Ölmek ya da Ölmemek, Asıl Büyük MeseleEdebiyat
“Her mihnet kabulüm yeter ki,
Gün eksilmesin penceremden”
diyecek kadar hayat doludur Cahit Sıtkı. Hemen her şiirinde çiçekler,böcekler,kuşlar,gözyüzü vardır. Hayatta yanı başımızda duran ama çoğu zaman fark etmediğimiz bu ince ayrıntılar onun yaşama sevinciyle bütünleşir. Ben gibi kuş seslerini arabasından gelen arıza sesleriyle karıştıran kapitalist insancıklara hayatın güzelliğini fısıldar. Ancak her şiirinde bu güzelliklerin üzerinde koyu bir hüzün sezilir. Her an ölecek olmanın hüznü şiirlerini koyu bir sevinçten uzak tutar. Bu yüzden Cahit Sıtkı’nın şiirleri akıp giden ama her an ölümle koyun koyuna olan hayat gibidir.
Ve filmin sonu gelir.48 yaşında eziyetle geçen hastalıkla ayrılır bu dünyadan.Acaba bu meşakkatli hastalık döneminde ölümü istemiş midir? Her okuduğumda dizelerinin arasında bunun cevabını ararım. Ölüm de bir yerden sonra nimet değil midir?
Siyaset ve BukalemunEdebiyat
Küçükken evimizin bir köşesinde o zamanın en büyük partilerinden birinin liderinin posteri vardı. Babam oy verdiği liderini herkese göstermek istiyordu.Çoğu icraatını eleştirirdi, bir siyasi görüşü desteklemekten daha çok bir takım tutan taraftar edasıyla başkasına da oy vermezdi. Demokrasi kültüründe oyun gizliliği ilkesi vardır. Ancak bizim gibi bu kültürü henüz edinememiş toplumlarda bunlar sıradan şeyler olarak görülüyor maalesef. Zira geçen onca seneden sonra farklı bir durum görmüyoruz.
George Orwell:”Siyasi dil - ve varyasyonlar, muhafazakarlardan anarşistlere kadar tüm siyasi partiler için geçerlidir - yalanları doğru ve cinayete saygılı kılmak ve saf rüzgara sağlam bir görünüm kazandırmak için tasarlanmıştır.” der. Ona göre politikacılar bütün düşünce yapılarını yalan üzerine kurarlar. Ben burada siyasetçileri eleştirmek istemiyorum. Sadece Joseph Fouche’yi anlatmaya çalışıyorum.
Zweig biyografi nitelikli eserlerinde çok başarılı. Fransız Devrimi’nde, hemen ardından gelen Terör Döneminde ve dahi bunu bitiren Beyaz Terör Döneminde, Direktuvar’da, Konsüllük yönetiminde ve dahi sonrasında gelen Napoleone’un imparatorluğunda ve sonra Krallık’ta hep aranan, siyasi yönde hep ön planda kalabilmeyi başarmış bir siyaset adamı. Ancak her zaman bir köle olarak efendisine ihanet etmeyi amaç edinmiş bu kişi iktidarı ele geçirdiğinde yok olup giden kraliyeti yeniden canlandırır. Çöküşünü de bu sağlayacaktır.Zweig’ın kaleminden bukalemun diye nitelediği Fouche’nin hayat hikayesini okuduğumuzda Orwell’ın yukarıda zikrettiğim sözünün haklılığı ortaya çıkıyor.
“Her dönemin adamı” olabilen insanlar vardır. Bunlara her zaman tesadüf edebiliriz. Menfaat dünyasında olmaması da düşünülemez. Ama keşke gözümüzün içine baka baka “Her şeyi millet için yaptım.” Demeseler. O zaman daha
Sabahattin Ali’ye DairEdebiyat
Edebi eserlerle alakalı telif süresi müellifin ölümünden sonra 70 yıldır.Merhum Sabahattin Ali’nin ölüm tarihi resmi olarak 1948 yılıdır.2018 yılında bu süre dolmuştu.
Sabahattin Ali sınırdan çıkmaya çalışırken öldürüldü ve aslında cesedi hiç bulunamadı.Neden ve nasıl öldürüldüğü üzerinde duracak değilim.Çünkü kutuplara ayrılmayı çok iyi bildiğimiz için hiç kimse fikrini değiştirmeyecektir.Benim bu noktada demek istediğim bu telif süresiyle alakalı bir şeyler olacak.2018 yılında resmi olarak telif süresi kalkınca birçok yayınevi hiç zaman kaybetmeden eserlerini basmaya başladı.Kitap fiyatları ucuzladı ama bence Sabahattin Ali’nin maneviyatına büyük bir saygısızlık yapıldı.Cesedi bile bulunamamış büyük yazarın ölümünü fırsata çevirmek gibi hissettirdi bu davranışları.Keşke ailesine telif verilmeye devam edilseydi de en azından Sabahattin Ali’ye gıyabında hakkı teslim edilseydi. Böyle yapabilseydik bu ülke için çalışanlara kendilerine güzel bir ödül verebileceğimizi göstermiş olurduk. Sokaklara,caddelere, binalara ve hatta üstgeçitlere isimlerini vermekten daha güzel bir şey yapmış olurduk.Ama dünya böyle işte...
Sabahattin Ali’yi okuyun,okutun.Bu toprakların insanları olarak bu bizim vazifemiz.Belki eleştirdiği bozuk anlayışları değiştirerek Cankurtaran’daki Asiye’yi, Böbrek’teki Avni’yi kurtarabiliriz,Katil Osman’daki Osman’ı, Cıgara’daki Kemal’i eğitebiliriz.Böylece yayınevlerinin kendisine vermediği iadeyi itibarı biz okurları verebiliriz.
