Batuhan Demirel
@Kitap2861
Ettik o kadar ref‘-i te’ayyün ki Neşâtî
Âyîne-i pür-tâb-ı mücellâda nihanız
137 okur puanı
Mart 2022 tarihinde katıldı
Kuyucaklı Yusuf
Kuyucaklı Yusuf, Sabahattin Ali'nin ilk romanı olma özelliğine sahip. Hürriyet'in Türk Edebiyatının En İyi 100 Romanı listesinde de sanırsam ilk yirmideydi. İkinci defa okumuş olduğum kitabı naçizane değerlendirmeye çalışıyorum.
Aydın'ın Kuyucak Köyü'nde eşkıyaların katlettiği bir ailenin çocuğudur Yusuf. Olayı incelemeye gelen kaymakam onu evlat edinir. Dahasında Edremit'e tayin olan kaymakam Salahattin Bey, eşi Şahinde Hanım, kızları Muazzez ve Yusuf bir aile olurlar.
Kitapta harika betimlemeler var. Yaşar Kemal, Çukuvoravı'nın ressamı ise; Sabahattin Ali Ege'nin ressamı denebilir. Edremit'in, genel hatlarıyla Ege'nin, kaymakamın evinin vs. tasvirleri mevcut. Olayları daha iyi kavramamızı sağlıyor.
Eserin geneline baktığımızda güç ve itibarın daima parası olandan yana olduğunu görürüz. Kaymakam dahi kazanın en yüksek devlet yetkilisi olsa dahi söz geçiremiyor. Zengin karakter cinayet işliyor, herkes bunu görüyor. Fakat yalancı şahitler tutuyor, hakim suçu işlediğini bildiği hâlde beraat kararı veriyor. Dönemin çok büyük toplum eleştirisi mevcut.
Yusuf karakteri, benim açıkçası sevdiğim bir profil değil. Aksine eli ekmek tutmayan, okumayan, ters bir karakter. Ama Yusuf karakterinin kişiliğini değil, psikolojik aleminin harika işlenmesini zaten övüyoruz. Öyle ki bunalımlar, buhranlar, ikilemler içinde sürekli yanlış kararlar veren mütereddit bir Yusuf var karşımızda. Yazar bize Yusuf'un dimağının ve kalbinin kapılarını açmış. Fiziki biçimi ile ilgili çok az tasvir mevcut. Ama ruhsal dünyası bizi içine çekiyor. Aşk, sevgi, adalet, özlem gibi duygular; Yusuf'un hayatta yerini arayışı kitap boyunca onu kovalıyor.
Eserde toplum eleştirisi ve psikolojik unsurlar Muazzez ve Yusuf'un aşkı çerçevesinde işlenmiş. Sabahattin Ali'nin kuvvetli kalemi bir nevi köy romanı
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Uzun HikayeEdebiyat
Bulgar mucahiri Ali, nam-ı diğer Sosyalist Ali'nin başından geçen serüvenler kitabın konusu (gerçi serüven denilebilir mi bilmem.) Ali Bey, Bulgarya kökenli (Kırcaali sanırsam) bir aileye mensup. Dönemin Bulgarya'sı komonist! (bkz. Naim Süleymanoğlu) Zulüm üstüne zulüm derler. Hah, Pelvan Sülüman da yetim torunu Ali ile Eyüp Sultan'a yerleşiyor. Ali burada okuyur, vakıa tahsili yarım kalıyor lakin mürekkep yalamış bir adam kesiliveriyor.
Ali Bey, ya da henüz gencecik Ali'miz bir kıza vuruluyor. Güzeller güzeli Münire! Hanım kızımızın ağabeyleri sinema işletiyorlar. Münire de Ali'yi seviyor ama ağabeyleri belalı tiplerden (!). Sinema işleten efendinin parasına konmak için ağabeyleri Münire'yi aklı kıt oğlana vermek istiyorlar. Münire de put değil ya, itiraz ediyor. Katiyen varmam diyor. Ağabeyleri iyice pataklıyor garibimi. Bunu duyan Ali hiddetleniyor, "Bunu değil kardeş kardeşe, Moskof gavuru Müslümana yapmaz." diyerek Münire'yi kaçırıyor. Sinemayı yakıyor.
Böyle ağabeyleri bulursa ikisini de vurur, dolayısıyla firari gibi hayat sürüyorlar. Çivi tutturamıyorlar. En sonunda ortam durulunca ayak uydurmaya çalışıyorlar. Kitabımızı Sosyalist Ali'nin oğlunun ağzından okuyoruz. Ali ve Münire'nin destansı aşkı uzun sürmüyor, Münire kara toprağa karışıyor.
Baba oğul bir yere uyum sağlamağa gayret eden ikilimiz, bir türlü rahata eremiyor. Ali Bey, arzuhalci dükkanı kuruyor ayaküstü seyyar bir yere. Zopuroğlu denen eşkıyadan bozma zabıta ağası yık diyor. Ali ben kanunu senden iyi bilirim, bunun aykırı tarafı yok diyor. Öyle zaten. Bura imara, kadastroya açılmamış; sen bana evrak göster diyor. Ama Zopuroğlu belediye reisine yakın. Güçlünün yanında. Hukuk öyle işlemiyor ve bir şekilde buradan da ayrılmak zorunda kalıyor.
Farklı yerlerde farklı maceralar geçiriyorlar, aşık
MuzafferEdebiyat
Memduh Şevket Esendal, Millî Edebiyat döneminin önde gelen yazarlarındandır. Öykücü olarak tanınsa da romancı kimliği de ele alınması gereken bir yönü. Neredeyse hepimiz onu 
Ayaşlı ile Kiracıları ile tanıyoruz. Ben ise bu incelemem de çok daha az okunan bir eserini, Muzaffer'i inceleyeceğim.
Memduh Şevket Esendal, aynı zamanda politik bir kişilik. CHP'de çeşitli görevlerde bulunmuş. Yazar ile siyasetçi kimliğini ayırmak için çeşitli lakaplar kullanmış. Her neyse, bu eserinde 17 öyküye yer vermiş.
Veysel Çavuş: Savaşa (muhtemelen Balkan Harbi) gidip şehit olan bir askerin öyküsü. 8/10
Kivi: At alan bir adam ve ailesi. Çok bir derinliği yok. Fena değil. 7/10
Sezâ'nın Kocası: Absürt bir hikaye. Saçma sonla bitiyor. Bir öncekinin karakterlerine yer verilmiş. 6/10
Bir Genç Efendinin Defterinden: Hoş bir aşk hikaye kabul edilebilir. Dramatik biraz. 7/10
Pazarcılık:Siyasi ve toplumsal eleştiri içeren bir hikaye. Ama adamakıllı bir olay örgüsü vs. yok. Propagandavari. 6/10
Bir Cinayet: Bir avukat ve doktor arasındaki mektup diyebiliriz çoğu. O kadar gereksiz ve fazla eski kelime var ki, hikaye tam bir zorlama olmuş. Kelime dağarcığı ispatlama gayreti gibi. Düzgün sona bağlanmıyor. Sözlüğe gire gire yarım saatte okudum. 4/10
Gurbet Ellerde: Bir tiyatro eseri önplanıymış gibi. Çok değişik bir tarz. Ama bayağı ve beylik. 3/10
Sayı mı, Yazı mı?: Duygusal komedi tarzında, diyolog ağırlıklı ve hoşuma oldukça giden gir oyun. Sade ve neşeli. 10/10
Hâmid İçin Bir Yazı: Toplumsal bir eleştiri niteliğinde. Hoş ve sade. Açıkçası beğendim. 9/10
Komiser: Toplum ahlakı için mükemmel bir hikaye. Günümüz için de geçerli. Sade ve çok hoş. 10/10
Taş Havan: Tarihi eserlerin korunması şuuru kazandıran, edebi yönü de güçlü bir hikaye. Toplum eleştirisi. 9/10
İki Arkadaş: Sarhoş olan iki arkadaşın hikayesi.
Ayaşlı ile Kiracıları ile tanıyoruz. Ben ise bu incelemem de çok daha az okunan bir eserini, Muzaffer'i inceleyeceğim.
Memduh Şevket Esendal, aynı zamanda politik bir kişilik. CHP'de çeşitli görevlerde bulunmuş. Yazar ile siyasetçi kimliğini ayırmak için çeşitli lakaplar kullanmış. Her neyse, bu eserinde 17 öyküye yer vermiş.
Veysel Çavuş: Savaşa (muhtemelen Balkan Harbi) gidip şehit olan bir askerin öyküsü. 8/10
Kivi: At alan bir adam ve ailesi. Çok bir derinliği yok. Fena değil. 7/10
Sezâ'nın Kocası: Absürt bir hikaye. Saçma sonla bitiyor. Bir öncekinin karakterlerine yer verilmiş. 6/10
Bir Genç Efendinin Defterinden: Hoş bir aşk hikaye kabul edilebilir. Dramatik biraz. 7/10
Pazarcılık:Siyasi ve toplumsal eleştiri içeren bir hikaye. Ama adamakıllı bir olay örgüsü vs. yok. Propagandavari. 6/10
Bir Cinayet: Bir avukat ve doktor arasındaki mektup diyebiliriz çoğu. O kadar gereksiz ve fazla eski kelime var ki, hikaye tam bir zorlama olmuş. Kelime dağarcığı ispatlama gayreti gibi. Düzgün sona bağlanmıyor. Sözlüğe gire gire yarım saatte okudum. 4/10
Gurbet Ellerde: Bir tiyatro eseri önplanıymış gibi. Çok değişik bir tarz. Ama bayağı ve beylik. 3/10
Sayı mı, Yazı mı?: Duygusal komedi tarzında, diyolog ağırlıklı ve hoşuma oldukça giden gir oyun. Sade ve neşeli. 10/10
Hâmid İçin Bir Yazı: Toplumsal bir eleştiri niteliğinde. Hoş ve sade. Açıkçası beğendim. 9/10
Komiser: Toplum ahlakı için mükemmel bir hikaye. Günümüz için de geçerli. Sade ve çok hoş. 10/10
Taş Havan: Tarihi eserlerin korunması şuuru kazandıran, edebi yönü de güçlü bir hikaye. Toplum eleştirisi. 9/10
İki Arkadaş: Sarhoş olan iki arkadaşın hikayesi.