Harun Gülle
@felsefeokuru
Şu anda okuduğu kitaplar
Edebiyatın "Everest"i.Edebiyat
Edebiyat tarihindeki en cüretkar, en karmaşık ve belki de en "okunamaz" kabul edilen başyapıtlardan birini daha bitirmiş olmanın mutluluğu...
Bu eseri geleneksel bir roman gibi incelemek neredeyse imkansız; zira Joyce, bu metinde dilin, anlatının ve bilincin sınırlarını tamamen dinamitleyerek okurla arasına özel bir duvar örmüş; anladığın sana kalsın, zira istesende kitabı doğru tanımlayacak tasvirleri bulamayacaksın diyor. Bunu dedirtebilmek içinse hayatının 17 senesini bu kitaba ayırıyor.
O halde bir inceleme denemesi yazmaya çalışalım.
Joyce, Ulysses ile roman sanatının sınırlarını gündüz ve bilinç düzeyinde zorladıysa, Finnegan Uyanması ile bu sınırı gecenin ve bilinçdışının kaotik dünyasına taşımıştır. 1939'da yayımlanan bu eser, Joyce'un son ve en radikal denemesi olmuştur.
Kitabı eline alan okurun karşılaştığı ilk ve en büyük şok, dilin kendisidir. Finnegan Uyanması, "Wakese" olarak adlandırılabilecek, Joyce'un icat ettiği bir dilde yazılmış. Bu dil, 60'tan fazla farklı dilden kelimelerin, fonetik oyunların, çok katmanlı kelime şakalarının (puns) ve "portmanteau" (iki veya daha fazla kelimenin birleşimiyle oluşan yeni kelime) tekniğinin bir araya geldiği bir dilbilimsel dehlizdir (Wake kelimesi İngilizce de uyanmak anlamına geliyor, Joyce ise Wakese ile okuru Uyutmak anlamında ters psikoloji bir kelime kullanmış gibime geldi :)
Birçok edebiyat eleştirmenine göre bu kitap bir roman değil, bir rüyadır. Eserin temel varsayımı da budur zaten. Geleneksel bir olay örgüsü, net karakterler veya lineer bir zaman akışı beklememelisiniz. Kitap, Dublinli bir meyhane sahibi olan Humphrey Chimpden Earwicker'ın (veya HCE) rüyasını (veya belki de tüm insanlığın kolektif rüyasını) anlatıyor, ama ne anlatmak...
Biraz daha Joyce'un inine girelim.
Finnegan Uyanması'nın en ünlü
Ferman Mamedov isimli okura yanıt verildi
Harun Gülle
Kimse anlayamamış ki derdini de sorsun. 🙂
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Amerikan edebiyatında uluslararası armağan kazanan ilk kadın yazar olan Pearl Buck'ın Çin halkı ve kültürüne olan sevgisinin bir dışavurumudur Ana.
Fakir bir köyde kaynanası, kocası ve çocuklarıyla yaşam mücadelesi veren bir kadının hikayesini sade ve günlük yaşam diliyle doğal ve akıcı bir şekilde okuyucuya aktarması yazara Nobel ödülünü kazandırmış.
Kitabın tamamına yakını betimlemeden oluşuyor; bir köy evinde günlük yaşam akışı nasılsa bu kitabın akışı da aynen o şekilde. Yoğun duygu aktarımı yok, bir olay örgüsü de yok, sadece kocanine, çocuklar, koca ve bir de ana ekseninde çevre tasvirleriyle dolu kitap ama araya başka kitaplar aldığım için sıkılmadan bitirebildim.
Z.K isimli okura yanıt verildi
Harun Gülle
Yoğun duygu aktarımı olmamasını "Ana" karakterinin diyaloglarında bulamadığım için belirtmek istedim. Yoksa tüm kitap bir ananın ailesi için nelere katlanabildiğini, kadınların görünmez emeğini en yalın bir şekilde aktarmasının yanında insanın doğayla ve kendi kökleriyle bağını kopardığında nasıl yozlaşacağını gösteriyor.
Ama diyaloglar betimlemedeki duygu yoğunluğunu veremiyor. Ana karakterinin kitap boyunca yaptıklarıyla söyledikleri çelişki halinde.
Gözlerimi karanlık buluyorsunuz. Oysa karanlık olan ruhumuz, siz de öyle düşünmüyor musunuz? Daha hoş tınılı. Ruhlarımız, günahlarımızın utancıyla yaralı.
Harun Gülle
Ruhlarımız, günahlarımızın utancıyla yaralı...
Dasein ve Heidegger üzerine.Felsefe
Martin Heidegger'in 1927'de yayımlanan başyapıtı Varlık ve Zaman (Sein und Zeit), 20. yüzyıl felsefesinin en etkili ve en zorlu metinlerinden birisi olarak kabul ediliyor. Bana kalırsa 
James Joyce'un 
Finnegan Uyanması'na eşdeğer bir zorluğa sahip yapısı var. Kitabı kavrayabilmek için ileri düzeyde mantık, metafizik veya ontoloji, etik ve fenomenoloji felsefesi hakkında daha önceden okumalar yapmış olmanız gerekiyor.
O halde kitabın ne anlattığını temel kavramlar üzerinden, anlaşılır bir dille özetlemeye çalışayım.
Bu arada 
Kaan H. Ökten'in 
Varlık ve Zaman kitabını okumadım.
Heidegger, kitabına çok temel bir soruyla başlıyor: "Varlık'ın anlamı nedir?"
Gündelik hayatta sürekli "vardır", "masadır", "insandır" gibi ifadeler kullanırız. Peki bir şeyin "olması", "var olması" ne demektir? Heidegger'e göre Batı felsefesi, 
Platon (Eflatun) ve 
Aristoteles 'ten bu yana bu en temel soruyu unutmuş, Varlık'ı sıradan bir "şey" gibi ele alarak üstünü örtmüştür. Varlık ve Zaman'ın bütün amacı, unutulmuş olan bu soruyu yeniden canlandırmak ve Varlık'ın anlamını araştırmaktır.
Peki, Heidegger bu soruya nasıl bir yanıt getirmiş? Bu soruyu cevaplamak için doğrudan "Varlık nedir?" diye sormak yerine, Varlık'ı anlayan ve kendi varlığını dert edinen tek var olanı, yani insanı analiz ederek işe başlamış.
Dasein (Orada-Varlık):
Heidegger, "insan" kelimesi yerine felsefi bir terim olan Dasein'ı kullanır. Bu kelime Almancada "varoluş" anlamına gelse de, Heidegger için özel bir anlamı vardır: "orada-varlık" (Da-sein).
Dasein kimdir? Dasein, bizleriz.
Dasein'ın özelliği nedir? Diğer varlıklardan (taş, ağaç, hayvan) farklı olarak Dasein, kendi varlığının farkındadır, kendi varlığı üzerine düşünen, onu dert edinen ve onunla bir ilişki içinde olan bir varlıktır. Bir taş kendi varlığını sorgulamaz ama insan "Ben kimim?", "Neden varım?"
James Joyce'un Finnegan Uyanması'na eşdeğer bir zorluğa sahip yapısı var. Kitabı kavrayabilmek için ileri düzeyde mantık, metafizik veya ontoloji, etik ve fenomenoloji felsefesi hakkında daha önceden okumalar yapmış olmanız gerekiyor.
O halde kitabın ne anlattığını temel kavramlar üzerinden, anlaşılır bir dille özetlemeye çalışayım.
Bu arada Kaan H. Ökten'in Varlık ve Zaman kitabını okumadım.
Heidegger, kitabına çok temel bir soruyla başlıyor: "Varlık'ın anlamı nedir?"
Gündelik hayatta sürekli "vardır", "masadır", "insandır" gibi ifadeler kullanırız. Peki bir şeyin "olması", "var olması" ne demektir? Heidegger'e göre Batı felsefesi, Platon (Eflatun) ve Aristoteles 'ten bu yana bu en temel soruyu unutmuş, Varlık'ı sıradan bir "şey" gibi ele alarak üstünü örtmüştür. Varlık ve Zaman'ın bütün amacı, unutulmuş olan bu soruyu yeniden canlandırmak ve Varlık'ın anlamını araştırmaktır.
Peki, Heidegger bu soruya nasıl bir yanıt getirmiş? Bu soruyu cevaplamak için doğrudan "Varlık nedir?" diye sormak yerine, Varlık'ı anlayan ve kendi varlığını dert edinen tek var olanı, yani insanı analiz ederek işe başlamış.
Dasein (Orada-Varlık):
Heidegger, "insan" kelimesi yerine felsefi bir terim olan Dasein'ı kullanır. Bu kelime Almancada "varoluş" anlamına gelse de, Heidegger için özel bir anlamı vardır: "orada-varlık" (Da-sein).
Dasein kimdir? Dasein, bizleriz.
Dasein'ın özelliği nedir? Diğer varlıklardan (taş, ağaç, hayvan) farklı olarak Dasein, kendi varlığının farkındadır, kendi varlığı üzerine düşünen, onu dert edinen ve onunla bir ilişki içinde olan bir varlıktır. Bir taş kendi varlığını sorgulamaz ama insan "Ben kimim?", "Neden varım?"1000felsefe isimli okura yanıt verildi
Harun Gülle
Nickinizden anladığım kadarıyla felsefeye ilgilisiniz hocam. Dilerseniz 
Kitap Simyacıları Kulübü grubumuza katılırsanız alt grubumuz olan felsefe grubunda bu konuları daha detaylı tartışabiliriz.
Kitap Simyacıları Kulübü grubumuza katılırsanız alt grubumuz olan felsefe grubunda bu konuları daha detaylı tartışabiliriz.
Bu kitabı elime, Dante’nin İlahi Komedya’sına başlamadan önce okuyayım, bir ön hazırlık olur, bana fikir verir falan diye aldım. Ey cehalet. Hayır bu metin o metin değil arkadaşlar.
Borges’in denemeleri Dante’yi ve Komedya’yı bir edebi mühendis gibi inceliyor evet. Komedya’daki incecik ayrıntıları didikleyip imgeleri söküp takıyor evet. Ama bunlardan başka bir şey, Dante’ye değil kendine ait bir şey yapmak için; Dante’nin dünyasının yanına kendi küçük dünyasını çizmek için yazıyor.
Yoksa benim sandığım gibi Komedya’yı anlamak için bir harita falan çıkarmıyor, Komedya’nın bir yorumu değil, yeniden yazımı gibi; açıklaması değil de yeni bir çağrışımı gibi.
Bunlar Komedya’yı daha tuhaf, daha merak uyandırıcı kıldığı gibi, biraz da göz korkutucu.
Çünkü yani, Borges’in gözünü diktiği ayrıntıların kaçını fark edebileceğim ki diye bir iç ses duyuyorum şu an. Kendisini her okuduğumda Allahım doğru şeyi mi anladım acaba diyen başka bir iç sesim daha var ki o hiçbir yere gitmiyor.
Önce Komedya’yı okusam daha iyi olabilirmiş. Bu dış ses.
#peralbayaz çevirisi
Harun Gülle isimli okura yanıt verildi
Harun Gülle
Emel Keleş Peygamberden mi bahsediyor sunuz hocam. 🙂 Ayrıca keşke Roza Hakmen çevirisiyle Oğlak yayınlarından okumaya başlasaydınız, o kadar büyük bir çeviri farkı var ki anlatamam.