k
Keyfiyet
2 üyeTakip
“– Hakikat tek; taayyünlerse, birçoktur."
İşte bütün sır, bu nokta üzerinde kümeleniyor.
Tahkik ehlinin irfan nazarına, birçok şekiller ve benzerlikler altında görünen tek bir hakikattir. Zât'da değil, taayyünlerdeki çokluktur ki, namütenahî görünür. İlâhî isimlerden "Kadir, Alim, Hâlik, Râzık" gibi isimler, mefhum yönünden başka başka olmalarına rağmen, hakikatte delâlet ettikleri Zât bakımından birdirler. İlâhî isimlerin mânâlarındaki bu ihtilaf, akıl cephesinden muhtaç bulunulan, zarurî bir kesret (çokluk) dolayısıyledir. Onların hakikatin aynı ve aslı bakımından, aralarında hiçbir kesret yoktur. Her ismin suretinde görünen birbirine benzeyen müteakip tecelliler, hakikatte birdir. Böyleyken, taayyünler perdesinde hakikatte bir olan tecellîler pek çoktur.
Sayfa 143 - Ekim 2012, «VAHDET-İ VÜCUT», FİİLLERİN TEVHİDİ, b.d.y
Keyfiyetçilik, bütün insanî verim şubelerinde “çok”tan ziyade “tek”in kanunları üzerinde derinleşmek ve her iş vâhidini, onu saran mücerret oluş cevherine göre değerlendirmek davası…
Dikkat: “İfrat hâlde tecrit” hükmünün muhatabı olarak, tecridi “keyfiyetçiliğin baş usulü” diye nitelendirilen Üstadım’ın çerçevelediği prensip üzerindeyim:
> “Nabzında, maddî ve mânevî her verimin ana cevherine nüfuz etmek kaygısı çarpan keyfiyetçilik, her şeyin sâf, hâlis, gerçek ve daimî cephesini arar;
ve sâfık, hâlislik, hakikîlik ve daimîlik çizgilerinin kurduğu dört köşe çerçevededir ki, keyfiyetin tecelli planını bulur… Keyfiyetçiliğin baş usulü, her şeyde ana cevhere nüfuz etmek gayesi bakımından, nâmütenahî bir tecrittir.
Tecritlerin en soylusundan fışkırıp teşhislerin en ihtişamlısında billûrlaşan bir ruh ve bu ruhun en derin mücerretle en katı müşahhası evlendirdiği zemin üzerinde, bütün eşya ve hadiseleriyle dünya…
Keyfiyetçiliğimizde her şey, cemiyet ve insan için olduğu kadar, kendisi, kendi sâf cevheri içindir;
ve bu iki aidiyet kutbundan hiçbiri, karşılığının zararına inkişaf etmez…
Keyfiyetçiliğimizin birinci derecede düşman tanıdığı görüş ve usul, ucuzculuk zihniyetidir!”
Düşün, taşın, ara, bul, buluştur, tanıştır, yakıştır…
2024 - MURAKABE VE DİYALEKTİK, İBDA YAY.
Reklam
Dedi ki: (66)
(Nitelik, varlıkta kümelenme veya dağılma hâlinde bulunabilir. Kümelenme derecesinin artmasına "niteliğin şiddeti" denir. Niteliğin şiddeti artabilir, eksilebilir, devamlı veya fasılalı olabilir; buna da "niteliğin süresi" denir. Niteliğin süresi ve şiddeti, asıl nitelikten ayrı olarak incelenemez...)
Sayfa 87 - II. Levha, -Varlık ve Oluş-, İBDA Yayınları.
"Ey kâfirlerin çokluklarından ve onların bazı hakâik-i imaniyenin inkârındaki ittifaklarından telaşa düşen ve itikadını bozan bîçâre insan! Bil ki: Kıymet ve ehemmiyet, kemmiyette ve adet çokluğunda değil."
