Ten Reasons We're Wrong About the World – and Why Things Are Better Than You Think
Factfulness
Hans RoslingYazar:
Hans Rosling
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 58 dk.
Sayfa Sayısı:
352
Basım Tarihi:
Nisan 2018
Yayınevi:
Sceptre
ISBN:
9781473637467
Ülke:
Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı
Dil:
İngilizce
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Factfullnes'ın kelime anlamı Gerçeklik ya da Gerçekçilik olarak geçiyor.İsveçli bilim insanı Hans rosling’in ortaya attığı,olguya dayalı bir sistem aslında.Dünya üzerinde yaşanan olayların yıllara göre değişimini ortaya koyunca aslında çok da kötü durumda olmadığımızı olgularla görüyoruz.Kitabin başlangıcındaki olgu sorularını cevaplarken nasıl da yanıldığınızı,medyanın,iletişim kaynaklarının hatta aktivistlerin çoğu konuda dikkatleri bir şeye çekerken algımızı da bozduklarini net görebiliyoruz.
Bu kitaptan sonra her şeye çok daha farklı,çok daha uyanık baktığımı söyleyebilirim.
Umudum arttı.
İçerik roman değil,arastirma verilerinin paylaşıldığı ama Hans'in kendi hayatindan verdiği örneklerle akıcı hâle gelmiş sıkılmadan okuyacağınız bir kitap.
Dünyanın daha kötüye gideceğini düşünen insanlardasınız sizi bu kitabı okumaya davet ediyorum. Doğru diye bildiğiniz çoğu bilginin büyük bir yanılgıdan ibaret olduğunu göreceksiniz. Göreceksiniz diyorum çünkü kitapta bahse konu olan bilgileri yazar grafiklerle destekliyor. Ayrıca kitabı okuduktan sonra artık size söylenen veya gördüğünüz duyduğunuz çoğu şeyi daha önce yaşananlarla mutlaka kıyas ederek doğruluğunu tartacaksanız. Kıyaslama yaparken de yazarın kitabın içerisinde kullandığı grafikleri emin olun çokça hatırlayacaksınız.
Okullarda ve çevremizde karşımıza çıkan Dünya klasikleri veya Türk klasikleri etiketleriyle çevriliyiz. Öğretmenler veya yazarlar bizlere neredeyse hep bu tarz kendini kanıtlamış ve zamana meydan okumuş kitapları önerdi. Biz de okuduk,ancak nedense 5-10 yıl arayla okusak ve farklı tatlar arasak bile içimizde hep bir boşluk vardı. Arada kalmanın, o dünyanın dışına çıkmanın ve ben bundan ne öğrendim demenin sorgulamalarıyla baş başa kaldık.
İnsanlar belli bir yaştan sonra düzenli olarak nonfiction(kurmaca olmayan) eserlere yönelmeli,çünkü bilgimizi ve dünya görüşümüzü zaten genç yaşlarda az biraz da olsa oluşturduk ve o baş başa kaldığımız anlarda en azından bu kitaplar sayesinde olay ufkumuzu genişlettik diyebiliriz kendimize.
Bu yıl okuduğum en iyi kitap. Bilgilerimi ve kendimi güncellememe yardımcı oldu.Daniel Kahneman'ın Thinking, Fast and Slow ve Richard Thaler'ın Nudge kitabı gibi mutlaka altı çizilerek oknmalı.
Kitabın giriş kısmında 13 soruluk bir test veriliyor ve kitabın genel kurgusu bu sorular üzerine inşa ediliyor.
Test bitiminde doğru cevaplara göre puanlama yaptırılıyor ve çıkan sonuçlar bir kıyasa tabi tutularak insanların şempanzelerden bile daha kötü olduğu sonucuna varıyor.Kıyasın yöntemi ise şu şekilde; bir deney ile ( bu deneyi yapmıyor sadece basit bir matematik hesabı) şempanzelerin sorulara ortalama en düşük %33 doğru cevap vereceği (çünkü 3 şık var) insanların ise bu sorulara daha düşük oranla doğru cevap verdiği görülüyor.
Karşılaştırılan iki şeyin aynı kapsamda olmaması mantık hatasına yol açıyor ve kitabın ilerleyen kısımlarında sürekli bu mantıksız karşılaştırmaya atıfta bulunup nasıl insanların şempanzelerden daha cahil olacağını sorguluyor.
Kitabın Suçlama İçgüdüsü bölümünün Mülteciler başlığında mülteci yoğunluğunun neden avrupa ülkelerinde değil de Türkiye ve Libyada olduğunu sorgulayıp oldukça tuhaf şekilde bulunan cevap Avrupa büyükelçiliklerinin başvuruları işleme alacak kaynaklarının olmaması gösteriliyor.
Sonuç olarak kitabın genelinde mevzu bahis dünyadaki fakirlik ve yoksul insanlar olduğunda sayılar tablolar ve bilimsel verilerle insanların önyargılı oldukları her şekilde ispatlanıp kapitalizmin ne kadar işe yarar ve ideal bir sistem olduğu kanıtlanıyor. Konu Avrupanın sömürgeciliğine geldiğinde ise duygusal trajedik hikayelerle geçiştiriyor.
Kitabin ana fikri :Dünya algilardakinin aksine , istatistiklerdeki olgulara göre bebek adımlarla da olsa daha iyi bir yere gidiyor.
Bebek adımlarla olduğu için farkedilmesi asır zaman alabilir.
Dünya aslında bildiğinin aksine çokta kötü bir yer değil
Hayattaki küçük dahi olan değişimlerin zamanla birikerek büyük değişimler yaşayacağını bize aktaran bir kitaptı. Bir şeyin yavaş ilerlemesi o şeyin durağan bir ilerleme kaydettiğini göstermez aslında onun yavaş yavaş olmak istediği yere geldiğini bize gösterir. Aslında dünyada her şey her an bir değişim içersindedir .
Bizim düşündüğümüzün aksine dünyada güzel ve verimli şeylerin olduğunuda bilmeliyiz. Biz ve onlar diye sınıflandırdığımız dünya insanın aslında artık o kadar kutuplaşmadığını her insanın şu an gelişmiş olduğuna sınıfların 2 ye değil de ( zengin , fakir) 4 kategoriye ayrıldığına ve aslında dünyanın çok büyük bir kesiminin 3 ve 4 ü kapladığına, en basit örneği ile dünyada bir çok okur yazar genç kız olduğuna dair bize bir çok tablo sunan ve detaylı anlatan bir kitaptı. İlk defa bu tarzda bir kitap deneyimi yaşadım. Çok güzel herkesin bir gün dikkatli bir şekilde okumasını önereceğim bir kitap oldu. Beklentimi karşıladı. Artık dünya hakkında çokta olumsuz bir bakış açısına sahip değilim. ( keşke kitabın şu an 2025 güncelinde bir versiyonu olabilseydi .)
Gecmis nostaljisinden cok baydim. Eski bayramlar, eski arkadaslar, eski günler... Gecmiste kalan her seyin daha iyi olduguna dair cok temelsiz ve cok genis bir kabul var. Bence bunun sebebi o günleri geri getiremeyecek olusumuz, o günlerin cok güzel olmasi degil. Ulasilmaz her sey gibi gecmis de bu yüzden bas taci ediliyor, olumsuz taraflari görmezden geliniyor.
Iste bu kitabi okumamin nedeni bu anlayisa karsi cikmasi. Hans Rosling diyor ki dünya sürekli bir gelisme ve iyilesme halinde. Sadece demekle kalmiyor, topladigi cesitli verileri görsellestirerek tezlerini savunuyor. Tezlerini bir yigin veri üzerine oturtmasi ve verilerini cesitli diyagramlarla görsellestirmesi kitabin en sevdigim yani oldu. Bu arada sectigi verilerde hep pozitif bir örüntü olmasi polyana olmakla suclanmasina sebep oluyor ama saglik hizmetlerine erisim, kizlarin okula gitme orani, ortalama yasam süresi gibi milyonlarca yasami etkileyen temel seylerde dünya capinda bir iyilesme var. Bu arada benim de katildigim önemli bir düsüncesi "dünya hala kötü ama iyiye gidiyor" tezi. Yani kötü olmak degil iyiye gitmemek ayip.
Son olarak yazarin iyiye gitmeyen tek sey olarak gördügü konu küresel isinma. Bu konuda ekstra küresel cabaya ihtiyac var
KÖR ÖLÜR, BADEM GÖZLÜ OLUR!!Realizm
Kör ölür badem gözlü olur derler ya işte o mesele…
İnsan olarak hep geçmişi paklama günü lanetleme gelecekten korkma gibi bir huyumuz var. Hatta Twitter kullanıcısıysanız karamsarlık ruhunuza işlemiş demektir. Çünkü pozitif tek bir cümle göremezsiniz. Sürekli haber izleyen biriyseniz, muhtemelen hırsızlık, çocuk kaçırma, cinayet, tecavüz gibi olaylar ruhunuzu kemirmiştir. Yapacağınız tek çıkarım: Lanet olsun, bu çağda yaşanır mı? Keşke taşı taşa sürtseydim de bu döneme denk gelmeseydim gibi akıldan yoksun yorumlar yapmanız da çok normal. Yazar aslında benim insanlara anlatmak isteyip de bir türlü anlatamadığım şeyleri anlatmış.
Hey dostum; senin geçmiş diye övündüğün şey o kadar da iyi bir şey değil söyleyeyim!!!
Herkes büyük şehirden şikayetçi, herkes köy edebiyatı yapıp duruyor. Ama kimse büyük şehri terk edip de köye yerleşmiyor. Sanırım insanları silah zoruyla büyük şehirde tutuyorlar.
Eskinin övülecek bir tarafı yok. Kula kulluğun olduğu, insanların kendilerini ifade etmekten aciz kaldığı, hele hele kadınların nüfus sayımında bile sayılmadığı zamanlardan bahsediyoruz. Şimdi baskı, zulüm, haksızlık yok mu? Elbette var!! Ama!!!! İnsanlar en azından rahatsız olduğu durumu ifade edebiliyor. Bir taciz, tecavüz olsa toplum ayağa kalkıyor. Bir hayvana işkence eden kodese tıkılıyor. Eskiden bunların milyon katı olurdu ama haberimiz olmazdı. Şimdi haberimiz oluyor diye vahşet artıyor gibi bir algıya kapılmak bana çok cahilce geliyor.
Kısaca; eskiyi özleyen diktatörlüğün olduğu bir ülkeye(mesela Afganistan), köyünü özleyen köyüne gitsin yiyorsa
Okuduğum , okumaktan müthiş keyif aldığım , elimde olmadan gördüğüm her rakamla birşeyler oranlamaya çalıştığım bir kitaptı. Dünyaya bakmamız gereken açılardan değilde bakmamızı istedikleri açılardan baktığımızı farkettim . Öyle herşey göründüğü gibi yokuş aşağı yuvarlanan bir çığ felaketi değilmiş aslında . Aksine devamlı iyileşmeye meyilli bir dünyanın varlığını öğrenmiş oldum .
Doğduğu, yaşadığı refah ülkesinin konforlu ortamını bırakıp, yıllarca, hastalığın ve fakirliğin kol gezdiği uzak ülkelerde insanlara yardım için koşturan İsveçli bir doktorun, gerçek verinin peşinde geçen mücadelesini ve bu konudaki kararlılığını hayran bırakıcı bir üslupla anlatan, son yıllarda okuduğum en güzel araştırma türü kitap. Hakikatin temel düsturlarını, bir doktorun deneyimleri üzerinden ortaya koyan Rosling, dünyayı bekleyen beş büyük soruna işaret ediyor. Onun klasmanındaki bir doktordan bekleneceği üzere dünyanın başına gelebilecek en büyük felaketi küresel bir pandemi olarak ilk sıraya yerleştiriyor daha 2017 yılında...Kitabın sonunda okuyoruz ki, mücadele ile geçen sıra dışı yaşamının kansere yenik düştüğü son günlerine kadar bu kitabı sonlandırmaya çabalıyor ve kitaba son şeklini verdikten sonra hayata gözlerini kapatıyor. Bill Gates, bu kitabın, okuduğu en önemli eserlerden biri olduğunu belirtiyor.
Reklam
Yazar Hakkında
Hans RoslingYazar · 1 kitap
Hans Rosling İsveçli bir doktor, akademik ve genel konuşmacıydı. Karolinska Enstitüsü'nde Uluslararası Sağlık Profesörü olarak görev yaptı ve Trendalyzer yazılım sistemini geliştiren Gapminder Vakfı'nın kurucusu ve başkanıydı.
