Selam.
Normalde kitap yorumlarımı bu üslupla hazırlamam. Ama Petrikor bende öyle bir iz bıraktı ki, bu kez okurken zihnimden geçenleri sanki bir dış ses anlatıyormuş gibi yazmak istedim.
#kitapyorumu
Okur, kitabı en güvenli alanında; evinde, sakinliği bulduğu ilk fırsatta, köpüklü orta şekerli kahvesi eşliğinde okumaya başladı.
İlk işi kitabın adı olan Petrikor’un anlamına bakmak oldu. Sonra kendisinin de bir pluviyofil olduğunu öğrendi ve sayfaların arasına daldı.
Metaforlar, iç monologlar ve adamla kadını sembolize eden gezegen paradoksu arasında kayboldu. Sanki her cümlenin altında başka bir cümle, her paragrafın içinde keşfedilmeyi bekleyen yeni bir anlam saklıydı.
Neden yazar mahlas kullanmıştı? Okurun kafasında sayısız teori oluştu. Ayrıca kitaptaki adam ve kadın karakterlerin bu obsesif tavırları gerçekten nevrotik bir zihin yapısından mı kaynaklanıyordu, yoksa bunun altında bambaşka bir sebep mi vardı?
Okurun zihni sürekli Orhan Pamuk’un Masumiyet Müzesi’ne gidiyordu. Oradaki, sevdiği kadının dokunduğu her nesneye anlam yükleyen, aşkı giderek bir takıntıya dönüştüren karakteri hatırladı. Bu kitaptaki adamda da aynı durum mu söz konusuydu?
Bu yüzden kitabı sık sık elinden bıraktı. Düşündü, analiz etti, hissettiklerini kendi içinde tarttı. Kitap okuru yoruyordu ama okur Başak burcuydu; detayları, ince ipuçlarını ve satır aralarına gizlenen anlamları seviyordu.
Okur, okuduklarının yaşanmış hislerin izlerini taşıdığını daha ilk sayfadan itibaren sezmişti. Bu yüzden zihni hiç susmadı. Sayfalar ilerledikçe gerçekler tüm çıplaklığıyla karşısına çıktığında, kitaba bambaşka bir yerden bakmaya başladı; daha çok hissederek, daha çok empati kurarak, daha çok insan olmanın kırılganlığını düşünerek…
Finali ise taş basamakların üzerinde, şehre kuşbakışı bakan masmavi
Evlenmeden Önce
Bir insanın hayatında birçok dönüm noktası olabilir ve bunlar her insan için ayrışabilir-değişebilir ancak evlilik tüm insanların ortak dönüm noktasıdır. Peki evlilik neden bu kadar önemlidir? Neden tüm insanların ortak dönüm noktasıdır? Hayatımızın geri kalanını büyük ölçüde şekillendirecek bizi cennet bahçelerine ya da cehennem çukurlarına götürecek bu kararı verirken nelere dikkat etmeliyiz? Bu ve bunun gibi birçok kritik soruyu Doğan Cüceloğlu, Evlenmeden Önce kitabında ele alıyor. Bunu yaparken okurlarından gelen mektuplara sıkça yer vererek yaşanmış hikayelerden ibret ve örnek almamızı sağlıyor.
Evlilik sadece yaşım geçiyor evlenmeliyim diye alınacak bir karar değildir. Sizi tamamlayacak olan doğru insanla bir araya gelmek ve birbirine yemin etmektir. Buna göre de bizi tamamlayacak olan insanı bulabilmek için önce kendimizi tanımalıyız. Nasıl bir kültür de büyüdük? Yaşadığımız ve yaşatmak istediğimiz değerler neler? Hayattan ve evlilikten beklentilerimiz gibi gibi konuları önce kendimize sormalıyız. Daha sonrasında karşımızdaki insanı tanımalıyız, tanımak için çaba sarf etmeliyiz.
Aileler, sosyokültürel yapı, beklentiler, kaygılar, empati yeteneği gibi birçok faktörü ele almalıyız. Bütün bunlar bir arada uyum içinde çalışmalı aynı bir orkestra gibi. Kitap bize her faktör için gerçek hayattan örnek mektuplar göstererek her birinin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Evlilikte temel aktörler ne kadar erkek ve kadın olsa da ailelerin ve diğer faktörlerin kaçınılmaz olarak etkisini gözler önüne seriyor. Mutlu olmak herkes ister ve mutluluk için fedakarlık, çaba ve empati en kritik değerler olarak öne çıkıyor.
Yazardan okuduğum ilk kitaptı fakat kitabın dili o kadar sade ve arkadaşça ki hiç yabancılık çekmedim, yazarı daha önceden okumuş gibi hissettim.
Evlilik
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
Her hikâyenin bir sonu vardır.
Ama bazı sonlar, bir veda olmaktan çok daha fazlasıdır.
Son Savaş, yalnızca Narnia Günlükleri'nin son kitabı değil; çocukluğa, masallara ve yıllardır sevdiğimiz bir dünyanın son nefesine tanıklık ettiğimiz bir veda mektubu. C. S. Lewis bu kez okuru yeni bir maceraya değil, Narnia'nın kaderinin belirleneceği son yolculuğa çıkarıyor.
Narnia'nın son kralı Tirian'ın hüküm sürdüğü dönemde, kurnaz bir maymun sahte bir Aslan yaratır. Aslan postu giydirilmiş masum bir eşek aracılığıyla halk kandırılır, gerçekler çarpıtılır ve Narnia yavaş yavaş kendi özünü kaybetmeye başlar. Yalanlar büyüdükçe dost düşmana, gerçek sahteliğe karışır ve sonunda Narnia tarihinin son savaşı kaçınılmaz hâle gelir.
Fakat bu kitap aslında bir savaşı anlatmıyor.
Bir dünyanın sonunu anlatıyor.
Daha da önemlisi...
Gerçeğin unutulmasını anlatıyor.
Lewis bu romanda serinin önceki kitaplarından çok daha karanlık bir atmosfer kuruyor. Çünkü artık mesele yalnızca iyilerle kötülerin mücadelesi değil. İnsanların doğru ile yanlışı ayırt edemediği, yalanın gerçek gibi kabul edildiği bir dönemde yaşanan çöküşü izliyoruz.
Kitap boyunca beni en çok etkileyen şey Tirian'ın umutsuzluğuydu.
Kaybettiğini bile bile savaşmaya devam etmesi...
Sonucun değişmeyeceğini bilse de doğru olanın yanında durması...
Belki de gerçek cesaret tam olarak budur.
Kazanacağından emin olduğunda savaşmak değil.
Kaybedeceğini bildiğinde de vazgeçmemek.
Bazı karanlıklar gözle görülmez.
Bazı büyüler ise insanın zihnini ele geçirir.
Gümüş Sandalye, Narnia Günlükleri'nin en karanlık, en olgun ve en düşündürücü kitaplarından biri. Bu kez hikâyenin merkezinde ne büyük savaşlar ne de taht mücadeleleri var. Lewis bizi yeraltının karanlık dehlizlerine, unutulmuş bir prensin peşine ve gerçekle yanılsamanın birbirine karıştığı tehlikeli bir yolculuğa çıkarıyor.
Eustace ve okul arkadaşı Jill Pole, Aslan'ın verdiği görevle yıllar önce kaybolan Prens Rilian'ı bulmak için Narnia'dan kuzeye doğru yola çıkarlar. Ancak bu görev sandıklarından çok daha zordur. Devlerin ülkesi, terk edilmiş şehirler, yeraltındaki karanlık krallıklar ve insanın aklına bile güvenemeyeceği bir düşman onları beklemektedir.
Bu kitapta beni en çok etkileyen şey macera değildi.
Karanlıktı.
Lewis ilk kez Narnia'nın masalsı yüzünü geri plana çekiyor ve okuru daha ürkütücü, daha melankolik bir atmosferin içine bırakıyor. Hikâye ilerledikçe yalnızca karakterler değil, okur da neyin gerçek neyin aldatmaca olduğunu sorgulamaya başlıyor.
Özellikle Yeşil Cadı'nın yeraltındaki sahneleri...
Narnia serisinin en unutulmaz bölümlerinden bazıları.
Çünkü burada verilen mücadele yalnızca fiziksel değil.
Bir inanç mücadelesi.
Bir hatırlama mücadelesi.
Bir gerçeğe tutunma mücadelesi...
Cadı, kahramanları zincirlerle değil; şüpheyle esir almaya çalışıyor.
Onlara gördükleri dünyanın bir hayal olduğunu söylüyor.
muhteşmdiEdebiyat
Bazı yolculuklar bir varış noktasına ulaşmak için yapılır.
Bazıları ise insanı değiştirmek için.
Şafak Yıldızı'nın Yolculuğu, Narnia Günlükleri içerisinde belki de en büyülü, en şiirsel ve en unutulmaz macera. Bu kez Narnia'nın kaderini belirleyecek büyük bir savaşın değil, bilinmeyene doğru yapılan bir keşif yolculuğunun içindeyiz. Lucy, Edmund ve kuzenleri Eustace; Kral Caspian'ın gemisi Şafak Yıldızı ile doğunun en uzak denizlerine doğru yelken açıyor. Amaçları, yıllar önce kaybolan yedi Narnia lordunun izini sürmek. Ancak onları bekleyen şey yalnızca kayıp insanlar değil; korkuların gerçeğe dönüştüğü adalar, ejderhalar, görünmez düşmanlar ve dünyanın sonuna uzanan gizemli bir yolculuk.
Bu kitapta beni en çok etkileyen şey, hikâyenin aslında bir deniz yolculuğundan çok bir iç yolculuk olmasıydı.
Özellikle Eustace...
Serinin başında kibirli, bencil ve katlanılması zor bir çocuk olan Eustace'ın yaşadığı değişim, Narnia Günlükleri'nin en güçlü karakter gelişimlerinden biri. Çünkü Lewis burada bize çok önemli bir şey söylüyor:
İnsan değişebilir.
Ama değişim her zaman acıtır.
Her ada yeni bir sınav.
Her durak yeni bir yüzleşme.
Her dalga karakterleri biraz daha olgunlaştırıyor.
Şafak Yıldızı ilerledikçe hikâye de büyüyor. Başlangıçta bir macera gibi görünen yolculuk, zamanla insanın korkularını, arzularını ve içindeki karanlığı sorguladığı bir arayışa dönüşüyor. Bu yüzden kitap yalnızca çocuklar için yazılmış bir fantastik roman gibi hissettirmiyor; her yaşta okura farklı şeyler söyleyen zamansız bir masal gibi duruyor.
Ve sonra doğuya ulaşıyoruz...
Denizin bittiği yere.
Haritaların sustuğu yere.
Bazen bir yere geri dönersiniz...
Ama bıraktığınız hiçbir şeyi yerinde bulamazsınız.
Prens Caspian, Narnia Günlükleri'nin belki de en hüzünlü kitaplarından biri. Çünkü bu kez kahramanlarımız büyülü bir dünyayı keşfetmiyor; unutulmuş bir dünyayı yeniden hatırlamaya çalışıyor.
Peter, Susan, Edmund ve Lucy yeniden Narnia'ya döndüklerinde onları büyük bir sürpriz bekler. Onlar için yalnızca bir yıl geçmiş olsa da Narnia'da yüzlerce yıl geçmiştir. Altın Çağ sona ermiş, konuşan hayvanlar saklanmaya başlamış, eski hikâyeler efsaneye dönüşmüş ve Aslan'ın adı bile unutulmaya yüz tutmuştur.
Bir zamanlar kralların ve kahramanların ülkesi olan Narnia artık kendi geçmişini kaybetmektedir.
İşte tam bu noktada sahneye Prens Caspian çıkar.
Tahtı elinden alınmak istenen genç bir prens...
Kaybolmaya yüz tutmuş bir dünyanın son umudu...
Ve eski Narnia'nın yeniden doğuşunu başlatacak kişi...
Bu kitapta beni en çok etkileyen şey savaşlar ya da macera olmadı.
Beni etkileyen şey, Lewis'in değişim kavramını ele alış biçimiydi.
Çünkü Prens Caspian'ın anlattığı şey aslında hepimizin yaşadığı bir duygudur.
Bir gün dönüp baktığınızda çocukluğunuzun sokaklarını tanıyamamak...
Eskiden çok sevdiğiniz şeylerin kaybolduğunu görmek...
Ve hatıraların bile zamanın içinde silinmeye başlaması...
