Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
232
Basım Tarihi:
Ağustos 2020
İlk Yayın Tarihi:
1965
Yayınevi:
Yapı Kredi Yayınları
Orijinal Adı:
Stoner
ISBN:
9789750847523
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Çiftçi bir aileden çıkıp üniversiteye giden ve hayatını oraya adayan bir adamı anlatan bu kitap, adını da baş karakteri William Stoner'dan alıyor. Köyünden ayrılıp ziraat mühendisliği okumaya gitmesi ve devamında edebiyata yönelmesiyle Stoner'ın ilk dönüm noktalarını görüyoruz ve kitap boyunca yenilerini okuyoruz.
Öncelikle Stoner'dan bahsetmek istiyorum. Umutlu, mantıklı, azimli bir insan fakat bir sorunla karşılaştığı an ufacık bir çaba göstermeden vazgeçiyor. Bu vazgeçişleri yüzünden kim bilir kaç kez kendine zarar veriyor fakat okur olarak hiçbirinde ona kızacak gücü bulamadım. Kitapla ilgili ön yargım Stoner'ın ayyaş, öylesine sürüp giden birisi olmasıydı fakat okuduğum en ince karakterlerdendi.
Çevresindeki karakterler de bir o kadar etkileyici. Bazen eşinin ve meslektaşının ona olan nefreti, bazen arkadaşı ile diyalogları, bazen de hayatında mutlu hissedebilmesini sağlamış tek kişi olan sevgilisi anlatılıyor. Onlarla yaşadığı her şeye rağmen Stoner, kayıtsız ve hissiz olmaya devam ediyor.
Aslında hissiz demek yanlış olur, biraz döneminden bahsetmek istiyorum. 1900-1950 arası sürece az çok aşinayız, Stoner da o yıllarda ABD'de yaşamış birisi olarak yaşadığı çağı bütün benliğiyle taşıyor. 1. Dünya Savaşı ile başlayan, Büyük Buhran ile devam eden ve 2. Dünya Savaşı'ndan sonra normalleşmeye çalışan böyle bir dönemde; insanların da pek sağlıklı kalmasını bekleyemeyiz. İki savaşta da Stoner kendi tercihiyle üniversitede kalıyor. Kitabın ana konusu olmasa bile bu buhran yıllarının ve savaşın çok iyi anlatıldığını düşünüyorum, o sebeple ayrıca sevdim. "Bir savaş sadece birkaç bin ya da birkaç yüz bin genç adamı öldürmez. Bir halkın içinde bir daha asla geri getirilemeyecek bir şeyi öldürür." (s. 34)
Kısaca yorumlarım bunlar, aslında Stoner'ın hayatı hakkında
Stoner, 20.yüzyılın başlarında, yoksul bir çiftçi ailesinin oğlu olan William Stoner’ın, babasının topraktan daha çok verim almasına yardımcı olabilmek için ziraat fakültesinde okumaya gönderilmesiyle başlıyor ve karakterin tüm bir hayat hikayesini anlatıyor. Edebiyata ilgi duymaya başlayan idealist bir genç oluyor Stoner ve bu noktada kitap bana biraz Martin Eden’ı anımsattı. Hatta ilk aşk deneyimini okurken de Martin Eden’a yazılmış alternatif bir son hikayesi gibi diye düşündüm. Kurgu aslında iddiasız ve sıradan fakat insan hayatına bütünsellikle yaklaşımı, idealist bir genç olmak, aşık olmak, evlenmek, ebeveyn olmak, kariyer yolunda yaşananlar gibi her şeyiyle hayatı anlatması ve insani duyguları yansıtışını çok sevdim. Hemen hepimizin aşina olduğu ama adlandıramadığı duygu ve durumları yalın ama vurucu bir şekilde teşhis edip aktarmış John Williams. Oldukça da akıcı ve sürükleyici bir kitap. Çok sevdim.
William Stoner bir çiftçi ailesinin tek çocuğu olarak dünyaya gelmiş ve babasının topraktan daha fazla verim almasını sağlamak amacıyla ziraat okuması için üniversiteye başlamıştır. Fakat bu ziraat yolculuğu sırasında Stoner'ın seçmeli olarak aldığı edebiyat dersi ile hayatında -belki de en cesur- önemli kararını vererek bölüm değiştirir. İdealist bir genç olan Stoner, gayretli ve düzenli bir çaba ile okul hayatında ilerlemesi ve akabinde tüm hayatını anlatan bir kitap.
Romanda üniversite Stoner için adeta bir ev, yuva görevi görür. Tüm hayatı, tercihlerini de buna göre şekillendirir. Hatta pes etmeyen, mücadeleci yönünün ortaya çıkmasını da hep okulla ilgili konularda görürüz. Okurken işte bu noktada üniversite ve edebiyatın karakter için ne denli önemli olduğunu anlarken aynı zamanda bende içimi yumuşacık bir hisle doldurdu. Kitabı okuyanlar bu noktada ne demek istediğimi anlayabilirler. Kitap oldukça durağan, sakin tabiri caizse iddiasız bir şekilde ilerliyor. Fakat bu ilerleyiş içinde aslında okura bir hayat akışı portresi sunduğunu düşünüyorum. Bir bütünsellik ile insan hayatında ki; aile, aşk, evlilik, genç, öğrenci, öğretmen, ebeveyn kavramları üzerinden aslında her şeyi anlatmaktadır. Bu noktada tüm insani duygular yalın olarak ele alınmış ve yansıtılmış bu yönüyle o kadar güzel ve vurucuydu ki, okurken empati yapabileceğimiz birçok an, duygu, durum ve düşünceler mevcut.
Kitabı okurken bir yandan da karakterin yaşadığı duygu durumlarıyla aslında bir varoluş savaşı verdiğini görüyoruz. Bu durumu da kitabın arka kapağında yer alan bu söz çok iyi bir şekilde açıklıyor : "John Williams, hayatı yaşamakla hayatın seyircisi olmak arasında bocalayan ve çevresindekilerce hep bir muamma olarak görülen William Stoner'la unutulmaz bir karakter yaratıyor". Roman
“Edebiyat eseri önümüze derinliklerine inemediğimiz engin bir örtü fırlatır. Ve biz onun karşısında, etkisine karşı koyamayan adanmışlardan başka bir şey değiliz. O örtüyü kaldırmaya kim cüret edebilir, keşfedilmezi keşfetmek, ulaşılmaza ulaşmak için?”
John Williams’ın Stoner kitabını canım Gülşah ile birlikte okuduk.
Bir hayat hikayesi 230 sayfaya, sıradanlığın çekiciliği ile oldukça akıcı ve etkileyici bir şekilde nasıl sığabilir?
Sıradan ve monoton bir hayat hikayesi gibi görünse de klişeden uzak, merak duygusu barındıran, gizemli, yalın ve çarpıcı, ustaca otobiyografik tarzda yazılmış bir başyapıt okuduğumu düşünüyorum.
Karakterimiz Stoner aslında ara ara güçlü olsa da, hayatında yanlış giden olayları düzeltmek için bir şey yapmayan, uyuşuk, hayatı seyreden bir yapıya sahip. Mesela tamamen yanlış olan evliliğini, çalıştığı üniversitenin dekanının haksızlıklarını, histerik eşinin kızını kullanmasını, aşık olduğu kadını kaybetmesini, içinde fırtınalar kopmasına rağmen savaşmadan seyrederek hayatın kendiliğinden düzelmesini bekliyor. Tüm bu eksik yanlarıyla Stoner’ı seviyorsunuz, empati yapıyorsunuz, çünkü bizlere yansıttığı komplike hislerle bizden olan çok tanıdık bir karakter.
Stoner’ın 1891 – 1956 yılları arasına tekabül eden hayat hikayesini okurken bir yandan da savaşlar, yoksulluk, ekonomik kriz, borsanın tepe taklak olması, içki yasakları gibi dünyada olup biten olaylara da tanıklık ediyoruz.
Bir milyondan fazla satış rakamına ulaşmış, 1965 yılında yayımlanan bu romanı çok severek okudum. Okuyun arkadaşlar, hele elinizde varsa benim gibi hiç bekletmeyin.
Not: Stoner; daha çok USA’da esrar kullanımı sonrası olduğu söylenen uyuşukluk halini hayat felsefesi haline dönüştüren insanlar için kullanılan tabirmiş.
“Ne olduğunuzu, ne olmayı seçtiğinizi ve
John Williams (1922-1994) Amerikalı yazar, akademisyen.
Konu olarak; çiftçi bir ailenin çocuğu olup ziraat öğrenmek için fakülteye giden Stoner burada edebiyata merak salıp hayatında farklı bir yola girer. Artık ailesi gibi çiftçi değil fakültede edebiyat hocası olacaktır. Bu değişen ortamında Stoner’ın arkadaşlıklarını, düşmanlıklarını, fakülte camiasındaki kayırmacılığı, sıkıntılı evlilik hayatını, 1.Dünya Savaşı, ekonomik buhran ve 2. Dünya Savaşı dönemlerinin sıkıntılı havası eşliğinde okuyorsunuz.
‘’Artık hayatlarını verdikleri toprağın içindeydiler; toprak onları yıldan yıla, azar azar alacaktı. Rutubet ve küf bedenlerini taşıyan çam mahfazaları ağır ağır istila edecek, toprak ağır ağır ulaşacaktı etlerine ve en sonunda varlıklarının son kalıntılarını da tüketecekti. Ve uzun zaman önce kendilerini adadıkları o inatçı toprağın anlamsız bir parçası olacaklardı. ‘’
Oldukça sıradan, çevremizde rahatlıkla görebileceğimiz bu yaşam öyküsünü güzel yapan yazarın edebi becerisi, kurduğu karakterlerin sağlamlığı diye düşünüyorum. Çok severek, merakla okudum. Tavsiye ederim.
Çiftçi bir ailenin çocuğu olan William Stoner, ziraat okumak için gittiği üniversitede edebiyatla tanışır; bu tanışma kısa sürede gönülden bir bağa dönüşür. Akademide kalıp öğretim üyesi olma isteğiyle aldığı bu karar, hayatındaki tüm kırılma noktalarını da beraberinde getirir.
Ah William Stoner…
Sen ne sabırlı bir adammışsın.
Stoner’ın hayat hikâyesini okurken kendimi sürekli bunu söylerken buldum. Gerçek anlamda bir sabır timsali. Hayata, insanlara ve kaderine karşı neredeyse sınırsız bir toleransı var. Ve ben böyle insanlara her zaman hayranlık duymuşumdur. Stoner da tam olarak böyle bir karakter: hayran olunası, sessiz ama unutulmaz.
Onun kendini tanıma, kabullenme ve özümseme yolculuğunu okumak benim için fazlasıyla keyifliydi. Stoner, okuduğum en gerçekçi ve samimi romanlardan biri. John Williams’ın kalemi öyle içten, öyle doğal ki; hepimizin gündelik hayatta bir yerinden tanıyabileceği sıradan bir yaşamı, kusursuz bir sadelikle son derece etkileyici hâle getirmiş.
Öyle büyük olaylar, dramatik patlamalar filan yok. Ama tam da bu yüzden oldukça derin.Kariyer, aşk, evlilik ve bireyin kendini bulma mücadelesini; abartmadan ama derinlemesine anlatan bir hikâye Stoner.Sayfalar ilerledikçe insanın içini usul usul acıtan türden birazda.
Gönülden tavsiyemdir.
Puan vermedi·232 syf.··
Beğendi
·2025 35. kitabı
·87 günde okudu
·Okunma: 02 Ekim 2025 17:12
STONER
Yazar: John Williams
"Bazen kitaplarına gömülmüşken, bilmediği her şeyin, okumadığı her şeyin farkına varıyordu ve bu kadar çok okuması için, bilmesi gereken şeyleri öğrenmesi için hayatta ne kadar az zamanının olduğunu gördüğünde, uğrunda çaba harcadığı huzur paramparça oluyordu."
▼
Bu romanı, ilk bakışta sıradan bir yaşam öyküsünü anlatıyor gibi görünse de aslında insana, hayata ve edebiyata dair çok güçlü bir sorgulama metni. Stoner’ın hikâyesi; gösterişten, büyük olaylardan ya da kahramanlıklardan uzak, sessiz ve dingin bir hayatın derin izlerini barındırıyor. Ancak bu dinginlik içinde, insanın iç dünyasına dokunan büyük bir derinlik gizlidir ki, okurken biz okurlarına da çokça empati kurmamızı sağlıyor. Bu kitabı kısacık bir cümleyle özetlemek gerekirse: Sessiz bir hayatın derin yankıları, derim.
İlk kez 1965 yılında yayımlanan STONER yaklaşık 50 yıllık bir gecikmeyle yeniden keşfedilmiş ve birçok dile çevrilmiş. İyi ki..
Roman, çiftçi bir ailenin tek oğlu olan William Stoner’ın ziraat okumak için üniversiteye gidişiyle başlar. Tarım eğitimi almak üzere gittiği üniversitede tesadüfen edebiyatla tanışır ve ikinci yılında hayatının yönü tümden değişir. Edebiyat, Stoner’ın dünyasına anlam katan bir tutkuya dönüşür, lakin onun hayatı hiçbir zaman olağanüstü bir başarıya ya da mutluluğa ulaşamaz.
Öğrenmenin ve öğretmenin zevkleri, yakın arkadaşlıklar ve kıyıcı düşmanlıklar, evliliğin ve ailenin dünyası ve son olarak aşk kelimesinin manası. Ne yazık ki STONER, başkalarının ondan önce, çok daha gençken öğrendiği bir şeyi, kırkından sonra öğrenir.
Yazarın sade ama keskin dili, okuru Stoner’ın hayatındaki acı, yalnızlık, hayal kırıklıkları ve küçük mutluluklara adım adım ortak ediyor. Aslında büyük başarılar ya da destansı hikâyeler olmadan da bir hayatın ne
Sabırlı okurlar için yazılmış bir romandır !
John Williams
29 Ağustos 1922'de Texas'ta dünyaya gelmiş, 5 Mart 1994'te hayatını kaybetmiş Amerikalı bir romancı ve akademisyendir. Hayatının büyük bölümünü Colorado Üniversitesi'nde İngiliz edebiyatı profesörü olarak geçirmiştir. Bu akademik kimlik, onun romanlarına da derinden işlemiştir; yazdıklarında üniversite koridorları, sınıf ortamları ve entelektüel atmosfer son derece inandırıcı ve canlı biçimde yansır.
Williams, yaşadığı dönemde büyük bir ün kazanamamış; hatta Stoner romanı ilk yayımlandığında neredeyse hiç ilgi görmemiştir. Onlarca yıl sessizce raflarda bekleyen bu roman, ancak 2000'li yılların başında Avrupa'da yeniden keşfedilmiş ve o günden bu yana dünya edebiyatının en değerli gizli hazinelerinden biri olarak tanınmaya başlamıştır. Bir yazarın ölümünden sonra bu denli büyük bir yankı uyandırması, edebiyat tarihinde oldukça nadir rastlanan bir durumdur.
Vee Stoner,
ilk bakışta son derece sıradan bir hayatın hikâyesidir. Missouri'nin kırsal bir çiftliğinde yoksul bir ailede doğan William Stoner, tarım fakültesine gitmek üzere üniversiteye adım atar ancakk orada edebiyatla tanışır ve bu tanışma hayatının seyrini kökten değiştirir. Çiftçilikten vazgeçer, İngiliz edebiyatı üzerine doktora yapar ve ömrünün sonuna kadar aynı üniversitede öğretmenlik yapar.
Kulağa son derece sıradan gelen bu özet, romanın büyüsünü hiç yansıtmaz. Çünkü Stoner; aşkı, evliliği, hayal kırıklıklarını, üniversite içi güç çatışmalarını, insanın kendi içindeki sessiz direnişini ve edebiyata duyulan saf tutkunun bir ömre nasıl anlam katabileceğini olağanüstü bir ustalıkla anlatır. Roman boyunca büyük olaylar yaşanmaz; savaşlar uzakta kalır, kahramanlıklar yoktur. Ama her sayfada insan ruhunun en derin katmanlarına dokunulur.
Stoner'ın en güçlü teması, sıradan sayılan bir hayatın içindeki
John Williams
29 Ağustos 1922'de Texas'ta dünyaya gelmiş, 5 Mart 1994'te hayatını kaybetmiş Amerikalı bir romancı ve akademisyendir. Hayatının büyük bölümünü Colorado Üniversitesi'nde İngiliz edebiyatı profesörü olarak geçirmiştir. Bu akademik kimlik, onun romanlarına da derinden işlemiştir; yazdıklarında üniversite koridorları, sınıf ortamları ve entelektüel atmosfer son derece inandırıcı ve canlı biçimde yansır.
Williams, yaşadığı dönemde büyük bir ün kazanamamış; hatta Stoner romanı ilk yayımlandığında neredeyse hiç ilgi görmemiştir. Onlarca yıl sessizce raflarda bekleyen bu roman, ancak 2000'li yılların başında Avrupa'da yeniden keşfedilmiş ve o günden bu yana dünya edebiyatının en değerli gizli hazinelerinden biri olarak tanınmaya başlamıştır. Bir yazarın ölümünden sonra bu denli büyük bir yankı uyandırması, edebiyat tarihinde oldukça nadir rastlanan bir durumdur.
Vee Stoner,
ilk bakışta son derece sıradan bir hayatın hikâyesidir. Missouri'nin kırsal bir çiftliğinde yoksul bir ailede doğan William Stoner, tarım fakültesine gitmek üzere üniversiteye adım atar ancakk orada edebiyatla tanışır ve bu tanışma hayatının seyrini kökten değiştirir. Çiftçilikten vazgeçer, İngiliz edebiyatı üzerine doktora yapar ve ömrünün sonuna kadar aynı üniversitede öğretmenlik yapar.
Kulağa son derece sıradan gelen bu özet, romanın büyüsünü hiç yansıtmaz. Çünkü Stoner; aşkı, evliliği, hayal kırıklıklarını, üniversite içi güç çatışmalarını, insanın kendi içindeki sessiz direnişini ve edebiyata duyulan saf tutkunun bir ömre nasıl anlam katabileceğini olağanüstü bir ustalıkla anlatır. Roman boyunca büyük olaylar yaşanmaz; savaşlar uzakta kalır, kahramanlıklar yoktur. Ama her sayfada insan ruhunun en derin katmanlarına dokunulur.
Stoner'ın en güçlü teması, sıradan sayılan bir hayatın içindeki
Amerikan edebiyatına ilgi duyan ya da merak edenler için harika bir kitap. Çiftçi bir ailenin tek çocuğu olan William Stoner köydeki tarım teknisyeninin yönlendirmesiyle ziraat okuması için ailesi tarafından üniversiteye gönderilir. Bir kişinin tek bir hareketiyle insan yaşamının nasıl değişebileceği herkese ilham olmalı bence. Üniversitede edebiyatla tanışarak eğitimini bu yönde tamamlar ve akademisyen olarak kalır. W.S. hem çok güçlü handiyse hem de çok zayıf bir karakter. Eşiyle olan çatışmalarında ol-
dukça zayıf, üniversite yönetimiyle olan çatışmalarında ise güçlü bir karakter sergiliyor. Lomax'a dik duruşunu coşkuyla alkışladım. Okurken karakterin hayatını bize de yaşatan, sıradan görünenleri içimize işleten güçlü bir anlatımı var. Edebiyat dalında öğrenci ve akademisyen olanların özellikle okuması gerektiğini düşünüyorum.
Bu bir aşk kitabı değil, macera değil, gerilim, bilim kurgu, tarihi kurgu hiç değil. William Stoner gibi oldukça sıradan bir adamın durağan hayatını konu edinen biraz kalp kırıklığı ile bezeli belki çok az ucundan bir bildungsroman.
Stoner ziraat okumak için gittiği fakültenin ikinci yılında İngiliz edebiyatına olan tutkusunu fark ederek o alana yönelen ve üniversitede öğretim görevlisi olarak yaşamına devam eden baş karakter. Stoner’in biyografisine vakıf olurken onun aşka, akademiye, edebiyata, savaşa dair düşüncelerini de öğreniyoruz ve kimi yerde üzülüyoruz karaktere kimi yerde biraz kavga ediyoruz ama bunun bile çok üstünde duramıyoruz, Stoner de durmuyor çünkü.
Yazarın hem bu kadar olağan hem de böylesine etkileyici ve akıcı anlatımı sizi alıp götürüyor ve yazardan izler taşıdığını düşündüğüm William Stoner hafızamda yer edeceğe benziyor.
Herkese olmasa da durağan okumalardan hoşlanan okurlara tavsiye edebilirim bu sadeliğiyle görkemi yakalayan usta işi romanı.
#stoner #johnwilliams #modernamerikanedebiyatı @yky_yayinlari #kitapönerisi #kitapyorumu
Yazar Hakkında
John WilliamsYazar · 4 kitap
Yazarlık ve oyunculuk yeteneğine rağmen yerel bir yüksekokulda ilk yılında sınıfta kaldı. İkinci Dünya Savaşı’nda Hava Kuvvetleri’ne kaydoldu, ilk romanının taslağını ordudayken yazdı. Savaştan sonra romanını yayımlayacak küçük bir yayınevi bulan Williams, Denver Üniversitesi’ne kaydoldu, lisans ve yüksek lisans derecelerini buradan aldı. 1954 yılında Denver Üniversitesi’ne öğretim görevlisi olarak döndü ve emekliliğine kadar üniversitenin yaratıcı yazarlık bölümünde ders verdi. Bu dönemde başka okullarda da misafir öğretim üyesi ve yazar olarak bulundu. John Williams, “Nothing But the Night, Stoner”, “Butcher’s Crossing” ve “Augustus” adlı romanlarının yanı sıra iki şiir kitabı ve bir Rönesans dönemi İngiliz şiiri antolojisi yayımladı.
