Üç Kuruşluk Roman
Bertolt BrechtYazar:
Bertolt Brecht
Çevirmen:
Sema Özkaya
Tahmini Okuma Süresi:
7 sa. 39 dk.
Sayfa Sayısı:
270
Basım Tarihi:
Mart 2013
İlk Yayın Tarihi:
1972
Yayınevi:
Oda Yayınları
Orijinal Adı:
Dreigroschenroman
ISBN:
9789753850803
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Brecht'in zekasının müthiş bir örneği. Kesinlikle tavsiye ederim. Sadece başka bir yayınevinden almanızı öneririm. Ben Oda Yayınları 7. basımı okudum. Açıkçası korsan kitap okuyorum hissine kapıldım. Buna rağmen kitap beni çok etkiledi.
Keyifli okumalar
Üç Kuruşluk Roman/ Bertolt Brecht
“İnsan insanın kuruşudur.” Bu alıntı aslında kitabın özeti niteliğindedir. Bir yerlere gelebilmek, bir şeyler kazanabilmek için insanın harcayacağı ilk şey insandır; ama bu insan güçsüz, yaralı, aciz ve kullanılmaya müsaitse.
Yaralı bir asker olan savaşta tek bacağını kaybeden George Fewkoombey’in ülkesine döndükten sonra kendisine iş olarak sunulan bir dilencilik şirketine girmesiyle başlıyor roman. Şirketin sahibi Peschum kolay yoldan para kazanabilmenin başka yollarının arayışı içindeyken ucuzluk dükkanları zincirine katılır ve entrikalarla dolu bir dünyanın kapısı da böylece aralanır.
Kapitalizmin acımasızlığının hüküm sürdüğü, her türlü yalan ve dolanın mübah sayıldığı bir dünyaya ağır bir politik ve antimilitarist eleştiri hakimdir romanda.
Finalinde ise; kurulan mahkemede görülen davalarda Darwin’i düşünüyoruz ve evrim mekanizmasının her yerde kusursuzca işlediğine bir kez daha tanık oluyoruz. “Büyük balık küçük balığı yer.” Ve her zaman da bu duruma göz yumulur, itinayla… tüm destekçileriyle…. bakanları ve din adamlarıyla…
Söyleyecek çok sözüm var ama bu romanı okuyun da öyle konuşalım diyorum şimdilik. Okuyanlar beni anladılar eminim.
Sevgiler
#alıntılar
“Her şeyi para kazanmak için yapmak isteyen kişi bir zavallıdır, bu parayı kazanabilse bile. Özü eksiktir. Hiçbir şey değildir ve olamaz.”
“Çok az insan ne kadar kötü yaşadığını biliyor.”
“Ama ben biliyorum ki: Ancak büyük suçları işleyenler yakalanmazlar. Ve böylece küçük suçları da işleyebilirler.”
#önerikitap
Brecht...
Puan vermedi
1800'lü yılların sonunda İngiltere, sömürgesi olan Güney Afrika ile savaşır. Askerden tek bacağını kaybetmiş olarak dönen Fewkoombey dilencilik yapmak zorunda kalır.
Bu dönemde ticaret ile uğraşan kişiler İngiliz devletine, askerleri taşıması için çürük gemileri değerinden fazla bir fiyata satarlar. Ve bunu yaparken de vatanseverliği elden bırakmazlar.
Dönen ticari dolaplar, kendi kızını bile iş ilişkileri için kullanan bir baba, savaşa gidenler üstünden iş yapanların vatanseverlik söylemleri, yoksulluk...
Brecht büyük bir sanatçı ve yazar. Sanki bir anın en çarpıcı fotoğrafını çeker gibi bir romandı. Hem de görüneni değil, görünenin arkasını gösteren bir fotoğraf.
Üç kuruşluk operasının roman haline getirilen kitabıdır.
Brecht aynı zaman da diyalektik tiyatronun kurucusu ve şairdir.
Kendisini kısaca tanımlamak gerekirse 20. Yy önde gelen komünistlerindendir.
Bu nedenle oyunlarında,romanlarında bozuk düzen çarklarını,kapitalist sistemin insan ahlakı üzerinde etkilerini,ironik bir biçimde ince detaylarla işlemiştir.
Spoiler;
Nasıl yaşar insan? Çiğneyerek, ezerek,
Öbür insanları yiyerek!
Yalnız böyle yaşayabilir insan
İyice unutabilmek için insan
Olduğunu.
"İnsan insanın kuruşudur" bu söz kitapta beni en çok etkileyen söz oldu. Kuruş meselesi ise herkese aslında en başında bir kuruş verildiği, bu kuruşu çoğaltanların daha fazla kazandığı ama çoğaltamayanların ellerindekinden de olduğu bir hikayeye dayanıyor. Brecht, insanların para hırsı ve parası olanın daha da çok kazanması ama olmayanın kaybetmesi gibi düşününce rahatsız olduğumuz ama aslında hepimizin içinde bulunduğu bir durumu işlemiş.
Roman askerdeyken bir bacağını kaybetmiş Fewkoombey ile başlıyor, bacaksız ve sefil bir şekilde iş ararken Peachum adlı, dilencileri toplayıp kendi için çalıştıran birine rastlıyor, roman da tam burada şekilleniyor. Peachum, Peachum'un kızı Polly, Macheath gibi insanlığın farklı yüzlerini gördüğümüz karakterlerden oluşmakta üç kuruşluk roman ve aslında bir baş karaktere sahip değil, bana niyeyse hepsi bir duygu sembolünü temsil ediyor gibi geldi okurken. Örneğin Peachum ve Macheath ne kadar zıt karakterler olarak gösterilse de açgözlülük ve hırsı temsil etmekteler, sadece farklı tarzlarda fakirleri sömürerek. Polly ise bir şehvet unsuru, para hırsı yanında şehvet olmazsa olmazdır. Tabii bunlar kötü değil gerçek karakterler, bundan dolayı da kitabı okurken bolca rahatsızlık duyacaksınız. Romanımızın sonunda ise başta gördüğümüz Fewkoombey bir yargıç rolünde, bu kuruş hesabını çözmeye kendini adamış bir şekilde. Ama her ne kadar iyi bile olsa bu dünyada iyiler değil parası olanlar kazanmakta.
Bu kitap üç kuruşluk opera veya beş paralık roman şeklinde de bulunabilir. Eserin ismi ne olursa olsun insanın kendi türüne yaptığı sömürüyü çok iyi bir şekilde gözler önüne sermektedir.
Düşünün karanlığı ve acı soğuğu,
Feryatların yankılandığı bu vadide.
Brecht - Üç Kuruşluk Opera
Sosyolojik, psikolojik buhranlar içinde kaybolan biz ve kendi elimizle yarattığımız drama.
Diyalektik Distopya!
Bertolt Brecht Felsefesi ve Üç ‘‘Kuruşluk Roman’’ı
Epik tiyatronun öncülerinden birisi olan Bertolt Brecht'in ölümsüz eseri aslında ''Üç Paralık Opera'' adlı oyununun devamı niteliğindedir. Yani bu romanı, daha iyi anlamanız için oyununu da izlemeniz tavsiye edilir. Öte yandan eğer bir Brecht romanı okuyorsanız, öncelikle onu ve onun düşünce sistemini iyi anlamanız gerekmektedir. Öncelikle Brecht ve düşünce sisteminden bahsetmek gerekirse:
Bertolt Brecht Almanya'da dünyaya gelmiş, 1935 yılında Nazi'ler tarafından vatandaşlıktan çıkarılmıştır. Tiyatro kuramcısı, oyun yazarı, tasarımcısı ve bir Komunisttir. Diyalektik Tiyatro türünün öncüsü olmuştur. Zengin Aristokrat bir ailenin çocuğudur. İlk tiyatrolarını Alman Dışavurumcu anlayışıyla yazar. Daha sonraları ise kendi özgün stilini ortaya çıkarmaya başlar. Bertolt Brecht eserlerinde genellikle burjuva sınıfını eleştirir ve proletarya sınıfının yaşadığı zorlukları anlatır. Savaş karşıtıdır. Tiyatroyu, zengin sınıfın eğlence aracı olarak değil de proletaryanın da gözlemci olduğu bir araç olarak görür. Bu nedenle teori ve pratikte Marksist ve Leninist eğilimin tüm boyutlarını oyunlarına yansıtır. Onun için sınıflı toplum değil de sınıfsız toplum vardır.
Üç Kuruşluk Roman’da:
19. Yüzyıl İngiltere’sinde yaşayan, savaşta bacağını kaybetmiş bir gazi olan Fewkoombey aynı zamanda dilencilik yapmak zorundadır. Bu dilenci çetesi lideri de Bay Peachum’dur. Onun ve Fewkoombey’in başından geçen olaylar ve farklı olaylar çevresinde kapitalizm eleştirisi yapılır. Olay örgüsü vardır fakat karakterlerde değişiklik olur. Ancak olay örgüleri arasında konu devamlılığı vardır. Yazar anlatmak istediği konuları, bir savaş üzerinden anlatır.
Bay Peachum, çevirdiği işlerden büyük ve haksız kazançlar sağladığı halde, bunlarla doymaz.
“Eyüb’ün kitabı“1000Kitap
Tiksiniyorum artık yaşamaktan. Bırakın beni,
Günlerim bomboş benim.
Sevdiğin ve saydığın bir insan nedir ki?
Her gün evine gidip her an deniyorsun onu.
Günah mı işledim, ne yapayım, söyle ey insanlık koruyucusu?
Niçin beni kendi amaçlarına hedef yapıyorsun, öyle ki ben kendime bile yük oldum.
Ve niçin benim kötülüklerimi affetmiyorsun,
günahlarımı hoş görmüyorsun? Çünkü şimdi toprağa gireceğim, ve sen beni yarın aradığında burada olmayacağım.
EMPARYALİZM KURBANLARI;Edebiyat
1900 yılların Londrasından sesleneceğim bu kez herbirinize.Üç kuruşluk Opera olarak gösterimde olan ardından benim çok etkilenerek yazıya döktüğüm üzerinde sekiz yıl çalıştığım bir "Satirik Roman" elinizde tuttuğunuz.
O yıllar da yaşanan fakir ve zenginlerin,sömüren ve sömürülen halkı o zaman ki rejimi sizlerle paylaşacağım evet...Paylaşacaklarım size hiç de yabancı gelmeyecek emin olabilirsiniz.
Yıl 2021 olmasına rağmen okuduklarım içler acısı...İnsanın içini yakan ise değişen hiçbir şeyin olmaması, insanoğlunun hiçbir gelişme göstermemesi... Ya da sisteme kurban edilerek gösterememesi kim bilir...
Bazı durumlarda halk olarak değiştirmek istediğimiz o kadar nokta var iken insanın elinden birşey gelmemesi ve olanlara seyirci kalması acı olan da bu değil mi zaten?
Gözünden sakındığın evladını bile para ve ticaret uğruna sisteme kurban etmek ne kadar acı...Kendin gibi olamamak,karakterinden ödün vermek,ayakta kalma mücadelesini yaşarken hırsının,paranın,gücün içinde ezilmek... Yavaş yavaş yok olmak....
Bunları zaten günümüzde yaşıyoruz fakat yaşamadığınız ya da hiç yaşama imkanınızın olmadığı yıllarda da aynı gücün emparyalizmi bu derece toplumda insanların hayatlarında okumak çok sarsıcıydı.
Ve eserde geçen karakterle emparyalizmin içinde ordan oraya savrulurken,biçim değiştirmesi farklı rollere girmesi olağanüstüydü.
Günümüzü daha iyi anlamak için bile olsa o yıllara gitmek gerektiğini düşünüyorum.
Sevgiyle Kalın.
Beş Paralık Roman tek kelimeyle muhteşemdi, bayılarak okudum. Savaş ve sistem eleştirisi muazzam bir kurguya yedirilmiş, son derece sağlam karakterlerle anlatılmış. Hem edebi açıdan oldukça doyurucu, hem de eleştirileriyle oldukça sarsıcı bir klasik. Bertolt Brecht’in tarzı Charles Dickens’a benziyor biraz, özellikle Müşterek Dostumuz’u anımsattı kitap yer yer. 1900’lerin başında, Afrika’daki İngiliz sömürgelerinde savaşlar sürerken, Londra’daki insanlar, askerler, halk, tüccarlar, politikacılar ve finans sektörü resmediliyor. Oldukça akıcı ve sürükleyici. Mutlaka ama mutlaka okuyun.
Reklam
Yazar Hakkında
Bertolt BrechtYazar · 78 kitap
Bertolt Brecht, kısaca Bert Brecht. Asıl adı Eugen Berthold Friedrich Brecht (d.10 Şubat 1898 Augsburg - ö.14 Ağustos 1956 Berlin) 20. yüzyılın en etkili Alman şairi, oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni olarak nitelendirilir. Eserleri uluslararası alanda da saygı ile kabul görmüş ve ödüllendirilmiştir. Daha önce Erwin Piscator tarafından adı konulan epik tiyatronun, diğer bir deyişle "Diyalektik Tiyatro"nun kurucusudur. Brecht kendisini (Walter Benjamin'e söylediği gibi) "komünist" olarak tanımlar.
