Daha 16. yüzyıl ortalarında, özellikle Şehzâde Mustafa ve Şehzâde Bayezid olayları sırasında, Anadolu'da şiddetli bir kaynaşma başlamıştı. Bir yandan askerî sınıfa geçme amacı ile rakip şehzâdeler hizmetine giren binlerce başıboş Anadolu köylü genci, yevmlüler, levendler adı ile bu kargaşayı desteklerken, öbür yandan timarı az veya timarsız eli-emirlü ve maʻzul sipahiler, bu kaynaşmanın ön safında ortaya çıkmışlardır. Öbür yandan, ilmiyye mesleğinin vergi bağışıklığı gibi ayrıcalıklarından yararlanmak isteyen, fakat soygunculuk ve hatta eşkiyalığa sürüklenen binlerce Anadolu delikanlısı, sûhte/softa adı altında medreselerin çatısı altında toplanıyor, yahut dağ başlarında kendi medreselerini veya çetelerini kuruyorlardı. Eskiden Anadolu'nun fazla nüfusu için Balkanlar, bir taşma ve göç bölgesi idi, uclar ise askerî hizmete girmek isteyenlerin gönüllü, garip-yiğit adı ile koşuştukları bir er meydanı idi. 16. yüzyılın ikinci yarısında, bir yandan Avrupa'da yayılma durakladı; yeni timar olanakları kalmadı ve uc akıncı kurumu çöktü; öbür yandan, yukarıda söylediğimiz gibi, büyük nüfus artışı nedeni ile çorak Orta-Anadolu yaylasında nüfus baskısı güçlendi. Bu nüfus taşmasının gerçek ölçüsü iyi bilinmiyor. Fakat birçok belirtiler, bu varsayımı doğrulamaktadır. Kıbrıs'ın fethinden sonra, 2 Eylül 1572 tarihli bir fermanlas Anadolu, Karaman, Rûm, Zulkadı-riyye (Dulgadır) vilâyetlerinde, toprak sıkıntısı çeken, vergi tahrir defterlerine yazılmamış olan, bulunduğu yerden kaçarak başka taraflarda yerleşen veya ırgatlık yapan, toprak davaları bir sonuca vardırılmamış olanlar, şehirlerde ve köylerde işsiz güçsüz dolaşanların Kıbrıs'a sürgün gönderilmeleri emredilmiştir. Böylece, yalnız dağlık Teke bölgesinden gidecekler, 5.720 hâne olarak saptanmıştır. Bunun yanında, kendi isteği ile
Allah Rahim’dir
EUZUBİLLAHİMİNEŞŞEYTANİRRACİM
BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHİM
Elhamdulillahi rabbil âlemin esselatu vesselamu aleyke ya seyyidel evveline vel ahirin ve ila cemiil enbiyayi vel murselin ve ila cemiil evliyayi vel hamdulillahi rabbil âlemin.
Hep beraber Allah’ın isimlerini anlamaya çalışıyorduk. Allah’ın isimlerini anlamak; Allah’ı, Allah’ın kendini tanıttığı gibi tanımaya çalışmak demektir. Bu yüzden Allah’ı tanımaya çalışırken Fatiha’daki isimlerle tanımaya başladık; ama Fatiha’daki isimleri anlamaya çalışmadan önce temel olan, öz olan, anlaşılması gereken, yaratılışın sebebi olan ismi; yani Allah’ın sevmesiyle ilgili olan Vedud ismini anlamaya çalıştık. Vedud isminin; seven, sevilmeyi isteyen, sevilmeye layık olan anlamına geldiğini söyledik. Sonra nüzul sırasına göre Fatiha’daki isimlere başladık.
Fatiha tam olarak inmiş olan ilk suredir. Alak Suresi’nin ilk beş ayeti ilk inen ayetlerdir; ama tam olarak inen ilk sure Fatiha Suresi’dir. Bu yüzden işe Fatiha Suresi’yle başladık. Resulullah (s.a.v.) Efendimiz; “Fatiha ümmül kitaptır (kitapların anasıdır), Kur’an’ın özetidir, özüdür”(Darekutni, Salat, Babu Vucubi Kıraati Bismillah) buyurur. Kur’an’ın anlaşılması için önce Fatiha’nın anlaşılması gerekir. Biri Fatiha’yı öz olarak bilir, öğrenirse Kur’an’ı özetle anlamış olur. Bunun için biz de Allah’ı isimlerinden tanımaya çalışırken Fatiha’yla, Allah’ın Fatiha’daki isimleriyle tanımaya başladık ve önce onları kısaca öğrenelim, dedik.
El hamdu lillâhi rabbil âlemin:(Fatiha /1) “Hamd, âlemlerin rabbi olan Allah’a aittir.” Rabbimizi Fatiha’daki isimleriyle tanımaya çalışırken ilk önce bu ayette geçen, Hamid ismini, devamında Rab ismini, sonra da “er rahmânir rahîm”(Fatiha /2) ayetinde geçen Rahman ismini anlamaya çalışmıştık. Şimdi biraz da Rahim ismini anlamaya çalışacağız
Reklam
Kur'an Surelerinin Ruhsal Şifa Haritası
1)Fatiha: Yöneliş (Doğru yolu bulmaya iyi gelir)
2)Bakara: Düzen (Hayatı inşa etmeye iyi gelir)
3)Âl-i İmrân: Direniş (İnancı korumaya iyi gelir)
4)Nisâ: Adalet (Hukuku ve emaneti korumaya iyi gelir)
5)Mâide: Sözleşme (Vefalı olmaya iyi gelir)
6)En'âm: Tevhid (Zihni berraklaştırmaya iyi gelir)
7)A'râf: Denge (Arafta kalmamaya iyi gelir)
8)Enfâl: Dayanışma (Korkuyu yenmeye iyi gelir)
9)Tevbe: Arınma (Pişmanlığın hafifliğine iyi gelir)
10)Yunus: Sabır (Kaderi sevmeye iyi gelir)
11)Hûd: İstikamet (Dosdoğru durmaya iyi gelir)
12)Yusuf: Umut (Kuyudan çıkmaya, hayallere iyi gelir)
13)Ra'd: Gök gürültüsü (Uyanışa iyi gelir)
14)İbrahim: Şükür (Karanlıktan aydınlığa çıkmaya iyi gelir)
15)Hicr: Korunma (İlahi muhafazaya iyi gelir)
Hûd Suresi
الٓـرٰ۠ كِتَابٌ اُحْكِمَتْ اٰيَاتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ مِنْ لَدُنْ حَك۪يمٍ خَب۪يرٍۙ
Elif, Lâm, Râ. (Bu,) ayetleri sağlamlaştırılıp (muhkem kılınmış) sonra da (hüküm ve hikmet sahibi) Hakîm ve (her şeyden haberdar) Habîr (olan Allah) tarafından detaylı olarak açıklanmış bir Kitap’tır.
Hûd 1
اِلَى اللّٰهِ مَرْجِعُكُمْۚ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَد۪يرٌ
Dönüşünüz Allah’adır. O her şeye kadîrdir.
4
اَلَٓا اِنَّهُمْ يَثْنُونَ صُدُورَهُمْ لِيَسْتَخْفُوا مِنْهُۜ اَلَا ح۪ينَ يَسْتَغْشُونَ ثِيَابَهُمْۙ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَۚ اِنَّهُ عَل۪يمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ
Dikkat edin! Onlar, ondan gizlenmek için göğüslerini büker (haktan yüz çevirirler). Dikkat edin! Onlar elbiselerine büründükleri zaman (Allah) onların gizlediklerini de açığa vurduklarını da bilir. Şüphesiz ki O, sinelerin gizlediğini bilendir.
5
وَلَئِنْ اَذَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً ثُمَّ نَزَعْنَاهَا مِنْهُۚ اِنَّهُ لَيَؤُ۫سٌ كَفُورٌ
Şayet insana yanımızdan bir rahmet tattırıp sonra da onu, ondan çekip alsak, şüphesiz o ümidini kesen bir nanköre (dönüşür).
9
وَلَئِنْ اَذَقْنَاهُ نَعْمَٓاءَ بَعْدَ ضَرَّٓاءَ مَسَّتْهُ لَيَقُولَنَّ ذَهَبَ السَّيِّـَٔاتُ عَنّ۪يۜ اِنَّهُ لَفَرِحٌ فَخُورٌۙ
Ona dokunan sıkıntıdan sonra nimeti tattıracak olsak: “Kötülükler beni bırakıp gitti.” der. Şüphesiz ki o, şımarık ve böbürlenme (ahlakına) sahiptir.
10
اِلَّا الَّذ۪ينَ صَبَرُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِۜ اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَاَجْرٌ كَب۪يرٌ
(Sıkıntı hâlinde) sabredip (nimet hâlinde şükrederek) salih amel işleyenler müstesna. Bunlara bağışlanma ve büyük bir mükâfat vardır.
11
فَلَعَلَّكَ تَارِكٌ بَعْضَ مَا يُوحٰٓى اِلَيْكَ وَضَٓائِقٌ بِه۪ صَدْرُكَ اَنْ يَقُولُوا لَوْلَٓا اُنْزِلَ عَلَيْهِ كَنْزٌ اَوْ جَٓاءَ مَعَهُ مَلَكٌۜ اِنَّـمَٓا اَنْتَ نَذ۪يرٌۜ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ
30)RÛM SURESİ (60 AYET)
Rum Suresi, Kur'an-ı Kerim'in 30. suresidir ve adını ilk ayetlerinde geçen "Rûm" (Romalılar/Bizanslılar) kelimesinden alır. Mekke döneminde inmiştir ve toplam 60 ayetten oluşur.
Sure, hem tarihsel bir mucizeye değinmesi hem de insanın yaratılışı ve evrenin işleyişine dair sunduğu derin tefekkür ayetleriyle bilinir.
1. Tarihsel Mucize ve Gelecek Haberi
Surenin en dikkat çekici yönü, o dönemde imkansız görünen bir olayı önceden haber vermesidir:
Savaş: O yıllarda Bizans İmparatorluğu (Rumlar), Sasaniler (Persler) karşısında ağır bir yenilgi almıştı.
Müjde: Sure, Rumların bu ağır yenilgiye rağmen "birkaç yıl içinde" (bid'i sinîn) galip geleceğini haber vermiştir.
Gerçekleşme: Nitekim yaklaşık 7-9 yıl sonra Bizanslılar Persleri mağlup etmiş, bu durum Kur'an'ın bir mucizesi olarak kabul edilmiştir.
2. Öne Çıkan Temalar
Sure sadece tarihsel bir olaydan ibaret değildir; genel olarak şu konuları işler:
Allah'ın Varlığının Delilleri: Göklerin ve yerin yaratılması, dillerin ve renklerin farklılığı, uykunun bir dinlenme vesilesi olması gibi konular "Allah'ın ayetleri" (işaretleri) olarak sunulur.
Evlilik ve Sevgi: Meşhur 21. ayet bu surededir: "Kendileriyle huzur bulasınız diye size kendi türünüzden eşler yaratması ve aranıza sevgi ve merhamet yerleştirmesi O’nun ayetlerindendir."
Kıyamet ve Yeniden Diriliş: Doğadaki mevsimsel değişimler (ölü toprağın yağmurla canlanması), insanın öldükten sonra diriltilmesine örnek gösterilir.
İyilik ve Yardımlaşma: Akrabaya, yoksula ve yolda kalmışa hakkını vermenin önemi vurgulanır.
Surenin Temel Mesajı
Rum Suresi, dış görünüşe aldanmamak gerektiğini; tarihin ve evrenin tesadüfen değil, Allah'ın koyduğu bir nizam ve hikmet çerçevesinde ilerlediğini anlatır. İnsanı, çevresindeki olaylara bakarak "görünenin ötesindeki" gerçeği
Reklam
Reklam