Yazar:
José Saramago
Çevirmen:
Sıla Okur
Tahmini Okuma Süresi:
9 sa. 28 dk.
Sayfa Sayısı:
334
Basım Tarihi:
Şubat 2022
İlk Yayın Tarihi:
Ocak 2000
Yayınevi:
Kırmızı Kedi
Orijinal Adı:
A Caverna
ISBN:
9786054927845
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Mağara - J. SARAMAGO (Artık uyanma ve mağaralarımızdan çıkma vakti!)Edebiyat
Bazı kitaplar vardır, gece uyumanıza yardımcı olurlar. Yatağa girer, biraz okur ve göz kapaklarınızın ağır gelmeye başladığını hissedersiniz. Ama sakın bu kitapta denemeyin. Uykularınız kaçacaktır!
Alın size yaşadığınız hayatı dibine kadar sorgulatacak, bir değişimin başlangıcı olabilecek bir eser!
Kendimize bir şeyler itiraf ederek başlayalım mı?
Bir hayat yaşıyor -ya da hayatta kalmaya çalışıyor- ve karşılığında bir ömür harcıyoruz.
Yaşadığımız hayatı güzel göstermek adına sosyal medya hesapları açıyor, storyler paylaşıyoruz.
Daha iyi bir iş, daha iyi bir ev, güzel bir araba, daha iyi giysiler vs derken bir bakıyoruz bir apartman dairesinde ömrümüz tükeniyor.
Adına hayat dediğimiz bir mağaraya sıkışmış gibiyiz. Ellerimiz telefonla kelepçeli adeta, onda da sürekli reklamlar ile uğraşıyoruz. Dışarı çıkıyoruz, AVM'ler karşılıyor bizi, onda da iri yazılar ile reklamlar. Otobüs durakları, yollarda tabelalar... Nasıl yaşayacağımıza biz değil onlar karar veriyor adeta. Kemal Sunal'ın "100 Numaralı Adam" filminde olduğu gibi: Bay Halk böyle yapıyor, siz de böyle yapın!
Mağara
José Saramago'dan okuduğum altıncı eser. 
Kabil'den sonra bir süre okumama kararı almıştım ama daha fazla karşı koyamadım kalemine.
İyi ki de koyamamışım. Ne 
Körlük ne 
Görmek, kendimi bulduğum eseri oldu Saramago'nun...
Kısaca bahsetmek isterim. Spoiler korkusu olanlar bu paragrafı atlasın lütfen...
Çömlek yapımı ile geçimini sağlayan, kızı Marta ve "Merkez"de güvenlik görevlisi olan damadı ile yaşayan bir adam Cipriano Algor. Eşi ölmüş... Üç kuşaktır çömlek yapımı ile uğraşıyorlar. Yapılan çömlekler Merkez'de satılıyor. "Merkez"i büyük bir yaşam alanı olarak düşünebilirsiniz. İçinde oturma alanları, mağazalar, ihtiyaç duyabileceğiniz her şey var. İnsanlar orada oturmak için birbirleri ile yarışıyor
Mağara
José Saramago'dan okuduğum altıncı eser. Kabil'den sonra bir süre okumama kararı almıştım ama daha fazla karşı koyamadım kalemine.
İyi ki de koyamamışım. Ne Körlük ne Görmek, kendimi bulduğum eseri oldu Saramago'nun...
Kısaca bahsetmek isterim. Spoiler korkusu olanlar bu paragrafı atlasın lütfen...
Çömlek yapımı ile geçimini sağlayan, kızı Marta ve "Merkez"de güvenlik görevlisi olan damadı ile yaşayan bir adam Cipriano Algor. Eşi ölmüş... Üç kuşaktır çömlek yapımı ile uğraşıyorlar. Yapılan çömlekler Merkez'de satılıyor. "Merkez"i büyük bir yaşam alanı olarak düşünebilirsiniz. İçinde oturma alanları, mağazalar, ihtiyaç duyabileceğiniz her şey var. İnsanlar orada oturmak için birbirleri ile yarışıyorBir an gelir ki insanın kafasında bir ses yankılanır: Çek ipini rahvan gitsin.Edebiyat
Bu okuduğum en güzel ve en güçlü kapitalizm eleştirilerinden biri. Saramago’nun kaleminden alışık olduğumuz bir tarz. Sistemi didikleyip boşlukları kendi büyülü kelimelerinin harcıyla doldurma ustası Saramago. Üstelik bunu yaparken bilgelik taslamadan bilge olabilme yeteneğini de yan cepte elleriyle ısıtıyor.
Mağara, Platon’un ünlü mağara alegorisinden beslenen bir kitap. Bilinen hikaye şudur ki; üç kişi kendini bildi bileli bir mağarada zincirlere vurulmuş yaşar. Sonra biri zincirini kırıp dışarı çıkar. Bir ırmağın kıyısına iner. Bugüne kadar gördüğü ışığın sahteliğine, duyduğu seslerin sadece yankı olduğuna tanık olur. Ama zincire vurulu halde bekleyen iki kişi onun bir çılgın olduğunu düşünür. Ki belki de öyledir:)
Saramago bu alegoriyi artık nesli tükenmiş çömlekçi ustası Cipriano Algor, onun kızı ve damadı üzerinden sıcacık bir hikayeye dönüştürüyor. Hemen tüm karakterlerin bu kadar sevimli olması insana garip geliyor. Bu dünyadan değiller sanki. Sonra anlıyoruz, evet, bu dünyadan değiller.
Çömlekçilikle geçimini sağlayan Algor ve ailesinin tepetaklak oluşuna konuğuz. Ama öyle kıyıda köşede durabileceğiniz bir konukluk değil bu. Elinizi uzatıp çamuru şekillendirmek istiyorsunuz. Elinizi uzatıp zorbaların boğazını sıkmak istiyorsunuz. Kitabı evin içinde dönerek, şimdi ne olacak diye sorup bir sonraki sayfayı aç gözlerle selamlayarak okuyorsunuz. Akıcı, heyecan verici, merak duygusunu kamçılayan bir kitap. Ve o enfes cümleler, bunun tarifi yok. Okuyan anlar.
Hasılı, gün geliyor, tüm yaşamın zorla entegre edildiği, yapay sahiller ve onları döven yapay dalgalarla, yapay rüzgarlar ve yapay ışıklarla inşa edilmiş; insan ruhunun boğazlandığı ‘modern’ kent yapısını, kapitalist düzenin hızlı tüketim çılgınlığını temsil eden dev alışveriş merkezi “Merkez” de çömleğin
Mağara - José Saramago
Nobel Edebiyat Ödülü sahibi José Saramago, Mağara kitabında, kapitalizmi tokat gibi eleştirirken aynı zamanda bizleri her zaman olduğu düşünmeye ve sorgulamaya sevk ediyor. Başrolde, çömlekçilikle uğraşan yaşlı bir adam olan Cipriano Algor var. Kızı ve damadıyla birlikte yaşıyor. Damadı “Merkez” denen kocaman, yapay, dev bir alışveriş merkezinde güvenlik görevlisi. Algor, yaptığı çömlekleri Merkez’e satıyor ama bir gün “artık modası geçti” denilip siparişleri iptal ediliyor.
Bu olaydan sonra aile, geçinebilmek için Merkez’e taşınmak zorunda kalıyor ve asıl hikaye bundan sonra başlıyor. Çünkü burası tam anlamıyla ruhsuz, yapay, güneş ışığı bile görmeyen bir yer. Öyle ki, Algor burada yaşamak için köpeğini bile geride bırakmak zorunda kalıyor. Acaba biz de böyle bir sistemin bir parçası mıyız diye sormadan edemiyor insan. Merkez denilen yerde distopya havası var.
Kitap Platon’un Mağara alegorisine gönderme yapıyor: Zincirlerimizi kırıp ışığı görecek cesaretimiz var mı, yoksa gölgeleri gerçek sanmaya devam mı edeceğiz? Kalabalık ama yalnız, konforlu ama ruhsuz modern hayatın içinde, kendi zincirlerimizi fark ettiriyor bizlere.
Son olarak Saramago şöyle demişti:
"Günah kavramını icat edenler, bunu başkaları üzerinde hakimiyet aracı olarak kullanıp kazanç sağlamak amacıyla icat ettiler."
Cesur düşünürün bu değerli sözünü bir iletimde paylaşıp şu şekilde düşüncemi belirtmiştim:
"**Günahı icat edenler dolayısıyla Cennet ve Cehennemi de icat ettiler. Bunu anlamanın en kolay yolu, sonsuz yaşam vaat edilen cennetle ilgili tüm vaatlerin erkeklere gelmiş olması ve tüm vaatlerin o dönemin Arap erkeklerini cezbedecek şeyler olması. Çünkü dönemin Arap kültürü ataerkil ve kadına değer vermeyen bir kültürdü. Sonlu bir yaşamdaki
José Saramago, Mağara kitabında, kapitalizmi tokat gibi eleştirirken aynı zamanda bizleri her zaman olduğu düşünmeye ve sorgulamaya sevk ediyor. Başrolde, çömlekçilikle uğraşan yaşlı bir adam olan Cipriano Algor var. Kızı ve damadıyla birlikte yaşıyor. Damadı “Merkez” denen kocaman, yapay, dev bir alışveriş merkezinde güvenlik görevlisi. Algor, yaptığı çömlekleri Merkez’e satıyor ama bir gün “artık modası geçti” denilip siparişleri iptal ediliyor.
Bu olaydan sonra aile, geçinebilmek için Merkez’e taşınmak zorunda kalıyor ve asıl hikaye bundan sonra başlıyor. Çünkü burası tam anlamıyla ruhsuz, yapay, güneş ışığı bile görmeyen bir yer. Öyle ki, Algor burada yaşamak için köpeğini bile geride bırakmak zorunda kalıyor. Acaba biz de böyle bir sistemin bir parçası mıyız diye sormadan edemiyor insan. Merkez denilen yerde distopya havası var.
Kitap Platon’un Mağara alegorisine gönderme yapıyor: Zincirlerimizi kırıp ışığı görecek cesaretimiz var mı, yoksa gölgeleri gerçek sanmaya devam mı edeceğiz? Kalabalık ama yalnız, konforlu ama ruhsuz modern hayatın içinde, kendi zincirlerimizi fark ettiriyor bizlere.
Son olarak Saramago şöyle demişti:
"Günah kavramını icat edenler, bunu başkaları üzerinde hakimiyet aracı olarak kullanıp kazanç sağlamak amacıyla icat ettiler."
Cesur düşünürün bu değerli sözünü bir iletimde paylaşıp şu şekilde düşüncemi belirtmiştim:
"**Günahı icat edenler dolayısıyla Cennet ve Cehennemi de icat ettiler. Bunu anlamanın en kolay yolu, sonsuz yaşam vaat edilen cennetle ilgili tüm vaatlerin erkeklere gelmiş olması ve tüm vaatlerin o dönemin Arap erkeklerini cezbedecek şeyler olması. Çünkü dönemin Arap kültürü ataerkil ve kadına değer vermeyen bir kültürdü. Sonlu bir yaşamdakiMağaraEdebiyat
Yaşadığımız bu dünya, kendimizi içine hapsettiğimiz, zincirlerimizin farkında olmadığımız, güya cesaretimizi büyüttüğümüz bir yerse Platon'un alegorisindeki üç kişiden biri olmaya aday aykırı kişi kim olacak? Biz mi? Peki.. Kopardığımız zincirlerimizin bizi fırlattığı dünyaya ne vereceğiz ya da dönüp mağarada kalan diğer iki kişiye?
Saramago bu romanında da yine bilindik tarzıyla hikâyelerle oynuyor. Kapitalist sistemin bir simülasyonu olan ‘Merkez’ bünyesindeki kişileri potasında eritip kendisine muhtaç ediyor. Çevresindeki köyler, gecekondu mahalleleri bir bir yok oluyor. Bununla birlikte insanların mağduriyetleri ve muhtaçlıkları artıyor, sistem kendini doğruluyor. Olay burada başlıyor, tüm mesele bu sistemin içinde mi kalacaksın, dışında mı?Diyebiliriz ki sistemi tanıyıp devam edilemez mi? Kahramanlarımız etmiyorlar. Mağaralarından çıkıyorlar. Biz mağaralarımızı terk etmeye nerede, nasıl cesaret ederiz bilmiyorum fakat önce içimizdekinden şöyle bir kafamızı uzatıp o ışığı görsek olacak sanki, ilk adım o gibi.
Oldukça atmosferik, nefis bir kitap.
Kapitalist sistem eleştirisini böyle doğalında, böyle sert olmayan ve çarpıcı bir üslupla Saramago’dan başkası anlatamazdı.
Puan vermedi·334 syf.·
2025 10. kitabı
Yazarın Kabil Görmek 
Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş dan sonra okuduğum dördüncü kitabı eğer biri bu José Saramago kitabı değil dese inanırdım yazım dili anlatım şekli diğerlerinden çok farklı konu iyi seçilmiş olsa da bence betimleme aynı güçte değil. Özellikle kitap örneklerin çok uzatılması beni sıktı içimden tamam abi anladık demek geldi. Öyle gereksiz uzattığı cümleler var ki orta okul öğrencisi kompozisyonu uzamaya sayfa doldurmaya çalışıyor. Maalesef anlatım şeklindeki eksiklik konunun ve anlatılmak istenenin önüne geçmiş ama öylesine vakit geçirmek için yada asıl okumalara ara vermek için okunur mu ehhh okunur.
Kabil Görmek Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş dan sonra okuduğum dördüncü kitabı eğer biri bu José Saramago kitabı değil dese inanırdım yazım dili anlatım şekli diğerlerinden çok farklı konu iyi seçilmiş olsa da bence betimleme aynı güçte değil. Özellikle kitap örneklerin çok uzatılması beni sıktı içimden tamam abi anladık demek geldi. Öyle gereksiz uzattığı cümleler var ki orta okul öğrencisi kompozisyonu uzamaya sayfa doldurmaya çalışıyor. Maalesef anlatım şeklindeki eksiklik konunun ve anlatılmak istenenin önüne geçmiş ama öylesine vakit geçirmek için yada asıl okumalara ara vermek için okunur mu ehhh okunur.Mağara Jose Saramago kitabı hakkında yorumlarınızı bekliyorum.Edebiyat
Günümüz tüketim dünyasının en önemli öğesi olan AVM’lerin toplumun geleneksel ve ahlaki yapısına etkilerini Saramago’nun bakış açısıyla ve incelikli üslubuyla değindiği harika bir kitap.
Kitabın ana karakterleri yaşlı ve geleneksel yöntemlerle çömleçilik yapan Cipriano Algor, kızı Marta ve damadı Marçal’dır. Cipriano yaşamını sürdürmek için yaptığı çömlekleri ‘Merkez’ adı verilen devasa yaşam ve alışveriş merkezine satmaktadır. Birgün ‘Merkez’ Cipriano’dan aldıkları çömleklerin siparişini modasının geçmesini söyleyerek iptal eder. Geçimlerini sağlamak için kızıyla birlikte kilden heykelcikler yapmaya başlar fakat daha sonra bu siparişlerde iptal olur. Damadı Marçal Merkez’de güvenlik görevlisi olarak çalışmaktadır. Yaşadıkları geçim sıkıntısından dolayı önce kızı Marta ile damadı Marçal sonrasında Cipriano’da Merkez’de yaşamını sürdürmek zorunda kalır. Asıl hikayenin can alıcı kısmı karakterimizin Merkez’de yaşama başlaması ve Merkez’in derinliklerine doğru yapılan kazı çalışmalarını keşfetmesiyle heyecanlanmaya başlar.
Gelenekselliği temsil eden Cipriano ile Kapitalist sistemi temsil eden ‘Merkez’in savaşını okuduğumuz bu kitap kendi hayatımızda da mutlu olmamız için beklentilerimizi tekrar sorgulamamıza neden olacaktır.
Platon’un Mağara Alegorisi’ne etkili bir yaklaşım ile kurgulanmış kitap Saramago’nun kesinlikle okunması gereken kitapları arasında yer almaktadır.
Oldukça çarpıcı ve güzel bir okuma oldu benim için.
Saramago çok kolay okunan ama dikkatin dağılırsa ucunu bucağını yakalayamayacağın diyaloglara imza atan bir yazar.
Ve Platon sen ne büyük bir düşünürmüşsün dedirten bir kitap.
Hepimiz üretkenliğin çok kutsal olduğunu biliyoruz. Ya son zamanlarda içinde boğulmaya başladığımız tüketici topluluk olma yolunda uçarcasına ilerleyişimiz.
Çok güzel bir aile Cipriano Algor ve ailesi. Kilden testiler çömlekler üretiyorlar. Ama tükeniyor artık bunları üretme gerekçeleri. Çünkü merkezde insanlar artık bunları kullanmak istemiyor. Merkez mi? Büyük bir avm düşünün ve onun etrafında üstünde sağında solunda büyüyen yerleşim yerleri. Ancak dışarıya açık olmayan pencereleri..
Yaşamak mı kaçmak mı?
Okuyun görün.
Her ay bir Saramago okuma kararımla yine güzel bir kitabı daha bitirmenin mutluluğuyla herkese keyifli okumalar diliyorum.
Kapitalizmin ve tüketim toplumunun kuşatması altında kendisi için kurgulanan yaşama mecbur kılınan ve değersizlestirilen birey ile üreten değer yaratan ve yaşamı içsellestiren birey arasındaki uçurumun fotoğrafını ustalıkla önümüze koyuyor yazar. Kurgu ve akıcılık mukemmel. Yazarın okuduğum ilk romanı idi. Benim için devamı gelecek.
Yine Saramago' dan hayran olunası bir eser daha. #josesaramago . Kitabımıza gelecek olursak baş karakterimiz olan yaşlı çömlekçi Capriano Algor, kızı Marta ve şehirde güvenlik görevlisi olan damadı Marcal ile birlikte köyde yaşamaktadır . Çömlekçimiz Capriano çömleklerin bir kısmını satması için siteye gönderir.Fakat kent yaşamını her şekliyle benimsemiş olan site sakinleri uzun ömürlü olan plastik ürünler kullanmayı tercih etmektedir . Daha sonra yaşlı çömlekçimiz kızıyla birlikte seramik bebekler yapmaya başlar. Günlerden bir gün damat ikramiye alır ve onlarda şehrin büyüsüne kapılıp o siteden ev alırlar . büyük sitelere doğru uzanan yaşamların insanların doğal hayatlarına ne derece zarar verdiğinin, bir anlamda bu yozlaşmanın geçici mutluluklar getirdiğini şahane bir kurgu ile anlatmış sevgili Saramago.
Bir solukta okuyacağınız mükemmel bir kitap. Sıcacık bir hikayenin içine yerleştirilmiş mükemmel tespitler, aile ilişkilerini açıklamak için kullanılan psikolojik tahliller ve en nihayetinde Platon'un mağara metaforuna uzanan güzel bir yolculuk.
Kapitalizm eleştirisi, modern yaşam eleştirisi, çağdaş esirliğimizin eleştirisi...
Tamam Jose Saramago'yu seviyorum. Körlük ve Görmek kitapları çok önemli ve güzeldi. Ama bu kitap çok sarsıcıydı.
Kesinlikle okuyun.
Yazar Hakkında
José SaramagoYazar · 34 kitap
Lizbon kentinin kuzeyindeki küçük bir köy olan Azinhaga'da (Ribatejo) doğdu. Yoksul bir köylü ailenin oğlu olarak büyüdü. Ailesiyle birlikte taşındığı Lizbon'da öğrenim gördü. Öğrenimi sırasında kırsal kesimde çalıştı. Ekonomik sorunları nedeniyle okulu bıraktı. Makinistlik eğitimi aldı. Teknik ressamlıktan redaktörlüğe, editörlüğe ve çevirmenliğe kadar birçok işte çalıştı.
Bir yayınevinde, yayın hazırlığı ve üretim departmanında görev yaptı. Diario ve Lisboa gazetelerinde kültür editörü olarak çalıştı. Siyasi yorumlar yazdı. Portekiz Yazarlar Birliği'nin yönetim kurulunda görev üstlendi. 1976'dan sonra kendini tümüyle kitaplarına verdi.
1993'te Kanarya Adaları'nda Lanzarote'ye yerleşti. Pilar del Rio ile evlendi. İlk romanı Günah ülkesi (Terra do Pecado) 1947'de yayınlandı.
Yazarın romanları ve denemelerinin yanı sıra iki şiir kitabı ve oyun kitapları da vardır. Saramago, 1998 Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandı.
Yazarın biçemi gayet dikkate değerdir. Düz yazılarında, noktalama işareti olarak nokta ve virgülden başkasını kullanmaz. Anlatım dili de oldukça muzipçedir; bu da, okuyucuyu yazara bağlayan bir diğer etkendir. Ünlü yazar 87 yaşında hayatını kaybetmiştir.
