Dahası 1950'den sonra iki bin yıldır tahsildar ve jandarmadan saklanan köylünün yerini, heyetler halinde Ankara'ya gidip, kaymakamla valiyi şikâyet edip tayin ettirmeye başlayanlar aldılar.
İkimiz de yirmi yaşımızı doldurmak üzereydik, ama şurası kesin ki hâlâ birer süt çocuğuyduk; o yaştaki biri kendini dünyanın kurtarıcısı gibi hisseder ve yaptığı hatalara rağmen hâlâ hayatta kalması bir mucizedir. Hayatta kalamayanlar da vardır elbette ve on altı, on yedi ya da on sekiz yaşında hayatlarının yegane yanlışını yapıp bunun cezasını ömür boyu çekenler de vardır. İnsan o yaşta, o güne kadar kendisine anlatılan her şeyin tam bir palavra olduğunu, dünyanın çok daha başka bir şey olduğunu fark eder. Peki, herhangi bir insanın daha güncellenmiş talimatlar, en azından bazı garantiler verir mi? Ne gezer. Gidip başının çaresine bakacaksın. Dünyanın vahşi tarafı işte budur. Vahşi olan doğmak değildir, bu yeni başlayanlar için psikanalizdir. Ailenin bir kazada ölmesi de değildir, kazalar hiçbir anlamı ifade etmezler. Vahşi olan, Seni dünyanın nasıl işlediğini bildiğine inandırmalardır. Zira yetişkin yaş dedikleri şeydir bu. Bir kadın regl olur ve dört-beş yıl sonra artık süprizlerin bittiğine emindir. Sonra karşısına dünya çıkar bana şöyle der: Hiç alakası yok genç hanımefendi, siz daha hiçbir şey bilmiyorsunuz.
İnançlarımız kendi kaygılarımızdan daha fazlasını yansıtmadığında, neden bu şekilde davrandıkları hakkında mükemmel bir fikrimiz olduğuna inanabiliriz. Ne zaman karşındakine bir gerekçe atfetsek, "Bunu yapıyorsun çünkü ... " gibi, merakı dışarıda bırakır ve şefkati felce uğratırız. Bilen kişinin öğrenecek bir şeyi yoktur, öğrenmeyi bırakmıştır. Zen ustası Shunryu Suzuki, "Yeni başlayanların zihninde bir çok olasılık vardır, uzmanın zihninde ise çok az" diyor. DEB'li çocuğa yaklaşırken yeni başlayanlar olduğumuzun farkında olmak iyidir.
Farkında olmadığı halde başsız kalmış olan ulus, karanlıklar ve belirsizlikler içinde olup bitecekleri beklemekte. Felaketin dehşet ve ağırlığını kavramaya başlayanlar, bulundukları çevre ve algıladıkları etkilere göre kurtuluş çaresi gördükleri önlemlere başvurmakta...