Kategoriler
AristotelesYazar:
Aristoteles
Çevirmen:
Saffet Babür
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 47 dk.
Sayfa Sayısı:
98
Basım Tarihi:
Nisan 2016
İlk Yayın Tarihi:
1989
Yayınevi:
İmge Yayınları
ISBN:
9789755331256
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Hiçbir ön-bilgi olmaksızın salt düşüncenin ürünü’Felsefe
Aristoteles’in ilk eserlerinden olmakla beraber eserde varlıkların derininden bir sınıflama söz konusu. Gerçi bu “neyin” sınıflandırıldığı meselesi de çokça tartışılmış ama bence bir “varlık sınıflandırılması” olduğunu düşünmek daha kabul edilebilir.
Bu sınıflandırma içinde Aristoteles ağırlıklı olarak birincil ve ikincil tözleri ele alır ve birinci tözleri hepsinin üzerinde kabul eder çünkü ilk tözün karşıtı yoktur ve kendinde karşıtları barındıran tek varlıktır.
Geniş anlamda kategorilerin sayısı sınırsız olmasına karşın Aristo bunları 10 kategoride toparlamıştır ve bunlar temel yüklemler ya da temel kavramlardır. Aristonun oluşturduğu bu 10 kategori yüzyıllar boyu gerek batıda gerek islam dünyasında kabul edilmiştir.
”Kategoriler ya da Yüklemler Aristoteles'in Organon adı altında derlenen mantık ile ilgili metinlerinden biridir. Eser 15 bölümden oluşan kısa bir metindir. Metin eşadlılık, ortakadlılık ve yanadlılık tanımlamalarıyla başlayarak, tasımda kullanılması amaçlanan terim türlerinin özelliklerini inceler.
Kategori kelimesi Aristo'ya göre yüklemi gösterir. Varlığa ya da bir konuya yüklenen yüklemin çeşitli sınıflarıdır. En geniş anlamda kategorilerin sayısı sınırsızdır, ancak felsefede belli sayıda kategorilerden bahsedilir. Aristo bunları 10 kategoride toparlamıştır ve bunlara temel yüklemler ya da temel kavramlar denir. Aristocu geleneğe uyarak mantıkçılar bu kategorileri en genel kavramlar olarak ele alırlar. Aristonun oluşturduğu bu 10 kategori yüzyıllar boyu gerek batıda gerek islam dünyasında kabul edilmiştir.”
Kitabın içeriği ile ilgili bazı şematik görseller de ektedir. Bu gün için basit olabilir bu sınıflandırmalar ama 2500 yıl öncesine gidersek bunu ne müthiş bir çalışma olduğu daha iyi anlaşılır.
Mantığa GirişFelsefe
Şeylerin nasıl tasnif edilebileceğine dair gelişen şahsi merakım beni bu esere sürükledi. Bu alanda Aristo ve diğer filozoflar çeşitli yaklaşımlar sergileyip bir taslak sunmuşlar. Aslında bu tip
Kategoriler - AristotelesAristoteles, Organon eserinde nesnelerin sınıflandırılması, özellikleri ve bu özelliklerin nesnelerle ilişkisi gibi temel konuları mantıksal çıkarımlarla ele almaktadır. Kitap 60 sayfa olduğu için 1 veya 2 saatte rahatlıkla bitirilebilir. Aristoteles her konuyu örneklemelerle detaylıca açıklamıştır lakin kitabın çevirmeni Hamdi Ragıp Atademir'in(1908-1976) eski dili kitabın anlaşılmasını biraz zorlaştırmış geldi bana.
Aristoteles'in bilgiye ulaşması, doğru düşünmesi, sağlıklı akıl yürütmesi ve mantıksal çıkarımları etkileyiciydi. 
Organon 1 - Kategoryalar aynı zamanda mantık ve sınıflandırma biliminin temelini de oluşturur. Keyifli okumalar dilerim.
Kitaba 7.3/10 puan veriyorum.
Aristoteles, Organon eserinde nesnelerin sınıflandırılması, özellikleri ve bu özelliklerin nesnelerle ilişkisi gibi temel konuları mantıksal çıkarımlarla ele almaktadır. Kitap 60 sayfa olduğu için 1 veya 2 saatte rahatlıkla bitirilebilir. Aristoteles her konuyu örneklemelerle detaylıca açıklamıştır lakin kitabın çevirmeni Hamdi Ragıp Atademir'in(1908-1976) eski dili kitabın anlaşılmasını biraz zorlaştırmış geldi bana.
Aristoteles'in bilgiye ulaşması, doğru düşünmesi, sağlıklı akıl yürütmesi ve mantıksal çıkarımları etkileyiciydi. Organon 1 - Kategoryalar aynı zamanda mantık ve sınıflandırma biliminin temelini de oluşturur. Keyifli okumalar dilerim.
Kitaba 7.3/10 puan veriyorum.
9/10
2018 145. kitabı
*Organon;Yunanca da alet, araç anlamına gelmektedir.(opyavov)
*Aristoteles’e göre Organon; Mantık, araç bilimi.
Organon 1 - Kategoryalar (Yunan Klasikleri),Aristoteles,
Bu kitabı anlamakta o kadar zorlandım ki kendime ilk defa bir anlamda geliştiren bir kitap bulabildim bu hafta boyunca serimin tüm kitaplarını okumayı düşünüyorum. Kitabın beni etkileyen noktası dil kavramına yapılan eleştirilerde ki zıtlığa olan bakışı oldu. Aristoteles'in bu kadar zor anlaşılmasının bir sebebi Hamdi Ragıp Atademir'in çevirisinin dil olarak çok eski kalması ve bir çok yabancı kelime içermesi.
Kitabı okuyacaksanız 2019 veya 2016 baskılarını okumanızı tavsiye ederim. Kitabın ana fikri dil üzerine olsada olguların özüne yaptığı indirgemeci bakış benim görüşüm de her ne kadar doğru olmasa da fikre olan bakışı.
Kelimeleri sınıflandırması ve cisim ve isim arasındaki ilşkiye olan bakışı.
İyi okumalar...
-Furkan DOLGUN
İsimlerin aynı olmasına karşın insan özünün farklı olacağı ve bu farklılığın nicelik olarak kendini nasıl göstereceği ele alınmaktadır. Görelilik kavramının anlaşılabilmesi adına isimler arasında doğru bağlaşıma değinilmiştir. Öz, isim, nitelik, nicelik, görece ve varlık kavramları detaylıca incelenmektedir. Bu doğrultuda, tüm bu terimler arasındaki ilişkiye ışık tutmaktadır.
Kitabın içeriği ve Aristo'nun mantık konusundaki önermeleri madde madde ele alınırken, Türkçe'ye çeviri den kaynaklı olduğunu sandığım bir ifade karmaşası var sanıyorum.
Bu sebeble okunması zorlaşıyor. Hatta cümleler anlamsızlaşıyor.
Yine de, mantık ve felsefe bilimi açısından insanın 2500 yıl öncesinde geldiği zekasını kullanma ihtiyacı ve bu konudaki becerisindeki zirve nokta etkileyici...
Mantık ve akıl yürütme; insanı insan yapan en temel özelliklerden ikisi. Bu anlamda zaten insanın istemeden dahi olsa yaratılışsal bir özelliği olan bu iki kavramı layıkı ile öğrenmek elzem bir durum.
Bu anlamda mantığın bir anlamda ebesi olan Aristo ilkin mantık adına var olan temelin kategorilerle harekete geçtiğini iddia ediyor. Bir şeyin ne olduğunu söylemek aynı zamanda onun ne olmadığını da açıklayan bir durum oluyor.
Aristo bu kitabında bizlere kategorileri tanıtarak zihinsel yolculuğumuzda nerede olduğumuzu bilmemiz gerektiğini söylerken bunun en önemli aşamasının- Platon'un iddia ettiğinin aksine- sofist karşıtlığı üzerinden değil salt akıl ile yapılması gerektiğini söylüyor. İşte kategoriler x kişisine bağlı olmadan salt aklın sınırlarını tanıtıyor. Okuyunuz okutturunuz efenim :))
Aynı kitaba bu kadar farklı isimlerde baskılar yapılmasına bir türlü anlam veremiyorum. Genellikle A. Conan Doyle kitaplarında karşıma çıkan bir durum ama burada da görünce biraz garipsedim açıkçası. Beklentiler... Üzer...
Kategoriler ve Önermeler aslında bu külliyatın bir birleşimi olarak kabul ediliyor ve kategorilerde eş anlam, eş ses, yan anlam ve benzeri günümüzde de geçerliliğini koruyan kavramlara yer verilirken; önermeler kısmındaysa olumlu olumsuz, genel özel gibi kavramları işliyor yazar.
Hepimize iyi okumalar dilerim..
Yazar Hakkında
AristotelesYazar · 36 kitap
Aristoteles ya da kısaca Aristo, Antik Yunanistan'da klasik dönem aralığında yaşamını sürdürmüş olan Yunan filozof, polimat ve bilgedir.
Antik Yunan filozof. Platon ile Batı düşüncesinin en önemli iki filozofundan biri sayılır. Fizik, gökbilim, ilk felsefe, zooloji, mantık, siyaset ve biyoloji gibi konularda pek çok eser vermiştir.
MÖ 384 veya 385'te, günümüzde Athos tepesi olarak adlandırılan tepenin yakınlarında ufak bir Makedonya kenti olan Stageira'da, Makedonya kralı II. Amyntas'ın (Philippos'un babası) hekimi olan Nikomakhos'un oğlu olarak dünyaya gelir. MÖ 367 veya 366 'da 17 yaşında Platon'un Atina'daki akademisine (Akademeia) girmesiyle Platon'un en parlak çömezlerinden biri olur. Tütör yahut yardımcı hoca olarak çalıştığı dönemde, okuma tutkusuyla tanınır; (Platon, belki de bir tür tenezzülle, ona "okuyucu" lâkabını takar) Daha sonraları Akademia'daki öğretime kendisi de katkıda bulunur: kimi zaman Platoncu savları rakip Isokratos okuluna karşı savunmak için geliştiren, hatta zaman zaman da Evdamos ya da Can üzerine (Peri tes Psykhes) yazılarında olduğu gibi, bu tezleri büyükseyen diyaloglar yazar. Gryllos yahut Retorik üzerine Aristoteles'in diyalog yazarlığı dönemine aittir.
Platon MÖ 347'de öldüğünde, Akademeia'nın başına ardılı olarak Spevsippos'u atamıştır. Antik Çağ'dan itibaren yaşamöyküsü yazarları -herhalde kötücüllüklerinden- Platon'un bu seçiminde Aristoteles'in Akademeia'yı terk etmesinin asıl nedenini görüyorlar. Aristoteles'in en azından Spevsippos'a karşı kalıcı bir garez duyduğunu biliyoruz. Aynı yıl, belki de ustasının teşvikiyle, Ksenokratos ve Theophrastos ile bugün Biga Yarımadası olarak anılan Troas bölgesindeki Assos kentine gönderilir. Orada Tiran Atarnevs'li Hermias'ın siyasî danışmanı ve dostu olur. Aynı esnada, özgünlüğünü daha o zamandan belli eden bir okul kurar. Bu okuldaki girişimleri arasında yaşambilim üzerine çalışmaları yer alır. 345-344 yıllarında, belki de Theophrastos'un daveti üzerine, komşu Lesbos (Midilli) adasının Doğu kıyısındaki Mytilene (Midilli) kentine varır. 343'te Pella'daki (Bugün Ayii Apostili) Kral Makedonyalı Philippos'un sarayına, oğlu İskender'in eğitimini üstlenmek üzere çağırılır. 341 yılında Perslerin eline düşen Hermias'ın feci sonunu Pella'da öğrenir, anısına bir ağıt düzer. Gerek Pella'da ikamet ettiği sekiz senelik dönem, gerek eğitmenlik vazifesinin içeriği hakkında neredeyse hiçbir şey bilmiyoruz. Philippos'un ölümüyle M.Ö. 335 İskender tahta oturur. Aristoteles Atina'ya dönüp Akademeia'ya rakip olarak Lykeion'u, ya da diğer adıyla Peripatos 'u (öğrencileriyle içinde dolaşarak tartıştıkları bir tür çevresi sütunlarla çevrili avlu ya da galeri) kurar. Lykeion'lulara verilen Peripatetikoi adı buradan geliyor. Burada on iki sene ders verir. M.Ö. 323'te Büyük İskender'in bir Asya seferi esnasında ölmesi üzerine Atina'da Makedon karşıtı bir tepki dalgası peydah olduğu vakit, aslında Makedonculuk zannı taşıyan Aristoteles'e karşı, dine saygısızlık davası açılması söz konusu olur. Bir ölümlüyü -Hermias'ı- anısına bir ilâhi yazarak ölümsüzleştirmekle itham edilir. Bunun üzerine Aristoteles, Sokrates'in yazgısını paylaşmak yerine Atina'yı terk etmeyi seçer: kendi deyişiyle, Atinalılar'a "felsefeye karşı ikinci bir suç işlemeleri" fırsatını tanımak istemez. Annesinin memleketi olan Eğriboz (Evboia) adasındaki Helke'ye Khalkis sığınır. Ertesi yıl M.Ö. 322'de, altmış üç yaşında hayatını kaybeder.
