Yazar:
Bülent Somay
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 38 dk.
Sayfa Sayısı:
128
Basım Tarihi:
Nisan 2007
Yayınevi:
Metis Yayıncılık
ISBN:
9789753426053
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
8/10
2024 31. kitabı
Sinemadan romanlara, dinden mitolojiye, şiirlerden repliklere onlarca farklı atıf ile yazarın çağrışımlarının yolculuğunu izlemek büyük zevk. Neyi nasıl düşündüğü hangi sonuçlara nasıl vardığını takip etmek okuyucunun da donanımına bağlı. Denemeler ufuk açıcı ip uçlarıyla dolu, düşünmeye sevk edici... Tavsiye olunur...
Eksik bir şey mi var hayatımda, Gözlerim neden sık sık dalıyor·128 syf.·Felsefe
10/10
2019 51. kitabı
"Eksik bir şey mi var hayatımda
Gökyüzü bazen ciğerime doluyor."
Ali Atay'ın (Mecnun) seslendirdiği bu şarkı çok önemli bir gerçeği, insanın doğuşuyla birlikte düştüğü "eksiği" vurguluyor. Ne de olsa her şarkı, her anlatı bilinçdışının bir dışa yansıtım değil mi. Freud'dan beri en küçük dil sürçmelerinin bile bilinçaltına bastırılmış olanın ortaya çıkışı olduğunu biliyoruz.
Fransız psikanalist Jacques Lacan'a göre "eksik", doğmuş olduğumuz anda eksikliğini hisettiğimiz ama adlandıramadığımız ontolojik bir histir. Anneyle bütünlüğün kaybolduğu evreden sonra bu eksiklik hissi giderek artar. Kültür eğer kadınsanız size bu eksiğin iki bacağınız arasında olmayan şey olduğunu söyleyecektir. Sonra bu eksiği erkek kıyafetlerine özenerek, çocuk yaparak gidermeye çalışacaksanızdır. Eğer erkekseniz size vaad edilen fallus (penis iktidarı) vaadi hiçbir şekilde yerine getirilmeyecektir. Yani asla bir fallusunuz olmayacaktır. Siz her ne kadar varmış gibi yapsanızda.
"Fallus bir eksiğin gösterenidir."
Bu yüzden birçoğumuz vardı da kaybettim kafasında yaşar. Oysa hiç olmamıştır ki.
Peki tüm bu kuramsal açıklamaların bizim yaşantımıza etkisi ne ki diyeceksiniz. Acele etmeyin. Fallus eğer bir gösterense ve "...mış" gibi yapmaksa bu karşımıza çoğu kez
polisin elindeki cop, babanın tokadı, kocanın dayağı, ABD'nin füzeleri olarak çıkar. Oysa bunların hiçbiri eksiği gidermez. Bir eksiğe sahip olmanın farkında olmak orantısız şiddeti de beraberinde getirir. Yani hepimizin bildiği şeyler:
İşkence, dayak, savaş.
Eksik kapandı mı. Hayır. Daha da fazla açıldı.
Ama yok bu sefer de bir keyif hırsızı bulmak lazım şimdi, günah keçisi. Eksik varsa eğer birileri onu çalmıştır bizden.
Kimdir bu keyif hırsızları: Kimi zaman türbanlı kızlar, kimi zaman siyah erkek. Onlarda mutlaka bir şeyler
Kitap belirli konular üzerine yapılmış tespitler, yorumlardan ibaret. Bu yorumlar maddeler halinde düzenlenmiş. Sıklıkla Woody Allen referans alınmış ki Woody Allen hayranı biri olarak bundan gayet memnun kaldım. İki noktaya itiraz edeceğim;
1. nokta sayfa 17'de;
''Bir metnin yazarı/yönetmeni tarafından nasıl anlamlandırıldığı, bizim onu anlamlandırma çabamızda önemli bir yer tutmaz. Nasıl tutabilirdi ki zaten? Bizim aradığımız şey o metnin hakikati değil, kendi hakikatimiz.''
Şimdi benim bunu kabul etmem mümkün değil. Bu mantık yüzünden sevdiğim kitaplar, filmler hakkında ipe sapa gelmez sayısız yorum okudum internette. Gerçi bir sonraki paragrafta Bülent Somay şöyle devam ediyor; ''Madem hakikat öznel, öyleyse uydur uydur söyle, gibi bir yere gittiğim sanılmasın.''
Bülent Somay evrensel bir hakikat yoktur diyor özetle. İki özne arasındaki her etkileşim yeni anlamlar, hakikatler yaratır diyor. Kısmen katılıyorum, katılmak işime geliyor; çünkü, sevgiyi, aşkı çok fazla mekanik tanımlıyorum, tamamen materyalizme indirgiyorum ben. Ama Bülent Somay'ın bakış açısıyla sevgi/aşk biraz daha anlamlı bir hale geliyor ve bu sayede karşı cinsle kurduğum duygusal bir ilişki daha özel olabiliyor. Tabii bu bir yanılsama, kendini kandırma olabilir. Zaten ölümün olduğu ve evrensel bir hakikatin olmadığı(Bülent Somay da yok diyor) bir dünyada her şey çokça kendini kandırma/avuntudur.
Bu noktada kendisine katılmıyorum. Yazarın ya da yönetmenin eseri nasıl anlamlandırdığı, bizim onu anlama çabamızda önemli yet tutar ya da tutmalıdır. O anlamlandırmanın bizim için ne kadar anlamlı olup olmadığı değerlendirilirken Bülent Somay'a katılabilirim ama.
2. nokta sayfa 92'de; ''Kuşkusuz kanun tacizci babayı cezalandırıyor zaman zaman, ama ensest suçundan değil, sıradan taciz ya da tecavüz
Bülent Somay'ın da önsözde belirttiği gibi aforizma, tez ya da deneme olarak okunabilecek bir kitap. Nasıl bir okumayı tercih edersek edelim, alt yapı isteyen bir kitap olduğunu düşünüyorum. Benim gibi, kitapta bahsedilen sinema, kitap ve şiirlere yabancıysanız, okuma zorlayıcı olabiliyor. Buna rağmen her yazının genel çerçevesini oluşturabiliyorsunuz.
Cevap vermekten ziyade soru soran, sorduran yapısıyla zihnimiz tetikte her an.
Okumalarınıza yeni bir dil eklemek, ufkunuzu genişletmek isterseniz okuyun muhakkak. Acımasız eleştiri-empati dengesinin, incelikle kurulduğu derya-deniz bir kitap.
Bilinçaltının bizleri ince ince yönettiğine dair çok da anlamlı tespitler var.
Kıskançlık - haset, kadın - erkek, gerçeklik - hakikat , arzu ve nesnesi, aşk, cinsellik-hayat üzerine bakışı başka yöne çevirebilecek yeni pencereler açması takdire değer.
Bülent Somay’ın 2007’de Metis Yayınları’ndan çıkan ve Michelangelo’nun Davut heykelinin penissiz bir ironisine ait, ismiyle müsemma bir kapağı bulunan “Bir Şeyler Eksik” kitabı, önsözünde de belirtildiği üzere sabit bir yazım türüne oturtulamayan bir içeriğe sahip. Kitabın bir kaynak değeri görmesinden ziyade, öznel bir üslupla yazıldığı için deneme türüne daha yatkın olduğunu söyleyebilirim. Bu sebeple, entelektüel biriyle genel geçer kanılar üzerine göreceli bir sohbet tadı veriyor.
Türk ve yabancı olmak üzere Jacques Lacan, Slavoj Zizek, Sigmund Freud, Woody Allen, Adam Phillips ve Nazım Hikmet gibi birçok düşünüre, sanatçıya, yazara ve yapıtlarına atıfta bulunulan kitapta “Aşk, Cinsellik ve Hayat Hakkında Bilmek İstemediğimiz Şeyler” yazarın yer yer sarkastik üslubuyla ele alınıyor. Kitapta aşk, kıskançlık, arzu, cinsellik, kadın ve erkek, evren ve gerçeklik gibi birbirinden farklı fakat ilintili konular, psikanaliz üzerine temellendirilen bir yapı ile filmler, şarkılar, romanlar ve şiirler üzerinden değerlendiriliyor. Böylelikle Somay, okuyucuyu sanatın, insan davranışının, hayat akışının bir harmanına ulaştırıyor.
İnsan tarafından üretilen her türlü sanatın, edebiyatın ya da farklı türdeki üretimin, insan psikolojisinden ve davranış alışkanlığından ayrılamayacağını da okura alt bilgi olarak veren Somay, “Bir şeyler eksik” derken aslında o eksiğin hem insanın kendi üretimi hem de tüm üretimlerinin temeli olduğunu okuyucuya hatırlatıyor.
Kitapta beni etkileyen en önemli konulardan biri, daha evvel okuduğum kitaplarda da rastladığım anne-çocuk ilişkisinin “eksik” hissiyle olan bağlantısı oldu. Tekrar tekrar düşünülüp hayatın her alanına yedirilebilecek bir konu olduğuna inanıyorum. Doğmuş olmamız, baştan eksik olmamızdır belki, o bütün olma hissinden ayrılmamız
Eksik bir şey mi var hayatında?’ Hangimizin yok ki? Bu kitap Leyla Erbil’in şu söylediğini anımsattı bana:”Bulamadığım, bulamayacağım bir şeyi daima arıyor gibiyim. Nedir beni mesut edecek, ne gibi bir şeydir, onu da bilmiyorum.” Hepimizin beklediği ancak ne olduğundan emin olmadığı bir şey/şeyler yok mu hayatımızda? Alıp bir günde okuyabilirsiniz su gibi akıp gidiyor. Bu arada hayata pembe biz toz bulutunun ardından bakıyorsanız dünyanız bir nebze sarsılabilir :)) Keyifli okumalar dilerim.
Kitabı elinize alıp önsözünü okurken aslında beklentiyi yükselten bir girişi var. Ama okudukça kitabın bittiğini ve halen o beklenti hissinin devam ettiğini görebiliyorsunuz. Kısa kısa denemelerden oluşuyor ama getirilen bakış açıları benim için çok farklı değil. Sözcükler hem fikirsel hem de edebi zenginlik açısından beni doyurmadı. Film örneklerindeki karakterlerden söz etmiş ve ne yazık ki yazılan filmlerin hiçbirini izlememiş olmam o konuyu kaçırmama yol açtı. Kitabı okuyacaksanız sonundaki dizine göz atıp öyle okuyabilirsiniz. Dizinde örneklem başlıkları yer alıyor. Kitabı yakalayamadım içine giremedim.
Bir Şeyler Eksik …Felsefe-Düşünce
Hayat akışı işinde düşünmediğimiz , düşünemediğimiz,unuttuğumuz farklı farklı konular hakkında denemelerden oluşan bir kitap . Yazarla tanışma kitabım . Dili sade , açık anlaşılır . Ama hemen hemen her bölümde konuları filmler üzerinden anlatması ve filmleri izlememiş olmam ara ara kitaptan uzaklaştırdı . Genel olarak fırsat verilmesi gereken , konulara farklı pencerelerden bakmamı sağlayan bir kitap oldu.
EKSiK DOĞMAK MI ÖZÜR, EKSiK YAŞAMAK MI?...·128 syf.·
8/10
2019 53. kitabı
Bir şeyleri eksik yaşıyoruz. Yaşadığımız bu eksiklik peki neden? Neden hep bir doyumsuzluk içerisindeyiz, eksik yaşamamız bizce asıl yaşama sebebimiz mi? Sanki bir şeyleri eksik yaşamasak yaşamdan saymayacagiz yaşadığımızı.
Ben bir şeylerin eksik olmasını tüketmeye ve hoyratça yaşamamıza bağlıyorum. Hayatımızın kıymetini bilmiyoru, bize sunulanları ise hoyratça kullanıyor ve değersizleştiriyoruz, sonrasında da eksilmeye ve doyumsuz olmaya başlıyoruz. Bizim eksikliğimiz bence kendimizi tanımamamızla alakalı, bilinçaltındaki şeyin de ne olduğunu bilmediğimiz için kafası koparılmış tavuk gibi oradan oraya vuruyoruz kendimizi bilinçsizce.
Bir diğer şaşırtıcı şey ise doyuma ulaşmaya giden yolun ne olduğunu da bilmiyoruz, bizim doyumdan anladığımız şey Roll May' ında belirttiği gibi "onaylanma, kabul görme ve beğenilme arzusu" oysa bunların zahiri bir mutluluk olduğunu kabullenebilsek gerçek doyuma ulaşabilmek için farklı bir yolu tercih edeceğimiz kesin. Çünkü asıl doyuma ulaşması gereken bedenimiz ya da egomuz değil; sürekli ihmal ettiğimiz, asla anlamak için çaba gostermediğimiz ruhumuz. Açlık konusunda zaaflarimiz ve egomuz o kadar çok feryat ediyor ki asıl aç olan ruhumuzun sesini duymuyoruz bu gürültüden.
Doyuma ulaşmak için yazarın da belirttiği gibi narsist mastürbasyonu bir kenara bırakmamız gerekiyor. Çünkü asıl doyum tek taraflı olmayan normal ve kararında yaşamaktır. Hayatımızda her şey harikulade olsa bile paylaşmadığımız sürece hiçbir zaman ruhsal bir doyuma ulaşamayız. Roll May der ki "Însan tek başına yarım bir varlıktır onu bir bütün yapan, onu tamamlayan en önemli şey yaşadığı cinsel ilişkidir". Peki bizi bu denli tamamlayan şeyin niteliğine kaçımız önem veriyor? Belki de hiçbirimiz, çünkü bizim asıl hedefimiz sayılara olan takıntımız.
Bence eksik olan
Hevesle başladım başları çok güzeldi ama sonrasında beni pek sarmadı anlayamadım. Bahsettiği şeyleri bilmek lazım tabi. Nötr kaldığım bi kitap oldu. Belki bir gün tekrar okurum o zaman daha anlaşılabilir olur benim için.
Reklam
Yazar Hakkında
Bülent SomayYazar · 8 kitap
1956'da İstanbul, Bakırköy'de doğdu. 1972'de girdiği Boğaziçi Üniversitesinden 1981 yılında, İngiliz Edebiyatı dalında lisansüstü derecesiyle ayrıldı. 1982-83 yıllarında Montréal McGill Üniversitesinde bilimkurgu alanında doktora çalışması yaptı, ancak doktora derecesini almadan İstanbul'a döndü. 1983'ten bu yana Akıntıya Karşı, Zemin, Birikim, Demokrat ve Defter dergilerinde deneme ve makaleleri yayımlandı. 1984-1995 yılları arasında Mozaik Müzik Topluluğunun bir üyesi olarak, 1995'ten sonra ise bağımsız olarak müzik çalışmalarını sürdürdü. Metis Yayınları'nda fantazi ve bilimkurgu dizilerinin editörlüğünü yaptı. 1986-1994 yılları arasında yazdığı siyasi makalelerini Geriye Kalan Devrimdir (Metis, 1997) adlı kitabında, sevdiği şarkıların sözlerinden hareketle yazdığı denemelerini Şarkı Okuma Kitabı'nda (Metis, 2000) topladı. Tarihin Bilinçdışı (2004), Bir Şeyler Eksik (2007) ve Çokbilmiş Özne (2008)Metis yayınlarından çıkan diğer kitaplarıdır. Ütopya, Distopya ve Bilimkurgu hakkındaki yazılarını derlediği The View from the Masthead: Journey through Dystopia towards an Open-Ended Utopia kitabı 2010'da İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları tarafından yayımlandı. 2002'den beri Bilgi Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü'nde öğretim görevlisi olarak çalışmaktadır. Bülent Somay aynı zamanda İstanbul Bilgi Üniversitesi Kültürel İncelemeler Yüksek Lisans Programı Direktörüdür. Devrimci Sosyalist İşçi Partisi mensubudur.
