İstanbul ve Boğaziçi1000Kitap
İstanbul ve Boğaziçi kitabı 1847-1858 yılları arasında Anadolu’yu baştan başa gezen jeolog olan Pierre de Tchihatchef tarafından yazılmıştır. İlk defa İstanbul’a 1845 yılında Rus ateşesi olarak gelen Tchihatchef Boğaziçi’ni daha ayrıntılı inceler ve bunu da kitapta İstanbul’un çok farklı manzaralarının Boğaz ağırlıklı çizimlerinden anlıyoruz. Bu kapsamda Adalar, Bitinya, Trakya ve Kocaeli’yi de incelemelerine katar. 167 yıl önceki İstanbul’u gözlerimizin önünde canlandırsa da bazı bilgilerin hatalı olduğu ortaya çıkmış bunlar da sayfaların alt kısımlarında dip notlar olarak bırakılmış. Dip notlarda küçük puntolarla o kadar küçük yazılmış ki sanki bunun üzerine bir kitap daha okumuşsunuz hissi veriyor. İstanbul’un fiziki ve coğrafi yapısı, bitki örtüsü, iklimi, hayvanları ve kaynak suları hakkında gözlemler yaparken Strabon, Homeros bazen de Evliya Çelebi gibi yazarların aktardığı bilgileri, efsane ve hikayeleri de dahil ediyor. Jeolog olduğundan iki şey daha çok dikkatini çekmiş birincisi depremler ve ikincisi en soğuk yaşanan dönemler ki boğazın donma efsanelerini bize ayrıntılı bir şekilde anlatmış. Boğaz’ın donmasına ilaveten Genç Osman’ın padişahlığı döneminde İstanbul’un büyük bir soğuk ve kıtlıkla boğuştuğundan bahseder ki tahtı elinden alınıp Yedikule zindanlarında öldürüldüğü için tüm şehrin adeta lanetlendiğinden bahseder ki bu hâlâ insanda şok edici etki bırakır. Bunun yanında hiç duymadığım bazı bitkilerden bahsetmiş abdestbozan otu, civciv otu ve dahası, bazılarını sonradan araştırdım ve bizdeki flora ve fauna bitmez dedim ama en çok da tiftik keçisini anlatırken sıkıldım. Başta bilgiler hoşuma gitti çünkü Ankara Beypazarı’nda turizm rehberliği okuduğum dönemde ne kadar ihtişamlı bir hayvan olduğunu bizzat canlı olarak gördüm. İlk başta başka diyarlara göç
Puan vermedi·528 syf.··
Beğendi
·2025 13. kitabı
·5 günde okudu
·Okunma: 13 Mayıs 2025 21:05
Kitabı içerik olarak beğenerek okudum ama kitabın basımı çok kötü yerinden çıkan sayfalar silik çıkan yazılar okumayı güç hale getiriyor. Bu nedenle dorlion yayınlarını tavsiye etmiyorum.
Reklam
Okuyacaklara tavsiyem okurken haritaya bakarak ilerlemeleri daha verimli olur, kitabı beğenerek okudum en kısa zamanda ikinci kitabın çevirisine başlayacağım.
EVVEL ZAMAN İÇİNDE ADANA ÜZERİNE BİR İNCELEME
Yazar, bu kitapta okuyucusuna Adana'nın geçmişine anılarla dolu tatlı bir gezinti yaptırıyor.
Bu öyle bir gezinti ki, şayet bu kitabın dayanağı olan yazılı kaynakları siz okuyacak olsanız binlerce sayfa kitap okumanız gerekirdi.
Çok okuyan biriyseniz bu kitabı okurken sık sık, "ben bu ayrıntıyı unutmuştum veya duymamıştım" diyeceksiniz.
Ama eğer okumak ve tarihle aranız iyi değilse, buradaki ipuçlarının peşine düşüp okumayı sevecek Ksenophon'dan, İskender'e, Kleopatra'dan Abbasiler, Memlük, Selçuklu, Osmanlı, Roma, Bizans, Haçlı Seferleri, Karacaoğlan, Dadaloğlu, Yaşar Kemal, Homeros, Herodot, Strabon, Toroslar, Bolkarlar, Ermeniler, Türkler, Yörükler üzerine bitmez tükenmez kaynaklara dalmanız gerekecek.
Bir yıldır elimde olan kitabı bitirdiğimde, neden bu kadar geç okuduğuma bir hayli hayıflandım.
Adana, Çukurova ve Çukurova insanı hakında bazen hüzünlü, bazen neşeli ama bilgi dolu bir yolculuk yapmak isterseniz bu kitabı mutlaka okumalısınız.
Bu arada kitabın yazarı Ahmet Karataş'tan söz etmemek olmaz.
Kendisi Ankara Üniversitesi Kütüphanecilik bölümünü bitirdi.
Milli Kütüphane ve Ankara Üniversitesi Fen ve Mühendislik Fakülteleri kütüphanesinde yöneticilik yaptı.
Daha sonra Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Kütüphanesi yöneticisi oldu.
Ve burada inanılmaz bir ilki gerçekleştirdi.
Kilikya / Adana / Çukurova üzerine dünyada ne kadar yazılı kaynak, gravür, resim, fotoğraf, film varsa bunları üniversite kütüphanesi bünyesinde topladı, çevirilerini yaptı, yaptırdı.
Kendisi de Adana ve Çukurova üzerine kitaplar yazdı ve yazıyor.
O, bizim Karsantı Karatepeli aile dostumuz, arkadaşımızdır.
Ama ona, "Klikyanın - Adana'nın hafızası" demek daha doğru bir tarif olurdu herhalde.
Okuyarak kalın...
Okullarda bize öğretilen tarih ile kitaplarda okuduğumuz tarih ne kadar farklı.
Bu kitap en başta bana bunu düşündürdü.
OrtaAsya'da surlarının uzunluğu 200km'yi bulan büyük şehirlerin olduğunu, M.Ö. bir tarihte bölgenin 
Strabon tarafından "1000 şehirli ülke" diye adlandırıldığını bilmiyoruz mesela.
Ya da, ülkemizde Talas Savaşıyla müslüman olduk ve Kuteybe geldi kesti biçti bizi zorla Müslüman yaptı diye iki kutup var, ikisinin de aynı oranda saçma olduğunu okuyoruz.
İlk Müslüman Türk devleti olarak kabul ettiğimiz Karahanlılar, Kuteybe öldükten 200 sene sonra sahneye çıkıyor, sebebleri de politik, ondan önce de Budist idiler.
İslam'dan önce tüm Türkler Tengrici gibi bir algı da var düzeltilmesi gereken.
Budist, Zerdüşt ve Nasturi Hristiyan geçmişlerimiz kasıtlı olarak saklanmış gibi gözüküyor.
Ya bizim okullarda, büyük önem verdiğimiz, ünite ünite işlediğimiz Göktürkler, bu OrtaAsya tarihini anlatan 600 sayfalık kitapta sadece bir paragraf kadar yer buluyor kendine;
#257284516
Bu üzücü bir durum aslında.
Bölgeyle ilgili bize yanlış öğretilen bir diğer husus ise Orta Asya'nın Türklerin ana yurdu olması ve iklim değişiklikleri yüzünden göç etmek zorunda kalmamız.
Dağ gibi bir İrani kavimler gerçeği var göz ardı edilen. Gazneli sahneye çıkana kadar da bölgenin şehirli ve yönetici sınıfı onlar.
O konuda da bir istikrar yok aslında, sürekli bir yeni güç çıkıyor, şehirler yıkılıyor, yeniden inşa ediliyor, yeniden yıkılıyor ve yeniden inşa ediliyor, böyle bir döngü de var.
'Aydınlanma'ya adını veren büyük isimler de bu yüzden sürekli hareket halinde, hâmi peşinde seyyah olmuşlar.
Yönetim için bir çekişme olduğu gibi alimler arasında da entelektüel anlamda bir çarpışma var. Tüm bu fikri tartışmalara dönem dönem detaylı
Strabon tarafından "1000 şehirli ülke" diye adlandırıldığını bilmiyoruz mesela.
Ya da, ülkemizde Talas Savaşıyla müslüman olduk ve Kuteybe geldi kesti biçti bizi zorla Müslüman yaptı diye iki kutup var, ikisinin de aynı oranda saçma olduğunu okuyoruz.
İlk Müslüman Türk devleti olarak kabul ettiğimiz Karahanlılar, Kuteybe öldükten 200 sene sonra sahneye çıkıyor, sebebleri de politik, ondan önce de Budist idiler.
İslam'dan önce tüm Türkler Tengrici gibi bir algı da var düzeltilmesi gereken.
Budist, Zerdüşt ve Nasturi Hristiyan geçmişlerimiz kasıtlı olarak saklanmış gibi gözüküyor.
Ya bizim okullarda, büyük önem verdiğimiz, ünite ünite işlediğimiz Göktürkler, bu OrtaAsya tarihini anlatan 600 sayfalık kitapta sadece bir paragraf kadar yer buluyor kendine;
#257284516
Bu üzücü bir durum aslında.
Bölgeyle ilgili bize yanlış öğretilen bir diğer husus ise Orta Asya'nın Türklerin ana yurdu olması ve iklim değişiklikleri yüzünden göç etmek zorunda kalmamız.
Dağ gibi bir İrani kavimler gerçeği var göz ardı edilen. Gazneli sahneye çıkana kadar da bölgenin şehirli ve yönetici sınıfı onlar.
O konuda da bir istikrar yok aslında, sürekli bir yeni güç çıkıyor, şehirler yıkılıyor, yeniden inşa ediliyor, yeniden yıkılıyor ve yeniden inşa ediliyor, böyle bir döngü de var.
'Aydınlanma'ya adını veren büyük isimler de bu yüzden sürekli hareket halinde, hâmi peşinde seyyah olmuşlar.
Yönetim için bir çekişme olduğu gibi alimler arasında da entelektüel anlamda bir çarpışma var. Tüm bu fikri tartışmalara dönem dönem detaylı
Anadolu'daki Kadim BilgelikTarih
Hem arkeoloji hemde tarih alanında sizleri yolculuğa çıkaracak Anadolu serisinin ilk kitabı Anadolu'nun Sırları eserini okurken ne kadar çok bilmediğim sır varmış, dedim kendi kendime. İnanın psikoloji okumasaydım ya tarih ya da arkeoloji okurdum Sanat tarihine de göz kırpardım sanırım. Gerçi üniversite olarak arkeolojimi okusam, diyorum ama yok okul hayatı zor bir süreç vesselam. Neyse biraz konuyu dağıttım. Mevzu Antik Dünya olunca ben kimseye gerek duymadan yolculuğa çıkıyorum.
Öyle ki yolculuğun ilk kısmı Anadolu'da yaşamış tarihi kişilerden oluşuyor. Pek çok ismi az çok bildiğinizi düşünüyorum. Homeros, coğrafyacıların atası Strabon, Sinoplu Diyojen, masalcı Ezop, Amazonlar gibi. İkinci kısımda tarihi mekanlar var; dünyanın ilk tapınağı, ilk ticaret merkezi, ilk üniversitesi ve ilk borsası en merak edecekleriniz arasında. Son bölümde ise Anadolu'da yaşanan tarihi olaylar anlatılmış. Kadeş Antlaşması, Truva Savaşı ve Jül Sezar'ın Pontus kralını yendiği Tokat'taki büyük savaş. Bu savaş öyle mühim ki Kayser meşhur "Veni, Vidi, Vici - Geldim, Gördüm, Yendim" sözünü bu savaştan sonra söylüyor.
Gelelim benim dikkatimi çeken birkaç hususa; Frig başlığı olarak bilinen şapka hem Fransız İhtilalinde hem de şirinler çizgi filiminde kullanılmış olması oldukça ironik. Özellikle de Noel Babanın günümüzdeki hali ve kıyafetlerinin tasarımının kola reklamı için üretildiğini bilmek şaşırtıcı. Halbuki Noel Baba Anadolu'lu bir rahip. Ama etkileyici olanı ise "Tüm yollar Roma'ya çıkar" sözünün söylendiği şehir. Roma döneminde dünyanın merkezi olarak kabul edilen Millon Taşı Fatih'te Büyük Kostantin tarafından inşa edilmiş. Yani bir zamanlar dünyanın merkezi İstanbul imiş. Düşüncesi bile heyecan verici bence. Okumayı artık siz hayal edin.
Kerim Kuvetli
Kerim KuvetliReklam
Reklam