15. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin büyük askerî ve siyasî girişimlerini mümkün kılan şey, yeni siyasî nizam altında gelişen ticarî ve ekonomik hayat ve buna denk olarak artan devlet gelirleridir. Genelde Osmanlı Devleti, Levant sahasında Frenklerin (Avrupalıların) siyasî egemenliğine ve ekonomik bakımdan imtiyazlı durumlarına son vermeye çalışmıştır. Bu arada Fâtih, Bizans'ın çöküş devrinde Venedik ve Ceneviz'in temin ettikleri tam gümrük bağışıklığına son vermiş, onlardan gümrük almıştır. Bu gümrük Fâtih devrinde, bir tarihe kadar, yüzde iki gibi ufak bir oranda idi. Fâtih, bu oranı Müslümanlar ve harâcgüzârlar, yani İslâm devletine harâc ödeyen zımmîler için yüzde dört ve harbîler için, yani dâra'l-harb'e mensup olup amânnâme (kapitülasyon) ile ticâret izni verilmiş olan yabancılar için yüzde beş olarak tespit etti. Bu siyaset, o zamana kadar imtiyazlı bir durumda bulunan ve Levant pazarlarını sömüren Frenk tâcirleri tarafından bir felâket gibi gürültü ile karşılanmış ve W. Heyd gibi büyük bir âlimi, Osmanlı devrinde Levant ticaretinin çöktüğü gibi abartmalı bir hükme sürüklemiştir. Osmanlı kaynaklarının, bilhassa Bursa kadı sicillerinin incelenmesi, bu hükmün yanlışlığını göstermiştir. Bu devrin karakterleri kısaca şöyle ifade edilebilir: Osmanlı siyasî düzeni birbirinden uzak geniş bölgeleri güvenlik altında birbirine yaklaştırmış, buraların birbirini tamamlayan iktisadî birliğine yol açmıştır. Fâtih devrinde süratle büyüyen İstanbul, daha Fâtih'ten önce uluslararası ticaret merkezleri haline gelen ve gittikçe büyüyen Bursa, Edirne, Gelibolu bu ticarî canlanmanın tanıklarıdır. Bölgelerarası ticârette Osmanlı tebaası olan Müslüman tüccâr, Rumlar, Ermeniler ve Yahudiler, İtalyanların yerini almıştır. Gümrük defterlerinde İtalyan gemileri ve tüccârından çok daha fazla
Kürt Sahabe Caban el-KurdiKurdî
Peygamber Efendimizin (s.a.v.) ashabı arasında Caban-Gavan el-Kurdi adında biri olduğu, İbn Hacer'in kendisinden hadis rivayet ettiği bilinmektedir.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
DIL JI MIN NAKIT (GÖNÜL BENİ GETİRMEZ)
1
Dil ji min nakit xeyalan
Bûme perwana şemalan
Bêriya husn û cemalan
Ay dilê min ay dilo
2
Canfirît im te nebînim
Deftera 'işqê dixwînim
Serxwoş û sekran û dîn im
Ay dilê min ay dilo
3
Serxweş û sekran û mest im
Ef'ayê eswed digestim
Sebr û aram çûn ji destim
Ay dilê min ay dilo
4
Sebr û aram û sikûn e
Baziyê nav lê 'uyûn e
Dil ji pencan kir bixûn e
Ay dilê min ay dilo
5
Baziyê mekrê skenc e
Girtî bûm ez b' herdû pence
Min medam dil jê bi dence
Ay dilê min ay dilo
Çi sond xwar Mîr XalidKurdî
Bi sonda fileh û misilmanan be ku heya zarokê gavan jî ji ber mirîşkan bixwin,ez ê lêxim mirîşkan jî bikûjim..
Zarok giş dibin her tişt! Le ji ber ku bav nezan û feqîr in, zaroken xwe bi xwendin nadin, dikin şivan û gavan.
Axa karê gavantiyê dike, gavan ji karê axatiyê dike.
