istanbuli
@hasanev
Sâdi Şirazî 'ye sormuşlar; İnsan nedir? “Yek katre-i hûnest, sâd hezârân endîşe..” “Bir damla kan ve bin bir endişe..” demiş.
Bundan âlâ biyografi düşünemiyorum.
394 okur puanı
Ekim 2020 tarihinde katıldı
Kültür, onu taşıyan ve aktaran bireylerden daha zekidir
Tekesakalı ile patates karışımı bir bitkiye benzeyen manyok oldukça besleyicidir ve özellikle Güney Amerika'da yaygındır. Kolombiyalı Tukanolar manyoku tüketilebilir hale getirmek için nefes kesici karmaşıklıkta bir yöntem geliştirmiştir. Kökler soyulur, öğütülür, yıkanır ve kaynatılır, sonrasında liflerin iki gün boyunca dokunulmadan kalması gerekir. Bu işlemlerle önlenen prusik asit zehirlenmesi çok sinsidir: Ancak yıllar süren tüketimden sonra kendini gösterir, bu da uygun tıbbi bilgi olmadan hastalığın manyoktan kaynaklandığını tespit etmeyi neredeyse imkansızlaştırır. Her adım zorunludur, ama manyok işlemekten sorumlu kadınlar bunun nedenini açıklayamaz.
Reklam
Başkalarının eylemlerini körü körüne taklit etmek
Karmaşık bir eylem modelinin görünüşte gereksiz bileşenlerini bile benimsemek biz insanlar için karakteristiktir. İnsanlar hiper taklitçidir. Örneğin iki yaşındaki çocukların öğrenme yetisini şempanzelerinkiyle karşılaştıran bir çalışmada, çocukların,alternatif bir teknikten daha verimsiz olsa bile öğretilen bir tekniği olduğu gibi benimsedikleri gösterilmiştir.Görev, istenen bir nesneye (tatlı gibi) ulaşmak için tırmık benzeri bir alet kullanmayı gerektirir. Tırmık, deneklere -şempanzelere ve çocuklara-dişleri aşağı bakacak şekilde sunulur. Nesneye böyle ulaşmak zordur ve boyutu nedeniyle genellikle dişlerin arasından kayıp gider. Çocuklar görevi yetişkin bir deneycinin gösterdiği gibi, yani tırmığı elverişsiz bir yönde tutarak yerine getirmeye çalışır. Birçok şempanze ise bu dezavantajı görüp tırmığı ters çevirir. Başkalarının eylemlerini körü körüne taklit etmek, sandığımızın aksine maymunlardan ziyade insana özgü tipik bir davranıştır.
Puan vermedi·77 syf.·
Beğendi
·24 saatte okudu
·2026 22. kitabı
Çok başarılı memler "viral olur". Bu manidar terimin kaynağı, Fransız antropolog Dan Sperber'in "epidemiyolojik" kültür teorisidir. ABD'li biyolog Peter Richerson ve antropolog Robert Boyd'a göre kültür, "bireylerin davranışlarını etkileyebilen ve aynı türün üyelerinin öğretme, taklit ve diğer sosyal aktarım biçimleriyle edindiği her bilgidir".Böyle her bilgi biriminin sosyal aktarım sürecinde eşit ölçüde başarılı olamayacağı açıktır. Daha başarılı olanlar üstün gelir ve kültürel haznede gitgide daha çok yer tutar.
Kültürel evrim olmadan ahlak da olmaz (ve tam tersi), çünkü bir arada yaşamamızı düzenleyen, bağlama özgü ahlaki normlar yalnızca kültürel miras olarak aktarılabilir; çünkü yalnızca bu normları anlayabilen ve bunlara riayet edebilen bir canlı, genetik olarak miras alınmayan karmaşık bilgi ve teknikleri muhafaza edebilecek kadar büyük ve çeşitli topluluklar halinde yaşayabilir.
Reklam