Yazar:
Tea Obreht
Çevirmen:
Roza Hakmen
Tahmini Okuma Süresi:
10 sa. 53 dk.
Sayfa Sayısı:
384
İlk Yayın Tarihi:
2022
Yayınevi:
Siren Yayınları
ISBN:
9786055903930
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Susuzluk, çöl, yaşayan ölüler, Kızılderililer, göçmenler ve develer. Evet, develer..
.
İki ayrı karakter : Dört çocuk annesi Nora ve bir mezar hırsızı. Tek bir gün: sabah, öğle, ikindi, akşam ve tekrar sabah..
Kaplanın Karısı ile adını duyuran Tea Obreht, 1985 Belgrad doğumlu. Kaplanın Karısı’nı erteleyip dururken Bozkır’ı okumuş bulundum, iyi ki de okumuşum çünkü
Bozkır’da Obreht’in yaptığı şey okuru bir serabın içine çekmek ve gerçekle hayal edilenin arasındaki o ince çizgide yürütmek.
Dolambaçlı, zamanda atlaması bol nir yolculuk. Değindiği coğrafyalar çok geniş, tarihi gerçeklikler de öyle (altına hücum, Amerika’ya göç ve yerlilerle olan savaş gibi)
Yoğun, kimi yerleri sıkıştırılmış, kimi karakterler ise bulanık. Bozkır tam da şu kategoride diyemiyorum, buna rağmen çok sevdim. En son Kayıp Çocuk Arşivi’nde bu kadar kaybolmuş hissetmiştim..
Kaplanın Karısı için daha fazla bekleyemeyeceğim, Obreht’i dinlemek istiyorum, onun kelimelerinde rotasız kalmak..
.
Roza Hakmen çevirisi, Nazlım Dumlu kapak tasarımıyla ~
Vahşi Batı - Deve Deneyi
Puan vermedi·384 syf.··
Beğendi
·2022 67. kitabı
·6 günde okudu
·Okunma: 03 Haziran 2022 00:00
1860’lı yıllarda Amerika Osmanlı’dan deve alıyor, askeri güç açısından üstünlük sağlama gibi amaçlarla. Develer uyum sağlayamıyor, atları kokutuyorlar vs. zamanla telef oluyorlar. Deve deneyi olarak geçen bu olay ve develerin çobanı Hacı Ali, Bozkır’ın kurgusal hikayesinde karşımıza çıkıyor. Görsellerde deve deneyi ile ilgili bilgiler var.
instagram.com/p/CeVtc40Kctu/?...
Bozkır bir Western kurgusu, zorlu şartlarda yaşam, çatışma. İnsanın insanla, insanın doğa ile mücadelesi. Develer, iç savaş gibi dönemin olaylarından yola çıkarak bir kurgu inşa etmiş. Tea Obreht 1890’lı yılların kültürünü, inançlarını vermek için büyülü gerçekçilik ögelerinden faydalanıyor. Kızılderililer ve batıl inançlar merkezli olayları okurken Güney gotiği okuyorum hissine kapıldım. Vahşi Batı ile Güney’in orantısız şiddeti, ırkçılık da ortak ögeler.
İki hikaye anlatılıyor. Bir tarafta bir mezar hırsızı ve deve, diğer tarafta Nora ile ailesi. Çevrimsel zaman var, kitap hikayenin sonuyla başlıyor. Mezar hırsızı, deveye yaşadıklarını anlatıyor geriye dönüşlerle. Aslında kısa bir anda geçen sohbette hırsızın hayatını öğreniyoruz ve hikayesine yansıyan dönemi. Nora’nın ise susuzlukla mücadele ettiği, eşinin ve oğullarının kayıp olduğu bir günü anlatılıyor. Yine geriye dönüşlerle Nora ve ailesinin hayatını, yaşadıkları toplumu öğreniyoruz. Tabii zamanla iki hikaye kesişiyor. Ölülerle konuşmalar da hikayede önemli bir yer tutuyor ve yavaş yavaş sırlar açığa çıkıyor.
Zaman kullanımı dikkat çekici.
Bir de John Berger göndermesi var ama onun için biraz daha Berger okuması yapmalıyım.
Paralel iki ayrı şekilde ilerleyen hikayelerin nerede kesişeceğini merak ederek okudum. Kocası kayıplara karışan, oğulları babalarını ararken o gün hiç ortada gözükmeyen, kafasının içinde ölmüş kızıyla konuşan Nora'nın hikayesi akıp giderken bir taraftan, diğer taraftan uzun yollardan gelip Arizona'ya savrulan mezar hırsızının hikâyesine tanık oluyoruz.Ve bir yerde yollar kesişiyor...
Betimlemeler çok güçlü, o bozkırı her hücremde hissettim, kuraklık ve susuzluğu da hissederek ve boğazım kuruyarak okudum.
Bir de develerin hikayesi var ki asıl ilginç olan oydu bence.19. yy'da ABD'ye gelen develer ortaya bomba gibi düşüyor ve biz olanları hırsız çocuğun deveye anlattıklarından zamanda geri dönüşler ile öğreniyoruz.
Dönemini, ırkçılığı kuraklığı, Kızılderilileri, develer eşliğinde bize anlatmış, bozkırın kurak havasında debelenmemizi sağlamış.
Büyülü gerçekçiliğin izlerini de taşıyan metinde hem Nora'nın hem hırsız çocuğun ölüler ile konuştuğunu görüyoruz.
Farklı,enteresan, güçlü bir metindi. İnsanı tasvir ettiği atmosfere esir edecek tipten.
Bozkır1000Kitap
Kitap rafları arasında gezinirken dar bir vakitte,turuncuya olan sevdamdan mıdır bilinmez gel gel dedi kitap kapağı. Bilmeden araştırmadan hızlıca alıp çıktım. Öyle kolay olmadı okuması Roza Hakmen yine yapmış yapacağını. Güzel bir hikayeydi ve müthiş bir anlatım
Farklı zamanlarda ama aynı coğrafyada işlenen iki hikayenin oluşturduğu romana 9 puan ile 10 puan vermek arasında kalıp 10 verdim. Beni 9'a götüren şeyler, iki hikayenin eşit güçte olmaması ve finalin tatmin edici olmamasıydı. Ancak üstüne düşününce hem güçlü olan hikayenin 10 puandan bile çok edeceğini hem de güçsüz dediğim hikayenin duygularının bana çok iyi geçtiğini düşündüm.
Anlatım dili şiirseldi. Kitabı anadilinde okuyormuşum gibi hissettiren Roza Hakmen'e teşekkür ederim. Yazarın kurgusu kuvvetliydi, üzerine fazlaca düşünerek yazdığı belli. Betimlemeleri üst düzeydi. Western yazıp da içine kovboylar, eşkıyalar yerleştirmek klasiği yerine tema olarak susuzluğu, yaşamın zorluğunu işlemesi kaliteyi artırdı. Büyülü gerçekçiliği abartmadan tadında ve yerinde kullanmış. Son olarak, kitabı okurken yanıbaşımda bir deve olmasını istedim. Deveyi bir karakter gibi kullanması harikaydı. Hayvana hiç bakmadığım taraflarından bakmamı sağladı. Keyifli bir kitaptı.
SPOİLER ALANI!
Tüm hikaye boyunca Nora ile birlikte Emmett'in dönüşünü bekledim. Onun yokluğu çok iyi işlenmişti. Daha sonra ortaya çıkan kabullenilmeyen bir ölüm sarsıcı oldu. Ölümün yarattığı yokluk daha iyi anlatılamazdı sanırım.
Obreht çok iyi bir araştırmacı olduğu kadar bilgiyi süzgecinden geçirip okuyucuya aktarma konusunda da bir usta.Amerika’nın defalarca anlatılmaya çalışılmış ama layığıyla anlatılamamış bir dönemini,eksantrik anti-kahramanlar ekseninde sürreal bir şekilde anlatıyor.
Reklam
