Merhaba sevgili okur,
Selçuk Baran okumalarında Haziran ayında payıma düşen “Haziran” isimli öykü kitabı oldu. Yirmi bir kısa öyküden oluşan kitap, yazarın ilk öykü kitabıymış. İlk kitap olduğu için acemilik beklemek büyük hata olur çünkü ustalık kazanmış bir yazar elinden çıkmış gibi.
Selçuk Baran’ın çok özel bir yanı var, mekana ve eşyalara olan dokunuşunun yanında öyle bir hikaye anlatımı var ki, çok az yazarda rastlanır. Hiçbir olaydan bahsetmeden yaşanan durumu okura sezdiriyor. Hikâyeler çoğunlukla sıkışmış hayatlar yaşayan insanların özgürleşme ve hafifleme yolculuğundan oluşuyor.
Kitaba puanım tabii ki 10/10
Öykülere kısaca değineyim efenim.
*Odadaki: Yüreğimin derinliklerinde hissettiğim bir yas öyküsü; atlatılamayan ve asla atlatılamayacak olan bir yas. Hiç gelmeyecek olan bir beklenene ağıt.
*İhtiyar Adam ve Küçük Kız: İhtiyar bir adamın ve küçük bir kızın hayatlarının kayışının kısacık hikayesi. İhtiyar adamın gittiği yer mecburi güzergah olsa da küçük kızın elinden tutup, gitme, diyip onu gün ışına geri getirebilmeyi çok isterdim.
*Konuk Odaları: Tanıdık yaşantılardan beklenmedik bir hikaye.
*Kavak Dölü: Geçkin bir kız kurusunun anlık duygularının anlatısı.
*Anne: “Annem dolabın çekmesinden örgüsünü aldı. Örgü örmeyi öyle severdi ki, örgü örerken mutlu olurdu. Şişler o ince, küçük tıkırtılarla ilmeklere girip çıkarken her şeyi unuturdu annem.
Yorgunluğunu, yoksulluğunu, onmazlıklarını, her şeyi... her şeyi..”
*Ceviz Ağacına Kar Yağdı: Hayatın bütün yükünü göğüsleyen ve herkesin bir şeyler beklediği bir insan olmanın ağırlığında ezilirken, tüm kararlılığıyla özgürlüğü seçmenin verdiği hafiflemenin hikayesi. Hikayede yapılan seçim doğru mu yanlış mı bilemem efenim ama insanda hafifleme hissi bıraktığı kesin.
*Kent Kırgını: Kendisi de kent kırgını
Tess hanim tekten gelmiş
Kitap bir başliyor, pir basliyor. Nadiren yavaslamalar olsa da, genelde akıp gidiyor. Gizlilik ve gizem sir gibi korunuyor sonlarina kadar. Katil şu olabilir, bu olabilir diye sizi manipule ediyor. Bunu buyük bir ustalikla gerceklestirdiğini soyleyebilirim. Kitap fevkalade. Bu yazarin, çirak adli eserini de okuyacagim. Eminim o da guzeldir. Tercüme de genel anlamda başarılı. Gayet keyifli bir vakit gecirdim. Tavsiye ederim.
Kitap, Cemal Süreya tarafından Elif Sorgun’a (Zühal Tekkanat) ithaf edilmiştir. Çoğu şiir daha önce Papirüs dergisinde (Süreya’nın kendi dergisi) ve diğer dergilerde yayımlanmıştı; 1965-1971 arası yazılan şiirleri kapsar.
Kitap, İkinci Yeni şiirinin önemli örneklerinden biridir. Aşk, erotizm, anne özlemi, sürgün, kimlik, toplumsal/siyasal eleştiri gibi temaları yoğun imgelerle işler. Süreya’nın sürgün deneyimi (Dersim olayları sonrası ailesinin Bilecik’e sürgün edilmesi), doğduğu coğrafya ve kültürel kökenler şiirlere yansır. Kitaba adını veren ünlü şiirde (“Beni Öp Sonra Doğur Beni”) şair, annesini küçük yaşta kaybetmesinin yarattığı boşluğu sevgiliye yansıtır: “Annem çok küçükken öldü / beni öp, sonra doğur beni.” Bu dize, aşkı hem tutkulu hem de annelik şefkatiyle birleştiren ikonik bir ifadeye dönüşmüştür. Şiir, aynı zamanda toplumsal travmalara (Dersim olayları gibi) dolaylı göndermeler içerir.
Süreya, bu kitabı “toplumsal yönü sebebiyle” en sevdiği şiirlerini barındırdığını belirtmiş ve şiirinde tarihsel bir çizgi, Anadolu’yu dolanış, Yunus Emre, Pir Sultan gibi gelenekten besleniş gördüğünü söylemiştir. Eleştirmenler (Enis Batur, Vecihi Timuroğlu, Selim İleri gibi) kitabı övmüş; “dolu dolu”, ustalıklı, cinsellik temasıyla evrenselleşen, imgeleri yoğun ve disiplinli bir eser olarak değerlendirmiştir.
Yayın ve Etki
İlk baskı: 1973, E Yayınları.
Sonraki baskılar: Yapı Kredi, Can Yayınları gibi yayınevlerinden devam etti (günümüzde Can veya YKY baskıları bulunur).
Cemal Süreya’nın Üvercinka, Sevda Sözleri gibi diğer eserleriyle birlikte modern Türk şiirinin doruklarından sayılır. Birçok okur ve eleştirmen için “başyapıt”lar arasındadır.
Kitap, erotizmle toplumsal acıları, kişisel travmayla kolektif hafızayı ustaca harmanlayan, her okunuşta yeni katmanlar açan
Uzun zaman sonra kolay ve severek okuduğum,en cok beğendiğim kitap oldu. Kurgusu, dili, tarih,osmanli,gastronomi,astronomi, astroloji, geleneksel tip ile ilgili insanı yormadan bunaltmadan verdiği tadında bilgiler, mesajlar ve aşk hepsi de cok güzeldi.
Ahi - Bir Ahi Evran Romanı1000Kitap
Fatih Dumandan okuduğum beşinci kitap artık yazarın dilene kalemine o kadar aşinayım ki kitabı okumaya başlayınca akıp gidiyor. Kitabımızın konusuna gelecek olursak eğer, Türk-İslâm tarihinin önemli şahsiyetlerinden olan Ahi Evran’ın hayatını anlatıyor kitabımız. Çok büyük hizmetleri olmasına rağmen, ön plana Ahilik Teşkilatının kurucusu olarak çıkıyor. Bu kitabı okumadan önce benim bilgim de bu kadardı. Selçuklu döneminde İrandan, Hoydan, gelen ve günümüz Kırşehirine yerleşen hoca Nasureddinin hikayesini okuyoruz. Ahilik tekkesinin kurucusu ve Selçuklu döneminde İslamı yayma çabasını okuyoruz. Ahilerin Diyar-ı Rum'a gidip orada davalarını devam ettirmeleri. Sultan Alaeddin sonrasıda bir tarafda Selçuklu devletinin içindeki çatırdamaları fırsat bilen Moğolları ve onlarla sonuna kadar mücadele eden Ahi Evren ve kardeşlerinin mücadelesini okuyuruz.
Yazarımızın kalemindeki o destansı havayla okumanızı şiddetle tavsiye ediyorum. Olayları birleştirmesi, geçişleri, bazı bilinmezlikler, vurguladığı konular… Yine çok sevdiğim bir kitabı oldu. Yazarın diğer kitaplarını kesinlikle öneriyorum özellikle Pir-Ahmed Yesevî’yi önce okuyun sonra Ahi kitabını okuyun. Gerek konu, gerek zaman olarak birbirine paralelliği benim için hem öğretici hem de keyifli oldu.
Pir-i Lezzet
Allahım ne şahane, ne enfes bir ziyafetti…
Bu zamana kadar neden bu kitabı okumamışım ki? Önümde resmen Hünkar Sofrası kuruldu ve ben de şeref konuğu olarak sofraya oturdum. Tarihi bir roman olarak da, mutfak kültürünün zirvelerinden biri olan Osmanlı Mutfağını bilmek adına da harikulade bir kurguydu.
Muhakkak surette her kitapseverin okuması gereken bir şaheser. Tam 17 dile çevrilen ve aşçıların pirinin hikayesini anlatan bu lezzetli sofraya siz de buyrun
“𝗬𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝗵𝗲𝗿 𝗮𝘀̧𝗰̧ı𝗻ı𝗻 𝗯𝗶𝗹𝗱𝗶𝗴̆𝗶 𝗮𝗺𝗮 𝗯𝘂𝗴𝘂̈𝗻𝗲 𝗸𝗮𝗱𝗮𝗿 𝗸𝗶𝗺𝘀𝗲𝗻𝗶𝗻 𝗴𝗼̈𝗿𝗲𝗺𝗲𝗱𝗶𝗴̆𝗶 𝗯𝗶𝗿 𝗲𝗳𝘀𝗮𝗻𝗲, 𝘆𝗮𝘀̧𝗮𝘆𝗮𝗻 𝗯𝗶𝗿 𝗺𝘂𝗰𝗶𝘇𝗲! 𝗕𝗶𝗿 𝗺𝘂𝘁𝗹𝗮𝗸 𝗱𝗮𝗺𝗮𝗴̆𝗮 𝘀𝗮𝗵𝗶𝗽, 𝗰𝘂̈𝗺𝗹𝗲 𝘁𝗮𝘁𝗹𝗮𝗿ı 𝗲𝗻 𝗶𝗻𝗰𝗲 𝗮𝘆𝗿ı𝗻𝘁ı𝘀ı𝗻𝗮 𝗸𝗮𝗱𝗮𝗿 𝗮𝘆ı𝗿𝘁 𝗲𝗱𝗲𝗯𝗶𝗹𝗲𝗻 𝘃𝗲 𝘆𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝘁𝘂̈𝗺 𝗹𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁𝗹𝗲𝗿𝗲 𝗵𝘂̈𝗸𝗺𝗲𝗱𝗲𝗯𝗶𝗹𝗲𝗻, 𝗮𝘀̧𝗰̧ı𝗹ı𝗸 𝘇𝗮𝗻𝗮𝗮𝘁ı𝗻ı𝗻 𝗸𝘂𝘁𝘀𝗮𝗻𝗺ı𝘀̧ı 𝘃𝗲 𝘆𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝘁𝘂̈𝗺 𝗹𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁𝗹𝗲𝗿𝗶𝗻 𝗵𝘂̈𝗸𝘂̈𝗺𝗿𝗮𝗻ı𝘆𝗱ı 𝗣𝗶𝗿-𝗶 𝗟𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁.” (𝗦𝗮𝘆𝗳𝗮 𝟗𝟓)