Onur Biçer
@Tolkien_
Kitap içerikleri paylaştığım YouTube kanalıma ulaşmak için:
youtube.com/@OnurunKitapligi
Instagram hesabıma ulaşmak için:
instagram.com/onurun_kitaplig...
Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni
Yüksek lisans
İstanbul
İstanbul, 5 Mart 1990
334 okur puanıEkim 2020 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Reklam
Modern Zaman Meddahı: Galeano
Eduardo Galeano âdeta bir modern zaman meddahı gibi. Anlattığı kısacık hikâyelerin neredeyse tümü gerçek hayattan kesitler. Tarih, siyaset, mitoloji, efsane, futbol, günlük hayat derken hemen her konuda anlatacak bir şeyleri var Galeano’nun.
Hikâye Avcısı’nı okumaya başladığımda başlarda konunun içine pek giremedim. Fakat sayfalar geçtikçe üslubu çok hoşuma gitmeye başladı. Galeano bizden biri; halkın içinden bir ses, her şeyden evvel cesur bir insan. Ülkesinin sıkıntılarını, yaşadığı siyasi çalkantıları, futbolu, Güney Amerika’nın diğer ülkelerinde yaşanan trajedileri, hatta kıtanın ötesinde bambaşka ülkelerde yaşanan iç savaşları dahi anlatıyor. Engin bilgisini hikâye anlatmadaki maharetiyle birleştirip kısa ama dopdolu yazılar kaleme alıyor. Bunu yaparken de mizahı kaleminden eksik etmiyor. Hemen her kitabında da bu tarzı devam ettiriyor diyebiliriz.
Kitap aslında deneme türünde kabul ediliyor. Ben henüz okumadan, şöyle bir göz gezdirmişken kitabı küçürek hikâye türünde zannetmiştim. Bazı parçalar direkt deneme diyebiliriz belki ama hikâye diyebileceğimiz de birçok yazı var. İki türü harmanlamış desek sanırım yanlış olmaz. Zaman zaman anı türüne ait özellikler de görüyoruz.
Galeano’nun anlattığı bazı olayları merak edip araştırdım. Mitoloji temelli hikâyeleri hariç diğerlerinin hep gerçek olayları anlattığını gördüm. Yer yer sert eleştirilerini de kattığı bu yazılardan Galeano ile ilgili birçok detaya ulaşabiliyorsunuz.
Galeano’nun bazı kitaplarını önceden edinmiştim. Bu kitapta atıfta bulunduğu ama bende olmayan kitaplarını da daha bu kitabı bitirmeden aldım. Yazar tüm belleğini sanki bu kitaplara kaydetmiş gibi. Anekdot okumayı seven okurların Galeano’ya hayran olacağını düşünüyorum.
Doğru! Haki Ya Mungu!
Kitapta bir karakterin sürekli kullandığı bu kalıbı başlık olarak seçmek istedim. Svahili dilinde ''Tanrı'nın Doğruluğu'' anlamına gelen bir söz öbeği. Bu açıklamadan sonra incelememe geçebilirim.
Yazardan okuduğum ilk kitap Kargalar Büyücüsü oldu. Hatta yazar bir yana, Afrika edebiyatıyla tanışma kitabım oldu. Hayalî bir ülke olan Aburirya’dayız. Bu hayalî Afrika ülkesi diktatörlükle yönetilmektedir. Ülkenin başında bir hükümdar vardır ki, ismi dahi geçmez. Varsa yoksa hükümdardır, haşmetmeaptır; ismi yoktur. Ne zaman hükümdar olduğu belirsizdir, çok uzun zamandır hükümdardır o. Kitabın bir yerinde yükseliş serüveni anlatılsa da her şey çok hızlı olmuştur. Aburirya, Batı’nın sömürgesi iken bağımsızlık savaşı vermiş; bağımsızlığını kazanmış bir ülkedir. Fakat halkın dertleri bitmek bir yana, giderek artmaktadır. Hükümdar Batı’yla olan ilişkilerini sömürge döneminde olduğu gibi iyi tutmaya çalışsa da işler değişmiştir. Artık Batı’ya taviz vermeden, onların gönlünü hoş tutmadan hükümdarın onların nezdinde pek de bir önemi kalmamıştır. Hükümdarın dalkavuk bakanları da hükümdardan çok hükümdarcı görünürler. Hükümdarın gözüne girebilmek adına her şeyi yaparlar ama içten içe hükmetme arzusuyla da dolup taşarlar. Roman, hükümdarın hastalığıyla ilgili farklı iddialarla başlar. Sonrasında bu hastalık konusu romanın sonlarına kadar gündeme gelmez.
Aburirya halkı ise sefalet çekmeye devam etmektedir. İşsizlik almış yürümüştür, eğitimli insanlar dahi iş bulmakta güçlük çekmektedir. Bunlardan biri de Kamiti, namıdiğer ‘‘kargalar büyücüsü’’dür. Kargalar büyücüsü, her şeyi başlatan o ilk adımı atar, devamı da domino etkisi gibi olur. İş aramak uğruna çıktığı yolda Kamiti’nin büyücülüğe uzanan hikâyesini okuruz.
Olayları tek tek anlatacak değilim. Romanın yer yer 1984 esintileri
Fısıltılar, Ölüler ve Don Pedro
Bu romanı okurken acaba nasıl anlatsam, üzerine ne yazsam diye kara kara düşündüm. Zira genelde okuduğum romanlara pek benzemiyordu. Pedro Paramo, Juan Rulfo’nun tek romanı. Meksikalı yazar, aynı zamanda senarist ve fotoğrafçıymış.
Romanda birçok farklı anlatım tekniği bir arada kullanılmış. Geriye dönüşler, zaman atlamaları, diyaloglar, iç monologlar, bilinç akışları ne ararsanız var. Kitap özellikle bölümlere ayrılmamış olsa da okurken bölümlenmiş olduğunu hissediyorsunuz. Fakat bir karakter üzerinden ilerleyen olay örgüsü birdenbire bambaşka bir karaktere geçebiliyor. Bu kim, nereden çıktı derken okudukça yeni karakter tanıyor, ona da alışıyorsunuz. Ayrıca anlatıcı ve bakış açısı da karakterden karaktere hemen her an değişiklik gösterebiliyor.
Aslında iç monolog, bilinç akışı gibi tekniklerin olduğu romanları severim. Bu romanı sevdim mi, pek emin değilim. Anlatım çok karışık, bölük pörçük. Tam bir şeyleri anlamlandırmaya çalışırken bambaşka yerlere gidiyorsunuz.
Romanda özellikle sesler, fısıltılar, rüzgâr önemli bir tutuyor. Romanı okurken sanki arka planda o bahsi geçen hayalet kasabadaki fısıltılar, akış içerisinde sürekli devam ediyor, okuru tedirgin ediyor. Özellikle bu konuda yazarın üslubunu etkileyici bulduğumu söyleyebilirim.
Annesinin âdeta vasiyetini yerine getirmek için babasını aramaya koyulan bir gencin hikâyesiyle başlıyoruz. Bu genç, Juan Preciado. Aradığı adam, yani babası da kitaba ismini veren Pedro Paramo.
Pedro Paramo, oldukça kötü bir karakter. Kendisi bir toprak ağası. Bölgede de ciddi bir nüfuzu var. Comala adı verilen bölgede dileğini yapar, diğer çocuğunun işlediği suçları örtbas ettirir, zarara uğrayan insanları bir şekilde susturmasını bilir. Hikâye, Preciado’nun Comala’ya gitmesiyle başlar. Yalnız bir tuhaflık vardır, bu köyde