Sinem Sal ile tanışma kitabım olan Mihrap, genel çerçeveden bakacak olursak çocuk gözünden bir yas hikayesi. 12 Eylül öncesi sonrası dönemlerle alakalı bu ara çok sık kitap okuyorum ve üst üste geldi ve gariptir ki hep de çocuk gözünden olmaya başladı. Roman aslında büyük siyasi olayların yansımalarının sadece sokaklarda değil de, evlerde de anlattıldığını bir çocuğun gözünden bakarak bize çok daha aslında içine gireceğimiz bir ortam yaratarak samimiyeti ile yüreklerimize dokunarak anlatıyor.
Mihrap, Sinem Sal’ın Bizim Zamanımız romanında yetişkin hâliyle tanıttığı Mihrap’ın çocukluğuna iner. Yaptığım araştırmaya göre iki kitabı sıralı okumaya gerek yokmuş, sadece bir kök hikayesi olarak görmekte anladığım kadarıyla fayda var. Mihrap karakterini yetişkin olarak da görmek isteyenler o kitabı da okuyabilir.
Şimdi gelelim kitabımıza; kitabın adı da olan Mihrap, 12 Eylül döneminde İstanbul Hasköy’de yaşayan, çocuk aklıyla dünyayı anlamlandırmaya çalışan, neşesiyle acısını bastırmaya uğraşan bir kız çocuğudur. Babasını kaybetmesiyle birlikte onun dünyası da ülkenin siyasal karanlığıyla aynı anda yıkılır. Dedik ya işte çocuk aklı diye, 40 gün boyunca ölülerin eve gelmesi hurafesi kızımızı babasının da geleceği umuduna sürükler. Darbeye eğer ki müdahale edebilirse babası geri dönecektir. Bu hurafeye olan masum inancı kitabın bana kalırsa en vurucu noktası.
Kitap boyunca Mihrap’ın çocuk dünyası, mahalle, aile, yas, kadın dayanışması, korku ve neşe iç içe ilerler. Darbenin dönüştürdüğü şeylerden biri de eşini kaybeden Mihrap'ın annesi olan Asiye'dir. Başta “lokum gibi” görünen anne, yaşadıkları karşısında sertleşir; Mihrap’ın gözünde “hükümet gibi kadın”a dönüşür. Bu dönüşüm, yalnızca bir kadının dul kalışı değil; ekonomik, toplumsal ve duygusal zorunluluklar altında ayakta