Yazar:
Osman Cemal Kaygılı
Editör:
Ömer Aslan
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 18 dk.
Sayfa Sayısı:
328
Basım Tarihi:
Haziran 2022
İlk Yayın Tarihi:
1939
Yayınevi:
Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
ISBN:
9786254290923
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Ciltli
Türler:
Sıralamalar
Diğer Baskılar
10 diğer baskı · Tümünü Göster
Çingeneler
168 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Haziran 2022 · 328 s.
Çingeneler
126 okunmaCan Yayınları · Mart 2019 · 304 s.
Çingeneler
110 okunmaTürkiye İş Bankası Kültür Yayınları · Ağustos 2025 · 320 s.
Çingeneler
32 okunmaDestek Yayınları · Mart 2011 · 256 s.
Çingeneler
31 okunmaİthaki Yayınları · 11 Mayıs 2022 · 336 s.
Çingeneler
26 okunmaBilgi Yayınevi · 1972 · 327 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Carmen* En başta bunu yazma sebebim, kitap, yazar & arkadaşının bu şarkıyı dinlerken gördükleri çingene kızıyla başlamasından kaynaklı. Carmen öyle güzel çalınır ki herkesi tesiri altında bırakır. İrfan, çingene müziğine benzeyen bir şarkı bestesi yapmak istemektedir, obaya giderek çingene yaşamını, kültürünü, zevkini, eğlencesini anlamak sık sık yanlarına gider. Tabi birçok şey öğrenirken Nazlı adında bir kıza da hep gözü takılır. Derken bir gün gittiğinde Nazlı artık yoktur, peki neden?
Aygır Fatma'da olduğu gibi bu kitabında da gözlemlediği, işittiği dili tamamen aktarmaya çalışmış yazar, bu açıdan oldukça gerçekçi sadece ara ara burada ne demek istiyor ki diye anlamak için es verdiğim oldu. Kerizci* vb gibi argo kelimeler de az değildi ama alttaki açıklamalar kafi geliyordu. Öğretici, merak uyandırıcı, kısım kısım hüzünlü bu eseri sevdim, Türk Edebiyatı'nı yeni yeni okuyorsanız biraz erteleyin ama sonra kesin okuyun -.-
Ah son olarak kitabın arkasında bulunan gerçek fotoğraflar çok güzeldi, tam bir nostalji
Puan vermedi·328 syf.··
Beğendi
·2024 40. kitabı
·6 günde okudu
·Okunma: 23 Nisan 2024 08:42
Osman Cemal Kaygılı gerçekten anlattığını derinden hissettiren bir yazar. Kitabı okurken İstanbul sokaklarında çalınan şarkılara, türkülere eşlik edip, çingenelerle karşılıklı oynayıp, ninnilerle mahzunlaştım diyebilirim.
Bir nevi farklı ve enteresan bir aleme dalıyoruz kelimelerin büyüsüyle birlikte.
Muazzam ve mutlaka okunması gereken bir edebi eser "Çingeneler". Osman Cemal Kaygılı, dönemin yazarlarından farklı bir üslupla yazıyor ve İstanbul'un çeşitli semtlerindeki sosyal hayatı yaşatıyor romanında. Çingeneler, külhanbeyleri, hovardalık yapanlar, meyhaneleri gezenler vs. Hepsi ayrı bir dünya...
Keyifli Okumalar!
Romanda tarih boyunca dışlanan bu insanların şu veya bu halleri, çevreleriyle ilişkileri anlatılmıştır. Bu eserlerin içerisinde hem erken hem de başarılı bir örnek olan Çingeneler romanında Osman Cemal Kaygılı, bir aşk öyküsüne paralel olarak, bilindiği zannedilen ama eksik, yanlış tanınan bu insanları tüm yönleriyle anlatır.
Osman Cemal Kaygılı eserlerinde özellikle eski İstanbul’un dış mahallelerindeki yoksul ve dışlanmış insanları, yaşamlarını konu edinmiştir.
Sait Faik’in fazlasıyla övdüğü bir kitap olunca beklentilerim çok yükselmişti. Evet, genel olarak iyiydi, ancak içine çekmekte yetersizdi(ben öyle düşünüyorum). Öyle yaptı, geldi, gitti kıvamında olmuş. Yarısında olaylar gerçekleşmeye başlayınca biraz akıcılık kazandı, bu sefer de sonu aceleye getirilmiş hissiyatı verdi. Ortalama bir kitap. Belki öyküler şeklinde olsaydı daha çekici olurdu. Türk edebiyatını tanıyıp okumak isteyenler veya çingeneler hakkında merakı olanlar okuyabilirler. Haricinde pek de okumasanız da olur.
Puan vermedi
Kitap çingenelerin hayatını, onlarla birlikte yaşıyormuşçasına resmediyor bize. Akıcı, çabuk okunan bir kitap. Ancak beni içine çekti, merakla okudum diyemeyeceğim.
Yarım bırakma alışkanlığım olsa, bu kitap yarım bıraktıklarımdan olurdu. Bazı kitaplarla bağ kuramıyorsunuz, tıpkı hayatınızdan geçip giden bazı insanlarla bağ kurmamanız gibi. 
Okurken beni de öyle yaz akşamları eğlencelerine sürükledi ki sanki onlarla birlikte yaşamış kadar oldum. Ama İrfan çingene hayatını araştırmak için aralarına girip kendini bu denli kaptırmasını doğru bulmadım. Ama sonunda çetrefilli bir şekilde İrfan'ın başına gelenlere çok üzüldüm. Çingeneler konusundaki önyargılarımı da yıkan bir kitap oldu. Çingene Ethem, her ne kadar dalkavuk bir adam olsa da, İrfan'a olan dostluğu bakiymiş. Onun ölmesin de ayrı üzüldüm. İrfan'ın hikayesinin sonunun kötü biteceğini az çok tahmin etmiştim ama yine sonunda çok üzüldüm. Kesinlikle Osman Cemal Kaygılı 'nın bu şaheserini okumanızı tavsiye ederim. Kitabı yazarken gerçekten de çingenelerin içine karışmış olduğunu en sonunda albümden anlayacaksınız.
Kemani İrfan bey; arkadaşı ile çıktığı bir gece gezmesinde harman toplamaya gelmiş çingenelerin bulunduğu alandaki bir çadirdan çingene bir kadının söylediği ninniyi işitir. Ninniden çok etkilenen genç adam her gece çingenelerin olduğu yere gitmeye başlar. Burada geçirdiği zamanlar onu çingenelere daha çok yakınlaştırırken annesi ve çok sevdiği arkadaşlarından uzaklaşmasına sebep olur. Sabahlara kadar süren içki ve eğlence âlemleri, çingene kadınlarına duyduğu sempati başlarda ona rüya gibi gelse de yaşadığı kararsızlıklar, yanlış anlamalar zamanla dönüşü olmayan hatalar yapmasına sebep olacaktır.
..
Emile Zola hissiyatı veren, çok beğendiğim bir okuma oldu. Tavsiye ederim.
Çalgısız, Kavgasız Çingene OlmazEdebiyat
Kitabın başlangıcında Sait Faik Abasıyanık'ın kitap hakkındaki yazısını okuyunca güzel bir romana başlayacağımıza dair görüşümüz kuvvetleniyor. Zamanının ilki sayılabilecek bir eser mi bilemiyorum ama belgesel gibi akıcı bir roman.
Çingenelere kimi zaman müzik ilhamı kimi zaman karasevda sebebiyle yakınlık duyduğunu düşündüğümüz İrfan, arkadaşı Hayri'yi de çingenelerin mahallelerine götürmektedir. Hayri'nin ortamdan bunalmasına karşılık küskün karakterli İrfan, arkadaşlarını darıltmış ve tek başına çingene ortamlarına girer çıkar olmuştur. Zamanla İrfan'ın başına gelenlerin haricinde roman gerçekten çingenelerin arasında yaşamak zorunda kalmış birinin kuvvetli gözlemleriyle yazılmış. Gayet başarılı bir eser; fakat birçok farklı yayınevinden baskısı olmasına rağmen kitabın gündemde olmamasına çok şaşırdım. Akıcılığından kaynaklı Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları basımlı halini herkese tavsiye ederim.
İlk olarak 6 Temmuz-21 Eylül 1935 tarihleri arasında Haber gazetesinde Çingeneler Arasında: Hayattan Alınmış Hakiki Bir Macera başlığıyla tefrika edilen eserin kitap hâlinde ilk baskısı 1939, ikinci baskısı da 1943 yılında yapılmış. Naturalizmin en başarılı örneklerinden. Anlatıcı ile beraber çingenelerin arasında dolaştığınızı, onlarla beraber oturup sohbetler ettiğinizi, sofralarında yemekler yediğinizi hissediyorsunuz.
Çingeneler ~ Osman Cemal Kaygılı
Beni Ayakta Gömün Çingeneler ve Yolculukları~Isabel Fonseca
Merhaba sevgili kitapseverler; Bugün sizlere, aynı konuya farklı pencerelerden bakan iki çarpıcı eseri birlikte anlatmak istiyorum
Kaygılı’nın kitabı bizi 20. yüzyıl başı İstanbul’unun renkli,
hareketli ve bazen hüzünlü Çingene ortamlarına götürüyor. Anlatımı sürükleyici ve belgesel kadar gerçekçi. Çingenelerin gündelik hayatlarını, kavgalarını, argo dolu konuşmalarını yerel ağızdan o kadar canlı aktarıyor ki, sayfaların arasından davul seslerini ve kahkahaları duyacak gibi oluyorsunuz. Ki okurken kahkaha da atıyorsunuz Kaygılı’nın gözüyle Çingeneler, acımasız bir toplumun içinde yaşama sevincini asla yitirmeyen, dirençli insanlar. Yazar bize Çingeneleri içeriden bir dostun gözüyle şiirsel ve yerel olarak anlatıyor.
Fonseca ise okuru Orta ve Doğu Avrupa’ya, Çingenelerin unutulmuş köylerine ve gettolarına götürüyor. Bu kitap bir roman değil, çarpıcı bir etnografik araştırma ve seyahatname. Fonseca, Çingene topluluklarıyla yıllar geçirerek onların tarihini, zulümler karşısındaki direnişlerini, kimlik mücadelelerini ve unutturulmaya çalışılan soykırım trajedilerini belgeliyor. Politik, sert ve daha hüzünlü bir bakış sunuyor.
İkisi de aynı gerçeği farklı tonlarla aktarıyor. Bir halkın yüzyıllardır süren yok sayılma ve direnme hikâyelerini.
Eğer Çingene kültürünü duygusal ve yerel bir dille öğrenmek isterseniz Kaygılı ile başlayın. Ancak bu halkın küresel çaptaki trajedisini ve politik duruşunu anlamak isterseniz Fonseca ile devam edin.
Herkese keyifli okumalar, sevgiler
Yazar Hakkında
Osman Cemal KaygılıYazar · 12 kitap
Osman Cemal Kaygılı, Türk yazardır. Roman, hikâye, oyun, sözlük ve araştırma-inceleme türlerinde eserler yazmıştır. Yaşadığı dönemde edebiyat dünyasının dışında kalmış Kumkapı, Kasımpaşa, Samatya, Hasköy gibi semtleri; bu semtlerdeki sosyal hayatı; çingeneler, tulumbacılar, hovardalar, akşamcılar, külhanbeyleri gibi tipleri; meyhâneler, kahvehâneler, gazinolar gibi eğlence yerlerini, eserlerine malzeme olarak seçmiştir. Ahmet Mithat’la başlayan Hüseyin Rahmi ve Ahmet Rasim’le süren geleneğin son halkası olarak değerlendirilir. 1932’de tefrika edilen "Argo Lügatı" adlı eseri, Türkçenin ilk argo sözlüklerindendir.
1890 yılında İstanbul’da dünyaya geldi. Babası mahallenin bakkalı Mustafa Efendi, annesi Ülfet Hanım’dır. Orta öğrenimini Eğrikapı Merkez Rüştiyesi'nde tamamladıktan sonra Menşei Kuttab-ı Askeriye'yi (Askeri Kâtip Yetiştirme Okulu) bitirerek Erkan-ı Harbiye-i Umumiye dairesinde (1906), Kıtaat-ı Fenniye Müfettişliği kaleminde çalıştı (1909).İkinci Meşrutiyet’in ilânından sonra İttihat ve Terakki Fatih Kulübü’ne üye oldu. İlk yazısı Baha Tevfik'in Eşek adlı güldürü dergisinde yayımlandı. Yazarın bu dergide birkaç mizahî yazısı daha yayımlanır. Şebâb dergisinde e de mizahî manzumeler ve yazılar yazmaya başlasa da asker olduğundan bu yıllarda yazarlığı meslek edinemedi. 1912’de Tepebaşı Tiyatrosu’nda bir gösteride taşkınlık yapmasından ve Mahmut Şevket Paşa suikastına adının karışmasından sonra birçok muhalif aydınla birlikte Sinop'a sürgün edildi. Sinop’ta üç yıl kaldı. Döndüğünde Kıtaat-ı Fenniye Müfettişliği’ndeki görevine devam etti.
I. Dünya Savaşı’nın başlamasıyla seferberlik ilan edilince bir süre kâtiplik göreviyle gezici tümenlerde bulundu. Hastalığı nedeniyle emekliye ayrıldı (1918). Geçimini sağlamak için pazarcılık, vapurlarda biletçilik gibi çok çeşitli işler yaptı. Geçimi için tiyatrculuk da yapan Osman Cemal’in ortaoyununda kavuklu, pişekar ve zenne rollerinde bulunduğu, karagöz oynattığı, çok sayıda taklit yapabildiği bilinmektedir. 1920 yılından itibaren devrin gazete ve dergilerinde yazılar yayımlamaya başladı. Sürgündeyken yazdığı ilk hikâyesi Çuvalcı Şeyhinin Halefi Alay dergisinde yayımlandı. 1921’de Güleryüz dergisinde O.C. imzasıyla hikâye ve mizahî şiirler yayımladı. 1922 yılında Aydede dergisinde yazmaya başladı. Asıl ünü Akbaba dergisinde yakaladı. Bazı yazılarında "Anber" takma ismini kullandı. 1923’te de ilk hikâye kitabı Altın Babası yayımlandı. Bunu diğer hikâye kitapları izledi.
Semih Lütfi’nin çıkardığı Zümrüd-i Anka’da (1923), daha sonra yayın hayatına giren Yıldız’da (1924), Papağan adlı mizah dergisinde (1924-1926) hikâye ve mizahî yazılar yazdı. 1928’den itibaren gazetelerde daha çok fıkra yazarı olarak tanındı. Sabah, İkdam, Payitaht, Alemdar, Akşam, Cumhuriyet, Yenigün, Son Saat, Vakit, Son Posta, Kurun, Haber, Açıksöz, Son Telgraf düzenli olarak yazdığı gazetelerdendir.
Cumhuriyetten sonra İstanbul İmam Hatip Okulu'nda, Çemberlitaş Ortaokulu'nda, Fener Kız Lisesi'nde öğretmenlik yaptı. 1926 yılında Leman Hanım’la evlenen yazarın bir oğlu oldu. Oğlunu üç yaşında iken kaybetmek onu derinden etkiledi. 1928 yılında Kaygılı soyadını aldı. Oğlunun ardından annesini, 1934’te eşi Leman Hanım’ı kaybetti. 1935’te ikinci eşi Sabriye Hanım ile evlendi.
1931’d Yeni Gün gazetesinde İstanbul’un Köşe Bucağı başlığıyla gezi yazıları yayımladı. 1932’de Haber gazetesinde "Argo Lügatı" adlı eseri tefrika olarak yayımlanmıştır. Bu eser, Türkçenin ilk argo sözlüklerindendir. 1935'te Tulunbacı Edebiyatı adıyla tefrika edilen halkbilim çalışmasını 1937'de kitap olarak yayımladı.
Midesinde kanser, ciğerlerinde verem tespit edilen yazar 9 Ocak 1945'te hayatını kaybetti.
