Tüm İnsanlık Adına Yazılmış Tam Bir Baş YapıtEdebiyat
GİRİŞ
"Hayat nedir ? Acılar Vadisi. Dünya nedir ? Hissiz insan kalabalığı."
19.yüzyıl Rus edebiyatının en önemli yazarlarından birisi olan Nikolay Gogol, Rusya'nın kokuşmuş bürokrasi sistemini, toplumun gerçek yüzlerini ve devlet yönetiminin eksik yönlerini eleştirel bir bakış açısı ile eserlerinde yer vermektedir. Sadece Rusya'da değil, tüm dünyada edebi saygınlığa sahip olan Gogol, eserlerinde sınıfsal açıdan burjuva insanları yerine sıradan insanlara yer vermiş, böylece her bir okur kitaptaki karakterler ile empati kurarak, kendi günlük hayatı ile özleşleştirmiştir.
Nikolay Gogol, 1809 yılında Ukrayna'nın Soroçinski köyünde dünyaya geldi. Bazı eserlerinin esin kaynaklığını yapan ve yaşadığı coğrafya olan Kazaklar sebebiyle hayatının önemli bir bölümünü burada yaşayarak geçirmiştir. Babası amatör olarak tiyatro oyunları yazıyordu ve Gogol'ün tiyatroya olan ilk deneyimleri babasını izlerken olmuştur. Hayatının ileri safhasında kazak kültürü ve çocuklukta yaşadığı birçok olay vesilesiyle birçok eser yazmış, dünya edebiyatına damgasını vurmuştur. Dünyaca ünlü bazı eserleri şunlardır; Palto, Burun, Portre, Bir Delinin Anı Defteri, Taras Bulba, Müfettiş.
Gogol, hayatının belirli önemli bir zamanında Rusya'nın Petersburg şehrinde geçirmiştir. Burada çeşitli devlet kurumlarında görev yapmış ve en yakın dostu olan yazar Aleksandr Puşkin ile bu şehirde tanışıp beraber edebiyat sohbetleri gerçekleştirmiştir. Eserlerinin bazılarına esin kaynaklığı yapan bu şehir, özellikle yakın dostu Alexandr Puşkin'in Gogol için Ölü Canlar'ı yazma fikri vermesi onun hayatının dönüm noktalarından biri olmuştur.
Gogol eserlerinde hiciv trajik grotesk ve fantastik öyküler ve tiyatro yapıları kaleme almıştır. Gogol'ün eserlerinde en çok kullanıldığı yazım türü olan "Grotesk" dediğimiz edebi
70lerin günlük yaṣamının dökümü
Ayfer Tunç’un Bir Maniniz Yoksa Annemler Size Gelecek kitabını bitirdim. Roman desem roman değil, belgesel desem belgesel değil; ikisinin arasında duran bir anlatı. Türkiye’de 70’lerin çocuğu olarak özellikle çocukluk yıllarına dair bölümler beni çok etkiledi. Arsaların verdiği özgürlük, sokakların kendiliğindenliği… 70lilerde bir çocuk olarak bunlar büyük bir şanstı.Kitap ilerledikçe daha belgesel bir tona kayıyor. Bu noktadan sonra benim için ilginçliğini biraz yitirdi. Düğünler, ev adetleri, gelenekler, o dönemin sineması, radyosu, şarkıları elbette ilginç; ama günlük yaşamın dökümü baya beni baydı. 2000’lerde doğanlara ne kadar çekici gelir merak ettim doğrusu.Edebi değer açısından ise çok güçlü bir tarafı olduğunu düşünmedim; daha çok bir dönemin panoraması gibi.
Ayfer Tunç'un diğer kitaplarından daha farklı bir yerde.
Sonunda bir dizin olsaydı çok daha işlevsel olurdu. Ama Türkiye’de yayınevleri ve editörler bu konuda hâlâ çok isteksiz. Bilmiyor olamazlar; tembellik mi, okuyucuyu küçümsemek mi, yoksa maliyetten kısmak mı, anlamıyorum. Böyle bir kitapta dizin şart.
70’lere dair bir el kitabı gibi; dönüp belirli konulara bakılabilmeli.
Reklam
İnsanın kendi eylemsizliğinde ve ertelemelerinde boğulmasının o tanıdık, hüzünlü hikayesi. Oblomov sadece bir karakter değil; hepimizin içine zaman zaman çöken o uyuşukluğun, dünyaya ayak uyduramama sancısının en dürüst ve zamansız aynası.
Ray Bradbury, insanlığın sonunu getirecek şeyin nükleer bombalar değil (ki kitapta arka planda bir savaş sürekli yaklaşmaktadır), zihinsel tembellik ve ekranlara duyulan körü körüne bağımlılık olduğunu savunur.
"Tembellik Hakkı", ilk bakışta sadece "çalışmak istemeyenlerin" bir savunması gibi görünebilir, ancak derinlemesine baktığınızda aslında insan onurunu ve zamanın gerçek sahibini sorgulayan politik bir manifestodur. Lafargue, toplumun bize dayattığı "çalışmak kutsaldır" yalanını, cerrah titizliğiyle ve müthiş bir mizah anlayışıyla parçalara ayırıyor.
Romanın başkahramanı İlya İlyiç Oblomov, iyi kalpli ancak aşırı derecede tembel ve kararsız bir Rus soylusudur. Günlerinin büyük kısmını yatağında geçirir, sürekli planlar yapar fakat bunları hayata geçiremez. Çevresindeki insanlar çalışıp üretirken Oblomov hayaller dünyasında yaşamayı tercih eder. Arkadaşı Andrey Ştolts onu hayata döndürmeye çalışır. Daha sonra Olga ile yaşadığı aşk da Oblomov'un değişmesi için bir fırsat sunar, ancak karakterindeki pasiflik bu fırsatı değerlendirmesine engel olur.
Reklam
Reklam