Hüsn ü Aşk
Şeyh GalipYazar:
Şeyh Galip
Çevirmen:
Abdülbaki Gölpınarlı
Tahmini Okuma Süresi:
13 sa. 9 dk.
Sayfa Sayısı:
464
Basım Tarihi:
3 Ocak 2019
İlk Yayın Tarihi:
1825
Yayınevi:
İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Hüsn-ü Aşk
ISBN:
9789754587500
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Diğer Baskılar
22 diğer baskı · Tümünü Göster
Hüsn ü Aşk
1.142 okunmaİş Bankası Kültür Yayınları · 3 Ocak 2019 · 464 s.
Hüsn ü Aşk
122 okunmaDergah Yayınları · · 392 s.
Hüsn-ü Aşk
105 okunmaYelkenli Yayınevi · 2020 · 536 s.
Hüsn-ü Aşk
71 okunmaKapı Yayınları · Eylül 2018 · 520 s.
Hüsn-ü Aşk
25 okunmaAdam Yayınları · 2003 · 265 s.
Hüsn-ü Aşk
20 okunmaİnkilâp Kitabevi · Ekim 2017 · 303 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
9/10
2026 43. kitabı
Kalb kal'asının sahibi odur;
kalb diyarında pâdişahlar pâdişahı odur.
Syf 263
Şeyh Galib'in sözlerini pek severim. Özellikle:
Hoşça bak zâtına kim zübde-i âlemsin sen
Merdüm-i dîde-i ekvân olan âdemsin sen
sözüne bayılıyorum. Kitabın yarısından Türkçe çevirisi başlıyor. Bu şekilde bir kitap hâlini alması da çok güzel olmuş. İlk sayfalarda Allah'a ve peygambere övüş anlatımından sonra hikaye başlıyor. Spoiler fazla vermeyeyim ama güzel anlamlı bir aşk hikayesiydi. Hem mesnevi hem de içinde roman olması esere ayrı güzellik katmış.
Galib, aşkı tatlı cümlelerle anlatan pek lezzetli bir hikaye kurmuş. Okuyucu okurken mest oluyor âdeta. Mesela şu alıntıdaki gibi:
Apaydın güneş karanlıkta doğsaydı, yüzüne, yüzündeki tüylere benzerdi.
Syf 177
O kadar ince ve zarif cümleler yazmış ki, aşkı ve sevgiyi hissettirmiş. "Baharı Anlatış" bölümü de beni mest etti, bu tür tarif edişler ruhumu okşuyor:
Gül bahçesinde biten her gonce, yeryüzünden göklere sırlar açtı. Ceylanın boynuzu gül dalına döndü; gönüller alan selvi, gül nafeleri yetiştirdi. Gül bahçesi cennet haberini getirdi; dıvara sarılan dikenler bile Tılba'ya nazire oldu. Güzelim rüzgar, İsrafil kesildi de yeryüzü ölülerini diriltti. Gonce, bülbül gibi neşelendi de güle karşı söz söylemiye, çileyip şakımıya başladı. Hercayi menekşe coştu da hem kalem sustu, hem kitap. Syf 184
Bu güzel kitabı mutlaka okuyun.⚘️
Çok beğendiğim ve severek okuduğum bir roman oldu.Hem kendi dili hem de bizim dilimize göre uyarlanması çok güzel.Binlerce kelime öğrendim,bilgi sahibi oldum.Romandan kısaca bahsetmek istiyorum:
Hüsn ü Aşk, kurgusal anlamda Hüsn (Güzellik) isminde bir kız ile Aşk isminde bir erkeğin aşkını anlatan, tasavvufi bir tema ve temele sahip bir mesnevidir. Sevgioğulları (Beni-mahabbet) isimli bir Arap kabilesi vardır.Bir gece bu kabilede bir kız bir de erkek çocuk doğar.Erkek çocuğa Aşk kıza Hüsn ismini verirler.Bu ikisini birbirlerine nişanlarlar. Öğrenim zamanları gelince ikisi de Edep okuluna giderler,bu okulda Munlâ-yı Cünun isimli büyük bir hoca vardır. Bu sıralarda Hüsn Aşk'a aşık olur.İkisi zaman zaman Mânâ gezinti yeri`ne gitmekte gezinmekte,sohbet etmektedirler.Bu gezinti yerinde Suhan isimli bir mihmandâr(misafir ağırlayan kişi) vardır ki bu kişi her şeyi bilen çok büyük bir insandır. Fakat,Hayret isimli kudretli bir kişi Hüsn ile Aşk'ın görüşmesine mani olur.Bir süre Suhan yoluyla mektuplaşırlar.Aşk'ın Gayret adında bir lalası vardır ve sonunda ikidi Aşk'ın gidip Hüsn'ü kabile büyüklerinden istemesi konusunda anlaşırlar.Kabile büyükleri ise Aşk'ın bu arzusuyla alay eder ve eğer Hüsn'e kavuşmak istiyorsa Kalb ülkesine gidip Kimyâ`yı alıp gelmesi gerektiğini söylerler.Yolun ne denli zorlu ve korkunç olduğunu da anlatırlar,Aşk yolda dev,cin ve cadılarla karşılaşacak,ateşten bir denizden geçmek zorunda kalacaktır.Aşk ile Gayret Kalb ülkesine yola koyulurlar ve başlarından birçok badire geçer.Her badirede onları Suhan kurtarır. Mutlu sonla biten hikayede;işin sonunda Aşk'ın Hüsn'ü kendinden ayrı sanmasının onu yanlış yollara düşüren şey olduğunu,aslında Aşk'ın Hüsn,Hüsn'ün de Aşk olduğunu,birlikte ikiliğin var olmayacağını aslın birlik (teklik) olduğu mesajı ile
Hüsn ü Aşk Şeyh Galip'in kaleme aldığı divan edebiyatının son büyük tasavvufî mesnevisidir.
Şeyh Galib eserin “sebeb-i te’lîf” bölümünde, kendisinin de bulunduğu bir mecliste Nâbî’nin Hayrâbâd adlı eserinin methedildiğini, bir benzerinin yazılamayacağı ileri sürülünce Hayrâbâd’ın bazı kusurları olduğunu söyleyerek bu görüşe karşı çıktığını, meclistekilerin daha iyisini yazmak mümkünse bunu kendisinin yapmasını istediklerini anlatır. İki yıl önce divanını tertip eden ve o sırada yirmi altı yaşında bulunan Şeyh Galib Hüsn ü Aşk’ı bu olay üzerine yazmaya başlamış ve altı ay gibi kısa bir sürede tamamlamıştır.
Eserin kahramanları doğrudan doğruya Hüsn(Kadın) yani güzellikle bu güzelliğe ezelî yönelişin ifadesi olan Aşk’ın(Erkek) kendisidir.
Seyrüsülûkü anlatan Hüsn ü Aşk’ta bütün kişi ve yer adları tasavvufî birer semboldür. Hüsn hüsn-i mutlak (Allah), Aşk sâlik, derviş, Benî Mahabbet tarikat, Mekteb-i Edeb dergâh, Molla-yı Cünûn mürşid, Sühan kâmil mürşid, Gayret mücâhede, İsmet ihlâs, Kalp Kalesi gönül, Hûşrübâ nefistir. Ayrıca eserde yer alan kuyu, cadı, gulyabani, harâbe-i gam, deryâ-yı âteş ile diğer kişi ve yerler sâlikin aşmak zorunda olduğu engelleri temsil etmektedir. Eser ilâhî aşka erişebilmenin, Aşk’ın Hüsn’e kavuşmasının güçlüğünü belirtmek amacıyla kaleme alınmıştır.Ateş denizinde mumdan gemilerle menzil almaya çalışmak."
Şeyh Galip'in bir iddia uğruna 6 ayda yazdığı mükemmel eserinin sonuna geldik. Ben eseri okurken keyif aldım ama sanırım sebk-i Hint yani Hint usulü bana göre değil. Bu kadar imgeleme, hayal gücü ve soyutlama nedense bu eserde yer yer sıkılmama sebep oldu.
Mesnevi'nin çokça etkilerini gördüğümüz bu eserde zaten bu durumu Şeyh Galip kendisi de izah etmiştir:
Ben söz haznesinde yeni bir tarz gözettim. O hazneyi ben açtım, ben tükettim.
Sırlarını Mesnevi' den aldım, çaldım ama miri malı çaldım.
Gelelim eserimizin konusuna...
Hikayemizde Sevgioğulları (Benî Mahabbet) isimli bir Arap kabilesi vardır. Bir gece bu kabilede bir kız, bir de erkek çocuk doğar. Erkeğe Aşk kıza Hüsn ismini verirler, bu ikisini birbirlerine nişanlarlar. Öğrenim zamanları gelince ikisi de edep okuluna giderler, bu okulda Mollâ-yı Cünun isimli büyük bir hoca vardır. Eğitim aldıkları süreçte Hüsn, Aşk'a âşık olur.
İkisi zaman zaman mânâ gezinti yerine gitmekte gezinmekte, sohbet etmektedirler.
Hüsn, aşkını göstermekten çekinmez ama Aşk biraz daha çekingen kalır. Sonuç itibariyle ikisi de birbirini sevmektedir, fakat Hayret isimli kudretli bir kişi Hüsn ile Aşk'ın görüşmesine mâni olur. Bir süre mihmandar olan Suhan yoluyla mektuplaşırlar.
Aşk'ın Gayret adında bir lalası vardır ve sonunda ikisi Aşk'ın gidip Hüsn'ü kabile büyüklerinden istemesi konusunda anlaşırlar. Kabile büyükleri ise Aşk'ın bu arzusuyla alay eder ve eğer Hüsn'e kavuşmak istiyorsa Kalp Kalesi'ne gidip Kimyâ'yı alıp gelmesi gerektiğini söylerler. Oraya gitmek için heyecanlanan Aşk'a yolun zorluklarını, orada karşılacağı şeyleri anlatırlar. Kısaca bu işin "Ateş denizinde mumdan gemilerle menzil almaya çalışmak." olduğunu söylerler.
Her şeye rağmen Aşk ile Gayret, Kalp Kalesi'ne yola koyulurlar ve başlarından
9/10
"Hüsn ü Aşk" Mesnevisi Üzerine...
Bu eseri ilk okuduğumda Karaköy tünel tramvayına binip Şeyh Galip'in ders verdiği Galata Mevlevisi'ne gitmiş,
İçeride yapayalnız bir köşede oturup, uzun süre sessizliğin o manevi kokusunu teneffüs etmiştim.
Konuya dönersek, Galata Mevlevisi Şeyh Galib'in kaleminden dökülen bu mesnevi, insanın içsel yolculuğunun, aşkın ve güzelliğin derin manevî sembolizmiyle örülü öyküsüdür.
Eser, aslında dünyevi bir aşk hikayesi anlatmakla kalmaz; aynı zamanda insanın öz benliğiyle, Allah ile olan derin ve gizli bir buluşmasını simgeler.
Her bir sahne, insan ruhunun iç dünyasındaki tekamül yolunun, karanlıkları ile yüzleşip aydınlığa ulaşma mücadelesini adeta bir senaryo gibi gözler önüne serer.
Hikayenin Orijinal Konusu ve Metaforik Senaryoda Yaşananlar:
Öyküde, Aşk adlı kahraman, dünyevi bağlılıklarını geride bırakıp, ebedi güzellik ve hakikatin peşine düşer.
Bu yolda karşısına çıkan her engel, aslında onun kendi içindeki derin çatışmaların ve eksikliklerin yansımasıdır. Aşk; önünde beliren sonsuz çöller, engin denizler, dik dağlar ve sisli kavşaklar arasında yürürken, kalbindeki özlemi adım adım somutlaştırmaya başlar.
Senaryoda, Aşk; ilk adımını attığında içindeki coşku ve merakla doludur. Fakat ilerledikçe, kalbinin derinliklerinde saklı olan acılar, nefisle mücadelesi ve dünya illüzyonunun getirdiği hayal kırıklıklarıyla yüzleşir.
Her bir engel, ona içsel bir ders verir; her bir imtihan, ruhunun Allah ile olan bağını güçlendirir.
Yolculuğunun ilerleyen bölümlerinde, karşısına çıkan rehber figürler manevi bir mürşidin, kalbin sesinin ve hakikatin ışığının tezahürleri ona, aşkın aslında yalnızca duygusal bir serüven olmadığını, aynı zamanda içsel aydınlanmanın ve gerçek benliğe dönüşün anahtarı olduğunu öğretir.
Öykünün en doruk
Kendimce
Leyla ve Mecnun aşkını anlatan bir manzume (shakespeare bilmez). İkibinden fazla mısradan oluşuyor. Kitap Allahu Tealaya, peygamberimize, hocasına ve babasına methiyelerle başlıyor. İlk ne okuduğumu anlamadım, hatta aşklarını tarif ederken peygamberlerle kıyasa girdi; zıtlığa şaşırdım.
Kitabın ilk kısmı orijinal halini barındırıyor, ben sonrasındaki çeviri kısmından okudum. İçerisindeki tasvirler ve kelime oyunları çok özgündü. Genelde alıntı yapmada seçici davranırım, bu kitapla sayfamı alıntıya boğdum.
Şeyh galip muhteşem eserini son derece anlamlı ve güzel tasvirlerle sunmuş. Her ne kadar tercümeler bu ihtişamı yansıtmada geri kalmış olsalar da eserin anlatım derinliği muhteşem.
️Bu eseri elime alıp uzun önsözü okuyunca beni bekleyen okumadan korktum açıkçası.Divan edebiyatı ile muhabbetim lisede failün-failatün kısmında kalmıştı.Ve okudukça ve okuduğumu anlamadığımı anladıkça()Divan edebiyatının bana göre olmadığı kesinleşti.Sadece nesre çevrilmiş olan kısmını bile zar zor ite kaka okudum ve anlamadım diyebilirimDivan edebiyatını anlamak için ya bunun eğitimini almanız yada bu edebiyata meraklı olmanız gerektiği aşikar...Fakat, analiz atölyemizde Divan edebiyatı alanında iyi bir eğitim almış olan eğitmenlerimizin anlatımından sonra kitaba hayran oldum diyebilirim.Keşke anlatılan herşeyi bende okurken hissedebilseydim.Ama ileride tekrar bir şans vereceğim bu kitaba.Zira çok özel notlar aldım. O notlar ışığında daha iyi bir okuma yapacağıma inanıyorum.
.
️#hüsnüaşk a dair atölyede edindiğim notlar:
Hüsn ile Aşk'ın hikayesini anlatan bu eser,edebiyatımızda yazilan ilk roman olma özelliği de taşır. 18.yy'a damgasını vurmuş bir saray edebiyatı örneğidir.Henüz 25 yaşında yazdığı bu eser Divan edebiyatının en üst noktası ve Şeyh Galib'te bu edebiyatın son büyük ustasıdır.O dönemde sanat toplum için değil saray için yani üst düzey eğitim alan insanlar için yapılıyormuş.Toplumun haliyle bu sanattan benim gibi pek bir şey anlamadığı aşikarMesnevi'den etkilendiği için tasavvufi yönü ağır.İçsel yolculukla ilerleyen bir konuya hakim.Farklı pek çok öğeyi ve türü içinde barındıran bir başyapıt.Tabii anlayabilene!...
️@isbankasikulturyayinlari ndan çıkan bu eserde Şeyh Galib'in el yazısıyla yazdığı Osmanlıca orijinali, manzumların Türkçeye çevrilmiş hali, bugünün diliyle nesre çevrilmiş hali,içinde geçen sözlere ait sözlük, açılama (açıklayarak,metne yeni bir bakış açısı ekleme işi) ve bibliyografya bulunuyor.#abdülbakigölpınarlı nın çevirisiyle bu edebi
Puan vermedi·431 syf.·
2020 4. kitabı
Hüsn ü Aşk'ın bahsini zaman zaman bazı yerlerde görüyor; ama boyumu fazlaca aşacağını düşündüğüm bir eser olduğu için okumaya yanaşamıyordum. Ama sonra denk geldik bu kitapla bir vesileyle. Bir şekilde okurum deyip aldım o gün. Aylar sonra da, koronavirüs salgınından dolayı eve kapanmışken, sırasıdır şimdi dedim, otur masa başına, oku bakalım. Bu incelemede yazacaklarım elbette sınırlı bakış açımdan görebildiklerim itibariyledir; bu kitap okuduğum ilk divan edebiyatı eseri olmasının yanı sıra, bu eseri hakkıyla okuyabilecek düzeyde bir dil bilgisine de sahip olmadığımı da ekleyeyim. Bu incelemeyi daha çok günümüz Türkçesine hapsolmuş çağdaş bir okurun bu "aşk" hikâyesine bakışı olarak düşünün.
Öncelikle bu kitabı yukarıdaki tariflere uygun bir insan nasıl okumalı öyle başlayalım. Elbette, eğer mümkünse, eser hakkında bir ön araştırma yapmak faydalı olacaktır. İş Bankası Kültür Yayınları'ndan çıkan baskısında Abdülbaki Gölpınarlı'nın kapsamlı bir önsözü var; ama önsözdeki çoğu husus divan edebiyatı hakkında kapsamlı bir bilgi birikimine sahip olanlara hitap edecek düzeyde. Yine de bu önsözde eserin yazıldığı zamandaki şartlara ilişkin anlaşılır bilgiler de verilmiş. Bununla beraber önsözde veya yapacağınız araştırmada olay örgüsünü öğreneceğim diye çekinmeyin; zira bu eserin olay örgüsünü bilmenin zarardan çok faydası dokunacak.
Eseri okumaya gelince... Öncelikle ben günümüz Türkçesi ile okuyayım sadece bana yeter gibi düşünmeyin. Her ne kadar tamamıyla idrak ettiğimi iddia edemesem de, asıl metindeki güzel söyleyiş ve kelime oyunlarından bihaber okuyuş çok yavan kalabilir. Dilin büyüsü diye bir şey varsa, Hüsn ü Aşk'ta bunu açık bir şekilde görmeniz mümkün. Bir tavsiye olarak, o güzel ahengi hissedebilmek için, 5'erli gruplara ayrılmış beyitleri tek tek okuyup
Puan vermedi
Hüsnü Aşk, Şeyh Galip'in en önemli eserlerinden biri olup, klasik Türk edebiyatının zirve noktalarından sayılır. Şeyh Galip, bu eserinde tasavvufi bir aşkı, divan edebiyatının estetik ve mistik değerlerini yansıtarak ele alır.
Eser, adını "hüsnü aşk" yani güzel aşk kavramından alır ve bu kavramı, hem tasavvufi hem de dünyevi bir bakış açısıyla inceler. Şeyh Galip, aşkı, bir yandan dünyevi güzelliklerin ötesinde bir mistik arayış olarak sunar, diğer yandan da bu aşkın insanın ruhsal ve manevi bir yükselişe yol açmasını amaçlar.
Şiirlerinde sıkça kullanılan tasavvufi terimler ve semboller, okuyucuya derin bir manevi yolculuk sunar. Eserin dili, döneminin klasik üslubunu yansıtır ve bu da eserin anlaşılmasını zaman zaman zorlaştırabilir. Ancak, bu dilin zenginliği ve estetiği, eseri edebi açıdan son derece değerli kılar.
Sonuç olarak, "Hüsnü Aşk" hem dönemin edebi akımlarını hem de tasavvufi düşünceleri yansıtan önemli bir eserdir. Şeyh Galip'in bu eser aracılığıyla sunduğu derinlik ve güzellik, klasik Türk edebiyatına katkı sağlamış ve onu bugüne kadar etkili bir şekilde yaşatmıştır.
Yazar Hakkında
Şeyh GalipYazar · 9 kitap
Galib Mehmed Esad Dede veya tanınan kısa adıyla Şeyh Galib (1757, İstanbul - 1798, İstanbul), Türk divan edebiyatı şairi, mutasavvıf. 1757 yılında İstanbul'da doğdu. 9 Haziran 1791 tarihinde Galata Mevlevihanesi şeyhliğine atandı. 1798'de vefat eden Galib Mehmed Esad Dede, avluda yer alan türbeye defnedildi.Esed ve Galip mahlaslarıyla yazdığı şiirlerini toplayarak 24 yaşında iken divanını meydana getirdi (1780). Sembolizm benzeri bir tarzın Türk edebiyatındaki öncüsü olmuş, birçok buluşu ve yarattığı mazmunlarla Divan Edebiyatı'nın gelişmesinde büyük bir rol oynamış olmasına rağmen divan şiirinin geleneklerinden de kopmamıştır. Bugün Şeyh Galip'in şiirleri gösterdiği harika sembolizm ve betimlemelerle özellikle Batıda fazlasıyla beğeni toplamaktadır. Şeyh Galip'in eserlerinin en önemli yönlerinden birisi de tasavvufi temellere sahip olmasıdır.
