selahattin Enis'e bir şans vermeniz ümidiyle..
1914'lü yılların İstanbul'unda geçen Zaniyeler, toplumun üst düzey sayılan kesiminin içsel çürümüşlüğünü konu alıyor.
Bakanlar, paşalar, doktorlar, vekiller ve onların eşleri... Gündüzleri cümlelerinden beyefendilik, hanımefendilik akan, insanların hayatına etki edecek kararlar alan, zengin ve nüfuslu sayılan bu topluluğun akşamları alemlerde avam sınıfına nasıl dönüştüğünü bu kez de Fitnat karakterinin anlatımıyla okuyoruz.
Yıllarca efendi olanların 3 günde beyefendi olduğu, bir gece de hanımefendiliğe terfi edildiği, gündüz adalet dağıtan akşam onursuzluğu satın alan topluluğun hikayesi...
Ülkede savaş varmış ama ne, halk perişanmış kime ne?
Sofralar donatılmış, sazlar söze karışmış, atlas kumaşlar serilmiş, ipekler giyinilmiş, gerdanlara taşlar döşenmiş, iffetsizliğin itibarından tasarruf edilmemişse zira gerisi teferruat arayanların sorunudur.
Yalın ve gündelik anlatımıyla bazan hangi dönemde geçtiğini bile unutarak okudum.
Yeni kitaplar da buluşmak üzere.
"Zaniyeler", Selahaddin Enis tarafından kaleme alınmış bir romandır. Olaylar, bir hayat kadınının günlüğü şeklinde aktarılır. 1. Dünya Savaşı döneminde, askerler cephede savaşırken, İstanbul’daki saray çevresi, şehrin ileri gelenleri, şairler, yazarlar ve yüksek makam sahiplerinin alkol, kumar ve uyuşturucu bataklığında sürüklendiği anlatılır. Romanda, Münevver Hanım’ın çevresine dahil olan Fitnat adlı kadının, tanıştığı erkeklerin hayatını nasıl bir çöküşe sürüklediği gözler önüne serilir."
Yazarı Selahattin Enis, edebiyatımızın *Emil Zola'sı*... Yakın çevresinin mizaç olarak ağırbaşlı, sakin, munis bir insan diye tanıttığı Selahattin Enis, yazar kimliğiyle oldukça öfkeli, hınçlı ve karamsar olarak değerlendirilmiş. Gençlik dönemlerinde romantik eserler verirken olgunluk döneminde dili ve üslubunu oldukça sertleştirmiştir.
Realizm etkisinde kalan yazar bu en ünlü romanında, sosyetenin, zenginlerin, vurguncuların, edebiyatçıların, gazetecilerin ve üst düzey devlet adamlarının sefahat içindeki yaşamları ile cephelerden sakat ve hasta dönen erler ve sefalet içinde yaşayan halkın yaşantısını anlatmıştır. Anlattığı dönem 1914 -1916 yıllardır. Selahattin Enis, yaşadığı zamana tanıklık etmiş, özellikle İkinci Meşrutiyet sonrası toplumdaki siyasi, sosyal, kültürel zeminlerde baş döndürücü bir hızla meydana gelen büyük değişimleri, savruluşları gözlemlemiş bir yazar olarak, gördüklerini kendi penceresinden ve kendine özgü bir tarzda dile getirmiştir. Aydın, edebiyatçı, gazeteci, bürokrat ve sonradan görme tüccar gibi her meslekten insanın iç dünyasını, hayat felsefesini, kadına ve kadının toplumda değişen statüsüne bakışını dile getirmiş olması da toplumsal tarih açısından ayrıca değerlidir.
Kitabı başta Sergüzeşti Fitnat diye yazmış sonrasında ise *Zaniyeler* adıyla değiştirmiştir. Kelime anlamı "zina eden kadınlar, fahişeler" demek. Bir dönemi bir kadının günlüğü üzerinden anlatan yazar, gerçekleri dile getirmekte sert ve keskin üslbu nedeniyle mimlenmiştir. Eseri yıllarca yasaklanmış, edebiyat çevrelerinde görmezden gelinmiştir.
Kitabın kahramanı Fitnat, başta ailesinin zoruyla mutsuz bir evlilik yapar ve Konya'da yaşar. Sonrasında ise rahatsızlanıp İstanbul'a dönünce teyzesinin etkisinde kalıp eğlence hayatına dalınca eşinden boşanır. Sonrasında ise
2 Dünya savaşı sırasında hayat kadınlarının gözünden İstanbul’u , İstanbul’un ileri gelenlerini anlatıyor. Bol ışıklı evler ardındaki pislik yuvalarını okudukça oralarda bizzat kendiniz varmışsınız gibi oluyor. Sadece erkeklerle değil kadın kadına münasebetlerde anlatıyor. En önemlisi paşaların, albayların nice saygılı meslek erbablarının düştükleri sefil hayatı yansıtması. Savaşta yaralanan, ölen askerlere karşı İstanbul’da keyif süren yüksek tabaka. Salahaddin Enis 
Zaniyeler
Salahaddin Enis ZaniyelerYazar Hakkında
Salahaddin EnisYazar · 13 kitap
Gürcistan Atabek Hanedanı soyundan Jandarma Albayı Ahmed Enis Bey’in oğludur. Babasının jandarma subayı olması nedeniyle çocukluğu Anadolu'nun çeşitli yörelerinde geçti. Küçük yaşta edebiyatla ilgilenmeye başladı. I. Dünya Savaşı'nda askere alınınca hukuk öğrenimini yarıda bırakmak zorunda kaldı, yedek subay olarak İstanbul'da görev yaptı. Heyet-i Âyan katipliği ve Seyr-i Sefain İdaresi Neşriyat Müdürlüğü yaptı.
Salahattin Enis 1912'de Tanin'de gazeteciliğe başladı. İkdam, Payitaht, İleri, Vakit, Son Saat, Cumhuriyet, Son Posta gibi gazetelerde düzelticilik, yazarlık, yazı işleri müdürlüğü görevlerinde bulundu. Fağfur, Şair, Nedim, Şebap, Düşünce dergilerinde yayımladığı hikayelerde doğalcı akıma bağlı göründü; toplumsal sorunların ortaya konması gerektiğine inanan yazılar yayımladı. Mütareke döneminde Kaplan adlı çok saldırgan, on beş günlük edebiyat dergisini çıkardı. Derginin başlığındaki "sert ve serbest sözlü edebi-içtimai mücadele risalesidir" sözleri derginin tutumunu ortaya koyuyordu. "Çingeneler" adlı hikayesi yüzünden kovuşturmaya uğradı.
Öykü ve romanlarında genellikle I.Dünya Savaşı yıllarındaki İstanbul'un yozlaşmış çevrelerini konu aldı. Başlıca romanları arasında Neriman (1912), Zaniyeler (1923, 1989), Sârâ (1926), Cehennem Yolcuları (1926), Orta Malı (1926), Ayarı Bozuklar (1926), Endam Aynası (1927) sayılabilir. 1918-24 yıllarında yazdığı hikayelerinin on üç tanesinin toplandığı Bataklık Çiçeği (1924), konuları, kişileri, gerçekçi-doğalcı gözlem gücü, canlı, akıcı anlatma tekniği ile dikkati çekti. Yapıtları açık saçıklıkla suçlandı. En tanınmış romanı olan ve günlük biçiminde yazılan Zaniyeler, aşırı karamsarlığı bir yana bırakılırsa, Türkiye'nin I.Dünya Savaşı yıllarındaki toplumsal yaşamını canlandıran güçlü romanlarından biridir.
