Kara mı Kitap :)Edebiyat
Evet herkese merhaba ;
Sitedeki ilk Orhan Pamuk incelememi yazıyorum, umarım hakkını verebilirim. Orhan Pamuk'un kalemine olan sempatim, saygım yakın çevrem tarafından az çok biliniyor. Kevser (
NigRa) ile sohbet ederken etkinlik fikri çıktı ortaya yapalım mı yapalım, gerek insanların ön yargılarını kırmak adına, gerek okuma listemizdeki Pamuk kitaplarını okumak, tekrarlamak istediklerimizi tekrarlamak adına böyle bir işe giriştik. Bknz; http://1000kitap.com/gonderi/35053256
Bildiğiniz üzere Orhan Pamuk ülkemizde Nobel edebiyat ödülünü alan ilk yazar. Elbette ülkemizde bu ödülü hak eden çok değerli edebiyatçılarımız var fakat bu ödülü aldığı için Orhan Pamuk'un eleştirilmesini saçma ve yersiz buluyorum. Ülkemizde en çok eleştirilen, kitabı çok satıldığı halde okuru az olan, çokça ön yargıya maruz kaldığı için bir çok okurun okumadan es geçtiği hatta düşmanlık ettiği bir kalem Pamuk. Evet Orhan Pamuk politik bir kişilik. Bu ülkede yaşayıp siyasete, politikaya bulaşmayan var mı ki? En politik ve benim de en sevdiğim kitabı 
Kar içinde en çok siyasi hiciv barındıran eseri. Fakat gözden kaçmaması gereken bir detay var Orhan Pamuk siyasetçi değil bir edebiyatçı ve bir edebiyatçı gördüğünü, duyduğunu, hissettiğini yazar edebiyat bu değil midir? 
Babamın Bavulu/alintilar kitabında şöyle yazıyor sevgili Pamuk;
''İyi bir roman gücünü yapısından, ruhundan ve özünden alır, karakterlerin siyasi inanışlarından değil.'' sf (54)
Kara Kitap (1985-1989) yılları arasında yazılıp 1990 yılında basılıyor. Bir çok edebiyat otoritesi Kara Kitap'ın ülkemiz edebiyatında büyük bir çığır açtığı yönünde görüş bildirmiştir o dönemde. Üzerinden 28 yıl geçmesine rağmen Kara Kitap okunmaya ve gizemini dağıtmaya devam ediyor. Kitabı yaklaşık iki, üç saat evvel bitirdim sarsıldığımı ve karmakarışık duygular içinde uzun bir süre duvara bakakaldığımı itiraf etmeliyim. Kitap Galip'in eşi Rüya ve Rüya'nın üvey ağabeyi Celal Salik'in ortadan kaybolması üzerine başlıyor. Celal Salik milliyet gazetesinde köşe yazarı, zaman zaman kaybolmayı seviyor. Galip bir polisiye romanın içinde iz sürerek, hem Rüya'yı hem Celal'i aramak için Celal'in gazetede yayımlanan köşe yazıları okumaya başlıyor. Celal'in köşe yazılarının içine sakladığı şifrelerden yola çıkarak ipuçları arıyor. Pamuk romanlarında sıkça karşımıza çıkan doğu mistisizmi, bu kez ''Hurûfilik'' ile karşımıza çıkıyor.
Hurûfilik terimsel anlamıyla; Hurûfilik ya da Hurûf’îyye (Arapça: حُرُوفِيَّة), adını Arapça hurûf (Türkçe “harfler”) kelimesinden alan, kutsal metinlerde harf ve kelimelerin sayısı, sırası ve diziliminin belirli şifreler barındırdığı iddiasıyla bunlardan ve kelime, cümle veya cümlecikleri oluşturan harflerin ebced değerlerinden metnin düz anlamı ile ilgili olmayan, telmih, ima, işaret gibi ikincil anlamlar çıkartan ve bu anlamlar üzerinden yeni anlayış ve kavrayışlara yol açan yaklaşımlara verilen addır.
İslam öncesi tarihte Yahudi kabbalizmi bu yöntemi kullanmıştır. İslam tarihinde hurufilik mezhep olarak İran, Azerbaycan ve Türkiye'de 14. ve 15. yüzyıllarda etkin olan bir inanç akımı ve tarikattır.
Kaynak Bkzn; wikizeroo.com/index.php?q=aHR...
Galip, Rüya'yı ve Celal'i ararken Celal'in evinde çözülmeyi bekleyen bir sürü fotoğrafta, hangi harflerin hangi anlama geldiğini, hangi yüzde hangi anlamın bulunduğu aramaya başlıyor. Bu anlam aslında en başından beri Galip'in kendini arayışı, Celal'de kıskandığı özgüveni, özveriyi, ve yalnızlığı arıyor esasında Galip bilmeden. Ve Orhan Pamuk kitaplarının vazgeçilmezi İstanbul sokakları, kaldırımları. Yine sokak sokak hüznü, kuşkuyu, yılgınlığı, umutsuzluğu, gizemi, kederi, karı, soğuğu, isi, pası içinize çeke çeke arşınlıyorsunuz sokakları. Bir cellat hikayesi var ki sadece bu hikaye için bile bu kitaba on üzerinden on verilmelidir. Pamuk kitaplarını bazen matruşka bebeklerine benzetirim. Çünkü hikayeden, hikayeye bağlanır Pamuk, bu bağlamda çokça alt metin yazarı olduğunu düşündürür bana, okuru afallatır. Sizi Nişantaşı'nda bir apartman dairesinden alıp padişahın sarayında bir odaya bırakabilir. Bu tarzda iç içe geçmiş bir sürü hikaye yer alıyor kitapta.
Yeni Hayat'tan sonra okuduğum en gizemli ikinci Pamuk kitabı, hala farkedemediğim bir çok noktası olduğunu düşünüyorum. Hatta 
Kara Kitap'ın Sırları şöylede bir kitap basılmış 2013 yılında henüz okumadım ama kitabı daha anlamak adına faydalı olacağını düşünmekteyim. Çünkü kolay bir romanla karşılaşacağınızı sanıyorsanız, yanılıyorsunuz. Velev ki okuyucuyu, gizemlerle dolu, soyut, mistik, kederli, retorik iç monologların olduğu bir kitap bekliyor. Başlangıç kitabı olarak yorucu olabilir, fakat okuyanı pişman etmez.
Etkinliğe katılım sağlayan arkadaşlara teşekkür eder ve okumayı düşünen arkadaşlara şimdiden keyifli okumalar dilerim.
NigRa) ile sohbet ederken etkinlik fikri çıktı ortaya yapalım mı yapalım, gerek insanların ön yargılarını kırmak adına, gerek okuma listemizdeki Pamuk kitaplarını okumak, tekrarlamak istediklerimizi tekrarlamak adına böyle bir işe giriştik. Bknz; http://1000kitap.com/gonderi/35053256
Bildiğiniz üzere Orhan Pamuk ülkemizde Nobel edebiyat ödülünü alan ilk yazar. Elbette ülkemizde bu ödülü hak eden çok değerli edebiyatçılarımız var fakat bu ödülü aldığı için Orhan Pamuk'un eleştirilmesini saçma ve yersiz buluyorum. Ülkemizde en çok eleştirilen, kitabı çok satıldığı halde okuru az olan, çokça ön yargıya maruz kaldığı için bir çok okurun okumadan es geçtiği hatta düşmanlık ettiği bir kalem Pamuk. Evet Orhan Pamuk politik bir kişilik. Bu ülkede yaşayıp siyasete, politikaya bulaşmayan var mı ki? En politik ve benim de en sevdiğim kitabı Kar içinde en çok siyasi hiciv barındıran eseri. Fakat gözden kaçmaması gereken bir detay var Orhan Pamuk siyasetçi değil bir edebiyatçı ve bir edebiyatçı gördüğünü, duyduğunu, hissettiğini yazar edebiyat bu değil midir? Babamın Bavulu/alintilar kitabında şöyle yazıyor sevgili Pamuk;
''İyi bir roman gücünü yapısından, ruhundan ve özünden alır, karakterlerin siyasi inanışlarından değil.'' sf (54)
Kara Kitap (1985-1989) yılları arasında yazılıp 1990 yılında basılıyor. Bir çok edebiyat otoritesi Kara Kitap'ın ülkemiz edebiyatında büyük bir çığır açtığı yönünde görüş bildirmiştir o dönemde. Üzerinden 28 yıl geçmesine rağmen Kara Kitap okunmaya ve gizemini dağıtmaya devam ediyor. Kitabı yaklaşık iki, üç saat evvel bitirdim sarsıldığımı ve karmakarışık duygular içinde uzun bir süre duvara bakakaldığımı itiraf etmeliyim. Kitap Galip'in eşi Rüya ve Rüya'nın üvey ağabeyi Celal Salik'in ortadan kaybolması üzerine başlıyor. Celal Salik milliyet gazetesinde köşe yazarı, zaman zaman kaybolmayı seviyor. Galip bir polisiye romanın içinde iz sürerek, hem Rüya'yı hem Celal'i aramak için Celal'in gazetede yayımlanan köşe yazıları okumaya başlıyor. Celal'in köşe yazılarının içine sakladığı şifrelerden yola çıkarak ipuçları arıyor. Pamuk romanlarında sıkça karşımıza çıkan doğu mistisizmi, bu kez ''Hurûfilik'' ile karşımıza çıkıyor.
Hurûfilik terimsel anlamıyla; Hurûfilik ya da Hurûf’îyye (Arapça: حُرُوفِيَّة), adını Arapça hurûf (Türkçe “harfler”) kelimesinden alan, kutsal metinlerde harf ve kelimelerin sayısı, sırası ve diziliminin belirli şifreler barındırdığı iddiasıyla bunlardan ve kelime, cümle veya cümlecikleri oluşturan harflerin ebced değerlerinden metnin düz anlamı ile ilgili olmayan, telmih, ima, işaret gibi ikincil anlamlar çıkartan ve bu anlamlar üzerinden yeni anlayış ve kavrayışlara yol açan yaklaşımlara verilen addır.
İslam öncesi tarihte Yahudi kabbalizmi bu yöntemi kullanmıştır. İslam tarihinde hurufilik mezhep olarak İran, Azerbaycan ve Türkiye'de 14. ve 15. yüzyıllarda etkin olan bir inanç akımı ve tarikattır.
Kaynak Bkzn; wikizeroo.com/index.php?q=aHR...
Galip, Rüya'yı ve Celal'i ararken Celal'in evinde çözülmeyi bekleyen bir sürü fotoğrafta, hangi harflerin hangi anlama geldiğini, hangi yüzde hangi anlamın bulunduğu aramaya başlıyor. Bu anlam aslında en başından beri Galip'in kendini arayışı, Celal'de kıskandığı özgüveni, özveriyi, ve yalnızlığı arıyor esasında Galip bilmeden. Ve Orhan Pamuk kitaplarının vazgeçilmezi İstanbul sokakları, kaldırımları. Yine sokak sokak hüznü, kuşkuyu, yılgınlığı, umutsuzluğu, gizemi, kederi, karı, soğuğu, isi, pası içinize çeke çeke arşınlıyorsunuz sokakları. Bir cellat hikayesi var ki sadece bu hikaye için bile bu kitaba on üzerinden on verilmelidir. Pamuk kitaplarını bazen matruşka bebeklerine benzetirim. Çünkü hikayeden, hikayeye bağlanır Pamuk, bu bağlamda çokça alt metin yazarı olduğunu düşündürür bana, okuru afallatır. Sizi Nişantaşı'nda bir apartman dairesinden alıp padişahın sarayında bir odaya bırakabilir. Bu tarzda iç içe geçmiş bir sürü hikaye yer alıyor kitapta.
Yeni Hayat'tan sonra okuduğum en gizemli ikinci Pamuk kitabı, hala farkedemediğim bir çok noktası olduğunu düşünüyorum. Hatta Kara Kitap'ın Sırları şöylede bir kitap basılmış 2013 yılında henüz okumadım ama kitabı daha anlamak adına faydalı olacağını düşünmekteyim. Çünkü kolay bir romanla karşılaşacağınızı sanıyorsanız, yanılıyorsunuz. Velev ki okuyucuyu, gizemlerle dolu, soyut, mistik, kederli, retorik iç monologların olduğu bir kitap bekliyor. Başlangıç kitabı olarak yorucu olabilir, fakat okuyanı pişman etmez.
Etkinliğe katılım sağlayan arkadaşlara teşekkür eder ve okumayı düşünen arkadaşlara şimdiden keyifli okumalar dilerim.··
4.446 Gösterim
17 Yorum
Sitedeki ilk Pamuk incelemenin bence başarıyla üstesinden gelmişsin.
Ben de ilk bu kitabıyla başladım, henüz 2. bir kitabını okumadım ama bütün kitaplarını önümüzdeki zamanlarda okumak istediğim bir yazardır kendisi.
Senin de dediğin gibi sanırım bu kitap, kendisini ne kadar okursak okuyalım içerisinde mutlaka idrak edemeyeceğimiz, kaçıracağımız pek çok detayı da ardımızda bırakacak gibi. Ben ilk okuduğum zaman askerdeydim ve Pamuk'un kullandığı betimlemeleri, anlattığı olayları şaşkınlıkla karşılayıp "Bu adam kesinlikle çok zeki biri yaa!" diye sesli düşünmüştüm.
Bunlar dışında Hurûfilik üzerine eğilmen isabet olmuş, zira ben incelememde bundan hiç bahsetmemiştim. Kitap benim için tamamen bir edebi İstanbul panoraması gibi gelmişti.
Eline sağlık değerli Ayşe.
Ayşe*
Gönderi Sahibi
Daha neler kaçırdık kim bilir benim 2.okuyuşumdu, bi on sene sonra ölmezde yaşarsak tekrar okuyacağım:)
Ayşe*
Gönderi Sahibi
Siz bilirsiniz her ikisi de son derece güzel kitaplar, zor değil aslında sadece dağınık bir anlatımı var. Bence Yeni Hayat kitabı Kara Kitap’ın yayında çok daha sembolik anlatımlı bir kitap, bence Orhan Pamuk’un en zor kitabı Yeni Hayat :)
Merhaba. Orhan Pamuk'un Kar veya Kara Kitap kitaplarından birisini seçeceğim. Sizce hangisi daha etkileyici?
Ayşe*
Gönderi Sahibi
Merhaba ilk kez okuyorsanız Kar derim, benim de en sevdiğim kitap Kar bu arada ama Kara Kitap gerek yazılış, gerek okunuş açısından daha zorlayıcı ama gerçekten çok iyi bir eser.
Reklam
Bu kitaba yaptığım detaylı inceleme bir tık kadar yakın https://1000kitap.com/gonderi/269251058
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.