Höte demiş, bütün yazarlar öz yazdıqları əsərlərdə, hətta bəzən özləri istəmədən belə, müəyyən mənada özlərini, öz düşüncələrini, hadisələrə baxışlarını təsvir edirlər. Bu isə bəzilərində tamamilə şüurlu prosesdir. Xüsusən siyasi ədəbiyyatda bu, nəzərəçarpacaq dərəcədə aydın bir reallıqdır. Sən əgər Azərbaycanda siyasətlə maraqlanırsansa, üstəlik geniş oxucu kütləsi olan yazıçısansa, sənin yazdıqların, şübhəsiz ki, söz yığını deyil, ədəbi lokomotivdir. O lokomotiv isə ya şər tərəfə aparır, ya da xeyir tərəfə.
Bir ay əvvəl yazıçı Kəramət Böyükçöl Elmlər Akademiyası yaxınlığında “Səs” romanını satarkən ona yaxınlaşan qara geyimli, şərfini gözünə, papağını qaşına kimi çəkmiş gənci tanımadı, amma “Tələbəsən?” sualına təsdiq aldıqdan sonra gülümsəyib kitablardan birini seçdi, həmin gəncə sarı uzadıb “Al, hədiyyəmdir. Oxuyub tənqid edərsən.” dedi və üzünü çevirib yanındakı ağsaqqalla yarımçıq qalmış söhbətinə davam etdi. Bu kitab barədə sosial şəbəkələrdə çoxsaylı təriflər görmüşdüm, amma bir dənə də olsun, tənqidi mühakimə çıxmamışdı qarşıma. Yox, bir əsər bu qədər mükəmməl ola bilməzdi. Bu ya ədəbi hipnoz, ya da, həqiqətən də, xariquladə fenomen idi. Hansına aid olduğunu dəqiqləşdirmək üçün oxumalı idim.
Kəramət Böyükçölün əvvəlki əsərlərində bu xalqın elə layiq olduğu şəkildə idarə edildiyi fikrini oxucunun şüuruna yeritməsini çox eşitmişdim. Yaxşı analiz bacarığına malik Facebook istifadəçisi kitabı yox, elə müəllifin Facebook statuslarını oxuyub da müəyyən qədər bu qənaətə gələ bilərdi. Amma dediyim kimi, ədəbiyyat fərqli və ciddi məsələdir. Hökumətlər Facebook statuslarından daha çox ədəbiyyatdan çəkinirlər. Ədəbi əsərdə əksini tapmış ideya şüurlarda kök salıb zamanla cücərə, böyüyüb boy ata və proseslərə yön verə bilər. Odur ki, hökumətlər həmişə ədəbiyyat sahəsini