Arşivci Gökhan
@malumatperest
39 okur puanı
Ekim 2024 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Yaşadığım Gibi 
İbn-i Haldun 
Mukaddime 
Ahmet Hamdi Tanpınar
Coğrafya kader midir?
Bu sözü çok duyarsınız. İbn-i Haldun'a ve Mukaddime'sine doğrudan veya ikincil olarak zayıf ve tekrarlayıcı referanslar ile atfedilen bu söz; olumsuz anlamda yaşanılan coğrafi alanın insan yaşamına doğrudan etkisi olduğu açıklamak için söylenir. Türkçe literatüründe ise, ilk kez söz eden Yaşadığım Gibi adlı eserinde Ahmet Hamdi Tanpınar'dır.
İbn-i Haldun'a ait olduğu iddia edilen ve aslında sadece bir atıf olan sözde geçen coğrafya, bizim anladığımız coğrafya mı? Yoksa başka anlamda mı değerlendirilmeli? Farklı anlamda olduğunu düşünüyorum. İbn-i Haldun Zira Mukaddime’de coğrafya, iktisattan karaktere, giyim kuşamdan inançlara kadar neredeyse hayatın bütün temel cihetlerini kontrol eden ve belirleyen mutlak bir güce sahip. Evet, “coğrafya kaderdir” sözünü sahipleniyoruz ve bunu önemli buluyoruz, ama aslında demek istediğimiz tam olarak “kader” değil. Çünkü modern insan hiçbir kuvvetin hayatını bu denli kesin belirlemesine (öyle olsa bile) inanmak istemiyor. Daha doğrusu başarılarını iradesine, hezimetlerini kaderine yüklemeyi arzuluyor. Veya tersinden söylersek zaferlerini kadere rağmen, kayıplarını kader yüzünden tatmak istiyor. Tabii dünyaya bakışımız doğrultusunda hayır ve şerrin bir yaratıcıdan ya da Batı’dan ya da emperyalizmden ya da “karma”dan gelebileceğine de inanabiliriz, ama eğer “to make a difference” mümkün değilse, yarışmanın hiçbir zevkinin kalmayacağını da biliyoruz. Üstelik, birileri sonu gelmez hatalarını coğrafyayla gerekçelendirmeye kalksa, ona hayat hakkında iki çift laf etme hakkını da kendimizde pekâlâ görüyoruz.
Yılmaz Erdoğan yazıp, oynadığı ve yönettiği meşhur Vizontele filminde geçen bir replikle girmek istiyorum. "İnsan memleketini niye sever? Başka çaresi yoktur da ondan... Ama
Benim, bu kişi...Alıntı
İnsan bu dünyada otuz yıl yaşamışsa eğer ve benim gibi hep yalnız başına savaşmak zorunda kalmışsa, o zaman beklenmeyen olaylara karşı bağışıklık kazanıyor ve bunlar yüzünden çok sarsılmıyor"
"Yalınız" kaldım.
Sorarlarsa, "ne iş yaptın bu dünyada?" diye, rahatça verebilirim yanıtını:
"Yalnız kaldım. kalabildim! Altı milyarın arasına doğdum ve hiçbirine çarpmadan geçtim aralarından..."