Yazar:
Pierre Corneille
Çevirmen:
Burcu Bilgiç
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 43 dk.
Sayfa Sayısı:
96
Basım Tarihi:
2020
İlk Yayın Tarihi:
1637
Yayınevi:
İş Bankası Kültür Yayınları
Orijinal Adı:
Le Cid
ISBN:
9786254050565
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Aşk, Onur ve İntikam Kavramlarının İnsan Üzerindeki Yansıması: El CidEdebiyat
“Aşk kimseyi bağışlamayan bir zorba.” (sayfa 4)
1. Pierre Corneille ve Yaşadığı Döneme Dair:
Klasik Fransız tragedyasının kurucusu olarak kabul edilen Pierre Corneille, 1606’da doğdu. Henüz yirmi yaşını doldurmadan yazdığı bir oyunuyla adını duyurmuş, Paris’te sahnelenen bu oyunun ardından parlak bir kariyere yelken açmıştır. Orta sınıf bir ailenin çocuğu olan ve küçüklüğünden itibaren Cizvit eğitimiyle (Hristiyanlığa ait bir tarikat) büyütülen Corneille, 41 yaşındayken Academie Française üyeleri arasına katılmıştır.
17.yüzyıl Fransız edebiyatının 
Molière ve 
Jean Racine ile birlikte en büyük üç oyun yazarı arasında anılan Corneille hem tragedya hem de komedya alanlarında eserler üretmiş bir yazardır. Hatta iki türü harmanlayıp trajikomedya türünde de eser yazmışlığı vardır. “
El Cid” adlı eserinin de bu çerçeve içinde yer aldığını belirtiyor Corneille. Moliere’le çağdaş olan Corneille’in oyunlarından biri olan “Pompey’in Ölümü” Moliere kumpanyası tarafından sahnelendiğinde Julius Caesar rolünü Moliere’in oynaması da tarihe düşülmüş olan önemli dip notlardan biridir.
2. “El Cid” Tragedyasının Ortaya Çıkışı:
“Biliyorsunuz ki yavaş işler adalet,
Genellikle suç unutulur o sırada” (sayfa 35)
El Cid, yayımlandığı günden itibaren tartışmaların odağında yer alan bir eser. Fransız edebiyatının tiyatro bölümünün kurucu metinlerinden biri olduğunu ve okullarda ders olarak okutulduğunu söylemek mümkün. Hatta İngiliz edebiyatı için 
William Shakespeare’in değeri neyse Pierre Corneille’in Fransız edebiyatı için öyle bir seviyede olduğunu söylemek yanlış olmaz.
Corneille, eserini bildik tiyatro kalıplarının dışında kaleme alıyor. 
Aristoteles çi tragedya kurallarına (bakınız: 
Poetika) sırtını yaslamadan, kendi istediği şekilde yazıyor ve bu da haliyle tepkilere yol açıyor. 1637 yılında ilk olarak bir
Pierre Corneille, 1606’da doğdu. Henüz yirmi yaşını doldurmadan yazdığı bir oyunuyla adını duyurmuş, Paris’te sahnelenen bu oyunun ardından parlak bir kariyere yelken açmıştır. Orta sınıf bir ailenin çocuğu olan ve küçüklüğünden itibaren Cizvit eğitimiyle (Hristiyanlığa ait bir tarikat) büyütülen Corneille, 41 yaşındayken Academie Française üyeleri arasına katılmıştır.
17.yüzyıl Fransız edebiyatının Molière ve Jean Racine ile birlikte en büyük üç oyun yazarı arasında anılan Corneille hem tragedya hem de komedya alanlarında eserler üretmiş bir yazardır. Hatta iki türü harmanlayıp trajikomedya türünde de eser yazmışlığı vardır. “El Cid” adlı eserinin de bu çerçeve içinde yer aldığını belirtiyor Corneille. Moliere’le çağdaş olan Corneille’in oyunlarından biri olan “Pompey’in Ölümü” Moliere kumpanyası tarafından sahnelendiğinde Julius Caesar rolünü Moliere’in oynaması da tarihe düşülmüş olan önemli dip notlardan biridir.
2. “El Cid” Tragedyasının Ortaya Çıkışı:
“Biliyorsunuz ki yavaş işler adalet,
Genellikle suç unutulur o sırada” (sayfa 35)
El Cid, yayımlandığı günden itibaren tartışmaların odağında yer alan bir eser. Fransız edebiyatının tiyatro bölümünün kurucu metinlerinden biri olduğunu ve okullarda ders olarak okutulduğunu söylemek mümkün. Hatta İngiliz edebiyatı için William Shakespeare’in değeri neyse Pierre Corneille’in Fransız edebiyatı için öyle bir seviyede olduğunu söylemek yanlış olmaz.
Corneille, eserini bildik tiyatro kalıplarının dışında kaleme alıyor. Aristoteles çi tragedya kurallarına (bakınız: Poetika) sırtını yaslamadan, kendi istediği şekilde yazıyor ve bu da haliyle tepkilere yol açıyor. 1637 yılında ilk olarak bir"Ah gereksiz pişmanlıklar"Edebiyat
Az karakterle oluşturulmuş kısa bir hikaye. Okurken oyunu izliyormuş gibi hissettim ve gerçekten bu oyunu izlemeyi de çok isterdim. Okurken aldığım bu zevkin sebebi hikayenin yanında çevirmen Burcu Bilgiç'in aslı Fransızca olan bu eseri ele alış şekli de olabilir diye düşünüyorum. Kitabı okurken aynı anda her karaktere hak verdim. Bunu daha önce hiçbir oyunu okurken yaşamamıştım. Kişiler öyle iyi yansıtılmış ki herkesin kendince haklı olduğunu açık bir şekilde görüyorsunuz ve bu da oyunun nasıl bir gidişatı olacağını kestirememenize ya da nasıl olmasını istediğinizi bilmemenize sebep oluyor. Bir olayda bir taraf için gerçekten sevinirken diğer taraf için de bir o kadar üzülebiliyorsunuz. Açıkçası karakterlerle böyle tarafsız bir bağ kurabilmek benim hoşuma gitti.
Kitabın genelinde bir çatışma söz konusu: Aşk ve onur. Sevda ve cesaret. Adalet ve intikam. Zaten bazı yerlerde sembolik olarak da bu karşıtlıklar kullanılmış: "Servilerimin altında ezeceğim onun defnelerini." Bu cümleyi aşık olan kontun kızı, aşık olduğu adam için söylüyor ve buradaki söz konusu olan semboller servi -matem sembolü- ve defne -galibiyet sembolü-. Temeldeki çatışmanın her iki unsuru da insanda en yüksekteki duyguları, coşkuyu ve dehşeti içerir. Aşk da öyledir gurur, onur da öyledir. Belki de bu yüzden her iki tarafa da hak verebiliyorsunuz. Bir tarafta aşık, aşkı için her şeyi yapacaktır; diğer tarafta soylu, gururlu kişi soyuna karşı saygısından ötürü onuru için her şeyi yapacaktır ve ne yaparlarsa haklılardır. Kitabın başrolündeki aşık gençler de bu iki taraf arasında gidip geliyorlar. Ve nihayet kitabın sonunda, mutlu/mutsuz diye nitelendiremeyeceğim bir şekilde, terazinin hem aşk kefesi hem de cesaret onur yiğitlik kefesi eşit şekilde dolarak oyun sonlanıyor.
Daha fazla kafa karıştırmadan
Yirmi yaşlarında ilk yazdığı Melite oyunuyla adını duyuran ve Paris’te sahnelenmesinin ardından büyük başarı elde eden Pierre Corneille,El Cid oyununu ilk başta trajikomedya olarak yayımlamış ama komedya unsurları bulunmadığı için tragedya olarak düzeltmiştir.
Corneille ,tragedyanın üç birlik kuralına uymadığı için döneminde tartışmalara yol açtığı halde, halk tarafından büyük ilgi görünce 17.yüzyıl Fransız tiyatro yazarlığının kurucu metinlerinden biri olarak kabul edilmiştir.
Gelelim kitabımızın adına,El Cid nedir?
İspanyolcada edat olarak kullanılan “El” ve Arapçadaki “Seyid” kelimelerinden oluşturulan bir deyimdir. Şerefli, asil soylu, onurlu baş komutan anlamı taşımaktadır.
Peki kim bu El Cid ?
Endülüs Emevi Devleti’nin çöküşünden sonra kurulmuş ve 1479'da yerini İspanya Krallığı'na bırakılan Kastilya’da cesur yürekli komutan Rodrigo Díaz de Vivar,
savaş esnasında stratejik plan kurup düşmanlarını yenilgiye uğratığı için Mağripliler tarafından El Cid lakabı almıştır.
Corneille’de oyununu
İspanya’nın milli kahramanını ana karakteri olarak kullanıyor.Nasıl El Cid lakabını aldığını ayrıntılarıyla anlatıp iki aşığın onuru üzerinden kurgusunu oluşturuyor ve şiirsel dil kullanıp okurunu hikayesine bağlıyor.
Kurgusunda ise Rodrigo’nun babası,âşık olduğu kadının babası ile tartışırken fiziksel olarak darbe alır.Oğlu Rodrigo ‘dan onurunu kurtarmasını ister.Babasının itibarını düşünüp sevdiği kadının babasını öldürür.
Bunu duyan kadın intikam duygusu ile Rodrigo ‘nun ölümle cezalandırılmasını Kraldan ister.Rodrigo ‘da bir karar verir.Ve…
Neler mi yaşadılar? El Cid nasıl oldu ? Aşk mı,gurur mu kazandı? Sorularının cevapları kitabımızda.
Ölümden korkmayan korkar mı hiç tehditten,
En ağır talihsizlikler vız gelir cesaretime.
Zorlayabilirler beni mutsuz yaşamaya,
Ama
Tiyatro okumayı çok seven biri olarak açıkçası bu kitabı bitirdiğimde Corneille'yi bu zamana kadar hiç okumadığıma üzüldüm. Öyle bir yazımı var ki, gözlerinizi kapattığınız an kendi tiyatronuzda Jimena'nın sesini işitebiliyorsunuz. Tiyatro seven herkes okumalı!
El Cid// Pierre Corneille
.
#okudum
El Cid 1637’de ilk önce #trajikomedya olarak, daha sonra ise #tragedya adı altında yayınlanmış oyun tarzında bir eser.
İspanya milli kahramanını mihenk taşı yaparak ortaya koyan eserde; Jimena’nın değer verdiği iki kişi arasında sıkışıp kalmasına odaklanıyor okur.
Aile şerefi, güç, onur, intikam, aşk temalarının işlendiği “El Cid” elbette sınıfsal farklılıkları da unutmamış.
Döneminde tartışma konusu olan bu oyunu sevdim.
8/10
2026 65. kitabı
Molière ve Racine ile birlikte 17.yüzyılın üç büyük Fransız tiyatrocularından biridir. Klasik Fransız tragedyasının kurucusu kabul edilir. 1606-1684 yılları arasında yaşamıştır. En ünlü oyunu "El Cid" dir.
Oyun, İspanya'nın milli kahramanını konu alır. Bir hakaret sonrası aile şerefini korumak için sevdiği kız olan Jimena'nın babasını düelloda öldürmek zorunda kalan Don Rodrigo, daha sonra mağriplileri yenerek milli kahraman olur ve mağripliler kendisine El Cid (Paşa anlamında) lakabını takar. Hâlâ Don Rodrigo'yu içten içe seven Jimena ise babasının öcünü almaya kendini mecbur hissederek, kraldan Don Rodrigo'yu öldürtmesini ister. Kral ise böyle bir milli kahramanın ölümüne razı değildir.
#okudumbitti
#PıerreCorneılle
#ElCıd
#77sayfa
"Hayata neyle başlarsan başla, sonunda gurur ve aptallık kalıyor elinde. Oysa neler istemiştik hayattan.."
VIRGINIA WOOLF
Selam canlar. Birkaç gündür rahatsızdım. O yüzden şöyle biraz kafamı dağıtacak bir tiyatro metniyle devam edeyim okuma maratonuma dedim.
Kitap oldukça güzel. Yazarın şiiersel anlatımı okuru ister istemez etkiliyor. Vırgınıa Woolf'un üstte paylaştığım sözü bu kitap için söylenmiş gibi sanki.
Atılan bir tek tokatın kaç hayatı etkilediğine tanıklık ederken yazarın anlatımı o hüznü sonuna kadar yaşamanıza neden oluyor. Yazarın dilimize çevrilmiş başka kitabı var mı acaba diye baktım ama bulamadım. Olsa iyi olurdu oysa ki. Ben o şiirsel anlatımı çok sevdim.
" Aşk kimseyi bağışlamayan bir zorba"
"Umudun ölümü aşkın ölümü olur eğer aşkı yaşatan umutsa"
"Umudum ölür, iyileşir ruhum"
"Asil ve zor baskı. Tatlı zorbalık,
Ya bütün hazlarım yok oluyor ya yitip gidiyor saygınlığım,
Biri beni bedbaht ediyor diğeri engelliyor gün yüzü görmemi"
"Ölüden korkmayan korkar mı hiç tehditten,
En ağır talihsizlikler vız gelir cesaretime.
Zorlayabilirler beni mutsuz yaşamaya,
Ama ikna edemezler onursuz olmaya."
"El başarısız olduğunda cezasını baş çeker"
"Aşk arzusu ne kadar hoş gelse de
Cesur yüreklere utanç verir her türlü bahane"
"Eğer aşkı yaşatan umutsa, umutsuzluktur öldüren onu"
El Cid / Pierre Corneille
Fransız tiyatro tarihinin en önemli oyunlarından sayılan El Cid, aile şerefi için sevdiği Jimena’nın babasını öldürmek zorunda kalan Don Rodrigo’yla, babasının öcünü almakla sevgilisinin hayatı arasında bir seçime zorlanan Jimena’nın dokunaklı hikâyesini anlatır.
İspanya milli kahramanı Rodrigo Díaz de Vivar’ı konu alan oyun klasik dramanın üç uyum kuralına [zaman, mekan ve olay birliği] tam olarak uymadığı, konunun kahramanlık hikayesinden çok iki aşığın trajedisine kaymasına ve tartışmalara yol açmasına rağmen Fransız tiyatrosunun zirve eserlerinden biri kabul edilir.
Filmi de olan bu tiyatro metnini çok sevdim, türü seven okurlara öneririm
#alıntılarım
“Eğer aşkı yaşatan umutsa, umutsuzluktur öldüren onu,”
“Yok pahasına yenmek şanı olmayan bir övünçtür.”
“Aşk kimseyi bağışlamayan bir zorba.”
@isbankasikulturyayinlari @birdahaoku
#elcid #pierrecorneille #tiyatro
Oyun metni okumayı sever misiniz?
İngiliz edebiyatında William Shakespeare'in önemi neyse, Fransız edebiyatında da benzer öneme sahip, Fransız tragedyasının kurucusu Pierre Corneille'in 1637'de yazdığı harika eseriyleyiz. Eser ilk yazıldığında trajedi ve komedyanın birleşmiş hali trajikomedya olarak yazılsa da, daha sonra trajedi olarak güncellenmiş ve sahnelenmiştir. Yazarın daha 20 yaşına gelmeden önce yazdığı ilk oyunu "Melite" ise Paris'te sahnelenmiş ve kariyerinin en başında ilgi odağı olmuştur.
Cesareti ve yenilmezliği ile ün salmış savaşçı bir babanın oğlu olan Don Rodrigo (El Cid), Jimena'ya aşıktır ve Jimena'da onu sevmektedir. Ancak Jimena'nın babası, Don Rodrigo'nun babasının şerefini ayaklar altına almış, onu tokatlayarak onurunu kırmıştır. Dolayısıyla Don Rodrigo, babasının öcünü almakla sevgilisi arasında kalmıştır, yani bir bakıma aşk ya da şeref veyahut sevgi ya da cesaretin seçimidir bu Don Rodrigo için...
Don Rodrigo, babasının itibarını ve kendi şerefini düşünüp, sevdiği kızın babasını öldürür ama Jimena'dan vazgeçecek midir?
Jimena, babasının ölümüyle yıkılsa da, ve hatta kraldan babasının intikamının gereği olarak sevdiği adamın ölümle cezalandırılmasını istese de, acaba sevdiği adamdan öyle kolayca vazgeçebilecek midir?
Ve, onları nasıl bir son beklemektedir?
Tüm bunların cevabını merak ediyorsanız, çerezlik diyebileceğim bu akıcı ve etkileyici eseri okumanızı öneriyorum ve keyifli okumalar diliyorum.
Merhaba. Bu ay bir diğer okuduğum eser Pierre Corneille'in El Cid'i oldu.
Oyun önce trajedi komedya, sonrasında tregadya olarak yayınlanmış.
İspanya'nın milli kahramanının zaferini anlatılması beklenirken daha çok iki bedbaht aşığın trajedisi işlenmiştir. Zamanında tartışmalara sebep olmasına rağmen Fransız tiyatrosunun doruğu kabul edilmiştir.
Don Rodrigo, sevgilisinin babasını öldürmüştür ve Jimena'nın öfkesini üstüne çekmiştir. Jimena intikamını almasını için onu seven birini Rodrigo ile düello yapması için seçer. Fakat bu kararından pişman olması uzun sürmeyecektir.
Mağriplilerin ülkeyi işgale girişimleri Rodrigo'yu hemen harekete geçirir. Muhteşem bir zaferle dönen genç savaşta
El Cid unvanına sahip olur.
Babasının onurunu kurtarmak için sevdiği kadının babasını öldürmek zorunda kalan Don Rodrigo'nun hazin öyküsü anlatılır.
~PRENSES
...
Umudun ölümü aşkın ölümü olur eğer aşkı yaşatan
umutsa,
...
Hissediyorum iki parçaya bölündüğünü ruhumun:
Cesaretim yüksek ama kalbim yanıyor.
~LEONOR
...
Böyle güzel ve yakıcı bir acının içinde
Savaşıyorsa erdeminiz onun çekiciliği ve gücüyle,
Saldırıyı geri püskürtüyor, atıyorsa yemi geri
Kararsız ruhunuza da getirecektir sakinliği.
Dolayısıyla ondan ve zamandan umun her şeyi.
Gökten umun her şeyi, boldur Tanrı'nın adaleti,
Bu kadar uzun azapta bırakmaz erdemi.
Yazar Hakkında
Pierre CorneilleYazar · 2 kitap
Molière ve Racine'le birlikte 17. yy'ın en büyük üç Fransız tiyatrocularından biridir. Corneille, “Fransız trajedisinin kurucusu” olarak tanınmış ve kırk yıla yakın bir süre boyunca yapımcılık yapmıştır.
Klasik Fransız tragedyasının kurucusu kabul edilir. Orta sınıf bir ailenin çocuğudur ve Cizvit eğitimi almıştır. Yirmi yaşına gelmeden yazdığı ilk oyunu Paris’te başarıyla sahnelenmiş ve parlak bir kariyerin ilk adımı olmuştur. Şair 1647’de Académie Française’e girmeye hak kazanmıştır.
