KİTABIN ÖZETİ
Nicelik Nitelik Değil
Bu durumda en basit yaklaşımlardan biri, her iki tarife de bağlantı veren sayfaların sayısını saymak –Bu örnekte Ernie için bir ve Bert için üç bulunur ve tarifleri kendilerine yöneltilmiş linklerin sayısına göre sıraya sokmaktadır (37).
Sayfaya Ne Kadar Link Veriliyorsa Değeri O Kadar?
Hiperlink oyunu ile yetkinlik oyununu birleştirmek. Bütün sayfalar 1 yetkinlik derecesiyle başlar ancak sayfalardan birine yönelik dışarıdan başka linkler varsa, o sayfanın yetkinliği ona işaret eden sayfaların toplamı ile belirlenir. Benim sayfama iki link verildiğinde sayfamın toplam değeri 2 olur (39).
Bilgisayar Nasıl İşler?
Sevgilini orada bekle
1931483335385540350041……
Unutmayın, bir bilgisayarın içinde rakam çiftleri arasında boşluk olmaz. Bu nedenle bu ileti kesintisiz olarak 44 rakam şeklinde kaydedilir.
Bu da A’nın 1 yerine 01, B’nin 2 yerine 02 ve I harfine kadar 9 yerine 09 olarak gösterilmesi çift rakamlı gösterimin sürdürülmesi amaçlıdır. Eğer A = 1, B = 2 vb. şeklinde sınıflandırışaydık o zaman iletilerin çözümünde ikilem oluşabilecekti. Örneğin 1123 şeklideki bir ileti 1 1 2 3 (AABC) şeklinde açılabileceği gibi 1 1 23 (AAW) ya da 11 2 3 (KBC) şeklinde de yorumlanabilirdi (147).
1. Sıkıştırma: Özgün sıkıştırılmamış veri, öncekini aynısı oyunu kullanılarak düzenlenir ve böylece dosyadaki tekrarlanan veriler yerlerini çok daha kısa geri dön ve veriyi kopyala” şeklindeki komutlara bırakırlar.
2. Sık kullanılan simgelere basit kod verilir. Tek basamak. Az kullanılanların basamakları artr ki karışma olmasın.
3. Dosya doğrudan Adım 2’deki yeni rakamsal kodlar kullanılarak yeniden düzenlenir (151).
Tersi İle Kanıtlama
Burada da tersi ile kanıtlama tekniğini kullanabiliriz. Önce sırf tartışma açısından bu iddianın doğru olduğunu kabul edin: İnsan
Özgür İradeye Sahip Olma Yanılsaması
Büyük veri algoritmaları ortaya çıkacak ve büyük ihtimalle otorite de insanlardan bilgisayarlara geçecek. Özgür iradeye sahip olduğum yanılsaması önceden erişilemez iç dünyamı anlayıp yönlendiren kurum, kuruluş ve devlet kurumlarıyla karşılaştıkça dağılıp gidecektir herhalde.
Tüm bunlar tıp alanında şimdiden gerçekleşiyor aslında. Hayatımızın en önemli tıbbi kararları, hasta ya da iyi olduğumuzu hissetmemize ve hatta bilgi sahibi doktorlarımızın tahminlerine göre değil, bedenlerimizi bizden çok daha iyi anlayan bilgisayarların hesaplamalarına dayanarak veriliyor. Dur- madan biyometrik verilerle beslenen büyük veri algoritmaları önümüzdeki yıllarda sağlığımızı 7/24 gözlemleyebilir. Bir gribin, kanserin ya da Alzheimer hastalığının başladığını, biz bir sorunumuz olduğunu fark etmeden çok daha önce tespit edebilirler. Bunun akabinde fiziksel yapımıza, DNA ve kişiliğimize göre özel olarak tasarlanmış tedavi, diyet ya da günlük rejim önerilerinde bulunabilirler.
İnsanlar tarihteki en iyi sağlık hizmetini alacaklar ama muhtemelen tam da bu nedenle sürekli hasta olacaklar. Bedenin bir yerinde her daim bir sorun vardır. Her zaman ıslah edilebilecek bir şeyler bulunur. Geçmişte acı ya da topallama gibi bariz bir sakatlık hissetmediğiniz müddetçe kendinizi ga- yet sağlıklı kabul ederdiniz. Ama 2050'ye gelindiğinde biyometrik sensörler ve büyük veri algoritmaları sayesinde hastalıkların acıya veya sakatlığa yol açmasına fırsat vermeden teşhis ve tedavisi yapılabilecek. Bunun sonucunda kendinizi her daim bir "sağlık durumu'yla uğraşır ve şu veya bu algoritma önerisini uygularken bulacaksınız. Böyle yapmayı reddederseniz belki sağlık sigortanız iptal olacak, belki patronunuz sizi işten atacak; sizin dik başlılığnızın cezasını niye onlar ödesin.
Sayfa 61
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Mesela Ray Kurzweil'ın “İnsan Bedeni Sürüm 2.0” (“Human Body Version 2.0”) makalesinde, geleceğin süperinsanı gerçekleşmiş gibi anlatılır ve buna rağmen 125 nanometre büyüklüğünde bir cüce virüs (Corona), bütün tıp bilgimize rağmen, dünyada 18 milyon insanı öldürür.
Harari'yi okurken de aynı izlenim fazlasıyla uyandı. Bütün o sofistike, ukala, spekülatif teoriler, ağır bir hastalıkla bir doktora gidip üç ay ömrümüz kaldığını öğrendiğimizde, bir anda patlamış bir balon gibi söner gider, ne algoritma ne tanrı insan (homo “deyyus”), ne veri akışı ne de dataizm dini kalır. Evet, şüphesiz Harari ve diğer kurmaylar, ne yaparlarsa yapsınlar, işin sonunda bizi istedikleri gibi Matrix kafesine kapatamayacaklar ama diğer yandan da ekran zamanındaki artış ve sanal bağımlılık, insanlığın özellikle 2012 tarihinden itibaren karşılaştığı en büyük tehlikedir ve bunun daha mutlu bir hayatla değil, belirgin bir şekilde artmış depresyon, kaygı, bağımlılıklar gibi hastalıklarla öderiz.
Tıp & Algoritma
Örneğin, yakın zamanda önemli bir başarı, dünyanın en büyük önlenebilir körlük nedeni olan diyabetik retinopatiyi tarayan bir algoritma geliştiren Google Brain ekibinden geldi.
Sayfa 101
Kültürel Açıdan Gelişmiş Bir Halifelik
Tıp matematik ve astronomi
*
271 yılında Sasaniler tarafından kurulmuş olan ve Yunanca ile Süryaniceden Medce-Farsça çeviri merkezi, kütüphane ve hastaların tedavi edildiği bir tıp merkezi olan Gundişapur örnek alınarak Harun er Reşid’in (766809, 786’dan itibaren halife) isteğiyle oluşturulmuş ilk çekirdek temel alınır ve 832 yılında halife el-Memun (786-833) tarafından Hikmet Evi (Beytü’l Hikmet) geliştirilir. Hikmet Evi hem halife I. Velid (y. 674-715) tarafından 706 yılında Şam’da kurulmuş olan ilk İslam hastanesiyle başlayan girişimin geliştirildiği ve Yunan, İran ve Hint tıbbının öğretilip uygulandığı bir hastanedir - Avrupa’nın ilk tıp merkezi, 898’de Siena’da kurulacak olan Santa Maria della Scala Hastanesi’dir- hem de, dünyanın dört bir tarafından getirilip Arapçaya tercüme edildikten sonra genel bir kataloga dahil edilmiş olan, dini ve seküler alanda neredeyse yarım milyon metinin bulunduğu zengin bir kütüphanedir.
Hikmet Evi aynı zamanda bir rasathanedir; ünleri kısa sürede yayılacak olan çeşitli matematikçiler ve bilim adamları -“algoritma” kelimesinin kaynaklandığı Harizmi, Avrupa’nın Latin kısmında Alkindus olarak bilinen Kindi, IX. yüzyılda yaşamış olan ve Ben-i Musa olarak bilinen matematikçi kardeşler, Latincede Ioannitus olarak bilinen Huneyn bin İshak, Thebit olarak bilinen gökbilimci ve matematikçi Sabit bin Kurra ve Latincede Rhazes olarak bilinen el-Razi- çalışmalarını burada yürütür. Bu kütüphane tek değildir; Kurtuba’da yaşayan Endülüs Emevi halifesi II. Hakem (915 976, 961’den itibaren halife) 400 bin kitaplık bir kütüphaneye, tebaasından birisi de bundan daha zengin bir kütüphaneye sahiptir, Fatimi döneminde (1005-1068) Kahire’de bulunan Dar-ül Hikmet de 600 bin kitap içerir. Aynı dönemde Latin Hıristiyan dünyasında bulunan ve neredeyse tamamı
… bir tek kısa denklem olarak ifade edilebilen bir öğrenen algoritma olan Naïve Bayes'i ele alalım. Hasta kayıtları veri tabanı -semptomları, test sonuçları ve özel bir durumu olup olmadığı verildiğinde, Naïve Bayes bir saniyeden kısa bir sürede teşhis koyabilir ve bu teşhisler tıp fakültesinde senelerini harcayan doktorların teşhislerinden çoğu zaman daha iyidir. İnşa edilmesi bir kişinin binlerce saatini alan tıbbi uzmanlık sistemlerini de geride bırakabilir.
üzerine düşünülesi
