Nitekim Osmanlı İmparatorluğu'nda hem devşirme sistemi hem de Arap kültürünün etkisiyle çokeşlilik, kadının statüsünü oldukça etkilemiştir. Bunun yanı sıra Selçuklularda ve Osmanlı'da halk arasında Eski Türk kültürünün kadına verdiği konum azalmamış ve aile yine kadınlar tarafından korunmuştur. Buna en büyük örnek olarak, Osmanlı İmparatorluğu'nun işgal sürecinde Anadolu'da ayaklanan ve Milli Mücadele'ye katılan kahraman kadınları gösterebiliriz.
Hacıbektaş Veli 13. asırda ölmüş Osman bey bile görmemiş… Hakikat olan aşk ve sadakat yolunda mertliği peki bilen Bektaşi babalarının ilk devirde pençik oğlanları ve sonra da devşirme oğlanlar, yeniçeri fidesi, gayrimüslim çocuklara İslam dinini en pratik yoldan terkin etmiş olmalarıdır.
Sayfa 100 - doğan kitap
Sarayın iç kısmı, yani padişahın ikametgâhı sayılan Harem ve Enderun, tarihi yönlendiren bölümlerdir. Enderun, devşirme çocukların devlet idaresi ve ordu komutası için yetiştirildiği bölümdür. Burada hem teorik dersler alırlar hem de saray hizmetlerinde bulunurlardı. Hizmet eden, hizmet ettirmeyi bilir. On beş-on altı yaşında saraya giren, ihtimal üzere yirmi beş- otuz yaşlarında general rütbesiyle çıkardı.
Enderun dediğimiz bu avluda ve koğuşlarda sert bir disiplin vardı.
Ama benim en çok korktuğum, kafaların değişmesidir. Her şeyin taklidi olur ama kafa taklitse, devşirme ise o zaman vay halimize.
Osmanlı sarayının gelmiş geçmiş en büyük veziri, on sekiz yaşına kadar Ortodoks Kilisesi'nde ilahi söylemiş olan Sırp Bayo Sokoloviç'ti.
-Sokullu-
"Her devşirme beraberinde yeni bir ders getiriyordu ve bugünkü ders de hiç unutamayacağı türdendi. Emirlerin kutsallığı... ve onlara ne zaman itaatsizlik etmek gerektiğini bilecek bilgelik."
