Thomas Hobbes’un Leviathan'ı modern siyaset felsefesinin köşe taşlarından biri olarak kabul edilen bir başyapıt. 17. yüzyılın kaotik iç savaş ortamında yazılan kitap, insan doğasının bencillik ve korku temelli olduğunu savunarak, toplumsal düzeni sağlamak için mutlak bir otoriteye, “Leviathan” olarak sembolize edilen güçlü bir devlete, ihtiyaç duyulduğunu öne sürüyor. Hobbes, “doğa durumu”nda insanların “herkesin herkesle savaşı” içinde olacağını ve bu anarşik durumdan ancak bireylerin özgürlüklerinin bir kısmını bir sosyal sözleşmeyle devlete devretmesiyle çıkılabileceğine inanıyor. Haksız da sayılmaz. Kitap, sadece siyaset felsefesi değil, aynı zamanda ahlak, din ve insan psikolojisi üzerine derin analizler sunuyor. Ancak Hobbes’un mutlak monarşi savunusu ve bireysel özgürlükleri kısıtlayıcı görüşleri, modern demokrasi anlayışıyla çelişebileceği için tartışmalı. Türkçeye çevrilmiş haliyle Leviathan, Hobbes’un keskin ve sistematik düşünce tarzını yansıtırken, okuru güç, otorite ve insan doğası üzerine derinlemesine düşünmeye davet eden zamansız bir eser. Kitabın ilk bölümü, "İnsan Üzerine", şaşırtıcı tespitlerle dolu. Üç ve dördüncü bölümler ise daha çok Hıristiyanlıkla ilgili. Buradaki tartışmaları takip etmek de doyurucu bir okuma deneyimi sunuyor.
XVII. YY Felsefe Kitabı
Yayınevi:
Kitabı elinize ilk alışınızda, çok değerli bir eşyayı tutuyor hissine kapılabilirsiniz. Gerçekten de tasarımı ve malzeme kalitesi itibarı ile mükemmel bir nesne. Ancak üzülerek belirtmeliyim ki çeviri kısmı yetersiz. "şey" kelimesi birçok yerde anlam veremediğim şekilde bitişik olarak yazılmıştı ve her seferinde garipsedim. Ayrıca emin olmamakla birlikte cümlelerin yeterince sadeleştirilemediğini zannediyorum zira bazen cümleleri anlamakta zorlandım ve bazen de başı olup sonu bir türlü gelmeyen cümlelerle karşılaştım ve bu da okuma hızımı bir hayli yavaşlattı. Emin değilim çünkü haliyle kitabın sadece bir çevirisini okudum ve herhangi bir dili Türkçe'ye çevirecek kadar iyi bilmediğim için bu konuda ukalalık yapmaktan çekiniyorum.
İçerik:
Kitap 4 kısım, 47 bölümden oluşuyor. İlk kısmı (İnsan Üzerine) hariç tutacak olursak bazı bölümlerdeki konular ilgimi çekmiyordu ve bazı paragrafları atlayarak okumayı tercih ettim. Bazı bölümlerde çok detaylı bir dini kitap okuduğum izlenimine kapıldım.
Başlıkta 17.yüzyıl kitabı diye belirtmekteki asıl amacım, kitabın evrensel bir eser olmadığını düşünmemdir. Yazar sanki ikinci kısımda "İdeal Devlet nasıl olmalıdır" konusunu değil de, "İngiltere tekrar iç savaşla yüzleşmek istemiyorsa ne yapmalıdır" konusunu ele almış gibiydi.
Yazarın mutlak monarşi taraftarı olması, doğa yasaları konusunda bir çerçeve çizerek ideal bir devletin bu çerçeveye oturtulması fikri kabul edip etmememden bağımsız olarak gayet anlaşılabilir olsa da, uyrukların (yurttaşların) mutlak iradeye tamamen bağlı olmadığı takdirde iç savaş çıkacağı fikri, bu eserin bir propaganda yayını olup olmadığı konusunda şüphelenmeme sebebiyet verdi.
Kitabın ilk kısmını gerçekten çok beğendim. Okurken beyin fırtınası yaptırdı ve bazı konuları tekrar ama farklı bir
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Hobbes'un doğa durum anlayışı üzerine; leviathan
Puan vermedi
Toplum sözleşmesi, mutlak bir otoriteden mahrum olan insanların kendilerini korumasını ve rahat bir şekilde yaşamasını sağlayacak anlaşmadır. Çünkü insan doğa durumunda özgürdür ve elindeki gücü kullanmaktan sakınmaz. Bu anlaşmanın temelinde de bireyin korkusu büyük bir rol oynamaktadır. Hobbes, Locke ve Rousseau’nun tasvir ettikleri doğa durumunu insanların özgür ve her bakımdan eşit olduğunu söyler. Bu üç filozofta bu sözleşmenin amacını barışı sağlamak ve sürdürmek olduğunu savunur. Ancak devletin insanları koruyamaması ve güvenliği sağlayamaması durumunda, toplumsal sözleşme geçersiz, devlet de yok olmaktadır.
Hobbes’a göre insanın ölüm korkusu ve kendini koruması bu anlaşmanın amacında baskın olan şeydir. Bu durum insanlar arasında düşmanlık ve savaşa sebep olur. Tüm insanların her bakımdan eşit olduğunu, örneğin zayıf bir insanın güçlü bir insanı zekası ile öldürebilme kabiliyetine sahip olması bu durumdan da insanlar arası güvenliğin olmamasına ve güvensizliğin çıkmasına neden olur. Hobbes, bu yüzden “İnsan insanın kurdudur.” görüşünü savunur. Devletin amacı bireysel güvenliktir. Birey de istediği hayatı sürdürebilmek için devlete ihtiyaç duymuştur. Devlet var olmadığı sürece her zaman savaşın hüküm süreceğini ve bu savaş durumunda herhangi bir çatışma olmasa bile bu durum barışın olduğuna asla işaret etmeyeceği tözünü savunur. Eğer devlet yoksa, öncelikle insanlar kendilerini korumak için ve sonrasında kendi menfaatleri için her ne olursa olsun güçlerini asla sakınmazlar. Bu durum bir kişinin canı pahasına dahi olsa geçerlidir. Hobbes insan doğasında üç temel kavga nedeni olduğunu söylemektedir. Bunlar “rekabet, güvensizlik ve şan, şeref kazanma isteğidir.” Rekabet insanları kendi menfaatleri ve isteklerini elde etmek için savaşa iterken, güvensizlik her zaman
Puan vermedi·523 syf.·
2023 37. kitabı
17.Yüzyıl siyaset filozofu İngiliz Thomas Hobbes, Doğayı bilimsel olarak anlamaya çalışan Kopernik ve Galileo gibi bilim adamlarının devrim gerçekleştirdiği dönemde yaşadığı için felsefesinin temelini bilim oluşturur.
Uzun yıllar iç savaş halinde olan İngilterenin sıkıntılı döneminde yaşamını sürdürmüş olması onun Devlet kavramı üzerinde düşünmesini etkilemiştir. Kendinden önce gelen filozofları Siyaset bilimi hakkında yeterli bir metinleri olmadığı için eleştirirken Leviathan'nın bu alanda yazılan en iyi eser olduğunu savunur.
LEVIATHAN: Kutsal kitapta suda yaşayan, canavardır.
Thomas Hobbes bundan esinlenerek mutlak güç ile toplumda düzen sağlayan egemen Devleti onun başında olan Kralı tanımlamak için kullanmış.
Kitaba insan doğasının temellerini oluşturan ögelerden söz ederek başlıyor. Devamında Yapay bir oluşum olan Devlet ve Politik ortaklık insan yaşamı için neden zorunludur sorusuna insanın doğal köklerine kadar inceleyerek cevap veriyor. Din üzerine yaptığı incelemede dini kullanarak insanı yanlış yönlendirildigini eleştirir. İnançtan ziyade akıl vurgusu yapar.
Devlet olmadan önce Doğa durumunda insanlar eşittir. Her istediği şey üzerinde eşit hakka sahip olduğu için herkes herşeyi isteyebilir istedigini elde etmek için kuralsız uğraşır. Doğa durumu bu sebepten dolayı savaş durumunu yaratır. Savaş durumu, insanın sanat yapmasını, üretmesini engeller, can ve mal güvenliğini etkiler sonuçta barış özlemi doğurur. Bireysel özgürlüklerden vaz geçerek ortak sosyal bir sözleşme ile mutlak egemenlik sağlayan Devlet zorunlu olmalıdır.
Bu düşünceden yola çıkarak "Tek bir kişilik halinde birlesmis olan topluluk" diye nitelendirdiği Devleti yapay bir insan bedenine benzeterek, doğal insan bedeni gibi incelemektedir.
Devlete canlılık veren egemenliktir. Kamu
DAR KORİDOR / Daron Acemoğlu & James Robison (2020)
Siyaset bilimi, siyaset felsefesi, tarih, ekonomi, sosyoloji, antropoloji severler için mükemmel bir eser. “Ulusların Düşüşü (Why Nations Fail)”nü okuduysanız bu iki yazarı anlatmama gerek yok zaten.
En başta söyleyeyim: Dar koridor, medeniyet, refah, özgürlük, adalet ve güvenlik demek. Bir ülkenin oraya girmesi zor, çıkması ise çok kolay.
Hiç düşündünüz mü, bazı toplumlar özgürken, bazıları neden otoriter yönetimler altında veya anarşi içinde yaşadılar ve yaşıyorlar?
Özgürlük neden Batı’da daha fazla?
Batı refah içinde yaşarken İslam ülkeleri neden bu hâlde?
Özgürlüğün ve demokrasinin akıbeti ne olacak?
Yazarlar devlet-toplum ilişkisini üçe ayırıyorlar:
1) Güçlü devlet – güçlü toplum: Prangalanmış leviathan
2) Güçlü devlet – zayıf toplum: Despotik leviathan
3) Zayıf devlet – güçlü toplum: Namevcut leviathan
Siyaset felsefesi okuyanlar bilirler: Leviathan, Hobbes’un yazınında devleti temsil eden mitolojik su yaratığı. Hobbes 17. Yüzyılda İngiltere’de iç savaşlardan öylesine bunalmış ki barışı getirecek güç bir devletin hayaliyle yanıp tutuşmuş. İşte o çok güçlü devleti temsilen leviathan metaforunu kullanmış. Peki, sınırsız güçlü bir devlet her derde deva mı? Yazarlara göre hayır. Toplum da güçlü olmalı ki devleti denetlesin.
Daron Acemoğlu ve James A. Robinson’a göre özgürlük “doğal” bir durum değil. Güçlü bir sivil toplum ile güçlü ama prangalanmış bir devletin birbirlerini dengelemesiyle, süreç içinde elde edilen bir kazanım. Bu zor şartlar sağlandığında girilen “dar koridor”da kalmak ise sürekli bir çaba gerektiriyor.. Dar Koridor okuru tarihte uzun bir yolculuğa çıkarıp özgürlüğün doğuşu, sürdürülebilirliği ve akıbeti hakkında çarpıcı sonuçlara ulaştırıyor.
Livyatan
Mercanlardan kolye satan bir adamın kısa macerası. Mercanların denizden çıkartıldığını bildiği halde ne deniz ne de okyanus görmeyen birisinin bir gün denizle buluşma anı; zamanın getirdiği 'rekabet' ile baş edememesi ve masal ögelerinin eklenmesiyle kurgunun birleştirilmesi sonucu Livyatan'la buluşması, bu 39 sayfalık hikayede anlatılıyor.
Bu hikaye, Alfa kitaptan çıkan Joseph Roth'un 
Toplu Hikayeler adlı kitabında da yer almaktadır. Ben de oradan okudum.
Bu kitabı 15 - 17 Ocak 2021 tarihleri arasında okudum. Bu yazı ise 18 Ocak 2021 tarihinde 1000Kitap sitesine eklendi.
Toplu Hikayeler adlı kitabında da yer almaktadır. Ben de oradan okudum.
Bu kitabı 15 - 17 Ocak 2021 tarihleri arasında okudum. Bu yazı ise 18 Ocak 2021 tarihinde 1000Kitap sitesine eklendi.