Yazar:
Falih Rıfkı Atay
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 59 dk.
Sayfa Sayısı:
176
Basım Tarihi:
18 Ağustos 2024
İlk Yayın Tarihi:
1932
Yayınevi:
Pozitif Yayınları
Orijinal Dil:
Türkçe
Orijinal Ülke:
Türkiye
ISBN:
9786057531797
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Diğer Baskılar
12 diğer baskı · Tümünü Göster
Zeytindağı
10,5bin okunmaPozitif Yayınları · Eylül 2011 · 192 s.
Zeytindağı
3.568 okunmaPozitif Yayınları · 2018 · 176 s.
Zeytindağı
369 okunmaPozitif Yayınları · 18 Ağustos 2024 · 176 s.
Zeytindağı
65 okunmaBateş Yayınevi · 1981 · 140 s.
Zeytindağı
55 okunmaCumhuriyet Gazetesi Yayınları · Aralık 1998 · 160 s.
Zeytindağı
51 okunmaMilli Eğitim Bakanlığı Yayınları · 2001 · 179 s.
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Tarihe Tanıklık Öyküsü
Zeytindağı Falih Rıfkı Atay
Zeytindağı, Osmanlı’nın Kudüs’teki son yıllarını, Cemal Paşa’nın 1. Dünya Savaş’ın da Suriye - Filistin cephesindeki askeri idaresini, savaşlar, Cumhuriyet’e geçilirken neler yaşandığını anlatan muhteşem bir eser, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü birebir yakınlarındaki insanlardan dinlemek, okumak çok güzeldi benim için, Milli Mücadele’yi daha iyi anlamak için mutlaka okunması gereken bir başyapıt! Zeytindağı beğendiğim kitaplar dünyasında yerini aldı.
Zeytindağı Falih Rıfkı Atay
Zeytindağı, Osmanlı’nın Kudüs’teki son yıllarını, Cemal Paşa’nın 1. Dünya Savaş’ın da Suriye - Filistin cephesindeki askeri idaresini, savaşlar, Cumhuriyet’e geçilirken neler yaşandığını anlatan muhteşem bir eser, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü birebir yakınlarındaki insanlardan dinlemek, okumak çok güzeldi benim için, Milli Mücadele’yi daha iyi anlamak için mutlaka okunması gereken bir başyapıt! Zeytindağı beğendiğim kitaplar dünyasında yerini aldı.
Birinci Dünya Savaşı’da görev almış Falih Rıfkı Atay, Ortadoğu’da bulunduğu zamanları anlatıyor. Yaşanmış olaylar kitapta yer alıyor.
Acı bir durum. Savaşa girmişiz, yeterli insan ve teçhizatın yok ve çöl ikliminde, senden daha fazla sayıya sahip insan gücüne ve silaha karşı savaşıyorsun. Suriye ve Kanal Cepheleri’nde çekilen bu sıkıntılar, yazarın anılarıyla kaleme dökülmüş. Ne zorluklar çekildiği ve kahraman Türk askerinin çöllerde şehit olduğu aktarılmış.
Diyor ki yazar: “Mustafa Kemal bu savaşa girmezdi”. Nice canlar kaybettik. Analar oğlunu istasyonlarda bekledi. Bu vatan böyle kuruldu.
Ders alınması gereken gerçek bilgilerin olduğu kitabı özellikle yeni neslin, herkesin okuması dileğiyle…
Puan vermedi·159 syf.··
Beğendi
·2025 104. kitabı
·5 saatte okudu
·Okunma: 28 Kasım 2025 15:56
Kitabı beğendim. Ben tarih kitaplarını yeni yeni okumaya başladım bu yüzden çok kalın kitaplar tercih etmemeye çalışıyorum. Zeytindağı kısa, akıcı ve dolu dolu bir kitaptı. Başta çok övüldüğü için ama kısa olduğu için beklentim düşüktü ama beni yanıltan bir kitap oldu. Herkesin okumasını tavsiye ederim.
Falih Rıfkı Atay’ın Zeytindağı adlı eseri, yalnızca bir hatırat değil; çöken bir imparatorluğun içerden, sarsıcı bir yüzleşmesidir. Osmanlı Devleti’nin son yıllarını, özellikle I. Dünya Savaşı sürecini, yazarın bizzat tanıklıklarıyla anlatan bu kitap, okuyucuyu tarihin soğuk sayfalarına değil, yaşanmışlığın tam ortasına bırakır.
Cemal Paşa’nın yanında Suriye ve Filistin cephelerinde bulunan Falih Rıfkı, İttihat ve Terakki kadrolarının yanlışlarını, halktan kopuk yönetimi ve Arap coğrafyasındaki çözülmeyi açık bir dille aktarır. Kitap boyunca hissedilen en baskın duygu, yalnızca toprakların değil; ideallerin, umutların ve inançların da dağılmasıdır.
Eserin en güçlü yanlarından biri, yazarın kendi düşünce dünyasıyla da yüzleşmesidir. Ne kör bir savunma ne de yüzeysel bir suçlama vardır. Sürekli canlı tutulan “nerede yanlış yaptık?” sorusu, metni samimi ve derin kılar. Okur, öfke ile hüzün arasında gidip gelirken, büyük bir hayal kırıklığının ağırlığını hisseder.
Zeytindağı, geçmişi anlamadan bugünü kavramanın mümkün olmadığını hatırlatan; yanlış ideallerin ve gerçeklikten kopuk hayallerin bir imparatorluğu nasıl çöküşe sürüklediğini gösteren çarpıcı bir tanıklıktır. Tarih ve düşünceyle ilgilenen herkes için etkisi uzun süre süren, ağır ama çok öğretici bir eser.
Puan vermedi
Geçmişe dair çok şey var içinde. şasırıyorsunuz öğreniyorsunuz. gerçek nerede hangi anlatılan. günümüzde coğrafyamızda olan savaşlara baktıkça ne kadar benzer yerler var diyor insan sistem aynı, ya yaşanan yada anlatılan yanlış olan. uyanma vakti sentezlemek lazım her şeyi bizi biz yapanı ve bizden olanı ve olmayanı tanımayı öğrenmeli insan
Anadoludan Cephelere
''Her tarafta bir neslin kahramanları var,kahramanlar için iklimler,düşmanlar,denizler ve karalar birdir.'' Hicaz'dan Yemen'e,Şam'a,Gazze'ye Anadoluya kıtaların her bir noktasında kahramanlarımızın ayak izleri ve ruhları var.Günümüzde bu bölgelerde halen daha kan ve acı devam etmektedir. Zeytindağını yazdığı dönem üzerinden asır olucak neredeyse fakat kan,ızdırap ve acı halen daha yeni ve sıcacık... Bu toprakların ne şartlarda ne zorluklarla müdafa edildiğini en küçük bir anı ile de iliklerimize kadar hissedebiliyoruz. Uzun zamandır okumayı dört gözle beklediğim eseri bitirdim.Bu memlekette ne çok bilmediğimiz kahramanlık acıları var...
Acı hatıralardan muzdarip oldum.
Tarih sahnesinde sallanan bir impartorluğun yada kurulu bir sistemsiz düzenin yıkılışı esnasında: analarının gözbebeği yavrularının, kimi zaman birilerinin, parayı, dini, gösterişi cazibeli kılıp heva ve hevesleri uğruna kahraman, şeyh, şıh rolüne soyunduğu ve birilerinin de (belki aynı sebepler adına belki farklı) isimsiz şüheda adı altında feda piyonu olduğu gerçeği... İnsanın tarihim deyip baktığı tarihin, dinim deyip sarıldığı dinin geçmişte yaşayanları tarafından doğru bildiğimiz şekilde yaşanmamış olmasının utancı okkalı kroşeler gibi indi yine yeniden yüreğime. Hata da yanlış da insana mahsustur ancak kahramanlıkların arasından sıyrılagelen yanlışların doğurduğu sonuçlar susmayacak iken o kahramanlıklar da buruk acılar olarak dizildi gönlüme. Yaşatılan acıların yaşatana elbet geri döneceği gibi bir gerçek kabul etmek istemesek de var. Soykırım uyguladıysa geçmişimin kahramanları, torunları olarak bizler bundan korkmalı değil miyiz dedirtti vicdanıma. Neticede dünyanın en acı gerçeklerinden birisi de dünyada kalacak dünya malının hiç birimizin gözüne önemsiz gelmemesi. Ailede miras, köyde tapu, ülkede nüfuz kavgaları bitmez. "En iyisi benim ve ailemin (milletimin) kursağından geçmeli." diyen sömürgeci düşüncelerini taşıyan birileri çevirecekleri entrikalarla birbirimize kırdırarak bile yok edebilirler bir gün, Atatürk'ün "çalışkandır, zekidir" diyerek gazladığı biz tembel torunlarını. Bir kızıl elma hayaliyle, korumak ve hükmetmek adına 28.12.1516'dan 09.12.1917-1918'e kadar 401-402 yıl hüküm sürülen bu topraklarda milyonlarca insan evladı, milyonlarca altın, elmas ve emek harcanmış ancak; alınan yanlış kararlar ve uygulanan yersiz politikalar sonucu, yüzünü görmediği, adını hatırlamadığı, kemiklerini dahi oralarda bıraktığı şühedanın belirsiz destanlarıyla
bu kadar güzel ve tarihe dayalı en sağlam bilgilerin olduğu bir kitabı incelemek haddime değil elbette fakat naçizane tavsiyemdir. tarihle ilgilenen herkesin ve bu alanda sıkılmadan bir şeyler okumak isteyenlerin birincil yazarı olmaya aday. ben bu kitaptan başladım ki başlangıç olarak iyi bir kitap seçtiğimi düşünüyorum. tarihi öğrenmek için birinci ağızdan bir şeyler okumak daha güvenli hissettiriyor.
Falih Rıfkı Atay'ın, Birinci Dünya Savaşı'nda, ordu komutanı Cemal Paşa'nın yaveri sıfatıyla, savaşın Filistin Cephesi'ni ve anılarını anlattığı kitabına adını verdiği, Kudüs'e hakim komuta karargahının bulunduğu tepedir.
Falih Rıfkı, Filistin ve Zeytindağı elimizden çıktıktan kırk yıl sonra, bu defa turist olarak gittiği Kudüs'ten seyrettiği Zeytindağı'nı o mübarek tepeyi şöyle anlatır, kitabının önsözünde;
"Şimdi, Yahudi Kudüs'ün köşesinden, ta uzakta, büsbütün ormanlaşan tepedeki beyaz hayaletini seyrediyorum. Şehrin Arap bölgesinde. aramızda birbiri ile kanlı bıçaklı iki devletin yasakçıları var. Kırk yıl önce orada, tunç bir tepsi üstüne tokmağını vurarak bizi öğle ve akşam yemeklerine çağıran, aramızda, "davulcu" diye andığımız solgun yüzlü şivesteri, eğer gidebilsem, hemen karşımda bulamamak bana imkansız gibi geliyor. Hatıralar, gençlik hatıralarım! Sanki oraya kapanıp kalmışlar da kapıyı açınca neşeli mektep çocukları gibi birer birer dışarı fırlayacaklar, boynuma sarılacaklar."
Zeytindağı; Suriye, Filistin ve Hicaz’da Türk askerlerinin nasıl savaştığını muhteşem bir dille anlatan harika bir eser.
Elime ilk aldığımda okumakta zorlanmıştım fakat daha sonra yazarın muhteşem üslubu sayesinde
sayfaların arasında kayboldum.
Yazar Hakkında
Falih Rıfkı AtayYazar · 40 kitap
Falih Rıfkı Atay (1894, İstanbul - 20 Mart 1971, İstanbul), Türk gazeteci, yazar, milletvekili.
Cumhuriyet döneminin en etkin gazetecilerindendi. İzmir'in kurtuluşundan sonra Mustafa Kemal ile tanışıp dostluğunu kazanan Falih Rıfkı, özellikle Atatürk'ü yakından tanıtan anılarıyla ünlendi. 1923-1950 yılları arasında milletvekili olarak siyasette yer aldı. Cumhuriyetin kurucusu Atatürk'e yakınlığı nedeniyle çok önemli olaylara tanıklık etmiş ve kişisel tarihi cumhuriyet tarihi ile özdeşleşmiştir.
Sakarya ili Kaynarca ilçesi Büyükkaynarca köyünden İstanbul'a yerleşmiş bir ailenin çocuğu olan Falih Rıfkı Atay 1894 yılında İstanbul'da dünyaya geldi. Babası Hoca Hilmi Efendi, annesi Huriye Cemil Hanım idi.
Ortaokulu Mekteb-i Tahsil Mektebi'nde lise öğrenimini Mercan İdadisi'nde tamamladı. İdadide edebiyat öğretmeni olan Celal Sahir Bey (Erozan) ile kendisinden bir ileri sınıfta okuyan Orhan Seyfi (Orhon), edebiyat zevkinin gelişmesine yardımcı oldu. II. Meşrutiyet'in ilanı edildiği 1908 yılında girdiği Darülfünun Edebiyat Fakültesi'ni 1912'de bitirdi.
1911'de ilk yazıları, Servet-i Fünun dergisinin genç yazarlara ayrılan ek sayfalarında yayımlandı. Tecelli (1911) dergisi ile Süleyman Bahri'nin yönettiği Kadın (1912) dergisinde Cenap Şahabettin ile Ahmet Haşim'in eserlerini hatırlatan şiirleri çıktı. 1912'den itibaren Tanin gazetesinde düz yazılar yayımladı.
1913'te memuriyet hayatına başlayan Falih Rıfkı, Sadaret ve Dahiliye Nazırlığı kalemlerinde çalıştı. Dahiliye Vekili Talat Paşa ile birlikte resmi görevle Bükreş'e gittiğinde Tanin Gazetesi'ne röportajlar gönderdi. Bu dönemdeki yazıları, Türkçülük ve Türkçecilik akımlarının etkisini taşıyordu.
I. Dünya Savaşı'nda yedek subay olarak Suriye'ye gitti ve Cemal Paşa'nın özel katipliğini yaptı. Suriye ve Filistin'deki savaş anılarını Ateş ve Güneş (1918) kitabında topladı. Cemal Paşa'nın Bahriye Nazırı olması üzerine Kalemi Mahsusa müdür yardımcılığına getirildi (1917).
1918'de Ali Naci (Karacan), Necmettin Sadık (Sadak) ve Kazım Şinasi (Dersan) ile birlikte Akşam Gazetesi'ni kurdu. Gazetede, Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazılar yazdı. Damat Ferit Paşa hükümetinin vatanseverleri yargılamak üzere kurduğu, halk arasında "Kürt Nemrut Mustafa Divanı" diye anılan mahkemede Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazıları nedeniyle idamı istenerek yargılandı. İkinci İnönü Muharebesi'nin kazanılması üzerine Divan-ı Harp tutumunu değiştirince idamdan kurtuldu. 10 Eylül 1922'de Anadolu'ya geçti.
Kurtuluş Savaşı'nı destekleyen yazılarını Tanin ve Hakimiyet-i Milliye gazetelerinde sürdürdü. Savaşın ardından Tetkik-i Mezalim Heyeti'nde görevlendirilen Falih Rıfkı, Halide Edip, Yakup Kadri, Mehmet Asım ile birlikte Yunan ordusunun yakıp yıktığı yerleri saptamak üzere tüm Batı Anadolu'yu dolaştı.
1923'ten TBMM'ye girdi ve aralıksız 27 yıl milletvekilliği yaptı. 1923-1927 arasında Bolu , 1927-1950 arasında Ankara milletvekili olarak mecliste yer aldı. Bir yandan da çeşitli tarihlerde Hakimiyet-i Milliye, Ulus, Milliyet gazetelerinde başyazarlık yaptı. Köşe yazılarında Atatürk devrimlerini ve batılılaşmayı savundu. Yeni Türk Alfabesinin hazırlanması ve uygulanması sırasında Dil Encümeninde görev aldı. Ulus gazetesinin başyazarlığını yaptığı dönemde Ankara şehir planı jürisinde üyelik ve İmar Komisyonunda başkanlık yaptı. Bu dönemde 1937 yılındaki Trakya Manevraları'na katılmıştır.
İzmir'in kurtuluşundan sonra tanıştığı Mustafa Kemal'in dostluğunu kazandı ve bu döneme an ilişkin anılarını Atatürk'ün Bana Anlattıkları (1955), Çankaya (1961) ve Atatürk Ne İdi? (1968) adlı kitaplarda topladı. Atatürk'ün çok yakınında bulunması ve önemli olaylara tanıklık etmesi yapıtlarına ayrı bir önem kazandırdı.
Demokrat Parti'nin 1950'de iktidara geçmesinden sonra Dünya gazetesini kurarak (1952) muhalefete geçti; yeni iktidara karşı Atatürk devrimlerini savundu. Ölünceye dek bu gazetenin başyazarlığını sürdürdü. 20 Mart 1971'de kalp krizi sonucu İstanbul'da hayatını yitirdi. Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Falih Rıfkı Atay, gezi yazılarını ve anılarını topladığı kitaplarıyla Cumhuriyet döneminde bu türlerin ilk özgün örneklerini verdi. Zeytindağı (anı-1932, 1964), Faşist Roma, Kemalist Tiran, Kaybolmuş Makedonya (gezi-1930) ve Pazar Konuşmaları (fıkra-1966) başlıca yapıtlarıdır.
Atay, sağlam, çekici anlatımı ve duru Türkçesiyle basının en usta kalemlerinden biriydi. Türkçeyi süssüz, sanatsız ama etkin kullanmayı amaçladı. Siyasi konuları işleyen fıkra ve başyazılarıyla tanınan Atay gezi, anı, makale ve sohbet türlerinde birçok kitap yayımlamıştı; Cumhuriyet döneminin en etkin gazetecilerindendi.
Eserleri
ANI : Ateş ve Güneş (Suriye ve Filistin savaş anılan, 1918),
-Zeytindağı (1932),
-Atatürk'ün Bana Anlattıkları (1955),
-Mustafa Kemal'in Mütareke Defteri (1955),
-Çankaya (1961),
-Batış Yılları (1963),
-Atatürk'ün Hatıraları (1914-1919)
-Atatürk Ne İdi? (1968)
Gezi : Faşist Roma, Kemalist Tiran,
-Kaybolmuş Makedonya (1930),
-Deniz Aşırı (1931),
-Yeni Rusya (1931),
-Moskova-Roma (1932),
-Bizim Akdeniz (1934),
-Taymis Kıyılan (1934),
-Tuna Kıyıları (1938),
-Hind (1944),
-Yolcu Defteri , (1946),
-Gezerek Gördüklerim (1970).
Fıkra: Eski Saat (1933),
-Niçin Kurtulmamak (1953),
-Çile (1955),
-İnanç (1965),
-Kurtuluş (1966),
-Pazar Konuşmaları (1966)
İnceleme:
-Başveren İnkılapçı (Ali Suavi Üzerine, 1954),
-Atatürkçülük Nedir (1966),
-Londra Konferansı Mektupları (1933),
-Türk Kanadı (1941),
-Kanat Vuruşu (1945)
Monografi: Babamız Atatürk (çocuklar için, 1955)
