ö
Öngörü…
3 üyeTakip
Varsayımların gitgide artan kesinlikler gerektirmesine yol açan bu katlanarak çoğalma etkisi, bir masadaki bilardo toplarının hareketleri- ni hesaplamaya ilişkin şu basit deneyle ortaya konabilir. Matematikçi Michael Berry'nın hesaplamalarını yapmış olduğu örnekten bahsede- ceğim. Hareketsiz duran topa dair bir dizi temel parametreyi bildi- ğinizde, masanın direncini hesaplayabilirsiniz (oldukça kolaydır), bu şekilde vuruş etkisinin gücünü de hesaplayabilir ve ilk vuruşta ne ola- van, incelik cağını tahmin edebilirsiniz. İkinci vuruşta mesele biraz daha karmaşık hale gelir, fakat imkânsız değildir; başlangıçtaki koşullara ilişkin bilgi- nize biraz daha dikkat etmeniz lazımdır ve daha fazla kesinliğe ihtiyaç vardır. Fakat dokuzuncu vuruşu doğru bir biçimde hesaplayabilmeniz için masanın yanında duran kişinin yerçekim etkisini de hesaba kat- manız gerekir. (Berry, hesaplamalarında 68 kilonun altında bir ağırlık kullanmıştır). Elli altıncı vuruşu hesaplayabilmek için evrendeki her bir temel parçacık varsayımlarınıza dahil edilmelidir! Evrenin öteki ucundaki, bizden on milyar ışık yılı uzaklıktaki bir elektron da hesaba katılmalıdır, çünkü sonuç üzerinde önemli bir etkisi olacaktır. Şimdi bu değişkenlerin gelecekte nerede olacakları konusundaki tahminleri de hesaba katma gereğinin getireceği yükü bir düşünün. Masadaki bir bi- lardo topunun hareketlerini hesaplayabilmek için bütün evrenin, her bir atoma kadar uzanan dinamiklerine ilişkin bilgi gerekir! Gezegenler gibi büyük objelerin hareketlerini (çok uzak bir gelecek için olmasa dahi) kolaylıkla tahmin edebiliriz, fakat küçük olanların hesaplanması güç olacaktır, üstelik onların sayısı çok daha fazladır
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Olasilik hesaplariyla ovünmeyi bir kenara birakip dönüsturücü güce sahip her tarihsel olayin öngörülemez olduğunu unutmamaliyiz.
“Son zamanlarda aile hayatı ve aile kurumu küçümsenir oldu, sonra da sıra bütün kuralları boşlamaya ve siyahlarla beyazların evlenmesine gelecek.”
Sayfa 168 - İletişim Yayınları
Just as Tetlock says of the best forecasters, it is not what they think, but how they think. The best forecasters are high in active open-mindedness. They are also extremely curious, and don't merely consider contrary ideas, they proactively cross disciplines looking for them. "Depth can be inadequate without breadth," wrote Jonathan Baron, the psychologist who developed measurements of active open-mindedness.
