Bazen raflarda gezinirken yalnızca kapağına bakarak aldığım çok kitap oldu. Bazen de kapağı ya da ismi ilgimi çekti, raftan alıp arka kapağını okuduktan sonra karar verdim.
Bu kitabın kapağı da ismi de oldukça dikkat çekici. Ama günümüz Türkiye’sinde yaşayan biri olarak arka kapağını okuyup bu kitabı almamak pek mümkün değil.
1500’lü yılların başında Michelangelo’dan II. Bayezid’e, Devlet-i Aliyye’nin seyfiye mensuplarından Galata’nın insanlarına, Konstantiniyye’nin limanlarından sokaklarına ve meyhanelerine uzanan bir roman bu.
Tarz olarak Eric Vuillard’ın Yoksulların Savaşı’ndaki belgeye dayanan tarih anlatısıyla Reşad Ekrem Koçu’nun Patrona Halil’indeki tarihsel kurmaca arasında bir yerde duruyor. Enard, belgelerin açıklığa kavuşturmadığı çok kısa bir tarihsel aralığı, Koçu’yu hatırlatan bir İstanbul atmosferiyle genişletiyor. Ancak İstanbul, Koçu’daki gibi anlatının başlı başına kahramanı olmaktan çok, Michelangelo’nun korkularını, arzularını ve iktidar karşısındaki kırılganlığını görünür kılan bir alana dönüşüyor.
Kitabı elime aldığımda klasik bir oryantalist metin okuyacağımı düşünmüştüm. Oysa Enard, Michelangelo’nun bakışına zaman zaman onu bozan ve dışarıdan kuşatan başka bir sesi ekleyerek iki katmanlı bir anlatım kuruyor. Böylece Michelangelo, İstanbul’u tanımlayan ve anlayan tek kişi olmaktan çıkıyor. Roman klasik oryantalist bakışı sorguluyor, ancak İstanbul’u egzotik ve hatta erotik bir atmosferde de gösteriyor.
Ezcümle, yalnızca okunmaya değil, romanda geçen olayların ve karakterlerin peşine düşmeye de değer bir kitap. Michelangelo’nun İstanbul’a gerçekten gelip gelmediğinden, köprü meselesinin tarihsel arka planına kadar uzanan bu araştırma isteği de romanın en ilgi çekici taraflarından biri.
10/10
Beğendi
·2026 21. kitabı
Sanat tarihi eğitimi almış bir okur olarak yazıyorum, oldukça keyifli bir okuma süreciydi. Kitapta 10 farklı sanatçının hayatına, sanatsal kimliğine, sanat tarihine olan katkılarına ve eserlerine değinerek kısa bir yolculuk yapıyoruz.
Bu 10 sanatçının isimleri sırayla şöyle:
-Leonardo da Vinci (gelmiş geçmiş en büyük çok yönlü dâhi)
-Michelangelo (tarihin en büyük heykeltraşı)
-Raffaello Sanzio
-Hieronymus Bosch
-Rembrandt van Rijn
-Francisco Goya
-Vincent van Gogh
-Pablo Picasso
-Salvador Dali
-Frida Kahlo
Sanat tarihi kitaplarının görselsiz olmasını bekleyemeyiz elbette ve kitap bu yönüyle de oldukça başarılı (sayfa düzeni, eser-yazı dizimi).
Eserleri uzun uzun inceleyebilir ve hayran kalabilirsiniz.
Şahsi gözdem elbette çok sevgili Frida Kahlo :)
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Berk Kuruçay bu çalışmayı üç müzisyen için yaptı; Tom Waits, Bob Dylan ve Leonard Cohen. Üç kitap için de yanı şeyi söyleyebilirim; çok daha iyisi olabilirdi, çok daha edebi bir iş yapılabilirdi ama mevcut kitaplar için de kendisine minnettarım. Her şarkının hikayesini, o şarkıyı dinleyerek okumak ayin gibiydi.
Tom Waits diğer iki isimden biraz farklı. Çok uzun yıllardır devam eden harika bir evliliği var. Hayatın her alanını eşi ile paylaşıyor, besteleri de beraber yapıyorlar. Viski sesli bu adama uyuşturucuyu ve alkolü bıraktırmış bir kadın Kathleen Brennan. Bir beatnik'i bir aile babasına çevirdi kadın. Bu elbette ilham verici bir şey, iyi bir şey ama diğer yandan benim en sevdiğim Waits albümlerinin Waits'in bekar dönemlerine ait olmasında da etkisi vardır diye düşünüyorum bu kusursuz evliliğin. Bir filmde şöyle muazzam bir replik vardır;
"İtalya'da Borgialar döneminde otuz yıl savaş, terör, cinayet ve kan döküldü ama Michelangelo'yu, Leonardo da Vinci'yi ve Rönesans'ı yarattılar. İsviçre'de ise kardeş sevgisi vardı, 500 yıllık demokrasi ve barış yaşadılar - peki bu ne üretti? Guguklu saat."
Ünlü İtalyan Rönesans sanatçısı Michelangelo'nun seçilmiş şiirlerinin yer aldığı bir şiir derlemesi. İçerik ve temalar olarak da yine İtalyan olan yazar Dante Alighieri'den esinlendiği ve etkilendiğini kendisi de söyler. Bu yüzden bol bol din ve maneviyat temaları görebilirsiniz. Bunda muhtemelen yaşlılığında bu şiirleri yazmış olmasının da etkisi vardır mutlaka. Çünkü yine yaşlılık ve ölüm, Tanrı sevgisi ve ilahi aşk gibi konuları da işler. Mimari, resim ve heykel sanatlarında da yaptığı gibi güzellik algısını fizikselden alıp düşünsel ve ilahi bir güzelliğe taşıyan, yapıtları ile Tanrı'yı yücelten Michelangelo aynısını şiirlerinde de yapmaktadır. Şiirinde de sanat, güzellik ve estetikten bahsederken bile bunu ilahi olana atfetmektedir. Fakat mimari, resim ve heykel sanatlarındaki başarısı şiirdeki yeteneğine pek de yansımamıştır zannımca. Yine de bu etkileyici akıldan çıkan bir şeyi okumaya değer.
Leonardo da Vinci...Alıntı
Sanmaktayım ki, bu kitabı tavsiye etmemiş olmak; bir miktar kayıp yaşatabilir ulaşması gerekene. Kitabı çok beğendiğimi belirtmeliyim.
Kendi okuruna ayırdığı 2 sayfalık bir bölüm bulunuyor. Samimi bir dille; yazmaya başladığı tarihi, bir yığın evrak arasından topladıklarını derleyip sunacağını, matematikten anlamayan benim çalışmalarımı okumasın satırı :))) keza yine, resmin derin tekniklerinden bahsederken; bir cümle veya kelimeyi birden fazla kullanmış olabilirim- ‘tekrar yazmana ne gerek vardı deme!’ diyor :) pek çok kez belirtmiştim, bana; ve dahası ruhuma hitap eden bir kitap okumaya başladığımda yazarla karşılıklı kahve içerken sohbet ediyormuş gibi oluyorum diye.
Tıpkı bu his.
Kitaptaki yapmış olduğu betimlemeler, örneklendirmeler, araya serpiştirilen çizimler; Perspektif, Atmosfer, Işık ve Gölgeler, Renkler, Ağaçların görünüş detayları, Şehir Manzaraları, Sel Baskını çizerken ki detaylar ve hatta Anatomi teknikleri ve dahası…
Ayrıca sonlara doğru, asla büyüklenmeye kaçmayan gayet tutarlı bir bilgelikle çizim yapmayı arzu edenlere tavsiyeler bulunuyor. Hikmetli öyküler, hayvanların düşündürdükleri duygu tanımlamaları.
Benim nezdimde, bazı kitaplar ne kadar basit gibi görünürse bir o kadar hazine değerindedir… Bu kitabı bir sahaftan aldım ve elime aldığım anda çok büyük bir keyifle okuyacağımı biliyordum!
Resim çizme arzusu hiç içine doğmamış bir insanın dahi okumaya gönlünün kayacağı bir kalem ve yetenek olduğunu düşünüyorum. Da Vinci’yi bu yüzden ayrı severim!
Okuyunuz, mümkün mertebe/
Da Vinci, okumuş; tüm insanlığı…
Savaşları, Kralları ve Filleri Anlat Onlara
Mathias Enard ’ın 
Savaşları, Kralları ve Filleri Anlat Onlara adlı romanı tarih, sanat ve kültürü bir araya getiren etkileyici bir eserdir. Roman, 1506 yılında Osmanlı Sultanı II. Bayezid’in Michelangelo’ya Haliç üzerine bir köprü tasarlaması için davet göndermesi üzerine şekillenir. Yazar, döneme ait tarihsel mektuplardan ve gerçek olaylardan yararlanırken bunları kurgu ile birleştirerek akıcı bir hikâye oluşturmuştur. Bu nedenle eser yalnızca bir tarih romanı değil, aynı zamanda farklı medeniyetlerin ve insanların birbirini anlamasını anlatan bir yapıttır.
Romanın merkezinde Michelangelo yer almaktadır. Michelangelo kitapta yalnızca ünlü bir sanatçı olarak değil, duyguları, korkuları ve düşünceleri olan bir insan olarak anlatılmıştır. Başarılı ve yetenekli olmasına rağmen zaman zaman kararsız, yalnız ve iç çatışmalar yaşayan biri olarak karşımıza çıkar. İstanbul’a geldiğinde yabancısı olduğu bir kültürle karşılaşması onun karakterinin daha derin yönlerini ortaya çıkarır. Özellikle sanat üretme sürecinde yaşadığı zorluklar ve çevresini anlamaya çalışması, karakteri daha gerçekçi göstermektedir.
Romanda Sultan II. Bayezid de önemli bir karakterdir. Sanata önem veren, güçlü ve ileri görüşlü bir hükümdar olarak anlatılmaktadır. Michelangelo’yu İstanbul’a davet etmesi, Osmanlı’nın yalnızca siyasi değil kültürel açıdan da gelişmiş bir devlet olduğunu göstermektedir. Bunun yanında şair Mesihi karakteri de Michelangelo’ya İstanbul’u ve Osmanlı dünyasını tanıtan kişilerden biridir. Mesihi aracılığıyla okuyucu dönemin kültürel yapısını ve düşünce dünyasını daha yakından görmektedir.
Kitabın en güçlü yönlerinden biri İstanbul’un anlatımıdır. Şehir, yalnızca olayların geçtiği bir yer olmaktan çıkmış, adeta romanın karakterlerinden biri hâline gelmiştir. Sokakları, limanları, kalabalığı ve farklı kültürleriyle1000Kitap
Mathias Enard ’ın Savaşları, Kralları ve Filleri Anlat Onlara adlı romanı tarih, sanat ve kültürü bir araya getiren etkileyici bir eserdir. Roman, 1506 yılında Osmanlı Sultanı II. Bayezid’in Michelangelo’ya Haliç üzerine bir köprü tasarlaması için davet göndermesi üzerine şekillenir. Yazar, döneme ait tarihsel mektuplardan ve gerçek olaylardan yararlanırken bunları kurgu ile birleştirerek akıcı bir hikâye oluşturmuştur. Bu nedenle eser yalnızca bir tarih romanı değil, aynı zamanda farklı medeniyetlerin ve insanların birbirini anlamasını anlatan bir yapıttır.
Romanın merkezinde Michelangelo yer almaktadır. Michelangelo kitapta yalnızca ünlü bir sanatçı olarak değil, duyguları, korkuları ve düşünceleri olan bir insan olarak anlatılmıştır. Başarılı ve yetenekli olmasına rağmen zaman zaman kararsız, yalnız ve iç çatışmalar yaşayan biri olarak karşımıza çıkar. İstanbul’a geldiğinde yabancısı olduğu bir kültürle karşılaşması onun karakterinin daha derin yönlerini ortaya çıkarır. Özellikle sanat üretme sürecinde yaşadığı zorluklar ve çevresini anlamaya çalışması, karakteri daha gerçekçi göstermektedir.
Romanda Sultan II. Bayezid de önemli bir karakterdir. Sanata önem veren, güçlü ve ileri görüşlü bir hükümdar olarak anlatılmaktadır. Michelangelo’yu İstanbul’a davet etmesi, Osmanlı’nın yalnızca siyasi değil kültürel açıdan da gelişmiş bir devlet olduğunu göstermektedir. Bunun yanında şair Mesihi karakteri de Michelangelo’ya İstanbul’u ve Osmanlı dünyasını tanıtan kişilerden biridir. Mesihi aracılığıyla okuyucu dönemin kültürel yapısını ve düşünce dünyasını daha yakından görmektedir.
Kitabın en güçlü yönlerinden biri İstanbul’un anlatımıdır. Şehir, yalnızca olayların geçtiği bir yer olmaktan çıkmış, adeta romanın karakterlerinden biri hâline gelmiştir. Sokakları, limanları, kalabalığı ve farklı kültürleriyle