Sonra yavaş yavaş mantığım değişti. Hatta dünyaya bakışım, eşyayı görüşüm, insanları anlayışım değişti. Vâkıa bunlar bir günde olmadı. Hatta çok güçlükle ve adım adım oldu. Hatta çok defa bana rağmen oldu. Fakat oldu.
Hayat ve İnsan
Halkçı bir edebiyatın ancak realist alabileceği izaha ihtiyaç göstermeyecek kadar açık bir hakikattir. Halk alelûmum realist olduğu ve tahriften hoşlanmadığı için, hakikatleri maksatlı veya maksatsız, şuurlu veya şuursuz değiştiren muharrirlerden de pek hoşlanmaz. Yalnız bu realizm, naturaliizme pek benzeyen diğer realizm İle karıştırılmamalıdır. Realist olacağım diye hayatta vakıa halinde mevcut bulunan romantizmi inkar etmek saflık olur. Zaten ben bu izimlerden pek bir şey anlamam. Benim için sadece hayat ve insan vardır, bin türlü tezahürleriyle bugün realist, yarın romantik, öbür gün natüralist olan hayat ve insan. Muharrir yalnız görüşünde değil, yazışında da bu hayat gibi olmalı, yani her şeyden evvel bir insan olmalıdır...
Şeyhin Yanında Çok OturmamakTasavvuf
Mürit şeyhinin huzurunda ona inancı tam bir şekilde edeple otur-malıdır. Kölenin sultan karşısındaki oturuşu gibi dikkatli olmalıdır.
Ayrıca şeyhin huzurunda çok oturmaktan da kaçınmalıdır. Çünkü onunla çok fazla oturmak, çoğu müritlerin gözünde onun heybetini gözden düşürür. Mekke ehlinin gözünde Kâbe'nin hürmetinin azaldığı gibi... Nerede onu ilk görenin ağlaması? Nerede Mekke ehlinin ve oraya mücavir olanların gözlerinin kuruluğu?
Vakıa odur ki; çok görülen şey gözden düşer. Şeyh de müridin kalbinin yöneldiği bir nevi Kâbe'dir. Benzerliği iyi anla.
Bu sebepledir ki, çoğu kere şeyhlerin evlatları, hanımları ve dergâhtaki görevlilerin çoğu, şeyhin bereketinden mahrum olmaktadır.
"Vâkıa sûresi her gece okuyan kimse, yokluk yüzü görmez." (İbnü's-Sünnî, 680)
Efendimiz (s.a.v)
(Hadis)
"Sonra yavaş yavaş mantığım değişti. Hatta dünyaya bakışım, eşyayı görüşüm, insanları anlayışım değişti. Vâkıa bunlar bir günde olmadı. Hatta çok güçlükle ve adım adım oldu. Hatta çok defa bana rağmen oldu. Fakat oldu."