Esmer Qulusoy
@esmerslibrary
Kitaplarla dolu bir ev, çiçeklerle dolu bir bahçe.️️️..
Ressam, Grafik tasarımcı
Azerbaijan State University Culture and Arts
Sumgait
Sumgayit
165 okur puanıAğustos 2023 tarihinde katıldı
Fəriba Vəfinin "Zirzəmi quşu" (orijinal adı ilə Parandeye-man / "Mənim quşum") romanı müasir İran qadın ədəbiyyatının ən dərindən təsir edən, sakit amma sümüyə işləyən əsərlərindən biridir. Romanın bizə ötürdüyü o əsas atmosferə və mövzulara nəzər salaq:
1. Evin divarları arasındakı "Zirzəmi"
Roman adını elə-belə almayıb. Baş qəhrəman (və eyni zamanda hekayəni nəql edən adsız qadın) özünü həm fiziki, həm də mənəvi olaraq bir "zirzəmi quşu" kimi hiss edir. O, iki uşaq anası və bir kişinin həyat yoldaşıdır. Onun dünyası evin dörd divarı, bitmək bilməyən mətbəx işləri və uşaqların qayğıları ilə məhdudlaşıb. Ən pisi də odur ki, bu qəfəs ona cəmiyyət və ailə tərəfindən "xoşbəxtlik" adı altında təqdim olunub.
2. Əmir və Bitməyən Arzular
Qadının yoldaşı Əmir isə tam fərqli bir personajdır. O, reallıqdan qaçan, daim böyük layihələr, Kanadaya köçmək, zəngin olmaq xəyalları quran biridir. Əmir öz xəyallarının arxasınca qaçarkən, ailənin bütün real yükü, borcları və gündəlik stressi bu adsız qadının çiyinlərinə düşür. Əmir azadlıq axtarır, amma qadınını evə, məişətə zəncirlədiyinin fərqinə varmır.
3. Səssiz Etiraz
Bu romanı xüsusi edən şey qəhrəmanın qışqıraraq, qab-qacaq sındıraraq üsyan etməməsidir. Onun etirazı səssizdir. O, daxilən hər şeyi analiz edir, öz anasının, bacılarının həyatı ilə öz həyatını müqayisə edir və görür ki, Şərqdə qadının taleyi nəsildən-nəslə eyni ssenari ilə ötürülür: Fədakarlıq et və sus.
Kitabın əsas fəlsəfəsi bəlkə də budur: Qadın sadəcə ana və ya həyat yoldaşı olmaq üçün öz mənliyini, arzularını tamamilə yox etməlidirmi? Müəllif bizə göstərir ki, qadın özünü unudanda, o artıq sadəcə "yaşayan bir kölgəyə" çevrilir.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Alain de Botton 
Aşk Üzerine əsəri, bir sevgi hekayəsini sadəcə hissiyatla deyil, həm də soyuqqanlı bir fəlsəfi analizlə izah edən unikal bir kitabdır. Müəllif burada bir cütlüyün tanışlıqdan ayrılığa qədər olan münasibətini bədii dillə deyil, sanki bir filosofun qeydləri kimi təqdim edir.
Müəllif qeyd edir ki, biz qarşımızdakı insanı olduğu kimi deyil, görmək istədiyimiz kimi sevirik. O, bu prosesi Stendalın "kristallaşma" nəzəriyyəsi ilə əlaqələndirir — yəni sevdiyimiz şəxsin üzərinə xəyali almazlar və parıltılar düzürük.
Özünə nifrət və sevgi - Bu, kitabın ən maraqlı bölmələrindən biridir. Əgər bir insan özünü dərindən bəyənmirsə, onu sevən insana qarşı şübhə ilə yanaşmağa başlayır: "Mənim kimi birini sevirsə, deməli onda bir problem var". Bu paradoks, münasibətlərdə özünəinamın rolunu mükəmməl izah edir.
Bottonun dili həm yumoristik, həm də melankolikdir. O, oxucuya həm çox yaxın, həm də bir o qədər məsafəli durmağı bacarır. Əsər boyu Aristotel, Kant və Sartr kimi filosofların fikirlərini müasir bir kafedə çay içərkən edilən söhbət qədər sadələşdirərək təqdim edir.
Eşq üzərinə, sevgidən başı gicəllənənlər üçün bir "ayıltma" və ya "bələdçi" kitabıdır. Botton bizə deyir ki, sevmək gözəldir, amma nə üçün sevdiyimizi anlamaq bizi daha yetkin bir insana çevirir.
Cyriel Buyssenin “Bibilər” əsəri zahirən ailədaxili münasibətləri əks etdirən bir dram təsiri bağışlasa da, mahiyyət etibarilə patriarxal cəmiyyətin insan psixologiyası üzərində yaratdığı dərin travmaları tənqid edən sosial-psixoloji əsərdir. Müəllif ailə mühitini mikro-model kimi təqdim edərək güclü və zəif arasındakı münasibətləri, hökmranlıq və itaət mexanizmini ümumiləşdirilmiş cəmiyyət mənzərəsinə çevirir.
Əsərdə bibilərin Raymonda qarşı nümayiş etdirdiyi qərəz və düşmənçilik fərdi antipatiyadan daha çox, illər boyu formalaşmış struktur zorakılığın nəticəsidir. Onların nifrəti konkret olaraq Raymonda yönəlsə də, əslində bu hiss kişilərə və kişilərin təmsil etdiyi hakimiyyət sisteminə qarşı yığılıb qalmış psixoloji reaksiyadır. Bibilərin həyatına qərar verən, talelərini müəyyənləşdirən həmişə kişilər olmuşdur. Onlar qadın kimliklərini reallaşdıra bilməmiş, subyekt deyil, obyekt mövqeyində mövcud olmuşlar. Yəni qadın kimi yox, xidmət edən varlıqlar kimi yaşayıblar. Bu isə ideoloji və sosial baxımdan boğulmuş bir həyatın qaçılmaz nəticəsi kimi daxili çürüməyə gətirib çıxarmışdır.
Raymond obrazı bu kontekstdə səbəb yox, simvolik funksiyaya malikdir. O, gəncliyi, azadlığı, maddi imkanları və seçim azadlığı ilə bibilərin heç vaxt sahib ola bilmədiyi bütün dəyərləri təmsil edir. Məhz bu səbəbdən Raymond onların şüuraltında bir “təhlükə” və eyni zamanda bir güzgüyə çevrilir. Bibilərin ona yönəltdiyi nifrət əslində öz həyatlarının məhdudluğuna, itirilmiş imkanlarına və susdurulmuş arzularına yönəlmiş nifrətdir.
Əsərdə diqqət çəkən əsas məqamlardan biri də nifrətin açıq şəkildə ifadə olunmamasıdır. Qardaş uşaqları üsyan etməyi bacarmırlar, çünki açıq etirazın doğura biləcəyi nəticələri yaxşı anlayırlar. Bu səbəbdən onlar susqunluğu təhlükəsiz davranış modeli kimi qəbul
Bu kitab, ağ dovşanın ardınca dovşan yuvasından fantastik bir dünyaya girən Alisa adlı bir qızın absurd macəralarından bəhs edir. Bu aləmdə o, danışan heyvanlarla, qəribə personajlarla və məntiqsiz hadisələrlə qarşılaşır. Daim ölçülər dəyişdirdiyi, çay süfrələrinə qatıldığı və Ürəklər Kraliçası ilə qarşılaşdığı bu səyahət, yetkin dünyasının bir uşağın baxış bucağından nə qədər sıxıcı və məntiqsiz göründüyünü vurğulayır.
Alisanın ölçü dəyişdirmə təcrübələri yetkinləşmənin və şəxsiyyət axtarışının çaşdırıcı təbiətini simvollaşdırır.
Alisa təxəyyülə, yaradıcılığa və yetkin dünyasının sərt qaydalarına meydan oxuyan uşaqcasına bir marağı,
Ağ Dovşan maraq, zaman və real dünyanın reallığını, Çeşir pişiyi ənənəvi məntiqə zidd olan sirri, düşüncəni və aldadıcı görünüşləri, Ürəklər Kraliçası özbaşına hakimiyyəti, irrasional gücü və zülmkar sosial iyerarxiyaları Dəli Papaqçı və Mart Dovşanı: Saf dəliliyi və irrasionallığın ifrat həddini, "Məni Ye" tortu və "Məni İç" şüşəsi bədən imicində qəfil dəyişiklikləri və kimlik böhranını təmsil edir.
Reallıq və Məntiq: Hekayə daim məntiqi və reallığın qavranılmasını sorğulayır və oxucunu gözlənilməz vəziyyətlərlə təəccübləndirir.
Böyümə və Transformasiya: Alisanın səyahəti uşaqlıqdan yeniyetməliyə keçidi və kimlik axtarışını simvollaşdırır.
Sosial qaydalar və normalar: Viktoriya İngiltərəsinin sərt sosial normalarını tənqid edir və fərdiliyin vacibliyini vurğulayır.
Ha ha ha haaa ve eriyen kalpÇocuk Edebiyatı
Bu kitap zekice düşünülmüş espirilerin size nefret eden haset bir adamin kalbini yumşatabileceğini ve düşmanlığın ahbaplığa çevrile bileceğini yalın bir dille anlatıyor. Okumakdan büyük keyif aldım. Herkese tavsiye ediyorum. 10/10 Kitaplarla mutlu kalın ! :) 
Alexander McCall Smith
Alexander McCall Smith