Yazar:
Doris Lessing
Çevirmen:
Tomris Uyar
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 45 dk.
Sayfa Sayısı:
344
Basım Tarihi:
8 Nisan 2025
İlk Yayın Tarihi:
Ocak 2012
Yayınevi:
İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Love Again
Orijinal Dil:
İngilizce
ISBN:
9786253840303
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Bu kitabın adını görünce önce hafif göz devirdim. "Gene mi aşk? Bi' değişin artık yahu!" dedim içimden. Sonra ne oldu? 20 sayfa sonra ohh çektim...
Yazar öyle cümleler kurmuş ki… Sanki WhatsApp'tan uzun uzun yazmış, sonra "göndermeden sildim" demiş gibi. İçimizde biriktirdiklerimizi almış, biraz karıştırmış, sonra üstüne hafif bir melankoli serpiştirip servis etmiş.
Karakterler? Tanıdık. Hani "Ben toxic değilim ama kıskanırım" diyen tip var ya, işte o da burada. Ama sevmiyor da diyemem. Çünkü seviyor. Çünkü zaten biz de öyleyiz. Çekiyoruz, seviyoruz, yine çekiyoruz. Hayır yani çekilecek başka bir şey yokmuş gibi.
Kitap ilerledikçe ben de içimden şöyle dedim:
“Demek ki aşk, hep birilerinin 'biraz geç kaldığı' yer.”
Ama güzeldi be.
Bazı cümleler vardı, ekran görüntüsü alasın geliyor. Bazı yerlerde de "Bunu kesin eski sevgilisine yazmış" diyorsun. Sonra dönüp kendine diyorsun: "Bunu da bana yazmış olabilir."
Ne yalan söyleyeyim, Gene Aşk beni bir çırpıda okuttu. Kalbe hafif dokundu, sonra “Ben gidiyorum” deyip gitti. Ama biz kaldık işte. Yine düşünen taraf biziz.
Velhasıl, kitabı tavsiye ederim. Özellikle "Ben artık aşka inanmıyorum" deyip de hâlâ telefon zil sesi olarak hüzünlü müzik kullananlar… Sizi çok sarar bu.
Gene Aşk’ı bitirdiğimde içimde bir aşk hikâyesi kalmadı; daha çok, insanın kendinden kaçamayışının ağırlığı kaldı. Lessing’in romanı, romantizmi parçalayarak ilerliyor. Mary Turner’ın hikâyesi, sevgiyle değil, yalnızlıkla, korkuyla ve bastırılmış arzularla şekilleniyor. Toplumun “evlen, düzen kur” diye dayattığı hayatın içine giren Mary, aslında ne Dick’i seviyor ne de kurduğu hayatı istiyor. Ama bunu itiraf edecek cesareti yok. İşte romanın en acı tarafı burada başlıyor. Lessing’in dili sade ama mesafeli. Olaylar büyük dramlarla değil, küçük kırılmalarla ilerliyor. Mary’nin ruhu yavaş yavaş çatlıyor; Dick’in güçsüzlüğü, yoksulluk, çiftlik hayatının sertliği ve sömürge düzeninin görünmeyen duvarları bu çatlakları büyütüyor. Romanın arka planındaki ırkçılık ve sınıf ayrımı sadece politik bir eleştiri değil; insanların ruhunu nasıl çürüttüğünü gösteren bir gerçeklik. Mary’nin Moses’a karşı hissettiği karmaşık duygular, korku ve çekim arasında gidip gelen o gerilim, aslında bastırılmış insanlığın patlaması gibi.
Bu kitabı okurken şunu düşündüm: İnsan kendini tanımadan kurduğu hayatta mutlu olamaz. Sevmediği bir adamla, istemediği bir hayatın içinde kalınca, kalp sevgi üretmiyor; aksine öfke, küçümseme ve korku üretiyor. Mary’nin trajedisi, kötü bir insan olması değil; kendini inkâr ederek yaşamaya çalışması. Dick de masum değil; o da güçsüzlüğünü kabullenmeyip hayallerine sığınıyor. İki yalnız insanın kurduğu evlilik, sevgi değil, kaçış üzerine kurulunca kaçınılmaz son yaklaşıyor. Lessing’in en sert yanı şu: Okuru rahatlatmıyor. Ne kahraman var ne kurtuluş. Roman bitince bir ders gibi değil, bir ağırlık gibi kalıyor. Çünkü burada suç tek bir kişide değil; toplumda, düzende, korkularda, yetiştirilme biçimlerinde. Aşkın bile bazen güç ilişkilerinin gölgesinde nasıl
Gene Aşk'ı bitirdim ve kafamda hala çözemediğim şeyler var. Anlatılan hikaye dokunaklı ve içten, yazarın dili samimi evet, beni düşündüren aşkı hissettiren bir sürü kısım var. Ama hikayenin gidişatı biraz karışık bana göre. Farklı zaman dilimleri, aniden değişen bakış açıları, es vermeden anlatılan bambaşka bir hikaye, sürekli değişip artarak önümüze gelen yeni isimler, bölüm arası olmayan kocaman bir kitap... Sürekli şimdi kimin hikayesindeyiz diye durup düşünmek zorunda kaldım. Bu yönüyle asla akıcı bir kitap değil. Ama yazar katmanlı, iç içe geçmiş bir roman amacındaysa kesinlikle başarılı. Yani, Gene Aşk kolay okunan bir kitap değil ama sabrınız varsa okunabilecek bir kitap, fakat tekrar başa sarıp okunabilecek bir kitap asla değil.
Doris Lessing’in Gene Aşk romanı, 20. yüzyılın ideolojik yorgunluğunu ve insan ruhunun iç çatışmalarını derin bir gözlemle işler. Yazar, politik ideallerin bireysel hayatları nasıl şekillendirdiğini ve sonunda nasıl tükettiğini gösterirken, karakterlerini sadece birer düşünce temsilcisi olarak değil, çelişkileriyle yaşayan insanlar olarak resmeder. Frances Lennox’un merkezde yer aldığı hikâye, aile, sorumluluk, inanç ve aidiyet temaları üzerinden bireysel varoluşun kırılganlığını açığa çıkarır.
Lessing, aşkı bu romanda bir duygu değil, bir sınav gibi işler. Sevginin ve ideallerin çoğu zaman aynı acının farklı biçimleri olduğunu anlatır. Gene Aşk, sadece bir dönemin politik portresi değil, insanın kendi içindeki çelişkilerle mücadelesinin romanıdır. Duygusal olarak sade, düşünsel olarak derin bu eser, Doris Lessing’in insan doğasına dair keskin sezgisinin en olgun örneklerinden biridir.
"Fiziksel istek. Zehirlendim. Yemin ederim. Stendhal'in Aşk Üzerine'sinde ummadığı bir aşka tutulan genç kadın, zehirlendiğine inanır. Zehirlenmiştir de. Ben de öyle Amerika'daki bir doktor, bizi aşk hastalığından kurtaracakmış. Dediğine göre, kimyasal bir şeymiş aşk.
Bir doktor bana, hastasın ve ömür boyu göğsün sancıyarak yaşayacaksın deseydi, söyleyecek sözüm olmazdı. Peki, derdim kendi kendime, göğsümdeki sancıya katlanmak zorundayım. İnsanlar büzüşmüş kollarla, belden aşağısı yatalak bedenlerle de yaşamayı sürdürüyorlar. Ben neden kalp sızısını bu kadar büyütüyorum ki?
İstesem, bir kayanın tepesinden ya da yüksek bir apartmanın çatısından atlayıp dindirebilirim bu sancıyı. Kendilerini aşk uğruna öldürenler, o sancıya katlanamadıkları için canlarına kıyarlar. Fiziksel bir acı. Daha önce bilmediğim bir şey. Kırık kalp. Ama neden duygusal bir incinme fiziksel bir acıyla göstersin kendini? Gerçekten çok garip bir şey."
Doris Lessing, 1919-2023 yılları arasında yaşamış İngiliz bir yazar.
2007 yılında 88 yaşındayken Nobel Edebiyat Ödülü'nü alıyor.
Mutsuz çocukluk zamanları, sömürgecilik ve ırkçılıkla lekelenmiş toplumsal ortamları işlemiş eserlerinde.
Yazarın okuduğum ilk kitabı. Romanı çoook beğendim.
Kitabın çevirmeni Tomris Uyar benim için çok güçlü bir referans oldu. Onun çevirdiği kitaplar hem çok güzel, hem de çeviriye/kitaba kendi damgasını vuruyor gibime geliyor. Beni hiç yanıltmadı şimdiye kadar.
Kitaba gelirsek...
60'lı yaşlarında, başarılı bir oyun yazarı ve yönetmen olan Sarah Durham'ın âşık olduğunu düşündüğü bir tecrübesi ve ona âşık olduğunu söyleyenler etrafında gelişen olay ve durumlar var romanın merkezinde. Beri tarafta sıradışı bir kadının yaşamının kurgulandığı tiyatro oyunu, müzikler ve sanatsal çalışmalar...
Aşk, tutku ve arzuların insanın hayatının farklı zamanlarında onu nasıl etkileyebileceğine ve yaşlanmaya dair enfes bir romandı.
Kesinlikle tavsiye ederim.
Kitaplarda, dizilerde hep ana karaktelerin genç olmasına ve onların aşk hayatını görmeye alışkınız. Doris Lessing kalıpların dışına çıkmayı seviyor.
Bu sefer Sarah Durham 60 lı yaşlarda tiyatroda oyun yazarı bir kadındır. Erken yaşta kocası vefat etmiş ve 2 çocuğuyla dul kalmıştır. Çocuklarını büyütmek, ev geçindirmek gibi sorumluluklar arasında kendini unutmuştur. Aradan yıllar geçiyor bir bedeni ve arzularının olduğunun tekrar farkına varıyor.
60 yaşında eğitimli, çalışan bir kadının tekrar aşk maceralarını okumanın yanı sıra onun yaşına karşı yaptığı analizler içinde bulunduğu duyguları çok derinden hissediyoruz.
Konudan öte içeriği, vurguları, kimlik çözümlemeleri inanılmaz etkiledi beni.
İlk 80 sayfa biraz karmaşık ilerliyor. Kitap bölümlere ayrılmadığı için ayırt etmek zor geliyor. Ama kitaba alışınca, olay örgüsünü oturtunca keyifli bir okuma sizi bekliyor olacak.
Doris Lessing sevdiğim yazarlar arasında
Türkiye İş Bankası Modern Klasikler, #244·344 syf.·Eleştiri
5/10
2025 84. kitabı
Benim için okuması zor kitaplardandı. Kitapta düzenleme olarak hiçbir şey yapılmamış. Orjinal baskısı mı böyle bilmiyorum ama kitapta okuyucunun nefes alabilmesi için bölümlendirme yapılmamış. Kadın, tek nefeste kitabın başlangıcı da bile bir şey yazmadan dümdüz kitabı yazmış.
Ben editörün yerinde olsaydım kitabı düzenlemeden yayımlamazdım.
Kitabın konusu okunabilir, ilgi çekici olsa da yukarıda yazarın kendi iç dünyası ile hesaplaşmaları, betimlemeler ve yukarıda belirttiğim nedenden ötürü okunabilirliği fiziksel ve ruhsal açıdan düşürmüş.
Kitap daha yüksek puanları hak ediyor ama yazar, editör ve içerik buna izin vermiyor.
Aşkın nasıl bir kimyası var henüz çözülememiş bir hastalıktır, hangi yaşta geleceği ya da kime karşı duyulacağı asla belli değildir, olmadık zamanda olmadık insanlara bile aşık olunabiliniyor. Fekat ne demişler davul bile dengi denginedir işte o denkliği bulmak için ortalama bir insan sayısız kez aşık olabiliyor ya da öyle olduğunu zanediyor, kimi zaman dış görünüş, kimi zaman para ya da cinselik bunlar tabi aşkın dışındaki şeyler ama aşkla çok karıştırılabiliniyor. Oysa aşk sebep aramaz. Romandaki Stephan da kendinden 90 yıl önce yaşayıp ölmüş birine aşıktır. Bu romanın en can alıcı kısmıdır bir ölüye aşık olmak belkide en az can acıtıcıdır. Seni yargılamaz seni aldatmaz üzmez sadece senin ona yüklediğin değer yargıları ile donanmıştır. Neden ölü birini seçti kendisi evli ve çocukları olan biridir eşi onu aldatmaktadır hemde bir kadınla. Bir erkeğin rakibi başka bir erkek değil tam tersi bir kadın oldukça değişik bir duygu durumu olmalı. Diğer yandan en samimi arkadaşı Sarah da atmışlara merdiven dayamış yaşlı bir kadındır, oda sürekli genç erkeklere aşık olur, platonik takılır. Kitaptaki herkes aşıktı ve bu aşklar çok değişkendi.
Julie Vairon yazar,ressam, dahada önemlisi yaşadığı çağın çok ötesinde, özgür bir kadındır. Ölümünden yıllar sonra Sarah Durham Londra daki küçük tiyatrosunda intihar ettigi söylenen Julie nin müzikleri, resimleri ve günlüklerinden yola çıkarak bir oyun hazırlar. Ancak oyun tüm tiyatro topluluğunu büyüsü altına alacak, cinsel tutkuları atesleyecek, orta yaşı ardinda bırakmış olan Sarah, kendinden genç iki erkeğe aşık olacak, aşk ve yaşlılık kavramlariyla yeniden yüzleşecektir. Orta yaşı geride bırakanların cinsellik karşısındaki konumlarını inceleyen, kendilerinden daha genç insanlara aşık olanların başlarına neler gelir?Neden durmadan aşık olunur? Neden insan, aşktan bir türlü yakasını kurtaramaz? sorularına yanıt bulmaya çalışan bir roman.
Biraz sıkıcı, ağır ilerleyen bir roman bitirmekte zorlandım diyebilirim. İyi okumalar...
Yazar Hakkında
Doris LessingYazar · 34 kitap
1919’da, babasının İngiliz subayı olarak İran’da görev yaptığı sırada Kirmanşah’ta doğdu. 1949’da İngiltere’ye yerleşti. Yayımlanan ilk kitabı Türkü Söylüyor Otlar, Rodezya’yı anlatıyordu. Başyapıtlarından sayılan ve en çok okunan romanı olan Altın Defter’de, yaşadığı çağla uzlaşmaya çalışan bir kadın yazarı konu aldı. Şiddetin Çocukları adlı yarı özyaşamöyküsel roman dizisi yayımlandı. Hayatta Kalma Güncesi, bir fantezi niteliğindeydi. Lessing, aralarında Evlenmeyen Adamın Hikâyesi’nin de bulunduğu birkaç öykü kitabı yayımladı. Argos’taki Kanopus Arşivleri adlı beş romanlık dizisiyle bilimkurgu türüne yöneldi. İyi Bir Komşunun Günlüğü ve Yaşlılar Yapabilselerdi adlı romanlarında, tanınmamış yazarların sorunlarını gözler önüne sermek için Jane Somers takma adını kullandı. 1985’te, Londra’daki bir grup devrimciyi anlattığı Terörist yayımlandı. Bunu bir dehşet öyküsü olan Beşinci Çocuk izledi. Özyaşamöyküsünün özellikle ilk cildi Derimin Altında büyük övgüyle karşılandı. Son romanı Yarık, 2007’de yayımlandı ve aynı yıl Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazandı. 2013’te Londra’da öldü.
