Mükemmel Dokuzlu
Ngugi Wa ThiongoYazar:
Ngugi Wa Thiongo
Çevirmen:
Seda Ağar
Yorumlar ve İncelemeler
Ngugi Wa Thiong'o'dan okuduğum üçüncü kitap olan Mükemmel Dokuzlu'ya ilk inceleme benden. Bir Seda Ağar çevirisi. Yazarın, kendi halkı olan Gĩkũyũ halkını anlattığı ve bir efsaneye dayanan kitaba geçmeden önce kısaca efsaneden bahsedeceğim.
Gĩkũyũ halkının kökeni, on klanın kurucu ebeveynleri olan Gĩkũyũ ve Mũmbi'ye dayanır. Çift, Kenya Dağı'nın zirvesinde yaşar ve dokuz kızları olur. Ama aslında kızlarının sayısı ondur ve böylece Mükemmel Dokuzlu oluşur. Kızlar evlilik çağına gelince, babaları dağın zirvesine çıkar ve Tanrı'dan kızları için birer talip diler. Ertesi gün evlerinin dışında on erkek beklemektedir ve Gĩkũyũ halkının on klanı on kızın adını alır.
İşte efsane böyledir. Peki ya Thiong'o ne yapmıştır? Bilinen yaratılış efsanesini yeniden anlatmaktır yazarın görevi aslında. Hayal eder ve ansızın kapıda beliren on erkeğin nereden geldiğine bir cevap arar. Ve böylece, dokuz kızın seçimini nasıl yaptığını açıklayan destansı bir hikâye üretir. Ancak bir fark vardır ve bu fark tüm kitabın içinize işlemesine neden olur. Bu hikâyenin kahramanı kadınlardır. Erkekler tarafından değil kadınlarca şekillenir destan. Erkek kardeşleri olmadığından, her işi kendileri yapar dokuz kız. Toprakla uğraşır, ateş yakar, kıyafet ve silah yapar, evler inşa ederler. Güçlü karakterlere sahiptirler ve akıllıdırlar. Ki bu da onların ilk feministler olduklarının göstergesidir.
Aklın, kalbin ve ailenin birleştirdiği bir hikâye anlatıyor Thiong'o. Açgözlülüğü, savaşı, kavgayı değil barışın ve sevginin iyileştirici gücünü gösteriyor bize. Hem dokuz kızı hem de erkekleri aynı sınava dahil ederek, kadın ile erkeğin eşit olduğu mesajını veriyor. Umuda ve cesarete sarılarak ilerlemenin getirdiği zaferle taçlandırıyor hikâyesini. İnsanın insana zulmünü, insanın hayvana ve bitkiye zulmünü,
Yazar bu kitabında kendi halkı, kendi etnik kabilesi Kikuyu insanlarının yaratılış mitini anlatıyor. Burada anlatılan öykü orijinal metnin ne kadarını yansıtıyor ya da yazar acaba kendinden birtakım ilaveler yapmış mı bilmiyoruz. Kikuyu halkı tıpkı Adem ve Havva misali Gikuyu ve eşinden türüyor. Tanrı onları önce Kenya Dağı’na yerleştirir. Dağda dokuz ay uyuduktan sonra yeryüzüne gönderilirler. Yeryüzünde bitki ve hayvan faunası gelişmiş, serpilmiştir. Gikuyu ve eşinin 10 kızları olur hepsinin de isimli W harfiyle başlar ancak on kızdan dokuz tanesinden bahsedilir daha çok. Wariga isimli onuncu kız her ne kadar silik kalsa da kitapta bence en önemli yere sahip.
Kızların hepsi çok güzel ve alımlıdır. Erkek kardeşleri olmadığından her işlerini kendileri yapar. Erkekler kadar becerikli, güçlü, kuvvetli, korkusuz, bilge ve bağımsızdırlar. Burada aslında dikkatinizden kaçmadığı gibi feminist bir hikâye söz konusu. Bu muhteşem dokuzlu akla Amazon kadınlarının hikâyesini de getirebilir. Öyle ki bu kızlar çok geçmeden başka kabilelerin erkeklerinin dikkatini ve ilgisini çekerler. 99 erkek hemen o kabileye koşar. Hikâyenin geri kalanı zaten kur yapma üzerinedir. Bir kızı 1000 kişi ister bir kişi alır misali bu erkekler 9 kız için çeşitli sınavlara tabi tutulurlar. Kadınlar her seferinde hepsinden daha iyi performans sergilerler. Sıra en önemli, en çetin sınava gelir: Efsanevi Ay Dağı’na gidilecek, oradaki devle cenk edilecek ve onuncu kız kardeşlerinin sakat ayağını tedavi edecek ilaç alıp getirilecek. Bu yolculuk uzun ve tehlikelidir. Yolculuk sırasında vahşi hayvanlarla savaşırlar, tehlikeli arazilerden geçerler, insan yiyen devlerle ve canavarlarla savaşırlar. Erkeklerin bir kısmı bu yolculuğa katılmadan evlerine döner, bir kısmı ise yolculuk esnasında ölür. Yolculuk
9 SAYISININ ÖNEMİ;Edebiyat & Roman
Sayı frekansının, enerjisinin yoğun olduğu Afrika topraklarına gidiyoruz bu kez...
Kikuyu Kabilesine,burada ki yaşam yolculuğumuz güneş gibi aydınlık olacak emin olabilirsiniz.
Sayı frekansı dedim çünkü bu kabilede "9" sayısı büyük önem taşıyor.Araştırdığımda ise dokuz sayısının insan hayatına verdiği enerji,dünyanın daha iyi bir hale gelmesi için neler yapılmalı? sorusuna cevap olarak vermiş yazar ve bu sorunun cevabını satırlar boyu görmeniz mümkün.
Çok başarılı buldum.Dokuz kız,99 erkek ve dokuz ay bu imgelerin hikaye de önemli bir yere sahip olduğunu düşünüyorum.
Dişil enerjinin dünyaya kattıkları zaten tartışılmaz bu dokuz dişil enerjinin yaşadıkları, evrene kattıkları,yaşam kaynaklarını doğadan nasıl alıp özümsediklerini,güneşe,aya,yıldızlara,bitkilere,doğaya verdikleri önem ve yazarın bunları destansı bir dille kaleme alması muazzamdı.Yine sürrealist akımı vardı ve bu akımın hikayeye masalsı bir tad vermesini çok başarılı buldum.Okura sağladığı doygunluk tartışılmaz.
Ve öğretiler...İnsanları bu derece önemsenmesi doğumu ve ölümü,başlangıcı ve bitiş noktası ve yaşamı yani hayatta ki süreci harika anlatmış yazar çok başarılıydı.Her kelimesi derinlik taşıyan,yazılan şiirler ve dualar bile durup düşünmeyi sağlayan muazzam bir metindi.
Ve feminizm,dokuz amazonun nasıl yetiştiği,yaşamlarına zarar veren tüm olumsuzluklarla ettiği savaşları ve sağlanan başarıyı büyük keyifle okudum.
Her dişil enerjinin içinde saklı kalan gücünü keşfetmesi için bu satırlara mutlaka yer vermeli.
Sevgiler
Afrika edebiyatının mitsel yolculuklarla harmanlanmış destansı bir yaşamı anlatıyor. Soluksuz okunabilecek bir güzellikte ve akıcılıkta. Anlatım şiirsel olduğu için olayların akışı zihnimizde bir sürükleyici bir animasyon filmi izlercesine özel bir an içine sokuyor. Şaşırtıcı bir kurgu aynı zamanda. Birbirinden mükemmel Kızlarını evlendirmek için verilen sınavların destanlaşan öyküsü var. Bir yolculuğa çıkarıyor ve iyi hissettiriyor ruhunuzu. Kitabın insana vermesi gerekenleri veriyor. Yeni bir tarz arayışındaysanız okuyun derim. Keyifli okumalar.
Puan vermedi·144 syf.··
Beğendi
·2023 30. kitabı
·3 günde okudu
·Okunma: 27 Mayıs 2023 13:29
Ngŭgì Wa Thıong’o’nun okuduğum ilk kitabı. Kendisi Afrika edebiyatının önemli isimlerinden biri.
Kitapta; kendisinin de mensubu olduğu Gikuyu halkının efsanesini destansı bir şekilde anlatıyor. Feminist vurgular ve mitolojik unsurlar kesinlikle ön planda diyebilirim.
Hikaye “Mükemmel Dokuzlu” olarak adlandırılsa da aslında 10 kız kardeşi anlatan bir hikaye. Hayatları, seçimleri, evlilikleri, klanları, maceraları, çocukları, doğa, mücadele, savaş, azim ve kararlılık, aile ilişkileri ve yurt arayışı konu alınmakta genel anlamda.
Şiirsel, destansı ve akıcı bir kitap. Hikaye ve o hikayeyi yorumlama ise; muazzam. Çevirisi de gayet anlaşılır ve yormadan okutan bir eser.
Keyifli Okumalar!
Herkese Merhaba,
Ayrıntı Yayınları edebiyat dizisinden çıkan Mükemmel Dokuzlu’da farklı inanç yapılanmaları üzerine Afrika kıtasında yaşayan Gikuyu halkına dair köken mitinin anlatıldığı bir hikâye okuyoruz. Diğer köken mitlerinden ne farkı var ve üzerine neden bir kitap yazılmış ki derseniz, edebiyat faktörü derim. Benim yazardan okuduğum ilk kitabımdı şiirsel anlatım tarzını oldukça sevdim.
Afrika kıtasının ve dünya edebiyatının büyük isimlerinden olan Kenyalı yazar, Gikuyu halkının köken mitini feminist bir vurguyla anlatılıyor ve bunu yaparken edebiyatta destan türüne yakın şiirsel bir anlatı kullanılıyor. Gikuyuların doğuş hikâyesini, yurt ve güzellik arayışını, doğa koşullarıyla mücadelesini, kadın cesaretini, azmi, birliği ve aile faktörü ile hayatı barış içinde yaşama unsurlarını ele alıyor. Afrika kıtası zaten başlı başına zorlu bir coğrafya iken yazar bu coğrafya halkına dair ele aldığı köken miti tam anlamıyla yapıcı bir destana dönüşüyor.
Kitabın konusu ise; Kökenlerini oluşturan ilk insanlar Gikuyu (Erkek) ile Mümbi’ye (Kadın) dayanmaktadır. Tanrı bu çifti Kenya dağının karlarla kaplı zirvesine koyar. Çiftimiz dağın etrafındaki toprağı inceler ve evlerini Mükürüweini adını verdikleri bir yere kurarlar. On tane kızları olur aslında ama böylelikle Mükemmel Dokuzlu oluşur. Kızlar evlilik çağına gelince Gikuyu yine dağın zirvesine çıkar ve Tanrı’dan kızları için talipler ister. Ertesi gün talipler gelir. İleride Gikuyu halkını oluşturacak on kılan kurulmuş olur böylelikle. Erkek kardeşleri olmadan büyüyen, kendi ayakları üzerinde durmak zorunda olan bu kızlar ileride Afrika kıtasının en önemli halkları arasında yerini alacak olan Gikuyuların köken efsanesini yazarlar.
Kıtaya dair kültür yapısını anlayabileceğimiz, kıtada yaşayan, halklar arası sosyal
Reklam
Yazar Hakkında
Ngugi Wa ThiongoYazar · 8 kitap
İngilizce ve son zamanlarda Giküyü dilinde eserler veren Kenyalı yazar. Sanatçının çalışmaları arasında romanlar, oyunlar, kısa öyküler, denemeler, eleştiriler ve çocuk öyküleri yer almaktadır. Sanatçı, Gikuyu dilindeki Mutiiri adlı gazetenin kurucusu ve editörüdür. Bunun yanında Kenya'da kaldığı hapishaneden 1977'de çıktıktan sonra sürgüne yollandı. Gittiği Abd'de Yale Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak çalıştı. Daha sonraları ise New York Üniversitesi'nde de aynı görevde çalıştı. Öyle ki bir süre sonra bu üniversitede karşılaştırmalı edebiyat ve performans dalında profesörlük düzeyine yükseldi
Kamiti adlı cezaevindeyken, kendine verilen tuvalet kâğıdının üzerine Caitaani mũtharaba-Inĩ (Devil on the Cross) adındaki Gĩkũyũ dilinde verdiği ilk çağdaş romanını yazdı
