Çevirinin önemi nedir? adlı çalışma oldu benim için her şeyden evvel..
Daha fazlasını bilmek, anlamak ve yaşamak isteyen; içindeki sıkıntıyı bir türlü gideremeyen ve bunun neticesinde şeytanla yaptığı anlaşmayla bizleri de sürükleyen bir yolculuk Faust. Ruhunu şeytana satarak aslında yeniden hazlarını, arzularını ve tutkularını keşfe çıkıyor. Ancak bu keşif sırasında biz de insanın karanlık tarafıyla, kırılgan tarafıyla ve belki de kabullenmekte zorlandığımız yönleriyle karşılaşıyoruz.
Daha mutlu, daha bilgili, daha güçlü ya da daha fazla hazza sahip olabilmek uğruna aslında ne kadar büyük şeylerden ödün verebileceğimizi gösteren bir eser. Bu yüzden bence zamansız bir kitap; çünkü anlattıkları bugün de hâlâ hayatımızın içinde ve oldukça tanıdık.
Tabii ki böyle bir eser hakkında kısa bir paragrafla yorum yapmak çok zor. Pişmanlık, affetmek, sevgi ve insanın kendiyle hesaplaşması üzerine uzun uzun düşündüğüm yerler oldu. Ancak ben biraz çeviri kurbanı oldum. İlerlemekte zorlandım; bazı cümleleri anlamak benim için kolay olmadı ve bu durum zaman zaman odağımı kaybetmeme neden oldu. Hatta bazı bölümlerde oldukça sıkıldım. Bu yüzden Faust, en kısa zamanda farklı bir çeviriden yeniden okumam gerektiğini düşündüğüm eserlerden biri olarak kaldı.
Bulgakov’un bu sıradışı eserinin, yakından tanıdığımız diğer Rus yazarların eserlerinden çok daha farklı olduğunu söyleyerek başlamak istiyorum.
Sovyet Rusya dönemine dair sert eleştiriler içeren kitap, masalsı, olağanüstü karakter ve olayların yanında, bildiğimiz hayata dair de kısımlar içeriyor.
Hem dönemin yönetimini hem insanların zaaf ve kusurlarını, sert ve alaycı bir üslupla eleştirmiş Bulgakov.
Kitapta; biri yazıldığı dönemde geçen, diğeri Hz İsa’nın son dönemleri diyebileceğimiz dönemde geçen iki ayrı hikaye, ustalıkla iç içe geçmiş bir halde anlatılıyor. Her ikisinde de insan karakterinin çürümüş kısımları, şeytanın çok basit oyunlarıyla açığa çıkıyor.
Woland kılığındaki şeytan, doğaüstü davranışları olan kedisi ve yardımcıları, insanların bencillik ve karakter zayıflıklarıyla dalga geçerek, insanın gerçek yüzünü öyle güzel tasvir etmiş ki. Tüm okurlar gibi bana da Faust havası veren ama burada şeytana ruhunu ‘satan’ tek bir insan değil, bir toplum belki de insanlığın hepsini görüyoruz.
Anladığım kadarıyla bile, yönetime ve halka fazlasıyla sert bir şekilde bir eleştiri hatta dalga geçme söz konusu. Uzun yıllar yönetim tarafında sansüre uğramış olma nedeni de bu cesur üslubu olsa gerek. Bunun yanında anlaşılmayan çok fazla simge olduğunu da tahmin ediyorum.
Siyasi bir eleştiri, toplumsal bir eleştiri, dürüstlük, arkadaşlık ve aşk içeren çok zengin bir eser.
Bazı kısımlar belki anlaşılamadığından sıkıcı gelse de genel anlamda beğendiğim ve okuma hazineme bambaşka bir tat bırakan bir eser oldu.
Tavsiye ediyorum.
Reklam
Alman edebiyatının ve dünya klasiklerinin en önemli eserlerinden biridir. Goethe bu eseri yaklaşık 60 yıl boyunca (1770’lerden 1832’ye kadar) yazmış, Birinci Bölüm 1808’de, İkinci Bölüm ise ölümünden
Mitolojik güzellik zamanla önemini kaybeder …
Hayatının sonuna gelen, gözleri kör olan ama içi aydınlanan Faust, binlerce insanın özgür ve mutlu bir şekilde çalışacağı bu topraklara bakarak hayatın gerçek anlamını çözer: "Özgürlük de hayat da her gün onu fethetmek zorunda olanlarındır."
Bu muazzam vizyon karşısında büyülenen Faust, o meşhur cümleyi kurar: "Dur ey zaman, ne güzelsin!" ve anında cansız benden yere düşer.
Anlaşma gereği Mephistopheles tam Faust’un ruhunu ele geçireceğini sanırken, gökyüzünden melekler iner. Melekler, Faust'un ruhunu şeytanın elinden kaparak göğe yükseltirler. Çünkü Faust, hayatı boyunca hatalar yapmış, günahlar işlemiş olsa da her zaman aramaya, çabalamaya ve daha iyiye ulaşmaya çalışmıştır. Goethelik anlayışa göre, sürekli çabalayan insan (ve Gretchen'in saf sevgisiyle arınan ruh) nihayetinde bağışlanır.
Bir varoluş meselesi...1000Kitap
Faust, mutlak bilgiyi ve hayatın anlamını bulamadığı için ruhsal bir bunalıma giren Doktor Faust'un, kendisine dünya zevklerini ve sınırsız gücü vaat eden Şeytan (Mefisto) ile ruhu karşılığında iddiaya girmesini konu alır. Şeytanın yardımıyla gençleşen Faust; aşkı, arzuyu, gücü ve siyaseti deneyimlese de aradığı nihai tatmine bu geçici dünyevi zevklerle ulaşamaz. Eser; insanın doyumsuzluğunu, hata yapsa bile sürekli arayış içinde olan insan ruhunun en sonunda bencil arzularından sıyrılıp insanlığa hizmet ederek ve çabalayarak kurtuluşa ereceğini anlatan varoluşsal bir başyapıttır.
Daha Sonra Dönüp Bakmak için Kitaba Dair Aldığım Birkaç Not
*Aruzla yazılmış.
*Hâfız Hâtem etkisi.
*Doğu'ya dair imgeleri kullanıyor.
*İslami kavramlara yer veriyor.
*Batılı birinin Divan yazması bakımından önemli bir eser.
*Faust'un yazarının bu eseri kaleme almış olması değerini arttırıyor.
Reklam
Reklam